IV SA/Wr 776/04
WyrokWSA we Wrocławiu2005-11-18
Skład orzekający: Wanda Wiatkowska-Ilków, Ewa Kamieniecka, Alojzy Wyszkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przekroczenie kryterium dochodowego, ustalonego na podstawie dochodów z roku 2002, wyklucza przyznanie zasiłku rodzinnego i dodatków do zasiłku rodzinnego na podstawie ustawy o świadczeniach rodzinnych z 2003 r., nawet jeśli skarżący podnosi argumenty dotyczące dyskryminacji i alimentów?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo ustaliły przekroczenie kryterium dochodowego na jednego członka rodziny, które zgodnie z ustawą o świadczeniach rodzinnych z 2003 r. wyklucza przyznanie zasiłku rodzinnego i dodatków. Okoliczności dotyczące alimentów i ewentualnej dyskryminacji nie mają wpływu na rozstrzygnięcie w przedmiocie świadczeń rodzinnych, a mogą być przedmiotem postępowania przed sądem powszechnym.Stan faktyczny
Skarżący M. C. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję organu I instancji odmawiającą przyznania zasiłku rodzinnego i dodatków do zasiłku rodzinnego. Organy ustaliły, że dochód na jednego członka rodziny skarżącego w roku 2002 przekraczał kwotę 504 zł, co stanowiło podstawę do odmowy przyznania świadczeń. Skarżący zarzucał naruszenie prawa, dyskryminację jego dzieci oraz kwestionował sposób ustalania dochodu i uzależnianie dodatku alimentacyjnego od prawa do zasiłku rodzinnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków (sprawozdawca), Asesor WSA Ewa Kamieniecka, Asesor WSA Alojzy Wyszkowski, Protokolant Magdalena Domańska-Byskosz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 listopada 2005r. sprawy ze skargi M. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku rodzinnego i dodatków do zasiłku rodzinnego oddala skargę
Samorządowego Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...]r., nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 5 ust. 1 i art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228 poz. 2255 ze zm.) po rozpatrzeniu odwołania M. C. od decyzji wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta W. przez Zastępcę Naczelnika Wydziału Edukacji i Spraw Społecznych Urzędu Miejskiego w W. z dnia [...]r. Nr [...]w sprawie odmowy przyznania zasiłku rodzinnego i dodatku do zasiłku rodzinnego – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
Uzasadniając swoją decyzję Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. stwierdziło, że z akt sprawy wynika iż Pan M. C. wnioskiem z dnia [...]r. zwrócił się o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatku do zasiłku rodzinnego na syna Ł. C. i córkę A. C. – urodzonych [...]r.
Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych zasiłek rodzinny przysługuje, jeżeli dochód w przeliczeniu na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty 504 zł. Z art. 47 cytowanej ustawy wynika że w okresie od 1 maja 2004r. do 31 stycznia 2005r. prawo do świadczeń rodzinnych ustala się na podstawie dochodu uzyskanego przez rodzinę w roku kalendarzowym 2002.
Przez dochód należy rozumieć przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenie społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składek na ubezpieczenie zdrowotne oraz inne dochody niepodlegjące opodatkowaniu na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych – między innymi alimenty na rzecz dzieci (art. 3 pkt 1a i c) ustawy o świadczeniach rodzinnych.
W oparciu o zaświadczenie z Urzędu Skarbowego z dnia [...]r. organ I instancji przyjął, że dochód M. C. w [...]r. wynosił [...]zł netto, z czego miesięczny dochód wynosił [...]zł z czego na jednego członka rodziny przypadało [...]zł a uwzględniając utracony dochód w kwocie [...]zł, dochód na jednego członka 3 osobowej rodziny wynosił [...]zł.
W ocenie organu II instancji nieprawidłowe było przyjęcie iż odwołujący się posiada 3 osobową rodzinę, albowiem z wniosku M. C. wynika, że posiada on również córkę A. M. C. – zatem rodzina jest 4 osobowa. Z dołączonego zaś po wydaniu przez organ I instancji decyzji zaświadczenia Urzędu Skarbowego w W. wynika, iż A. M. C. nie składała w [...]r. zeznania podatkowego. Tym samym uzyskany dochód winien być podzielony nie na 3 a 4 osoby i tak obliczony wynosi [...]zł na osobę miesięcznie i przekracza kwotę 504 zł. uprawniającą do otrzymania zasiłku rodzinnego. Wobec powyższych okoliczności nie może być przyznany M. C. zasiłek rodzinny wraz z dodatkami na A. i Ł. C..
Skargę na powyższą decyzje z wnioskiem o jej rozpatrzenie i wydanie sprawiedliwego postanowienia złożył Pan M. C.. Uzasadniając skargę stwierdził, iż organy I i II instancji ograniczyły się do stwierdzenia faktu, że kwota [...] zł przypadająca na jednego członka rodziny jest większa od kwoty 504 zł przyjętego kryterium przyznające prawo otrzymania świadczeń rodzinnych i dodatku alimentacyjnego na rzecz dzieci, a do stwierdzenia tego faktu nie jest potrzebne takie gremium jak Kolegium. Stwierdził iż w stosunku do niego i jego dzieci zostało złamane prawo. Ustawa zasadnicza – Konstytucja gwarantuje równość wszystkich wobec praca. Dodał, że on i jego dzieci są dyskryminowane przez sądy, Urząd Miejski, który na rzecz dzieci nie przyznał należnych alimentów, a jak przyznał to symboliczne. Stwierdził, iż nie zgadza się aby dodatek alimentacyjny na rzecz dzieci uzależniono od tego, czy rodzinie przysługuje prawo do zasiłku rodzinnego, którego nigdy nie pobierał. Od dochodu odprowadza podatek do Urzędu Skarbowego. Im większy dochód tym większa kwota podatku. Ocenił iż takie działanie to okradanie jego dzieci z przyznanych im alimentów prawomocnym wyrokiem Sądu. Dodał, że Kolegium w swoim uzasadnieniu decyzji w podniesionych przez niego zarzutach w ogóle się nie wypowiadało.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację. Dodał również, że okoliczności związane z przyznaniem alimentów nie miały wpływu na dotychczasowe rozstrzygnięcie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25.07.2002r. Prawo o ustrojów sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę aktów administracyjnych wydanych przez organy administracji publicznej, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż sądy administracyjne badają zgodność aktów prawnych z prawem materialnym i przepisami postępowania. Przy czym kontrola ta nie ogranicza się do badania zasadności zarzutów skargi w oparciu o art. 134 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 20.09.2002 Nr 153, poz.1 270) Sąd dokonuje również oceny prawidłowości aktu administracyjnego w granicach danej sprawy.
Dokonana przez Sąd kontrola zaskarżonej decyzji daje podstawę do stwierdzenia, iż przy jej wydawaniu nie zostało naruszone prawo. Podstawą materialno-prawną do rozpoznania złożonego przez M. C. wniosku jest ustawa z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. 2003, nr 228 poz. 2255 ze zm.). Stanowi ona w art. 3 ust. 1 iż zasiłek rodzinny przysługuje osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2 jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 504 zł.
Art. 4 ust. 2 powołanej ustawy określa krąg osób uprawnionych do zasiłku rodzinnego i dodatków do tego zasiłku i stanowi, iż są to:
1) rodzice, jeden z rodziców albo opiekun prawny dziecka,
2) opiekun faktyczny dziecka
3) osoba ucząca się
Niewątpliwie zatem M. C. jest osobą uprawnioną do wystąpienia z wnioskiem o przyznanie zasiłku rodzinnego i dodatków do tego zasiłku.
Drugim warunkiem, o którym mowa w powołanym art. 5 ust. 1 cytowanej ustawy jest kryterium dochodowe (to od jego wysokości zależy warunek wypłaty świadczenia rodzinnego i dodatków). Dlatego niezbędnym było ustalenie jego wysokości. M. C. złożył wniosek o wypłatę zasiłku rodzinnego i dodatków w dniu [...]r. – zatem zgodnie z art. 47 ust. 2 w tym okresie prawo do świadczeń rodzinnych ustala się na podstawie dochodu uzyskanego przez rodzinę w roku kalendarzowym 2002. Tym samym prawidłowe były ustalenia organów dotyczące dochodów uzyskiwanych przez M. C. w roku 2002.
Dochód rodziny – zgodnie z art. 3 pkt 2 powołanej ustawy oznacza przeciętny dochód członków rodziny uzyskany w roku kalendarzowym – w tym przypadku w roku 2002r.
Niesporne jest, bo wynika to z dołączonych przez skarżącego dokumentów – M. C. nie kwestionował zresztą dokonanych obliczeń iż dochód na jedną osobę w jego rodzinie w roku 2002 przekraczał wskazane w art. 5 ust. 1 ustawy kryterium – wynosił bowiem [...]zł.
Z zaświadczenia Urzędu Skarbowego z dnia [...]r. wynika bowiem iż M. C. osiągnął we wskazanym roku dochód netto [...]zł co po uwzględnieniu utraconego dochodu w kwocie [...]zł daje miesięczny dochód w kwocie [...]zł (na 4 członków rodziny).
Przekroczenie kryterium dochodowego czyli kwoty 504 zł (art. 5 ust. 1 ustawy) powoduje iż M. C. nie może otrzymać wnioskowanych zasiłków. Jeszcze raz należy podkreślić że ustawa z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych – w przedmiocie zasiłku rodzinnego i dodatków – objętych wnioskiem skarżącego formułuje tylko dwa wyżej wymienione warunki, które powinny być jednocześnie spełnione. Skarżący nie spełnia warunku dochodowego.
Dla niniejszej sprawy nie mają znaczenia okoliczności podnoszone przez M.C. a dotyczące świadczenia alimentów zasądzonych na dzieci od byłej żony skarżącego a także egzekucji tych należności i konsekwencji dla obciążonej alimentami w związku z niezrealizowaniem tego obowiązku. Fakt pobierania lub braku wypłaty alimentów nie ma żadnego związku z wpływem na fakt przyznania dodatku do zasiłku (art. 8 powołanej ustawy). Dodatki o których mowa w istocie nie są dodatkami do alimentów ale dodatkiem do zasiłku rodzinnego.
Nie zrealizowanie obowiązku alimentacyjnego w tym przypadku może mieć tylko wpływ na wysokość dochodów, a tym samym możliwość otrzymania zasiłku i dodatków. Podnoszone przez M. C. kwestie dotyczące alimentów mogą być ewentualnie przedmiotem rozważań ale tylko sądu powszechnego w postępowaniu cywilnym i karnym.
Dodać też należy iż skarga nie wskazuje na konkretne naruszenie prawa przez organy wydające decyzje. Formuje tylko ogólne zarzuty dotyczące naruszenia Konstytucji jak twierdzi skarżący dyskryminowanie jego dzieci co objawia się w nie przyznaniu przez Sąd i Urząd Miejski – alimentów.
Powyższe zarzuty odnośnie niniejszego postępowania administracyjnego co stwierdzono wyżej nie są zasadne. Do wszystkich obywateli stosowane są również powszechnie obowiązujące przepisy dotyczące podatku dochodowego. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271), sąd orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło