IV SA/Wr 91/04

WyrokWSA we Wrocławiu2006-04-12

Skład orzekający: Małgorzata Masternak-Kubiak, Lidia Serwiniowska, Tadeusz Kuczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może wydać decyzję przyznającą dodatek specjalny, jeśli strona postępowania już taki dodatek pobierała, a decyzja ma na celu jedynie uporządkowanie dokumentacji?
Ratio decidendi
Wydanie decyzji administracyjnej przyznającej dodatek specjalny, gdy strona już taki dodatek pobierała, a celem decyzji jest jedynie uporządkowanie dokumentacji, stanowi naruszenie przepisów o wszczęciu postępowania administracyjnego, w szczególności art. 105 k.p.a. dotyczącego bezprzedmiotowości postępowania. Takie postępowanie tworzy fikcję prawną i powinno być rozważone w drodze zaświadczenia, a nie decyzji administracyjnej.
Stan faktyczny
Skarżący J. B. kwestionował decyzję Dowódcy Ś. Okręgu Wojskowego, która utrzymała w mocy decyzję Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w K. przyznającą skarżącemu dodatek specjalny w wysokości 27% uposażenia zasadniczego. Skarżący podnosił, że dodatek ten już pobierał, a decyzja miała na celu jedynie uporządkowanie dokumentacji, nie został mu doręczony w terminie i nie było podstaw do jej wydania, gdyż nie został przeniesiony na nowe stanowisko służbowe.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA - Małgorzata Masternak-Kubiak Sędzia WSA - Lidia Serwiniowska (sprawozdawca) Sędzia NSA - Tadeusz Kuczyński Protokolant: - Jolanta Pociejowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 marca 2006 r. sprawy ze skargi J. B. na decyzję Dowódcy Ś. Okręgu Wojskowego z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie przyznania dodatku specjalnego I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Dowódcy Ś. Okręgu Wojskowego na rzecz skarżącego kwotę 99 (słownie: dziewięćdziesięciu dziewięciu) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Dowódca Ś. Okręgu Wojskowego, po rozpatrzeniu odwołania st. chor. sztab. rez. J. B. od decyzji Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w K. w sprawie przyznania dodatku specjalnego w wysokości 27% kwoty należnego uposażenia zasadniczego według stanowiska służbowego na okres zajmowania stanowiska – dyspozycja Szefa WSzW w K., decyzją z dnia [...]r. Nr [...] działając na podstawie art. 2 ust. 1, art. 9 ust. 4 i 5, art. 15 ust. 1, art. 45 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1974r. o uposażeniu żołnierzy /Dz.U. z 2002r. Nr 76, poz. 693/ i § 5 ust. 1 pkt 2, § 31 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 października 2000r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy /Dz.U. z 2000r. Nr 90 poz. 1005 z późn. zm./ oraz § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 16 marca 1993r. w sprawie określenia organów wojskowych wyższego stopnia, właściwych w sprawach określonych w ustawie o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz w ustawie o uposażeniu żołnierzy /Dz.U. Nr 23 poz. 101/, a także art. 138 § 1 "ust. 1" kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, że st. chor. sztab. rez. J. B. na podstawie Zarządzenia Organizacyjnego Sztabu Generalnego Wojska Polskiego Nr [...] z dnia [...]r. pełnił zawodową służbę wojskową na stanowisku służbowym – chorąży sekcji mobilizacyjnej i administracji rezerw w Wojskowej Komendzie Uzupełnień w N. T. Następnie na podstawie Rozkazu Dowódcy Ś. Okręgu Wojskowego Nr [...] z dnia [...]r. st. chor. sztab. J. B. został przeniesiony do dyspozycji Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w K. Dowódca Ś. Okręgu Wojskowego działając w przedmiotowej sprawie jako właściwy organ wojskowy II instancji, w toku merytorycznej części postępowania stwierdził, że w dniu [...] r. st. chor. sztab. J. B. na podstawie Rozkazu Personalnego Dowódcy ŚOW Nr [...] z dnia [...] r. i [...] z dnia [...] r. został zwolniony z zawodowej służby wojskowej. Jednocześnie stwierdzono, że zgodnie z § 31 ust. 1 pkt 7 i § 39 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 października 2000 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy (Dz. U. z 2000 r. Nr 90 poz. 1005 z późn. zm.), st. chor. sztab. J. B. od dnia [...]r. pobierał dodatek specjalny w wysokości 27 % kwoty należnego uposażenia zasadniczego według stanowiska służbowego. W celu sformalizowania istniejącej sytuacji Szef WSzW w K. w dniu [...] r. wydał decyzję, którą przyznał st. chor. sztab. J. B. dodatek specjalny w wysokości 27 % kwoty należnego uposażenia zasadniczego według stanowiska służbowego na okres zajmowania stanowiska - dyspozycja Szefa WSzW w K. St. chor. sztab. rez. J. B. w dniu [...] r. wniósł odwołanie od wyżej wymienionej decyzji Szefa WSzW w K., w którym podnosi, że z przedmiotową decyzją zapoznał się w dniu [...] r., podczas weryfikacji dokumentów będących w jego teczce akt personalnych w zbiorze danych Wojskowego Biura Emerytalnego w K. Na podstawie wyżej wymienionego odwołania wojskowy organ II instancji stwierdził, że st. chor. sztab. J. B. nie został zapoznany z wyżej wymieniona decyzją Szefa WSzW w K. W trakcie rozpatrywania przedmiotowej sprawy wojskowy organ II instancji stwierdził, że wnoszący odwołanie żołnierz zawodowy w czasie pobierania dodatku specjalnego w wysokości 27 % kwoty należnego uposażenia zasadniczego według stanowiska służbowego nie wnosił żadnych uwag w stosunku do wysokości pobieranego dodatku specjalnego, oraz zasadności jego naliczenia. Stwierdzono również, że w dniu [...] r. Szef WSzW w K. przesłał st. chor. sztab. rez. J. B. za numerem wychodzącym [...] (numer przesyłki poleconej [...]) decyzję w sprawie przyznania dodatku specjalnego w wysokości 27 % kwoty należnego uposażenia zasadniczego według stanowiska służbowego, w celu zapoznania zainteresowanego żołnierza zawodowego z jej treścią. Dowódca Ś. Okręgu Wojskowego po zbadaniu sprawy będącej przedmiotem tego postępowania stwierdził, że zgodnie z § 31 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 października 2000 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy (Dz. U. z 2000 r. Nr 90 poz. 1005 z późn. zm.) st. chor. sztab. rez. J. B. na zajmowanych stanowiskach służbowych w okresie od [...]r. do dnia [...]r. (dzień zwolnienia z zawodowej służby wojskowej), mógł otrzymywać dodatek specjalny tylko w wysokości 27 % kwoty należnego uposażenia zasadniczego według stanowiska służbowego. Należy stwierdzić, że na podstawie § 5 powyższego rozporządzenia właściwi przełożeni zostali zobligowania do przyznania, podwyższenia, wstrzymania lub obniżenia dodatków do uposażenia na podstawie wydanych w tych sprawach decyzji. W tym przypadku właściwym przełożonym st. chor. sztab. J. B. był Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w K., który wydał właściwą decyzję o przyznaniu zainteresowanemu żołnierzowi dodatku specjalnego. W skardze na powyższą decyzję skarżący wniósł o jej uchylenie. W obszernym uzasadnieniu skargi skarżący opisał kwestie związane z pełnieniem służby wojskowej. Odnośnie zaś wydanych w sprawie orzeczeń skarżący podniósł, iż wydaną decyzję Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w K., nie można uznać jako sformalizowaną w stosunku do istniejącej sytuacji, ponieważ jest to decyzja administracyjna i obligatoryjnie po jej formalnym wydaniu w dniu [...]r. powinna być doręczona stronie tj. skarżącemu w terminie 14 dni. Decyzja została wydana i natychmiast realizowana przez organ I instancji bez udziału strony, pomimo, że w pouczeniu tej decyzji dano możliwość odwołania się od tej decyzji do Dowódcy Ś. Okręgu Wojskowego we W. w terminie 7 dni od jej otrzymania i stwierdzono, że strona otrzymuje tą decyzję. Organ I instancji realizował decyzję finansową sam, nie doręczając tej decyzji stronie przez prawie 10 miesięcy od daty jej wydania i w międzyczasie przekazał od dnia [...]r. skarżącego na emeryturę z "urzędu" i o tej decyzji nie wspomniał. Organ odwoławczy nie dokonał oceny, dlaczego organ I instancji przyznał dodatek specjalny w wysokości 27% kwoty należnego uposażenia zasadniczego "według stanowiska służbowego na okres zajmowania stanowiska - dyspozycja Szefa WSzWw K.", które nie jest żadnym stanowiskiem. Wymieniony dodatek specjalny w wysokości 27% kwoty należnego uposażenia zasadniczego według stanowiska służbowego był już realizowany przy płatności "spoza etatu" dla stanowiska z kodem nieokreślonym 99999 na liście wypłat płatnika tj. Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w K. od dnia [...]r. na co wskazuje "Zestawienie uposażenia za okres od [...]r do [...]r." - wypłacanego "spoza etatu" ze stanowiska chorążego sekcji mobilizacyjnej i administracji rezerw w Wojskowej Komendzie Uzupełnień w N. T. Skarżący wskazał, że Dowódca Ś. Okręgu Wojskowego we W., nie wydał Rozkazu Personalnego, zwalniającego skarżącego ze stanowiska chorążego sekcji mobilizacyjnej i administracji rezerw w Wojskowej Komendzie Uzupełnień w N. T. i wyznaczającego na stanowisko służbowe w Wojewódzkim Sztabie Wojskowym w K., co upoważniałoby Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w K. do wydania przedmiotowej decyzji przyznającej dodatek specjalny. Jeżeli płatnik tj. Wojewódzki Sztab Wojskowy w K., realizował przyznany już wcześniej dodatek specjalny w wysokości 27% kwoty należnego uposażenia, zbędne było wydawanie decyzji o przyznaniu tego dodatku, skoro on był już wypłacany. Ponieważ Dowódca Ś. Okręgu Wojskowego we W. nie dokonał oceny formalnej, merytorycznej i faktycznej względem przydzielonego 27% dodatku specjalnego przez organ I instancji, skarżący wnosi o uchylenie decyzji Dowódcy Ś. Okręgu Wojskowego we W. z uwagi, że ta decyzja nie uwzględniła zasadności przyznania dodatku specjalnego, tym bardziej, że ten dodatek specjalny był już wypłacany od dnia [...]r. przy płatności "spoza etatu" bez decyzji. W odpowiedzi na skargę Dowódca Ś. Okręgu Wojskowego wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo wskazano, iż zgodnie z unormowaniami określonymi w § 3 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1 literą "f" rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 9 grudnia 1994r. w sprawie szczegółowych zasad postępowania i właściwości organów w sprawach zaopatrzenia emerytalnego żołnierzy zawodowych oraz uprawnionych członków i ich rodzin /Dz.U. 1994r. Nr 133, poz. 689 z póź. zm./ organ wojskowy jest obowiązany w ciągu 7 dni zawiadomić właściwy organ emerytalny o zwolnieniu żołnierza z zawodowej służby wojskowej i do zawiadomienia dołączyć między innymi zaświadczenie o wysokości uposażenia i innych należności dla celów zaopatrzenia emerytalnego wraz z decyzjami uzasadniającymi prawo do poszczególnych składników uposażenia i ich wysokości oraz wysługi lat w stopniu wojskowym. Z uwagi na powyższe, Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w K. w dniu [...]r. wydał decyzję w sprawie dodatku specjalnego w wysokości 27%. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269/ sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy /art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153 poz. 1270/. Zaskarżona decyzja administracyjna jak i decyzja utrzymana nią w mocy stoi w wyraźnej sprzeczności z istotą postępowania administracyjnego i aktu je kończącego. Postępowanie administracyjne bowiem, które jest wszczęte z urzędu lub na wniosek strony ma na celu uregulowanie określonej sytuacji czego zewnętrznym wyrazem jest decyzja administracyjna. W niniejszym przypadku i postępowanie takie i decyzja administracyjna miałaby na celu rozstrzygnięcie kwestii przysługiwania skarżącemu dodatku specjalnego. Tymczasem została ona wydana mimo, iż skarżący wcześniej taki dodatek pobierał, jedynie w celu uporządkowania dokumentacyjnego akt osobowych skarżącego. Z pisma z dnia [...]r. Nr [...] wynika, że "Decyzja została wydana w celu uporządkowania statusu finansowego żołnierza, w związku z wstrzymaniem zwolnienia żołnierza z zawodowej służby, do czasu rozpatrzenia jego skargi przez Naczelny Sąd Administracyjny. Otrzymywał on dodatek specjalny w wysokości 27% w czasie gdy zajmował stanowisko chorążego sekcji mobilizacji i administracji rezerw w WKU N. T., jak i podczas pozostawania w dyspozycji Szefa WSzW w K. Brak było podstaw prawnych do przyznania żołnierzowi dodatku specjalnego w innej wysokości." Pomijając kwestię składników jakie powinny złożyć się na rozstrzygnięcie tej decyzji /powinna ona dokładnie określać czas od jakiego dodatek przysługuje/ wskazać należy, iż decyzji tej pierwotnie nie doręczono skarżącemu, uczyniono to dopiero wówczas gdy dowiedział się on o jej istnieniu i jej zażądał. Decyzja ta w gruncie rzeczy miała na celu potwierdzenie, że skarżący znajdował się w określonej sytuacji prawnej natomiast takie potwierdzenie wcale nie musiało nastąpić w drodze decyzji administracyjnej, która jak już stwierdzono ani nie tworzyła określonego prawa ani też go nie przyznawała. Należało zatem rozważyć potwierdzenie tego, iż skarżący otrzymał dodatek w drodze zaświadczenia w rozumieniu art. 217 kpa. Tymczasem stworzono w sposób niedopuszczalny swego rodzaju fikcję prawną. Zaskarżona decyzja jak i decyzja ją poprzedzająca zatem narusza przepisy regulujące wszczynanie postępowania administracyjnego art. 104 kpa a w szczególności przepis art. 105 kpa mówiącego o bezprzedmiotowości postępowania a z taką bezprzedmiotowością mamy do czynienia w niniejszym przypadku. Naruszenie tych przepisów mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec powyższego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" w związku z art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji. Orzeczenie o kosztach znajduje oparcie w art. 200 cyt. ustawy. Istota sprawy pozwoliła jednocześnie Sądowi odstąpić od wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji /art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu /...//.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło