IV SA/Wr 786/14

WyrokWSA we Wrocławiu2015-01-27

Skład orzekający: Jolanta Sikorska, Mirosława Rozbicka-Ostrowska, Wanda Wiatkowska-Ilków

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba pełniąca funkcję wiceprezesa zarządu spółdzielni socjalnej, nawet nieodpłatnie, może być uznana za osobę bezrobotną w rozumieniu ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy?
Ratio decidendi
Pełnienie funkcji wiceprezesa zarządu spółdzielni socjalnej, nawet jeśli nie wiąże się z pobieraniem wynagrodzenia, może wykluczać możliwość uznania danej osoby za bezrobotną. Dzieje się tak, gdy zakres obowiązków wynikających z tej funkcji obiektywnie ogranicza gotowość i zdolność do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy lub innej pracy zarobkowej, co jest kluczowym kryterium definicji bezrobotnego. Organy administracji mają obowiązek zbadać rzeczywisty zakres tych obowiązków i ich wpływ na dyspozycyjność osoby ubiegającej się o status bezrobotnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skarżącej, która została uznana za osobę bezrobotną i przyznano jej zasiłek. Następnie postępowanie zostało wznowione z urzędu z powodu ujawnienia, że skarżąca pełniła funkcję wiceprezesa zarządu w dwóch podmiotach (spółdzielni socjalnej i fundacji). Organy administracji uznały, że pełnienie tych funkcji, nawet społecznie, wyklucza gotowość do podjęcia zatrudnienia. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję uchylającą status bezrobotnego. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając błędną wykładnię przepisów i niewyjaśnienie stanu faktycznego, w szczególności rzeczywistego zakresu jej obowiązków.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Sikorska (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia NSA Mirosława Rozbicka-Ostrowska, Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków, Protokolant st. asystent sędziego Marcin Kuliś, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 27 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi I. S. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] w przedmiocie uchylenia decyzji orzekającej o uznaniu za osobę bezrobotną i przyznaniu prawa do zasiłku oraz odmowy uznania za osobę bezrobotną oddala skargę. Postępowanie administracyjne w sprawie zostało wszczęte z urzędu postanowieniem Starosty K. z[...], wydanym na podstawie art. 145 § 1, art. 147, art. 149 § 1 i art. 150 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., zwanej dalej w skrócie k.p.a.), którym wznowiono postępowanie zakończone ostateczną decyzją Powiatowego Urzędu Pracy w K. - działającego z upoważnienia Starosty K. – z[...], orzekającą o uznaniu I.S. (zwanej dalej stroną lub skarżącą) z dniem 7 stycznia 2014 r. za osobę bezrobotną i przyznającą stronie prawo do zasiłku od dnia 15 stycznia 2014 r. Decyzją z[...], wydaną z powołaniem się na przepisy art. 151 § 1 pkt 2, art. 150 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. oraz art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 674 ze zm., zwanej dalej w skrócie u.p.z.i.r.p.) Powiatowy Urząd Pracy w K. – działający z upoważnienia Starosty K. - orzekł o uchyleniu decyzji ostatecznej o uznaniu skarżącej za osobę bezrobotną i przyznaniu prawa do zasiłku oraz odmówił stronie uznania za osobę bezrobotną od dnia 7 stycznia 2014 r. z powodu braku zdolności i gotowości do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy lub podjęcia innej pracy zarobowej. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ pierwszej instancji wskazał, że w dniu 7 stycznia 2014 r. skarżąca zarejestrowała się w Powiatowym Urzędzie Pracy w K. jako osoba bezrobotna z prawem do zasiłku. Z dokumentacji przedłożonej przez stronę w momencie rejestracji wynikało, że strona w okresie od 5 listopada 2012 r. do 30 listopada 2013 r. pozostawała w stosunku pracy ze Spółdzielnią [..]w N.R na stanowisku głównego księgowego w pełnym wymiarze czasu pracy oraz w okresie od 12 lutego 2013 r. do 31 grudnia 2013 r. pozostawała w stosunku pracy z Fundacją [...]w W. na stanowisku pracownika obsługi biura w wymiarze ½ etatu. Ponadto skarżąca przedłożyła również porozumienie o wykonywaniu świadczeń wolontarystycznych zawarte ze Spółdzielnią [...]od 2 grudnia 2013 r. na czas nieokreślony. Przy czym z jego treści nie wynikało, jaką funkcje pełni strona tytułu wykonywania tych świadczeń. Po wydaniu ostatecznej decyzji o uznaniu za osobę bezrobotną i ustaleniu prawa do zasiłku z tego tytułu organ powziął informację, że w dniu rejestracji strona pełniła funkcję członka zarządu wskazanej Spółdzielni, a od 7 maja 2013 r. także członka zarządu Fundacji Spółdzielni [...]N.R. Strona w oświadczeniu z 28 kwietnia 2014 r. wyjaśniła, że od 1 grudnia 2013 r. funkcję wiceprezesa zarządu Spółdzielni, na którą została powołana 15 listopada 2013 r., pełni społecznie i tylko w zakresie działalności Spółdzielni wynikającej z § 5 jej statutu, nie pobierając z tego tytułu żadnego wynagrodzenia. Organ pierwszej instancji ustalił również, że strona działając jako główna księgowa Spółdzielni Socjalnej, podpisała rachunek zysków i strat za 2013 r. sporządzony w dniu 3 lutego 2014 oraz podpisała deklarację o wysokości osiągniętego dochodu przez podatnika podatku dochodowego od osób prawnych złożoną w dniu 31 marca 2014 r. Według organ wyjaśnienia strony o omyłkowym przystawieniu pieczątki głównej księgowej oraz o charytatywnym sporządzeniu deklaracji podatkowej, dowodzą tego, że są to dodatkowe obowiązki wykonywane na rzecz Spółdzielni. Zdaniem organu, zakres obowiązków jakie zostały przypisane przez obowiązujące przepisy do pełnionych przez stronę funkcji członka zarządu dwóch podmiotów wskazuje na to, że taka osoba nie może być uznana za gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy lub podjęcia innej pracy zarobkowej, jak również nie może być traktowana jako wolontariusz. Ponadto niezależnie od obowiązków członka zarządu, strona – jako członek spółdzielni – zobowiązana jest do odpłatnego bądź nieodpłatnego świadczenia pracy na jej rzecz. Jednocześnie Starosta nie zgodził się ze stroną, że czynności wykonywane przez nią jako członka zarządu obu instytucji ograniczają się do zadań o charakterze użyteczności, gdyż zarówno z § 73 statutu Spółdzielni Socjalnej jak i z § 19 ust. 2 statutu Fundacji wynika, że obowiązki członka zarządu znacznie wykraczają poza pojęcie użyteczności publicznej. W odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji strona podniosła, że organ bezzasadnie przyjął, że pełnienie funkcji wiceprezesa zarządu w dwóch podmiotach uniemożliwia uznanie jej za osobę bezrobotną. Według odwołującej przepis art. 2 ust. 1 pkt 2 u.p.z.i.r.p. nie statuuje zasady, że osoba pełniąca niezarobkowo funkcje społeczne, nie może być jednocześnie uznana za osobę bezrobotną. Jednakże organ – poza odwołaniem się do zapisów statutowych – nie podjął żadnych starań w celu ustalenia w jakim wymiarze czasu strona realizowała dotąd funkcje członka zarządu oraz czy podlegała nadzorowi ograniczającemu swobodę realizacji zadań społecznych w zakresie czasu, miejsca i sposobu ich realizacji. Odwołująca podniosła również zarzut pominięcia przez organ okoliczności, że jedną z funkcji wypełnia w formie wolontariatu, co nie powoduje po jej stronie żadnych istotnych ograniczeń, choćby w zakresie swobodnej rezygnacji ze świadczonych nieodpłatnie czynności wolontarystycznych w celu podjęcia pracy zarobkowej w normalnym wymiarze czasu pracy. Wojewoda Dolnośląski decyzją z [...] wydaną na podstawie przepisów art. 2 ust. 1 pkt 2 u.p.z.i.r.p. oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W motywach decyzji ostatecznej organ odwoławczy zgodził się z organem I instancji, że w przedmiotowej sprawie zaistniała przesłanka wznowienia postępowania, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., gdyż istotną okolicznością faktyczną nieznaną organowi, a istniejącą w czasie wydawania decyzji był fakt pozostawania przez stronę na stanowisku wiceprezesa zarządu Spółdzielni [...] oraz [.... Przechodząc do oceny spełnienia przesłanek do uznania strony za osobę bezrobotną, organ drugiej instancji podkreślił, że jednym z wyznaczników przyznania statusu bezrobotnego jest stwierdzenie, że wnioskodawca jest gotowy do podjęcia pracy, czego nie można utożsamiać z potencjalną chęcią podjęcia zatrudnienia. Strona – zdaniem organu – nie spełnia tego kryterium, gdyż jako założyciel, członek i wiceprezes zarządu Spółdzielni Socjalnej ma obowiązek uczestniczenia w realizacji jej zadań, w tym podjęcia i wykonywania pracy w Spółdzielni, której przedmiotem działalności jest prowadzenie wspólnego przedsiębiorstwa w oparciu o osobistą pracę jej członków. Według Wojewody do organów orzekających w sprawie nie należy badanie dyspozycyjności osoby ubiegającej się przyznanie statusu bezrobotnego ani przyczyn, dla których członek spółdzielni socjalnej nie ma zawartej spółdzielczej umowy o pracę. Organ odwoławczy wskazał, że spółdzielnia socjalna jest podmiotem gospodarczym, który łączy w sobie cechy przedsiębiorstwa i organizacji pozarządowej, a jej głównym celem jest zapewnienie pracy swoim członkom. Niemniej jednak spółdzielnia działając na wolnym rynku musi dostosować się do obowiązujących regulacji prawnych, w tym do art. 201 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 1030 ze zm.), z którego wynika kompetencja zarządu do prowadzenia działalności gospodarczej. Natomiast obowiązki nałożone przez kodeks spółek handlowych na członków zarządu powodują, że nie można uznać stronę za osobę zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy nawet przy założeniu, że wykonuje ona obowiązki w charakterze wolontariusza. Z kolei zaś argument strony o niewykonywaniu funkcji głównej księgowej Spółdzielni nie mógł zostać uwzględniony, gdyż nie dokonała ona korekty deklaracji w tym zakresie. Decyzja ostateczna stała się przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, w której [...] wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi drugiej instancji do ponownego rozpatrzenia. Skarga została oparta na zarzutach naruszenia przepisów: - prawa materialnego, a to art. 2 ust. 1 pkt 2 u.p.z.i.r.p. przez jego błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że pełnienie funkcji społecznych w różnych podmiotach, z którymi nie wiąże się obowiązek świadczenia pracy w określonym z góry miejscu i czasie, a ponadto poddanie czyjemukolwiek nadzorowi, uniemożliwia rzeczywistą, faktyczną i aktualną możliwość podjęcia pracy, a w konsekwencji uniemożliwia uznanie za osobę bezrobotną; - postępowania, a to art. 7 i art. 70 § 1 k.p.a. przez niewyjaśnienie w sposób wszechstronny stanu faktycznego, poprzez ustalenie rzeczywistego zakresu obowiązków strony, pełnionych w ramach funkcji wiceprezesa Spółdzielni Socjalnej "Invest" i Fundacji Spółdzielni Socjalnej "Invest", co skutkowało wydaniem decyzji na podstawie statutów tych podmiotów, czego nie można utożsamiać z zakresem obowiązków strony, pełnionych w ramach powyższych funkcji, nadto niewyjaśnienie w jakim wymiarze czasu strona zaangażowana jest w realizację obowiązków wynikających z pełnionych funkcji społecznych. Skarżąca wywodziła ,że podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiły wyłącznie zapisy statutów obu podmiotów, w których strona pełni funkcję wiceprezesa zarządu. Nie wzięto jednak pod uwagę, że zakres obowiązków wynikający z tych dokumentów nie jest jednoznaczny z zakresem rzeczywistych obowiązków skarżącej. Nie zbadano również sposobu w jaki skarżąca te funkcje wykonuje. W ocenie skarżącej organ odwoławczy nie uwzględnił złożonego przedmiotu działalności spółdzielni socjalnej, określonego w art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2006 r. o spółdzielniach socjalnych (Dz. U. z 2006 r., nr 94, poz. 651 ze zm.), polegającego w głównej mierze na społecznej i zawodowej reintegracji jej członków. Skarżąca przyznała, że oczywiście poza wskazanymi funkcjami Spółdzielnia prowadzi również działalność gospodarczą. Jednakże zadania zarządu związane z wykonywaniem funkcji zarobkowych zostały rozdzielone w strukturze wewnętrznej Spółdzielni i przekazane kierownikowi przedsiębiorstwa, niezależnemu w tym zakresie od zarządu. Dzięki wyodrębnieniu funkcji związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą, zarząd mógł się skoncentrować na działalności służącej społecznej i zawodowej reintegracji członków Spółdzielni. W odpowiedzi Wojewoda Dolnośląski wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Granicę sądowo-administracyjnej kontroli decyzji administracyjnej wyznacza wyłącznie kryterium legalności rozumianej jako zgodność z powszechnie obowiązującym prawem, o czym stanowi art. 1§ 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1296) i tylko naruszenie tego prawa w procesie wydawania zaskarżonej decyzji uzasadnia jej uchylenie, czyli wycofanie z obrotu prawnego. Oceniając wyłącznie pod takim kątem zaskarżoną decyzję Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził, żeby była ona obarczona wadami wynikającymi z naruszenia zasad i przepisów postępowania administracyjnego, wydano ją bowiem w poprawnie przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym i zastosowano przepisy zgodnie z przedmiotem sprawy. Przede wszystkim zauważyć należy, że decyzja pierwszo-instancyjna wydana została po uruchomieniu nadzwyczajnego trybu postępowania, jakim jest wznowienie postępowania i zakres rozpoznania tej sprawy determinuje okoliczność, że decyzja będąca przedmiotem osądu została wydana w wyniku wznowienia postępowania. A zatem w pierwszej kolejności odnieść się należy do kwestii zasadności wznowienia postępowania, a więc oceny czy zaistniały przesłanki, których wystąpienie otwiera prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy rozstrzygniętej decyzją ostateczną. Przesłanki te określone zostały w przepisach art. 145 i 146 Kodeksu postępowania administracyjnego, które uzależniają możliwość wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją od wystąpienia szeregu przesłanek zarówno pozytywnych jak i negatywnych. Zdaniem organów obu instancji w rozpatrywanej sprawie zaistniała przesłanka pozytywna, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego, według której w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję. Wskazać w tym miejscu należy, że "nowe okoliczności faktyczne" lub "nowe dowody" mogą stanowić podstawę wznowienia postępowania, o ile są istotne, a zatem muszą dotyczyć przedmiotu sprawy oraz mieć znaczenie prawne, mające więc w konsekwencji wpływ na zmianę treści decyzji w kwestiach zasadniczych. W realiach rozpatrywanej sprawy taką nową okolicznością faktyczną istniejącą w dacie wydawania decyzji o statusie osoby bezrobotnej był nieznany organowi fakt pełnienia przez stronę, której przyznano status osoby bezrobotnej dwóch funkcji, a mianowicie wiceprezesa zarządu Spółdzielni [...]w N.R oraz wiceprezesa zarządu Fundacji [....]w N.R. Informacje o tym fakcie organ administracji powziął dopiero z oświadczenia strony z dnia 25 kwietnia 2014 r. (k.36) oraz dołączonych doń załączników w postaci statutu Spółdzielni [...]z dnia [...] oraz uchwały Walnego Zgromadzenia członków Spółdzielni [...]z dnia[...]. o powołaniu zarządu. Z treści wskazanej wyżej uchwały wynika, że skarżąca została powołana na funkcję wiceprezesa zarządu Spółdzielni Socjalnej [...]Analiza materiału aktowego wskazuje również na to, że skarżąca w tym samym okresie równolegle pełniła funkcję wiceprezesa w Fundacji Spółdzielni Socjalnej [...] w N.R. A zatem ma rację organ, kiedy stwierdza, że strona nie spełniała przesłanek - przewidzianych w przepisie art. 2 ust. 1 pkt 2 u.p.z.i.r.p. Dla uzyskania bowiem statusu bezrobotnego wymagane jest równoczesne spełnienie wszystkich przesłanek określonych w art. 2 ust. 1 pkt 2 u.p.z.i.r.p. Przypomnieć w tym miejscu należy, że ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy wiąże ustawową definicję bezrobotnego, zawartą w jej art. 2 ust. 1 pkt 2 u.p.z.i.r.p. z wieloma przesłankami pozytywnymi i negatywnymi, jednakże jej istotą jest założenie, że chodzi tu o osobę, która poszukuje zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej z zamiarem, zdolnością i gotowością jej podjęcia w pełnym wymiarze czasu obowiązującym w danym zawodzie lub w danej służbie albo w innej pracy zarobkowej. Oznacza to, że już w samej istocie "bycia" bezrobotnym tkwi to, że osoba, która ma prawny status bezrobotnego, nie ma pracy, nie prowadzi innej działalności zarobkowej oraz jest zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia. Przy czym podstawowym elementem definicji bezrobotnego jest gotowość do podjęcia zatrudnienia, a tym samym jego dyspozycyjność. Dla uzyskania, jak i kontynuowania statusu bezrobotnego nieodzownym było, by warunek ten był spełniony zarówno w dniu rejestracji w charakterze bezrobotnego, jak i przez dalszy okres korzystania z tego statusu. A zatem pojęcie "gotowość do podjęcia zatrudnienia albo innej pracy zarobkowej" oznacza sytuację, gdy określona osoba nie tylko wyraża wolę ( zamiar) i chęć wykonywania pracy, ale jednocześnie osoba ta ma obiektywne możliwości świadczenia tej pracy, a zatem nie występują jednocześnie żadne przeszkody po stronie tej osoby, aby świadczyć pracę (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 czerwca 2011 r, sygn. akt I OSK 338/11). Należy przez to rozumieć nie tylko rzeczywistą wolę pracowania, ale również znajdowanie się w sytuacji umożliwiającej rozpoczęcie pracy w ramach stosunku pracy, stosunku służbowego umowy o prace nakładczą lub innej umowy cywilno-prawnej (por. Ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy - komentarz pod red. Z.Górala, Warszawa 2011, s. 50-51). Przy czym gotowości do pracy nie można sprowadzać wyłącznie do czynników subiektywnych istniejących po stronie zainteresowanego, lecz musi być ona oceniana również w kategoriach obiektywnych, co oznacza rzeczywistą, faktyczną i aktualną możliwość podjęcia pracy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 czerwca 2011 r., sygn. akt I OSK 338/11). Co istotne, gotowości do podjęcia zatrudnienia nie należy też utożsamiać z brakiem jakiegokolwiek zajęcia lub całkowitym zakazem podejmowania przez osobę bezrobotną innego zajęcia, lecz z brakiem takiej działalności lub obowiązków , które nie będą kolidować z realną możliwością podjęcia zatrudnienia (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 8 czerwca 2011 r. sygn. akt IV SA/Wr 176/11). Innymi słowy, skoro z definicji osoby bezrobotnej wynika, że jest to osoba niezatrudniona i niewykonująca innej pracy zarobkowej, to przyjmuje się, że zajęcia niezarobkowe mogą być prze osobę bezrobotną wykonywane, o ile nie kolidują z możliwością podjęcia przez nią zatrudnienia (zob. wyroki: Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 13 lutego 2014 r. sygn. akt III SA/Lu 61/13 i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 14 maja 2014r. sygn. akt II SA/Go 257/14). W badanej sprawie pozostaje poza sporem okoliczność, że skarżąca w związku z pełnieniem funkcji wiceprezesa zarządu dwóch odrębnych podmiotów nie otrzymywała żadnego wynagrodzenia. Argumentacja skarżącej w tym zakresie pozostaje bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. W odniesieniu do tego wątku przywołać należy stanowisko wyrażone w orzecznictwie sądowo-administracyjnym, znajdujące również zastosowanie w odniesieniu do spółdzielni, a mianowicie, że fakt pełnienia funkcji w zarządzie spółki prawa handlowego, nawet w przypadku niepobierania wynagrodzenia z tego tytułu, powoduje brak pełnej gotowości do podjęcia zatrudnienia, a zatem osoba ta nie spełnia podstawowych przesłanek z art. 2 ust.1 pkt 2 u.p.z.i.r.p (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lutego 2002 r. sygn. akt IISA 2902/01 nr Lex 81919, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 29 kwietnia 2008 r. sygn. akt IV SA/Gl 907/07). Ta konstatacja nie znalazła jednak aprobaty w późniejszym orzecznictwie sądowo-administracyjnym, w którym w odniesieniu do oceny o braku gotowości do podjęcia zatrudnienia, powodowanego pełnieniem funkcji wiceprezesa zarządu, zwrócono uwagę na to, że z art. 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy nie wynika, że w każdym przypadku członkostwo osoby (w spółce niezatrudnionej) w zarządzie tejże spółki wyklucza możliwość uznania takiej osoby za osobę bezrobotną. Nieodzowne jest bowiem ustalenie, czy osoba ta jest zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia, przy czym ocena ta winna odnosić się do obiektywnie i realnie ocenionej sytuacji faktycznej (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 maja 2008 r., sygn. akt I OSK 1184/07, z dnia 27 lipca 2012 r., sygn. akt I OSK 141/12, wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 11 marca 2011 r., sygn. akt III SA/Gd 573/09, z dnia 7 marca 2013 r., sygn. akt III SA/Gd 746/12). W świetle tak rozumianego pojęcia gotowości do podjęcia zatrudnienia odmowa przyznania statusu osoby bezrobotnej nastąpić może tylko wówczas, gdy w konkretnym przypadku organ ustali, że pełnienie funkcji członka zarządu spółki prawa handlowego np. z uwagi na prowadzenie przez spółkę działalności gospodarczej, wyklucza możliwość podjęcia zatrudnienia ( zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie z dnia 14 maja 20144. sygn. akt II SA/Go 257/14) W tym zakresie – wbrew zarzutom skargi - organy obu instancji zadość uczyniły obowiązkowi dostatecznego wyjaśnienia istotnych okoliczności w sprawie. Z analizy materiału aktowego badanej sprawy wynika, że organy dysponowały dowodami niezbędnymi dla dokonania prawidłowych i istotnych, z punktu widzenia materialnej podstawy rozstrzygnięcia, ustaleń faktycznych. Z jednej bowiem strony - na podstawie statutu Spółdzielni [...]z dnia [...] uchwały Walnego Zgromadzenia członków Spółdzielni [...] z dnia [...]. o powołaniu zarządu, regulaminu zarządu Spółdzielni [...]oraz statutu Fundacji [...]- ustaliły jaki był zakres obowiązków skarżącej jako wiceprezesa zarządu Spółdzielni Socjalnej [...] i wiceprezesa zarządu Fundacji tej spółdzielni. Stanowiły o tym odpowiednio § 3 i 4 regulaminu zarządu Spółdzielni Socjalnej "Invest" i § 19 statutu Fundacji Spółdzielni Socjalnej [...] Rodzaj i zakres tych obowiązków oraz sposób reprezentacji Spółdzielni Socjalnej [...]i Fundacji tej spółdzielni wskazuje na faktyczne obciążenie skarżącej czynnościami, które nie mają charakteru tytularnego. Przeciwnie świadczą o poważnych obowiązkach, które uniemożliwiają jej bycie w gotowości do podjęcie pracy oferowanej przez PUP. Oceny tej nie zmienia fakt powołania przez zarząd Spółdzielni [...]kierownika bieżącej działalności gospodarczej. W takiej sytuacji działalnością spółdzielni nadal kieruje dwuosobowy zarząd i reprezentuje ją na zewnątrz oraz podejmuje decyzje niezastrzeżone w prawie spółdzielczym lub w statucie innym organom spółdzielni (§ 66 statutu). Tym bardziej, że jak wynika ze sporządzonego przez skarżąca na użytek urzędu skarbowego rachunku zysków i strat za 2013 rok Spółdzielni[...], prowadzi ona aktywnie działalność gospodarczą, o czy świadczy wysokość dochodów netto ze sprzedaży, która w porównaniu z 2012 r. ma tendencję zwyżkową. Mają zatem organy, kiedy wywodzą, że pełnienie funkcji wiceprezesa zarządu prowadzącej działalność gospodarczą spółdzielni socjalnej stanowi okoliczność zaprzeczającą gotowości i zdolności do podjęcia zatrudnienia. Z drugiej strony trafnie organ II instancji odwołał się obowiązków członka spółdzielni socjalnej wynikających z art.2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2006 r. o spółdzielniach socjalnych (Dz. U. Nr 94, poz. 651 ze zm), według którego przedmiotem działalności spółdzielni socjalnej jest prowadzenie wspólnego przedsiębiorstwa w oparciu o osobistą pracę członków. Wobec tego nie może odnieść zamierzonego skutku twierdzenie skarżącej, że jedną z funkcji pełni w charakterze wolontariusza. Spajając tę część rozważań stwierdzić należy, że w materiale aktowym analizowanej sprawy są dowody wskazujące precyzyjnie na zakres obowiązków skarżącej jako wiceprezesa zarządu Spółdzielni [...]oraz w jakim zakresie spółdzielnia ta prowadziła swą działalność, co pozwalało na poczynienie stosownych ustaleń w tym zakresie i sformułowanie oceny zaangażowania skarżącej w działalność spółdzielni. A w konsekwencji na wykazaniu przez organy, że pełnienie przez skarżącą funkcji wiceprezesa zarządu wiązało się z obowiązkami, które mogłyby ograniczać jej gotowość do podjęcia pracy w pełnym wymiarze. Nie pełniła ona bowiem jedynie tytularnie funkcji wiceprezesa spółdzielni socjalnej nieaktywnej. Z tych względów pod adresem obu organów nie może być wyartykułowany skutecznie zarzut naruszenia przepisów art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Prawidłowo zatem organy orzekające w sprawie wywiodły, że są wystarczające podstawy do uznania, że okoliczność stanowiąca podstawę wznowienia wywiera bezpośredni wpływ na rozstrzygnięcie zawarte w decyzji ostatecznej Starosty K. z dnia 17 stycznia 2014 r., a tym samym do przyjęcia, że skarżąca nie spełniała przesłanki z art. 2 ust. 1 pkt 2 u.p.z.i.r.p. Stwierdzenie powyższego oznacza, że zarzuty skargi przedstawiają się jako niezasadne, co obligowało Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu do oddalenia skargi na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło