IV SA/Wr 795/14

Ewa Orłowska – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. D. o zmianę postanowienia referendarza sądowego z dnia 9 kwietnia 2015 r. przyznającego prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie ze skargi B. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości należności podlegającej zwrotowi z tytułu zaległych opłat za pobyt ojca w Domu Opieki, odmowy odstąpienia od żądania zwrotu wydatków z tytułu opłat za pobyt w Domu Opieki, ustalenia terminu zwrotu wydatków z tytułu opłat za pobyt w Domu Opieki postanawia: odmówić zmiany postanowienia referendarza sądowego z dnia 9 kwietnia 2015 r. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 9 kwietnia 2014 r. przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu. W postanowieniu tym dodatkowo wskazano, że ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje możliwości ustanowienia adwokata z konkretnej miejscowości, gdyż zgodnie z treści art. 244 § 3 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jeżeli strona we wniosku o przyznanie prawa pomocy wskazała konkretnego adwokata, właściwa okręgowa rada adwokacka, w miarę możliwości i w porozumieniu ze wskazanym adwokatem, wyznaczy adwokata wskazanego przez stronę. W związku z powyższym skarżąca powinna była wskazać konkretnego adwokata z podaniem imienia i nazwiska, czego nie uczyniła pomimo pisma referendarza sądowego z dnia 23 lutego 2014 r. wzywającego stronę do wskazania konkretnego pełnomocnika, którego wyznaczy rada adwokacka. W celu realizacji tego postanowienia dnia [...] Okręgowa Rada Adwokacka we W. wyznaczyła pełnomocnika z urzędu adwokat I.D. Następnie skarżąca pismem z dnia 23 kwietnia 2015 r. złożyła wniosek o zmianę adwokata wyznaczonego z miasta W. na adwokata z miasta G. . Wyjaśniła, że miasto G. znajduje się w pobliżu jej miejsca zamieszkania, a do W. ma około 100 km i dlatego we wniosku o przyznanie prawa pomocy żądała adwokata z miasta G., aby móc się z nim łatwiej komunikować. Radca prawny ustanowiony w innej sprawie nie wywiązywał się należycie ze swoich obowiązków. Prosi również o wyjaśnienie, co oznacza przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Wniosek ten został zakwalifikowany jako wniosek o zmianę postanowienia referendarza sądowego z dnia 9 kwietnia 2015 r. przyznającego skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu polegającą na wyznaczeniu pełnomocnika z innej miejscowości (tj. z G.) wskazanej w pierwszym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu. Zgodnie z art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. W myśl art. 258 § 3 tej ustawy do postanowień referendarza sądowego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące postanowień sądu. Stosownie do art. 245 § 3 tej ustawy prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Z treści powołanego wyżej art. 245 § 3 cytowanej ustawy wynika zatem, że wniosek o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego obejmuje wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. O przyznanie prawa pomocy we wspomnianym zakresie częściowym wnioskowała skarżąca w pierwszym wniosku o przyznanie prawa pomocy zaznaczając w rubryce nr 4 urzędowego formularza z dnia 10 lutego 2015 r., że żąda ustanowienia adwokata z urzędu. Wniosek skarżącej o zmianę postanowienia referendarza sądowego z dnia 9 kwietnia 2015 r. poprzez wyznaczenie pełnomocnika z miejscowości, wskazanej w pierwszym wniosku o przyznanie prawa pomocy, nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż skarżąca nie wykazała okoliczności uzasadniających zmianę podjętego postanowienia. O wyznaczenie adwokata z miasta G. wnioskowała już bowiem skarżąca w pierwszym wniosku o przyznanie prawa pomocy, po rozpoznaniu którego wydane zostało postanowienie referendarza sądowego z dnia 9 kwietnia 2015 r., którego dotyczy wniosek o zmianę postanowienia. Okręgowa Rada Adwokacka wyznaczyła jednak adwokata z miasta W. mimo iż skarżąca żądała wyznaczenia adwokata z miasta G., ponieważ skarżąca nie udzieliła żadnej odpowiedzi na pismo referendarza sądowego z dnia 23 lutego 2015 r. (doręczone skarżącej w dniu 27 lutego 2015 r.) wzywające ją do wskazania, którego konkretnie adwokata z podaniem imienia i nazwiska prowadzącego kancelarię adwokacką w G. powinna wyznaczyć Okręgowa Rada Adwokacka. W piśmie tym wyjaśniono skarżącej, że z treści art. 244 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika, że jeżeli strona we wniosku o przyznanie prawa pomocy wskazała konkretnego adwokata, właściwa okręgowa rada adwokacka, w miarę możliwości i w porozumieniu ze wskazanym adwokatem, wyznaczy adwokata wskazanego przez stronę. Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje zatem możliwości ustanowienia adwokata z konkretnej miejscowości, lecz ustanowienie konkretnego adwokata, którego powinna wskazać strona we wniosku o przyznanie prawa pomocy, przy czym wyznaczenie adwokata z urzędu należy do kompetencji Okręgowej Rady Adwokackiej, a nie Sądu. Rolą Sądu jest wydane postanowienia przyznającego prawo pomocy poprzez ustanowienie pełnomocnika, zaś wyznaczenie konkretnego pełnomocnika z urzędu należy do kompetencji Okręgowej Rady Adwokackiej . Skarżąca zaś nie wskazała, którego konkretnie adwokata z podanej wyżej miejscowości powinna wyznaczyć Okręgowa Rada Adwokacka. Z powyższych względów żądanie ustanowienia adwokata z miasta G. znajdującego się w pobliżu miejsca zamieszkania skarżącej nie stanowi nowej (zmienionej) okoliczności uzasadniającej zmianę postanowienia. Okoliczności tej nie stanowi również twierdzenie skarżącej, że radca prawny ustanowiony w innej sprawie nie wywiązywał się należycie ze swoich obowiązków. W przypadku wątpliwości dotyczących pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu strona zainteresowana winna zwrócić się o ich rozstrzygnięcie do okręgowej rady adwokackiej (art. 28 ust. 1 zdanie drugie ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze, Dz. U. tj. z 2002 r. nr 123, poz. 1058 ze zm.). W tej sytuacji wniosek o zmianę postanowienia referendarza sądowego z dnia 9 kwietnia 2015 r. przyznającego skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu nie zasługiwał na uwzględnienie. . Mając powyższe na uwadze, w oparciu o art. 165 w związku z art. 258 § 3 i art. 245 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.