IV SA/Wr 719/12
PostanowienieWSA we Wrocławiu2013-01-08
Skład orzekający: Ewa Orłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie przedstawiła wszystkich wymaganych dokumentów potwierdzających jej sytuację materialną?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych nie może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie przedstawiła wszystkich wymaganych dokumentów źródłowych potwierdzających jej sytuację materialną. Brak tych dokumentów uniemożliwia ocenę, czy strona jest w stanie ponieść koszty postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, a ciężar wykazania spełnienia tych przesłanek spoczywa na wnioskodawcy.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, jednocześnie prosząc o ograniczenie dostępu ojca do treści wniosku ze względu na konflikt. Wnioskodawczyni podała swoje dochody i wydatki, w tym raty kredytów. Referendarz sądowy wezwał ją do nadesłania szczegółowych dokumentów potwierdzających jej sytuację materialną. Skarżąca odmówiła przesłania dokumentów, chyba że zostaną one wyłączone z akt sprawy, grożąc rozpoznaniem sprawy na podstawie danych z formularza.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Ewa Orłowska referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu: po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku I. S. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi I. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...], nr [...] w przedmiocie wymeldowania z miejsc pobytu stałego postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Skarżąca złożyła na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W piśmie z dnia [...]., złożonym wraz z tym formularzem, podała, że wnosi o ograniczenie dostępu jej ojcu do treści wniosku o przyznanie prawa pomocy, ponieważ zawiera on dane o jej dochodach i sytuacji materialnej, które ojciec mógłby wykorzystać w prywatnych celach, gdyż pozostaje z nim w konflikcie.
W uzasadnieniu wniosku wskazała, że jest osobą samotną i prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Utrzymuje się z wynagrodzenia ze stosunku służbowego w wysokości [...] zł brutto miesięcznie. Z wynagrodzenia tego potrącane jest ubezpieczenie w wysokości [...] zł i pakiet prawny [...] zł. Posiada samochód [...] rok produkcji [...], na którego kupno zaciągnęła kredyt gotówkowy. Wyjaśniła, że rata kredytu gotówkowego wynosi [...] zł miesięcznie. Ze względu na trudne relacje z ojcem opuściła dom rodzinny i kupiła mieszkanie o powierzchni [...] m2, zaciągając na ten cel kredyt, którego miesięczna rata wynosi [...] zł. Zaciągnęła również pożyczkę w zakładzie pracy, której rata miesięczna wynosi [...] zł. Obecnie pomaga jej rodzina i znajomi. Nie posiada innych nieruchomości, oszczędności, papierów i przedmiotów wartościowych.
Następnie zarządzeniem referendarza sądowego z dnia [...] r. wezwano skarżącą do nadesłania dokumentów dotyczących jej sytuacji materialnej, tj. dowodów potwierdzających wysokość dochodów netto, czyli zaświadczenia o tym wynagrodzeniu za ostatnie trzy miesiące z uwzględnieniem poszczególnych miesięcy, wyciągów ze wszystkich kont bankowych i lokat bankowych za ostatnie trzy miesiące, dowodów potwierdzających wysokość wydatków związanych z utrzymaniem (opłaty za gaz, energię elektryczną, czynsz, wodę, telefon, leki, telewizja, podatek od nieruchomości, raty kredytów i pożyczek), dokumentów potwierdzających wysokość miesięcznej raty kredytu mieszkaniowego np. harmonogram spłat tych rat, przelew bankowy, zeznania podatkowego za [...] r., pisemnego wyjaśnienia w jakiej i w jakiej formie wysokości otrzymuje pomoc od rodziny i znajomych.
W odpowiedzi na to wezwanie skarżąca, pismem z dnia [...]., wskazała, że prosi aby Sąd odniósł się do treści jej powyższego pisma z dnia [...] złożonego wraz z formularzem, ponieważ nie została poinformowana czy jej ojciec będzie miał dostęp do dokumentów przedstawiających jej sytuacją materialną. Jednocześnie wniosła o wyłączenie tych danych. Podała, że nadeśle żądane dokumenty jeżeli Sąd wyłączy je z akt sprawy. Natomiast w sytuacji, gdy Sąd odmówi ich wyłączenia, prosi o rozpoznanie sprawy na podstawie danych zawartych w formularzu.
Przepis art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), stanowi, że prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje m. in. zwolnienie od kosztów sądowych. Z kolei przepis art. 246 § 1 pkt 2 cytowanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodzinny.
Stosownie do art. 199 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Do tych przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy określające przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy na wniosek strony.
Wniosek skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ nie nadesłała ona dokumentów źródłowych wymienionych, we wspomnianym wyżej, zarządzeniu referendarza sądowego z dnia [...].
Powyższe nie pozwala na ocenę jaka jest rzeczywista sytuacji materialna skarżącej i czy w związku z tym jest w stanie ponieść koszty sądowe. Nie przeczy temu fakt, iż skarżąca w formularzu podała w jakiej wysokości otrzymuje wynagrodzenie brutto, tj. [...] zł oraz że z wynagrodzenia tego potrącane są kwoty z tytułu ubezpieczenia tj. [...] zł i [...] zł oraz rata pożyczki udzielonej przez zakład pracy w wysokości [....] zł. Kwoty tych potrąceń nie pozwalają na ustalenie wysokości wynagrodzenia netto skarżącej. Ponadto skarżąca nie udokumentowała w jakiej wysokości ponosi wydatki związane z utrzymaniem, nie nadesłała wyciągów z kont i lokat bankowych, zeznania podatkowego ani też dokumentów potwierdzających wysokość miesięcznej raty kredytu mieszkaniowego i innych kredytów oraz wyjaśnień w jakiej formie i wysokości otrzymuje pomoc od rodziny i znajomych.
Powyższe oznacza, że skarżąca nie wykazała, że spełnia przesłanki warunkujące przyznanie jej prawa pomocy, mimo że na stronie skarżącej spoczywa obowiązek wykazania, że spełnia te przesłanki.
Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło