IV SA/Wr 831/12

WyrokWSA we Wrocławiu2013-05-16

Skład orzekający: Lidia Serwiniowska, Julia Szczygielska, Alojzy Wyszkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny jest uprawniony do weryfikacji medycznej oceny stanu zdrowia w kontekście orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest trzecią instancją postępowania administracyjnego i nie rozstrzyga w przedmiocie stanu schorzeń poborowego oraz jego zdolności do służby wojskowej. Do kompetencji sądu należy jedynie kontrola orzeczenia administracyjnego pod względem zgodności z prawem. Sąd nie jest uprawniony do weryfikacji orzeczeń komisji lekarskich z punktu widzenia medycznej oceny warunków zdrowotnych badanego ani do samodzielnej zmiany kwalifikacji do innej kategorii zdolności do służby wojskowej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. Z. na decyzję Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W., która utrzymała w mocy orzeczenie Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. w sprawie zdolności skarżącej do czynnej służby wojskowej, ustalając kategorię "D" (niezdolna do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju). Skarżąca kwestionowała rozpoznanie u niej zaburzeń psychicznych i osobowościowych, zarzucając wadliwe przeprowadzenie badania lekarskiego przez psychiatrę. Sąd oddalił skargę, uznając ją za bezzasadną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia WSA Lidia Serwiniowska Sędziowie : Sędzia NSA Julia Szczygielska Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski (spr.) Protokolant : Katarzyna Leśniowska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 16 maja 2013 r. sprawy ze skargi A. Z. na decyzję Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie zdolności do czynnej służby wojskowej oddala skargę. Zaskarżoną decyzją Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. z dnia [...], nr [...] po rozpatrzeniu odwołania A. Z., dalej: skarżąca, od orzeczenia nr [...] Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. z dnia [...] w sprawie zdolności do czynnej służby wojskowej w Gr. I, Kat. "D" – niezdolna do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju, na podstawie art. 127 i art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., art. 30 ust. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2004 r. Nr 241, poz. 2416 ze zm.), § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004 r. w sprawie utworzenia wojskowych komisji lekarskich oraz określania ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz. U. nr 151, poz. 1594 ze zm.) oraz § 8, 10, 17 ust. 1 i § 22 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. nr 151, poz. 1595 ze zm.), dalej: rozporządzenie, zmieniono orzeczenie z dnia 13 czerwca 2012 r. w części dotyczącej uzasadnienia w pkt 12, ustalając, że stwierdzone na podstawie wykonanych badań schorzenie ad 1 rozporządzenia powoduje niezdolność do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju, na podstawie wykazu stanowiącego załącznik nr 2 do rozporządzenia, w pozostałym zakresie utrzymano w mocy orzeczenie z dnia 13 czerwca 2012 r. W motywach uzasadnienia zaskarżonego rozstrzygnięcia podano, że Terenowa Wojskowa Komisja Lekarska we W. wydała w dniu 13 czerwca 2012 r. orzeczenie nr [...] w sprawie zdolności skarżącej do czynnej służby wojskowej, w którym w pkt 9 rozpoznała: 1) Inne zaburzenia psychiczne upośledzające zdolności adaptacyjne rokujące poprawę - § 74 p.1, 2) Osobowość nieprawidłowa nieznacznie upośledzająca zdolność adaptacji - § 68 p. 1, 3) Krótkowzroczność obu oczu. V op 0,3 cc - 1,0 Dsph=0,5 i V ol 0,5 - § 13 p. 2 z zał. nr 2 do rozporządzenia i w związku z powyższym uznała orzekaną z tytułu schorzeń ad 1 i 2 rozp. w Grupie I osób badanych (osoby stawiające się do kwalifikacji wojskowej) niezdolną do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju, kat. "D". Od tego orzeczenia skarżąca odwołała się w ustawowym terminie, nie zgadzając się z orzeczoną kategorią zdolności do czynnej służby wojskowej, kwestionując rozpoznanie ad 1 rozp. oraz uznanie schorzenia ad 2 rozp. w pkt 12 zaskarżonego orzeczenia za schorzenie powodujące niezdolność do tej służby. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska we W. po rozpatrzeniu odwołania oraz analizie całości zgromadzonego w tej sprawie materiału dowodowego uchyliła zaskarżone orzeczenie w pkt 12 i ustaliła w tej części nowe uzasadnienie oraz utrzymała zaskarżone orzeczenie w pozostałej części. W dalszej części uzasadnienia wskazano, że w ocenie RWKL we W., wojskowa komisja lekarska I instancji prawidłowo ustaliła rodzaj i stopień nasilenia wszystkich schorzeń wyszczególnionych w pkt 9 zaskarżonego orzeczenia, opierając się o zgromadzoną dokumentację medyczną, wyniki przeprowadzonych dla potrzeb orzeczniczych badań dodatkowych, badania psychologicznego przeprowadzonego przez psychologa klinicznego oraz specjalistycznych badań lekarskich (w tym m.in. specjalistyczne badanie psychiatryczne i okulistyczne), a ich kwalifikacji orzeczniczej dokonała adekwatnie do tych ustaleń zgodnie z przepisami rozporządzenia. Skarżąca nie przedstawiła do wglądu komisji innej dokumentacji medycznej, która zawierałaby dane mogące poddać w wątpliwość ocenę badających dla potrzeb orzeczniczych lekarzy specjalistów, jak i kwalifikację orzeczniczą wojskowej komisji lekarskiej I instancji. W wyniku przeprowadzonej analizy orzeczniczej RWKL we W. stwierdziła, iż organ I instancji niezgodnie z przepisami rozporządzenia uznał schorzenie ad 2 rozp. za powodujące niezdolność do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju. W konsekwencji RWKL we W. stwierdziła konieczność zmiany zapisu w pkt 12 zaskarżonego orzeczenia poprzez uznanie, iż niezdolność do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju powoduje wyłącznie schorzenie ad 1 rozp. Ponieważ merytoryczna treść orzeczenia w zakresie rozstrzygnięcia sprawy ustalenia zdolności do czynnej służby wojskowej nie uległa zmianie, RWKL we W. utrzymała zaskarżone orzeczenie w pozostałej części. W skardze na powyższą decyzję do sądu administracyjnego skarżąca zarzuciła jej wadliwość z powodu niestarannego przeprowadzenia badania lekarskiego przez lekarza psychiatrę. Wskazała, że jest absolwentką liceum w W. U skarżącej nie podejrzewano choroby psychicznej i w związku z tym nie posiada żadnej dokumentacji medycznej, która stwierdzałaby, że jest chora psychicznie. Okazywała kopie karty z poradni "C." w W., do której zwróciła się o badanie, czy jest, m. in. dyslektykiem. Skarżąca wskazała, że stwierdzany u niej nieosłabiony analizator słuchu, który w powiazaniu z osłabionym słuchem fonograficznym i pamięcią krótkotrwałą, w opinii psychologa z poradni "C." jest przyczyną problemów skarżącej z mową. W dalszej części skargi skarżąca wskazała, że jako pacjent, nie ma obowiązku udowadniać, że nie posiada zaburzeń adaptacyjnych. Podkreśliła, że wobec trudności, jakimi obdarzyła ją natura, wytworzyła swój system adaptacyjny, "przemyślany i zdrowy". Podkreśliła, że przy zaburzeniach adaptacyjnych nie ukończyłaby liceum. W odpowiedzi na skargę Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska we W. wniosła o jej oddalenie i podtrzymała argumentację wskazaną w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Skarga analizowana pod tym kątem podlega oddaleniu, bowiem zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Ponieważ skarga zawiera polemikę z merytoryczną treścią rozpoznania lekarskiego, wyjaśnienia wymaga, że Sąd administracyjny nie jest trzecią instancją postępowania administracyjnego i nie rozstrzyga w przedmiocie stanu schorzeń poborowego i jego zdolności do służby wojskowej. Do kompetencji Sądu należy kontrola orzeczenia będącego decyzją administracyjną pod względem zgodności z prawem. Problematyka określania zdolności do służby wojskowej została szczegółowo uregulowana w rozporządzeniu Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004r. w sprawie zasad określenia zdolności do czynnej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach, powołanego wyżej. Ustalenie kategorii zdolności do czynnej służby wojskowej jest poprzedzone rozpoznaniem lekarskim w konfrontacji z wykazem chorób i ułomności przy ocenie zdolności fizycznej i psychicznej do czynnej służby wojskowej, stanowiącym załącznik nr 2 do cytowanego wyżej rozporządzenia. Tenże załącznik określa kryteria zdrowotne mające wiążące dla komisji znaczenie, co wynika z treści art. 30 a ust. 2 ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP. Wojskowa Komisja Lekarska orzeka na podstawie dokumentacji lekarskiej. Z utrwalonego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego wynika, iż istotą orzeczenia wojskowej komisji lekarskiej nie jest stwierdzenie stanu zdrowia (tak jak w typowym badaniu lekarskim), ale rozstrzygnięcie o zdolności do czynnej służby wojskowej. Wiedza medyczna służy w tym wypadku do kwalifikacji stanu zdrowia i zaliczania go zgodnie z kazuistyką załączników i wykazów do jednej z kategorii zdolności w ramach określonej grupy. Z przedłożonych materiałów wynika, iż Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska dysponowała aktualnymi danymi o stanie zdrowia skarżącej, które zostały ponadto uzupełnione badaniem psychologicznym przeprowadzonym przez psychologa klinicznego oraz specjalistycznymi badaniami lekarskimi (m. in. specjalistycznym badaniem psychiatrycznym) i kwalifikacji orzeczniczej schorzeń dokonano adekwatnie do ustaleń przepisów rozporządzenia. Należy podkreślić, że skarżąca nie przedstawiła do wglądu komisji innej dokumentacji medycznej, która zawierałaby dane mogące poddać w wątpliwość ocenę badających ją lekarzy specjalistów oraz kwalifikację komisji lekarskich. RWKL we W. zasadnie stwierdziła konieczność zmiany orzeczenia komisji I instancji poprzez uznanie, że niezdolność do czynnej służby wojskowej powoduje wyłącznie schorzenie określone w pkt 1 rozpoznania. Sąd nie jest uprawniony do weryfikacji orzeczeń komisji lekarskich z punktu widzenia medycznej oceny warunków zdrowotnych badanego. Sąd nie może również zmienić we własnym zakresie takiej oceny i zakwalifikować skarżącego do innej kategorii zdolności do służby wojskowej niż uczyniła to komisja na podstawie przeprowadzonych badań lekarskich. Skoro komisja uznała, że stwierdzone u skarżącej "inne zaburzenia psychiczne upośledzające zdolności adaptacyjne rokujące poprawę" kwalifikują ją do kat. "D", a kwalifikacja ta w sensie medycznym znajdująca uzasadnienie w § 74 pkt 1 załącznika do rozporządzenia, nie została skutecznie podważona opiniami innych specjalistów z zakresu medycyny, to brak podstaw do przyjęcia, że zaskarżone orzeczenie narusza prawo. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło