IV SA/Wr 739/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wanda Wiatkowska – Ilków (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Henryk Ożóg Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 lipca 2016 r. sprawy ze skargi A. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowań zakończonych decyzjami ostatecznymi uchyla zaskarżone postanowienie i postanowienie je poprzedzające. Podaniem z dnia 15 czerwca 2015 r. skierowanym do Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś. pełnomocnik skarżącego A. G. – adwokat I. R.-B. wniosła o wznowienie postępowania w sprawach zakończonych ostatecznymi decyzjami i uchylenie decyzji: 1) [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r. o przyznaniu uprawnionej świadczeń za okres od dnia 1.08.2013 r. do 30.09.2013 r. nie doręczonej – skierowano do dłużnika jedynie pismo informujące z dnia 2.09.2013 r. o zapadnięciu decyzji. 2) nr [...] z dnia [...] lutego 2014 r. o obowiązku zwrotu kwoty 600 zł wypłaconych uprawnionej za okres od 1 sierpnia 2013 r. do 30 września 2013 r. Jako podstawę wznowienia wskazała art. 145 § 1 pkt 4 i 5 k.p.a. Podała, że decyzję o obowiązku zwrotu wraz z informacją o decyzji przyznającej prawo do świadczeń pełnomocnik dłużnika otrzymał w dniu 21 maja 2015 r. Podstawą wznowienia jest fakt, że dłużnik bez własnej winy nie brał udziału w postępowaniu – art. 145 § 1 pkt 4 oraz 5 k.p.a. a uprzednio wpłacił na poczet alimentów kwotę 237,29 zł w dniu 2.08.2013 r. oraz w dniu 6.09.2013 r. kwotę 248,90 zł. O wpłatach tych organ wydający decyzję nie wspomniał. Wniosła także na podstawie art. 147 k.p.a. o wznowienie z urzędu ewentualnych postępowań dotyczących przyznania oraz orzeczenia zwrotu od dłużnika alimentów na rzecz D. G. za okres od maja do lipca 2013 r. W uzasadnieniu podał między innymi, że od kilkunastu lat przebywa za granicą i nie wiedział, że przedstawicielka ustawowa małoletniej córki skarżącego D. G. pobiera świadczenia alimentacyjne ze Skarbu Państwa o istnieniu długu dowiedział się 4 lutego 2015 r. z pisma Sądu Okręgowego w Ś. Alimenty na córkę płacił dobrowolnie i wpłacane – podane kwoty należy uwzględnić i w tym celu wznowić postępowanie. Dłużnik nie wiedział o toczących się postępowaniach, nie był o nich poinformowany. Wniosek ten zawiera pieczęć Adwokat mgr I. R.-B. – brak na niej podpisu pełnomocnika. Burmistrz Miasta Ś. postanowieniem z dnia [...] czerwca 2015 r. wskazując na art. 148 § 1 i 2 i art. 149 k.p.a. postanowił odmówić wznowienia postępowania w sprawach zakończonych decyzjami ostatecznymi Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2013r., [...] z dnia [...] lutego 2014 r. W uzasadnieniu podał, że zgodnie z art. 148 § 1 k.p.a. "Podanie o wznowienie postępowania wnosi się (...) w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. W rozpatrywanej sprawie wnioskodawca o wydanych decyzjach zobowiązujących do zwrotu z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego dowiedział się gdy sporządzał wnioski – w dniu 3 marca 2015 r. Ponadto pełnomocnik skarżącego, w dniu 24 kwietnia 2015 r. została zapoznana z aktami sprawy. Pismem z dnia 13 kwietnia 2015 r. Ośrodek poinformował pełnomocnika o wysokości zadłużenia wnioskodawcy, gdzie została zawarta informacja, że cała korespondencja do skarżącego była kierowana do przedstawicieli do spraw doręczeń, a następnie wskazano dane osobowe tych przedstawicieli. Ostatecznie organ stwierdził, że w dniu złożenia podania z dnia 3 marca 2015 r. o ustalenie zadłużenia wobec funduszu alimentacyjnego na rzecz D. G. o zawieszenie egzekwowania zobowiązań na czas pozbawienia wolności oraz o umorzenie znacznej części zaległości skarżący posiadał wiedzę, że decyzje zostały wydane i czego dotyczyły. Tym samym według organu wniosek o wznowienie postępowania sporządzony dopiero w dniu 15 czerwca 2015 r. jest wnioskiem złożonym po upływie terminu określonego w art. 148 § 2 k.p.a. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. po rozpoznaniu zażalenia od wskazanego wyżej postanowienia, postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2015 r. – utrzymało zaskarżone postanowienie w mocy. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie powołało treść art. 145 §1, 147, 149 i 148 § 1 i § 2 k.p.a. Przyjęło również ustalenia faktycznie odpowiadające ustaleniom organu I instancji. Ostatecznie też Kolegium uznało, że wniosek o wznowienie postępowania datowany przez pełnomocnika skarżącego na dzień 15 czerwca 2015 r. był wnioskiem spóźnionym, złożonym po terminie określonym w art. 148 § 2 k.p.a. Skargę na powyższe postanowienia złożył wnioskodawca. Zarzucił, że postanowienia zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa: 1) art. 148 § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji gdy podstawą wniosku o wznowienie był również przepis art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. wskazujący na nieznane organowi nowe fakty i dowody, a przepis art. 148 § 1 k.p.a. jednoznacznie stanowi, że początkiem terminu do żądania wznowienia jest dowiedzenie się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia. 2) błędną interpretację art. 148 § 2 k.p.a. przez uznanie, że określenie: "strona dowiedziała się o decyzji" oznacza najbardziej ogólną wiedzę, że jakieś decyzje dotyczące obowiązku zwrotu alimentów zapadły przy braku informacji pozwalających na sformułowanie żądania wznowienia postępowania, bądź odstąpienia od żądania wznowienia wykorzystując treść art. 146 § 2 k.p.a. oraz art. 147 k.p.a. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, w uzasadnieniu przywołał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2014 r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności publicznej a kontrola ta, o czym stanowi § 2 powołanego wyżej artykułu sprawowana jest po względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej p.p.s.a. sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi ani wskazaną podstawą prawną a orzeka w granicach danej sprawy. Wymienionym wyżej przepis – art. 134 p.p.s.a. daje podstawę do rozpoznania skargi i stwierdzenia, że skarga wnioskodawcy jest uzasadniona jednakże z innych przyczyn niż wskazano w jej treści. Zgodnie bowiem z art. 63 k.p.a. podania (żądania, wyjaśnienia, odwołania, zażalenia) mogą być wnoszone pisemnie (...) (ust. 1). Podanie powinno zawierać co najmniej wskazanie osoby, od której pochodzi, jej adres i żądanie oraz czynić zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach szczególnych (ust. 2). Podanie wniesione pisemnie albo ustnie do protokołu powinno być podpisane przez wnoszącego (...) (art. 3). Art. 64 § 1 k.p.a. stanowi, że jeżeli w podaniu nie wskazano adresu wnoszącego i nie ma możliwości ustalenia tego adresu (...), podanie pozostawia się bez rozpoznania. § 2 tego przepisu mówi zaś, że jeżeli podanie nie czyni zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie siedmiu dni, z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. Art. 33 k.p.a. stanowi, że strona może działać przez pełnomocnika, chyba że charakter czynności wymaga jej osobistego działania, pełnomocnictwo powinno być udzielone na piśmie lub zgłoszone do protokołu. Pełnomocnik dołącza do akt oryginał lub urzędowo poświadczony odpis pełnomocnika. (...) (ust. 1, 2, 3). Z powołanych wyżej przepisów wynika, że podanie strony, a takim jest również wniosek skarżącego o wznowienie postępowania (żądanie – art. 63 § 1) musi zawierać niezbędne elementy, które dają podstawę do rozpoznania żądania. Jednym z nich jest podpis strony. W niniejszej sprawie strona działa przez pełnomocnika – a takie uprawnienia daje jej powołany art. 32 k.p.a. Pełnomocnictwo adw. I. R.-B. dołączone do wniosku w świetle powołanego art. 33 ust. 2 i 3 jest prawidłowe, nie budzi żadnych wątpliwości. Tym samym mogła skutecznie złożyć wniosek w imieniu strony o wznowienie postępowania. Jednakże podanie jakie składa w imieniu mocodawcy, winno odpowiadać wymogom formalnym podania, o których mowa w art. 63 k.p.a. – czyli między innymi winno zawierać podpis – w tym przypadku pełnomocnika. Wniosek pełnomocnika skarżącego opisany na wstępie nie zawiera podpisu pełnomocnika i za jako taki nie może być uznana pieczęć adwokata z Jej imieniem i nazwiskiem. Jak więc z powołanych przepisów wynika, podanie pełnomocnika skarżącego zawiera braki formalne pisma. Braki te bez ich usunięcia uniemożliwiają rozpoznanie merytoryczne podania. Organ nie wezwał pełnomocnika skarżącego w myśl art. 64 § 2 k.p.a. do usunięcia braków formalnych i podpisania podania wniosku o wznowienie postępowania, czym naruszył wskazany przepis (art. 64 § 2 k.p.a.) oraz wymienione wyżej przepisy rozpoznając wniosek o wznowienie postępowania. W przytoczonych okolicznościach należy uznać, że zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie z dnia [...] czerwca 2015 r. naruszają prawo - z tych też względów w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. należało orzec jak wyżej. H.B. 26.07.2016 r.