IV SA/Wr 761/15

Ewa Orłowska – starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 4 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku radcy prawnego, ustanowionego z urzędu, P. G. o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi Z. Z. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [..], nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o żądanej treści postanawia: przyznać od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu radcy prawnemu, ustanowionemu z urzędu, wynagrodzenie za udział w postępowaniu zażaleniowym w wysokości [..] zł, podwyższone o stawkę podatku VAT w kwocie [..] zł, czyli ogółem [...] zł. Postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 7 czerwca 2017 r. k- 64 odmówiono stronie skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku oddalającego w całości skargę z dnia 31 maja 2016 r., który został wydany w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym. Postanowienie to doręczono skarżącemu w dniu 30 czerwca 2017 r. k- 79. Pismem z dnia 7 lipca 2017 r. k- 80 strona skarżąca wniosła zażalenie na powyższe postanowienie Sądu z dnia 7 czerwca 2017 r. odmawiające stronie przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku oraz wniosła o przyznanie prawa pomocy. Pismem Sądu z dnia 19 lipca 2017 r. odpis tego zażalenia został przesłany organowi w celu doręczenia. Postanowieniem referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu z dnia 24 sierpnia 2017 r. przyznano stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego (pkt I sentencji) k-106. Dnia 8 września 2017 r. Okręgowa Izba Radców Prawnych wyznaczyła pełnomocnika z urzędu radcę prawnego P. G. Następnie pismem z dnia 17 października 2017 r. pełnomocnik z urzędu wniósł o doręczenie na adres kancelarii odpisu powyższego postanowienia Sądu z dnia 7 czerwca 2017 r. odmawiającego przywrócenia wspomnianego terminu, gdyż na postanowienie to służy zażalenie, które zamierza wnieść do NSA w imieniu strony skarżącej, a po ewentualnym uwzględnieniu tego zażalenia, uzyskać uzasadnienie wyroku Sądu w celu wniesienia skargi kasacyjnej lub opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Pismem Sadu z dnia 31 października 2017 r. wyjaśniono, pełnomocnikowi, że odpis żądanego postanowienia jest w posiadaniu skarżącego, który w dniu 30 czerwca 017 r. k-79 własnoręcznie potwierdził jego odbiór i dlatego wykluczone jest doręczenie kolejnego odpisu pełnomocnikowi z urzędu. W dniu 22 listopada 2017 r. pełnomocnik zapoznał się z aktami sprawy. Następnie pismem z dnia 22 listopada 2017 r. k- 135, nadanym tego samego dnia w urzędzie pocztowym (koperta, k-139) pełnomocnik z urzędu sporządził pismo nazwane uzupełnienie zażalenia skarżącego z dnia 7 lipca 2017 r. na postanowienie Sądu z dnia 7 czerwca 2017 r., w którym wniósł o przedstawienie NSA do rozpoznania zażalenia skarżącego oraz sprecyzował i uzupełnił zarzuty zażalenia zarzucając naruszenie art. 86 par. 1 i 2 ppsa oraz art. 106 par. 3 i art. 141 par 4. W piśmie tym wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz uzasadnił wymienione wyżej zarzuty. Pismo to zawiera także wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Wniosek ten zawiera oświadczenie, że koszty pomocy prawnej nie zostały opłacone w całości ani w jakiejkolwiek części (k- 136). Następnie pismem Sądu z dnia 29 listopada 2017 r. k- 143 odpis powyższego pisma pełnomocnika z urzędu z dnia 22 listopada 2017 r. został przesłany stronie przeciwnej – organowi. Pismem Sądu z dnia 1 grudnia 2017 akta sprawy przestawiono NSA na skutek zażalenia skarżącego znajdującego się na karcie nr 80, która zawiera zażalenie z dnia 7 lipca 2017 r. sporządzone osobiście przez stronę skarżącą oraz na karcie nr 135, która zawiera opisane wyżej pismo pełnomocnika z urzędu z dnia 22 listopada 2017 r. stanowiące uzupełnienia zażalenia strony. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 9 stycznia 2018 r. sygn. akt I OZ 1868/17 k- 152 oddalił powyższe zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 7 czerwca 2017 r. odmawiające przywrócenia terminu. W uzasadnieniu tego postanowienia wskazano, że o kosztach pomocy prawnej udzielonej z urzędu orzeknie Tutejszy Wojewódzki Sąd Administracyjny k- 156 (art. 250 par. 1 w związku z art. 258 par. 2 pkt 8 ppsa). Rozpoznaniu w niniejszej sprawie podlega wniosek pełnomocnika z urzędu o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu z tytułu, zawarty w opisanym wyżej piśmie pełnomocnika z dnia 22 listopada 2017 r., k-136, stanowiącym uzupełnienie zażalenia sporządzonego przez stronę, który został zakwalifikowany jako wniosek o zasądzenie tych kosztów za udział w postępowaniu zażaleniowym. Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369) wyznaczony adwokat lub radca prawny otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad prawnych określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów lub radców prawnych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrot niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Stosownie do art. 258 § 2 pkt 8 powołanej ustawy do czynności referendarza sądowego w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy należy m. in. wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu wynagrodzenia adwokatowi lub radcy prawnemu za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz o zwrocie niezbędnych udokumentowanych wydatków. Z dniem 2 listopada 2016 r. weszło w życie nowe rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. poz. 1715). Skoro ustawodawca w § 22 tego nowego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu, wskazał, że w sprawach wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie tego nowego rozporządzenia (czyli przed dniem 2 listopada 2016 r.) należy stosować przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji, to w niniejszej sprawie, w której postanowienie Sądu I instancji zostało wydane w dniu 7 czerwca 2017 r., a więc po wejściu w życie tego nowego rozporządzenia (2 listopada 2016 r.) należy stosować do postępowania zażaleniowego dotyczącego tego postanowienia, przepisy tego nowego rozporządzenia. W myśl § 2 powyższego rozporządzenia koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: 1) opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz 2) niezbędne i udokumentowane wydatki radcy prawnego ustanowionego z urzędu. Zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia opłatę ustala się w wysokości określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Stosownie do ust. 2 tego przepisu, ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej 150% opłat określonych w rozdziałach 2-4, następuje z uwzględnieniem: 1) nakładu pracy radcy prawnego, w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu; 2) wartości przedmiotu sprawy; 3) wkładu radcy prawnego w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie; 4) stopnia zawiłości sprawy, w szczególności trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenia i przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności. Opłatę, o której mowa w ust. 1 i 2, podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług (§ 4 ust. 3 rozporządzenia). W myśl zaś § 21 ust. 1 pkt 2 lit "d" opłaty wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji: w postępowaniu zażaleniowym – [..] zł. W rozpoznawanej sprawie zażalenie zostało w ustawowym terminie sporządzone osobiście przez stronę skarżącą, natomiast przyznanie prawa pomocy obejmującego ustanowienie pełnomocnika z urzędu oraz jego wyznaczenie nastąpiło już wniesieniu tego zażalenia przez stronę skarżącą. Jednakże z akt sprawy wynika, że pełnomocnik z urzędu wziął udział w toczącym się postępowaniu zażaleniowym, skoro w dniu 22 z listopada 2017 r. zapoznał się z aktami sprawy i tego samego dnia sporządził, opisane wyżej, pismo stanowiące uzupełnienie zażalenia wniesionego przez samego skarżącego, w którym pełnomocnik przedstawił wnioski i zarzuty oraz ich uzasadnienie dotyczące zaskarżonego postanowienia, do których odniósł się Naczelny Sąd Administracyjny we wspomnianym postanowieniu z dnia 9 stycznia 2018 r. Powyższe oznacza, iż pełnomocnik z urzędu zajął stanowisko w sprawie dotyczącej zażalenia. Ponadto pełnomocnik z urzędu wcześniejszym pismem z dnia 17 października 2017 r. k- 123 wystąpił do Sądu o doręczenie mu odpisu zaskarżonego postanowienia Sądu z dnia 7 czerwca 2017 r., którego nie otrzymał, gdyż odpis ten został doręczony skutecznie stronie skarżącej, co wynika z pisma Sądu z dnia 31 października 2017 r. adresowanego do pełnomocnika. Mając na uwadze podjęte przez pełnomocnika czynności i treść uzasadnienia wspomnianego postanowienia NSA z 9 dnia stycznia 2018 r. oraz treść przepisu § 4 ust. 2 rozporządzenia regulującego przesłanki które należy uwzględnić przy ustaleniu wysokości opłaty, należało przyznać pełnomocnikowi z urzędu wynagrodzenie za udzieloną pomoc prawną obejmującą udział w postępowaniu zażaleniowym - powiększone o stawkę podatku od towarów i usług- w łącznej wysokości [..] zł (wynagrodzenie: [...] zł + podatek VAT: [..] zł =[..] zł). Z tych względów, na podstawie art. 250 i art. 258 § 2 pkt 8 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z § 21 ust. 1 pkt 2 lit "d" i § 4 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu, orzeczono jak w sentencji.