IV SA/Wr 790/04

WyrokWSA we Wrocławiu2006-01-26

Skład orzekający: Jolanta Sikorska, Ewa Kamieniecka, Alojzy Wyszkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wojskowe komisje lekarskie prawidłowo oceniły zdolność do służby wojskowej skarżącego, uwzględniając przedstawioną przez niego dokumentację medyczną i należycie uzasadniając swoje rozstrzygnięcia?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji z powodu naruszenia przepisów prawa procesowego. Organy orzekające nie zebrały i nie rozpatrzyły w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, w szczególności nie odniosły się do przedłożonej przez skarżącego dokumentacji medycznej (historii choroby z poradni zdrowia psychicznego) ani nie uzasadniły przyczyny odmowy wiarygodności tym dowodom. Ponadto, uzasadnienia orzeczeń zawierały nieprecyzyjne określenia dotyczące stopnia zaburzeń adaptacyjnych, co uniemożliwiało kontrolę orzeczenia.
Stan faktyczny
Skarżący M. P. został uznany przez Terenową Wojskową Komisję Lekarską za zdolnego do służby wojskowej (Grupa I kat. "A"), pomimo zgłaszanych przez niego dolegliwości bólowych związanych z wcześniejszymi urazami. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska utrzymała tę decyzję w mocy. Skarżący odwołał się, powołując się na pogorszenie stanu zdrowia psychicznego i przedkładając dokumentację medyczną. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił obie decyzje, uznając naruszenie przepisów proceduralnych.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną przez nią w mocy decyzję organu I instancji; orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia NSA Jolanta Sikorska Sędziowie : Asesor WSA Ewa Kamieniecka Asesor WSA Alojzy Wyszkowski /sprawozdawca/ Protokolant: Magdalena Domańska - Byskosz po rozpoznaniu w dniu 26 stycznia 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi M. P. na decyzję Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie zdolności do służby wojskowej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną przez nią w mocy decyzję organu I instancji; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Terenowa Wojskowa Komisja Lekarska w P. orzeczeniem z dnia [...]r. Nr [...]uznała M. P. za zdolnego do służby wojskowej - Grupa I kat. "A" Komisja rozpoznała u poborowego: 1. nieznaczne zaburzenia adaptacyjne § 68 pkt 1; 2. uszkodzenie ścięgna zginaczy palca V ręki prawej nieznacznie upośledzające chwyt § 82 pkt 6; 3. wygojone złamanie podstawy I kości śródręcza prawego bez §. W odwołaniu od powyższego orzeczenia M. P. wystąpił o uzupełniające badania z uwagi na częste bóle w miejscach blizn po otrzymanych ciosach nożem. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska we W. utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji uzasadniając, że po rozpatrzeniu odwołania i analizie dokumentacji orzeczniczo-lekarskiej nie stwierdziła uchybień orzeczniczych. Uznano, że schorzenia oraz ich nasilenia ustalone w wyniku specjalistycznych badań lekarskich (psychiatryczne, ortopedyczne) są następujące : 1. nieznaczne zaburzenia adaptacyjne § 68 pkt 1; 2. uszkodzenie ścięgna zginaczy palca V ręki prawej nieznacznie upośledzające chwyt § 82 pkt 6; 3. wygojone złamanie podstawy I kości śródręcza prawego bez §. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu powtórzył argumenty przytoczone w odwołaniu wyjaśniając ponadto, że w okresie ostatniego roku nastąpiły zmiany w jego zdrowiu psychicznym i leczy się psychiatrycznie. Na potwierdzenie tego do skargi dołączył opinię lekarza psychiatry, historię choroby wydaną przez P. Ośrodek Zdrowia Psychicznego. W odpowiedzi na skargę Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska wniosła o jej oddalenie jako niezasadnej ponieważ ustalenie stanu zdrowia M. P. oparto na wynikach specjalistycznych badań lekarskich przeprowadzonych przez lekarzy upoważnionych do badań dla potrzeb orzeczniczych wojskowych komisji lekarskich a ustalenia zdolności do służby wojskowej dokonano zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 czerwca 1992r. w sprawie zasad określenia zdolności do czynnej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach /Dz. U. Nr 57, poz. 278 ze zm./ Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. nr 153, poz. 1269/, sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Według art. 1 § 2 powołanej ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Określone w art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) podstawy prawne uwzględnienia skargi ograniczone zostały do naruszenia prawa, a zatem kontrolując decyzję administracyjną sąd bada zgodność z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Ustalając stan faktyczny w sprawie organ związany jest zasadami ogólnymi przyjętymi w kodeksie postępowania administracyjnego (art. 7 kodeksu postępowania administracyjnego), z której wynika obowiązek szczególnie starannego ustalenia stanu faktycznego sprawy. W tym celu obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego). Art. 77 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego nakłada na organ administracyjny obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Realizacja zasady ogólnej prawdy obiektywnej musi znaleźć odbicie w uzasadnieniu faktycznym decyzji. Zgodnie z art. 107 § 3 kodeksu postępowania administracyjnego "Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Skargę należy uznać za zasadną. W sprawie będącej przedmiotem zaskarżonej decyzji naruszono przepisy prawa procesowego. Nie zostały w niej bowiem prawidłowo ustalone przesłanki warunkujące stopień zdolności do służby wojskowej (art. 80 kodeksu postępowania administracyjnego), co w uzasadnieniu decyzji winno znaleźć odzwierciedlenie przez przedstawienie zebranego pełnego materiału dowodowego i jego oceny dla ustalenia rzeczywistego stanu faktycznego. Zgodnie z § 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 czerwca 1992 r. w sprawie zasad określania zdolności do czynnej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach /Dz. U. Nr 57, poz. 278 ze zm./ orzeczenia o zaliczeniu danej osoby do jednej z kategorii, o których mowa w § 1 właściwe komisje lekarskie wydają na podstawie badania lekarskiego fizycznej i psychicznej zdolności tej osoby do odpowiedniego rodzaju służby wojskowej z uwzględnieniem wyników specjalistycznych a w razie potrzeby również obserwacji szpitalnej według wykazu chorób i ułomności stanowiącego załącznik nr 1 do rozporządzenia. Wojskowa Komisja Lekarska wydaje orzeczenie na podstawie badania lekarskiego według kategorii i kryteriów, o których była wyżej mowa oraz na podstawie dokumentacji lekarskiej i innych dokumentów mających znaczenie w sprawie w szczególności dotyczących przebiegu i warunków pełnienia służby wojskowej przez osobę badaną o ile taką służbę już pełniła. W uzasadnionych wypadkach komisja lekarska może wydać orzeczenie wyłącznie na podstawie posiadanej dokumentacji lekarskiej /§ 18 ust. 1 i 2 omawianego rozporządzenia/. Komisja Odwoławcza orzeka w zasadzie na podstawie dokumentacji znajdującej się w aktach orzeczniczo-lekarskich i tylko w razie potrzeby może przeprowadzić ponowne badanie lekarskie a także skierować badanego na obserwację szpitalną. Komisja może również przeprowadzić dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania komisji, która wydała orzeczenie /§ 32 ust. 1 i 2 cyt. rozporządzenia/. Zgodnie z § 19 ust. 1 pkt 3 orzeczenia wojskowych komisji lekarskich powinny zawierać szczegółowe uzasadnienie. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w rozpoznawanej sprawie zarówno zaskarżone orzeczenie jak i je poprzedzające orzeczenie organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem powyższych zasad procedury administracyjnej co mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Terenowa Wojskowa Komisja Lekarska jak i Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska ustaliły schorzenia : - nieznacznie zaburzenia adaptacyjne § 68 pkt 1 - uszkodzenie ścięgna zginaczy palca V ręki prawej nieznacznie upośledzające chwyt § 82 pkt 6; - wygojone złamanie podstawy I kości śródręcza prawego bez §. Podkreślić trzeba, że cytowane rozporządzenie w § 68 pkt 1 wymienia nieznaczne zaburzenia adaptacyjne kwalifikujące poborowego do Kategorii "A" - zdolny do służby wojskowej. Natomiast 68 pkt 2 § wskazuje, iż znaczne zaburzenia adaptacyjne, poddające się korekcji zalicza poborowego do kategorii "B" - czasowo niezdolny do służby wojskowej, co oznacza przemijające upośledzenie ogólnego stanu zdrowia albo ostre lub przewlekłe stany chorobowe, które w okresie do 24 miesięcy od dnia badania rokują odzyskanie zdolności do służby wojskowej (...). Jak wynika z treści przytoczonego § 68 pkt 1 i 2 zawiera on zwroty niedookreślone, takie jak "znacznie" i "nieznacznie". Chodzi tu o stopień zaburzeń adaptacyjnych, od którego zależy, czy poborowy będzie, czy też nie będzie odbywał służbę wojskową. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 sierpnia 2000 r. /III SA 879/00/ podkreślił, że tam, gdzie obowiązujące przepisy określają stopień schorzenia pojęciami ogólnymi, obowiązkiem komisji jest dokładnie uzasadnić przyjęcie konkretnego punktu lub paragrafu. Inaczej rzecz biorąc w tej konkretnej sprawie należało skarżącemu wyjaśnić, jaka jest różnica między stanem "nieznacznie" a "znacznie". W przeciwnym razie orzeczenie nie poddaje się kontroli i co warte podkreślenia nie co do istoty rozpoznania ale jego przesłanek. Z analizy akt rozważanej sprawy wynika, że skarżący przedłożył organom orzekającym historię choroby wydaną przez P. Ośrodek Zdrowia Psychicznego. Potwierdzeniem tego jest zapis w skierowaniu do badań lekarsko - specjalistycznych z dnia [...]r. "przedstawiono kartotekę z poradni PZP od [...]r.). Według przepisu art. 75 § 1 kpa jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględzin. Reguła w nim wyrażona nie został wyłączona przepisami ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej /Dz. U. Nr 4, poz. 16 ze zm./, w której cytowane rozporządzenie znalazło swoją podstawę. Tak więc gdy skarżący przedstawił dokumenty o których mowa wyżej powinny być one traktowane jako dowód w sprawie i poddane należytej ocenie /art. 80 kpa/. Tymczasem w zaskarżonych orzeczeniach zabrakło jakiegokolwiek odniesienia do przedłożonych przez skarżącego dokumentów a przede wszystkim nie uzasadniono przyczyny odmowy wiarygodności przedstawionym dowodom /art. 107 § 3 kpa/. W tym stanie rzeczy, skoro zostały naruszone przepisy kodeksu postępowania administracyjnego tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3, a naruszenia te mogły mieć wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 145 § l pkt l lit. c powołanej ustawy- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd orzekł jak w sentencji. W związku z tym, iż uchylona decyzja z uwagi na jej charakter nadaje się do wykonania sąd uznał w oparciu o art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, że w okresie po wydaniu wyroku a przed jego uprawomocnieniem zaskarżony akt administracyjny nie może być wykonany.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło