IV SA/Wr 730/12

PostanowienieWSA we Wrocławiu2013-01-16

Skład orzekający: Ewa Orłowska referendarz sądowy

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o ustanowienie radcy prawnego z urzędu może zostać uwzględniony, gdy strona nie wskazała konkretnego radcy prawnego, którego miałaby wyznaczyć właściwa rada okręgowej izby radców prawnych?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego z urzędu, które może zostać przyznane osobie fizycznej niezdolnej do poniesienia kosztów postępowania. Jednakże, zgodnie z art. 244 § 3 ustawy, strona musi wskazać konkretnego radcę prawnego, którego rada okręgowej izby radców prawnych może wyznaczyć. Brak takiego wskazania skutkuje odmową ustanowienia konkretnego pełnomocnika, choć prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów może zostać przyznane.
Stan faktyczny
Skarżący, osoba samotna i bezrobotna utrzymująca się z zasiłku pomocy społecznej, złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego z urzędu w sprawie dotyczącej odmowy udostępnienia informacji publicznej. Nie wskazał jednak konkretnego radcy prawnego, którego miałaby wyznaczyć właściwa rada okręgowej izby radców prawnych, mimo wezwania do tego. Skarżący podtrzymał wniosek o wyznaczenie radcy prawnego spełniającego jego kryteria, lecz nie wskazał konkretnej osoby.
Rozstrzygnięcie
Przyznał prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu, jednak nie uwzględnił argumentu skarżącego dotyczącego wskazania konkretnego radcy prawnego prowadzącego kancelarię w miejscowości, gdyż skarżący nie wskazał takiego radcy prawnego zgodnie z wymogami art. 244 § 3 ustawy.

Pełny tekst orzeczenia

Ewa Orłowska referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu: po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. K. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu w sprawie ze skargi T. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z [...], który wyraża zgodę na udzieleniu mu pomocy prawnej. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że jest osobą samotną, bezrobotną bez prawa do zasiłku, utrzymującą się z zasiłku z pomocy społecznej w wysokości [...] zł, który wystarcza mu jedynie na wyżywienie w kwocie [...] zł i opłaty za gaz i prąd [...] zł. Otrzymuje pomoc od znajomych w wysokości [...] zł i [...] zł. Podał, że posiada mieszkanie komunalne bez łazienki o powierzchni [...] m2 i ½ udziału w lokalu użytkowym, który jest "zajęty przez ZUS i komorników". Nie posiada innych nieruchomości oraz oszczędności, papierów i przedmiotów wartościowych. Następnie pismem referendarza sądowego z dnia 7 grudnia 2012 r. wezwano skarżącego do wskazania konkretnego radcy prawnego z [...], którego w miarę możliwości wyznaczy, właściwa rada okręgowej izby radców prawnych. Skarżący pismem z dnia [...] wyjaśnił, że nie jest w stanie, w terminie siedmiu dni, wskazać konkretnego radcę prawnego, którego w miarę możliwości mogłaby wyznaczyć właściwa rada okręgowej izby radców prawnych. Podał, że nadal podtrzymuje wniosek o wyznaczenie przez OIRP w [...] radcy prawnego spełniającego jego wymogi i kryteria. W chwili obecnej kryteria te pełnia radca prawny K. S., nie zatrudniony na etacie w korporacji czy organie władzy, z którym jednak nie kontaktował się w niniejszej sprawie i dlatego nie może tego radcy prawnego wskazać jako jego pełnomocnika. W zakresie wskazywania i wyznaczania pełnomocników przez miejscową izbę radców prawnych, zwrócił się do stosownym wnioskiem do tej izby, ale nie otrzymał jeszcze żadnej odpowiedzi. Zatem nie jest mu znana lista radców prawnych z [...], którzy są niezależni, prowadzą samodzielnie kancelarie i nie muszą z tego tytułu pracować etatowo w organach władzy. Wyjaśnił również, że z powyższych względów dopiero po przeprowadzeniu śledztwa i osobistych kontaktach z odpowiednią ilością nowych i młodych (aplikantów) radców prawnych z [...], w tym także starszych stażem lecz nie zatrudnionych na etacie we wspomnianych organizacjach, będzie w stanie wskazać innego niż K. S. radcę prawnego, ponieważ pełnomocnik ten prowadzi już kila jego spraw. Z treści przepisu art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), wynika, że prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego, które na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy może zostać przyznane osobie fizycznej – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Stosownie do art. 199 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Do tych przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy określające przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy na wniosek strony. Mając na uwadze, że skarżący jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, prowadzącą jednoosobowe gospodarstwo domowe, utrzymującą się z niskich zasiłków z pomocy społecznej, przyjąć trzeba, iż wykazał on, że spełnia przesłanki warunkujące zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Nie może natomiast zostać uwzględniony podniesiony przez skarżącego argument dotyczący ustanowienia w niniejszej sprawie radcy prawnego prowadzącego kancelarię w [...]. Skarżący bowiem nie wskazał zarówno we wniosku o przyznanie prawa pomocy ani też w wyżej wymienionym, piśmie z dnia [...] r., który konkretnie radcy prawny prowadzący kancelarię w [...] miałby w miarę możliwości zostać wyznaczony przez właściwą radę okręgowej izby radców prawnych. Pełnomocnikiem wskazanym przez stronę nie jest również radca prawny K. S., gdyż skarżący we wspomnianym piśmie z dnia [...]. podał, że nie może wskazać tego radcy prawnego jako konkretnego pełnomocnika. Z treści przepisu art. 244 § 3 ustawy wynika zaś, że jeżeli strona we wniosku o przyznanie prawa pomocy wskazała konkretnego radcę prawnego, wówczas właściwa rada okręgowej izby radców, w miarę możliwości i w porozumieniu ze wskazanym radcą prawnym, wyznaczy radcę prawnego wskazanego przez stronę. Pozostałe argumenty powołane w piśmie skarżącego z dnia[...]. (np. brak znajomości listy radców prawnych z [...] czy też nawiązanie kontaktu z odpowiednią liczbą radców prawnych z tej miejscowości, prowadzenie innych spraw przez radcę prawnego K. S.) pozostają bez wpływu na ocenę, że skarżący we wniosku o przyznanie prawa pomocy nie wskazał konkretnego pełnomocnika, zgodnie z wymaganiami zawartymi w art. 244 § 3 ustawy. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 244 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło