IV SA/Wr 724/15

PostanowienieWSA we Wrocławiu2015-12-02

Skład orzekający: Ewa Orłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która utraciła zatrudnienie, nie uzyskuje dochodów, a jej matka otrzymuje niską rentę obciążoną egzekucją, może zostać zwolniona z kosztów sądowych i otrzymać adwokata z urzędu?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zasługuje na uwzględnienie, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W sytuacji utraty zatrudnienia, braku dochodów, niskiej renty matki obciążonej egzekucją, wysokich wydatków związanych z utrzymaniem, braku majątku oraz przyznania dodatków mieszkaniowego i energetycznego, należy przyjąć, że spełnione zostały przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie dotyczącej kary pieniężnej. W uzasadnieniu podał, że utrzymuje się z prac dorywczych, a jego miesięczny dochód jest niski. Gospodarstwo domowe prowadzi z matką, która otrzymuje emeryturę obciążoną egzekucją. Skarżący przedstawił szczegółowe informacje o swoich dochodach, wydatkach, braku oszczędności oraz sytuacji materialnej matki, dołączając liczne dokumenty potwierdzające jego twierdzenia, w tym decyzje o przyznaniu dodatków mieszkaniowego i energetycznego.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Ewa Orłowska referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu: po rozpoznaniu w dniu 2 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku P. M. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie ze skargi P. M. na decyzję [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za wprowadzenie do obrotu środków zastępczych postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Skarżący w skardze zawarł wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu w osobie adw. A. D. prowadzącej kancelarię adwokacką w D.. W uzasadnieniu tego wniosku podał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postepowania, ponieważ utrzymuje się z prac dorywczych z tytułu których otrzymuje tygodniowo dochód w kwocie około [...] zł. Gospodarstwo domowe prowadzi z matką, która otrzymuje emeryturę w wysokości około [...] zł netto. Wydatki związane z mieszkaniem wynoszą około 400 zł, a wydatki dotyczące spłaty zobowiązań własnych i matki wynoszą około 400 zł. Nie posiada żadnych oszczędności ani wartościowych rzeczy ruchomych. Nie jest w stanie poczynić oszczędności, gdyż wszystko co zarobi przeznacza na bieżące utrzymanie swoje i matki. Zamieszkuje z nimi również brat, który prowadzi oddzielne gospodarstwo domowe i nie partycypuje w kosztach utrzymania mieszkania. Do skargi dołączył złożony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. W jego uzasadnieniu ponownie podniósł powyższe argumenty przytoczone w skardze. Ponadto dodał, że jego miesięczny dochód z tytułu prac dorywczych wynosi około [...] zł, a opłata za gaz 110 zł, prąd 120 zł, wyżywienie około 800 zł. Matka nie posiada oszczędności. Nie posiada żadnego majątku ani oszczędności. W odpowiedzi na wezwanie z dnia 13 listopada 2015 r. pismem z dnia 24 listopada 2015 r. wyjaśnił, że dochód matki potwierdza decyzja organu rentowego oraz przekazy pocztowe od [...] do [...] 2015 r. W [...] renta matki była obciążona zajęciem komorniczym, a obecnie egzekucją administracyjną w wysokości 195,87 zł. Prace dorywcze które wskazał we wniosku o przyznanie prawa pomocy wykonywał do połowy [...] 2015 r. pomagając przy prostych czynnościach przy pracach budowlanych. Obecnie nie pracuje dorywczo i nie jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna. Nie posiada rachunku bankowego ani lokat bankowych. Matka także nie posiada tych rachunków. Wydatki związane z utrzymaniem wynoszą czynsz i woda 421,44 zł, prąd 100 zł, spłata pożyczki obejmującej dwa 2 zobowiązania zaciągnięte w pierwszym banku, tj. jedno wynoszące 400 zł, które w 2016 r. będzie wynosiło 553,30 ł i drugie zobowiązanie około 100 zł, oraz spłata drugiej pożyczki zaciągniętej w innym banku tj. około 10 zł miesięcznie. Pierwsza pożyczka została udzielona na spłatę zadłużenia z tytułu zajmowanego mieszkania. Wyjaśnił też, że nie posiada PIT, ponieważ w ubiegłym roku nie uzyskiwał dochodów. Od listopada rodzina korzysta z pomocy społecznej, gdyż matka otrzymała decyzję o przyznaniu dodatku mieszkaniowego i o dodatku energetycznego, w której uwzględniono brata z rodziną, który utrzymuje się z prac dorywczych i nie partycypuje w kosztach utrzymania mieszkania. Nie zaciągnął pożyczek u osób prywatnych. Komornicze postępowanie egzekucyjne o sygn. [...] z renty matki zakończyło się w [...] tego roku. Skarżący ani jego matka nie opłacają podatku od nieruchomości ani rolnego. Ukończył [...] klasę [...], miał trudności w nauce i nie ma kwalifikacji zawodowych. Do pisma tego dołączył kopię: decyzji ZUS ustalającej matce wysokość renty w kwocie [...] zł (podstawa opodatkowania); odcinków renty matki (przekazy pocztowe) z których wynika, że świadczenie to wyniosło w bieżącym roku: w lipcu [...] zł, w sierpniu [...] zł a we wrześniu i w październiku [...] zł; kopię opłat za czynsz i wodę 421 zł, opłat za prąd z których wynika, że wnoszą one od czerwca do października tego roku 107,79 zł za każdy miesiąc; kopię kwot spłat rat pożyczki udzielonej matce, tj. rata 468,96 zł i rata 136,30 605 oraz dwa druki rat do zapłaty w kwotach 553,30 zł (płatne od grudnia tego roku i w styczniu następnego roku) i druk raty do spłaty w kwocie 136, 11 zł płatnej w grudniu tego roku, a także dołączył kopię kwot potwierdzających spłatę rat pożyczki w wysokości 10 zł. Nadesłał również kopię zeznania podatkowego matki za ubiegły rok, z którego wynika, że przychód z tytułu renty wyniósł [...] zł, a także kopię decyzji z dnia [...]r. przyznającej matce dodatek mieszkaniowy w wysokości [...] zł na okres 6 miesięcy z której wynika, że w gospodarstwie domowym zamieszkuje 5 osób, a łączny dochód w okresie 3 miesięcy poprzedzających złożenie wniosku o dodatek wyniósł [...] zł, a dochód na jednego członka gospodarstwa domowego wyniósł [...] zł. Przedłożył także kopię decyzji z dnia [....] 2015 r. przyznającej matce dodatek energetyczny w wysokości [...] zł miesięcznie i kopię postanowienia komornika sądowego z dnia [...] 2015 r. potwierdzającego zakończenie postępowania egzekucyjnego wobec matki Z treści przepisu art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), wynika, że zwolnienie od kosztów sadowych i ustanowienie adwokata obejmuje prawo pomocy w zakresie całkowitym. Z kolei przepis art. 246 § 1 pkt 1 cytowanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Stosownie do art. 199 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Do tych przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy określające przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy na wniosek strony. Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zasługuje na uwzględnienie. Mając na uwadze, że skarżący utracił zatrudnienie z tytułu prac o charakterze dorywczym w związku z którym otrzymywał niskie wynagrodzenie i że obecnie nie jest nigdzie zatrudniony i nie uzyskuje dochodów, a ponadto wysokość świadczenia rentowego matki obciążonego egzekucją administracyjną, a także wysokość wydatków związanych z utrzymaniem i brak majątku, jak również fakt, że aktualną decyzją matce skarżącego przyznano dodatek mieszkaniowy, który przysługuje osobom i rodzinom na pokrycie wydatków mieszkaniowych spełniającym określne w ustawie z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych kryterium dochodowe, którego ustalenie należy do kompetencji organów administracji w formie wywiadu środowiskowego, i że aktualną decyzją matce skarżącego przyznano także dodatek energetyczny, które to decyzje, pozwalają na przyjęcie, że rodzina skarżącego znajduje się w trudnej sytuacji materialnej - przyjąć należy, że wykazał on, iż spełnia przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Z tych względów, na podstawie art. 245 § 2 w związku z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło