IV SA/Wr 730/12

PostanowienieWSA we Wrocławiu2013-02-19

Skład orzekający: Sędzia WSA Lidia Serwiniowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, powinien zostać uwzględniony, gdy strona wykaże trudną sytuację materialną?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że sytuacja materialna skarżącego, który jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, prowadzącą jednoosobowe gospodarstwo domowe i utrzymującą się z niskich zasiłków z pomocy społecznej, uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym. Oznacza to zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego z urzędu, ponieważ strona nie byłaby w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący T. K. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. odmawiającą udostępnienia informacji publicznej. W trakcie postępowania złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Referendarz sądowy przyznał prawo pomocy w zakresie całkowitym, ale skarżący wniósł sprzeciw, domagając się wyznaczenia radcy prawnego z W. Sąd rozpoznał sprawę po wniesieniu sprzeciwu.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Lidia Serwiniowska po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi T. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej postanawia: przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu. T. K., dalej skarżący, wniósł w niniejszej sprawie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej. W dniu 30 listopada 2012 r. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z W., który wyraża zgodę na udzielenie mu pomocy prawnej. Postanowieniem z dnia 16 stycznia 2013 r. wydanym w sprawie sygn. akt IV SA/Wr 730/12 referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu. W uzasadnieniu podał, że skarżący wskazał, że jest osobą samotną, bezrobotną bez prawa do zasiłku, utrzymującą się z zasiłku z pomocy społecznej w wysokości 381 zł, który wystarcza mu jedynie na wyżywienie w kwocie 300 zł i opłaty za gaz i prąd w kwocie 80 zł oraz otrzymuje pomoc od znajomych w wysokości 200 zł i 1000 zł. Podał, że posiada mieszkanie komunalne bez łazienki o powierzchni 70 m² i ½ udziału w lokalu użytkowym, który jest "zajęty przez ZUS i komorników" i nie posiada innych nieruchomości oraz oszczędności, papierów i przedmiotów wartościowych. W uzasadnieniu wskazanego postanowienia referendarz sądowy wyjaśnił skarżącemu, że nie mógł zostać uwzględniony wniosek dotyczący ustanowienia w niniejszej sprawie radcy prawnego prowadzącego kancelarię prawną w W., ponieważ skarżący nie wskazał zarówno we wniosku o przyznanie prawa pomocy ani też w piśmie z dnia 2 stycznia 2013 r., który radca prawny prowadzący kancelarię prawną w W. miałby zostać wyznaczony przez właściwą radę okręgowej izby radców prawnych. Okręgowa Izba Radców Prawnych we W. wyznaczyła w niniejszej sprawie dla skarżącego pełnomocnika w osobie radcy prawnego M. M. prowadzącego kancelarię prawną we W. Skarżący pismem z dnia 6 lutego 2013 r. wniósł sprzeciw od powyższego postanowienia żądając wyznaczenia radcy prawnego z W. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przepis art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a., stanowi, że w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega ponownie rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Pismem z dnia 6 lutego 2013 r. skarżący wniósł sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 16 stycznia 2013 r. sygn. akt IV SA/Wr 730/12, który nie został odrzucony. Zatem powyższe postanowienie utraciło moc, a Sąd jest zobligowany do dokonania merytorycznej oceny wniosku pod kątem wystąpienia przesłanek przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Zasadą ogólną postępowania przez sądami administracyjnymi jest ponoszenie przez stronę kosztów tego postępowania związanych z jej udziałem w sprawie (art. 199 p.p.s.a.). Jednak ustawodawca jako wyjątek od powyższej zasady, wprowadził przepisy dotyczące prawa pomocy, których celem jest stworzenie możliwości dochodzenia swoich praw przed sądem osobom, które znajdując się w trudnej sytuacji finansowej nie są w stanie pokryć kosztów związanych z postępowaniem sądowym. Zgodnie z art. 245 § 2 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie zaś do art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje wtedy, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zdaniem Sądu, badając zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu, należy uznać, że sytuacja materialna skarżącego uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w powyższym zakresie. Skarżący bowiem wykazał, że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, prowadzącą jednoosobowe gospodarstwo domowe, utrzymującą się z niskich zasiłków z pomocy społecznej. Okoliczności te uzasadniają przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, zgodnie z żądaniem zawartym we wniosku, albowiem skarżący nie byłby w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Końcowo wyjaśnić należy, że o wyznaczeniu osoby pełnomocnika (w niniejszej sprawie radcy prawnego), decyduje właściwa izba radców prawnych. Właściwość Sądu obejmuje rozpoznanie wniosku w przedmiocie prawa pomocy i wydanie orzeczenia o przyznaniu lub odmowie przyznania stronie tego prawa. Sąd przyznając prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego jedynie ocenia wystąpienie ustawowych przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy w określonym zakresie. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 260 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji orzeczenia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło