IV SA/Wr 91/16

Ewa Orłowska referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu: po rozpoznaniu w dniu 5 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku A. L. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie ze skargi A. L. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia kwoty z tytułu nienależnie pobranego stypendium postanawia: I. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu; II. umorzyć postępowanie sądowe wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżąca złożyła w niniejszej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe razem z wnukiem lat [...] uczęszczającym do szkoły średniej. Skarżąca podała, że jej aktualny dochód wynosi [...] zł i obejmuje on emeryturę krajową w kwocie [...] zł (miesięczne świadczenie w styczniu i lutym 2016 r.) oraz emeryturę zagraniczną wynoszącą [...] zł miesięcznie. Natomiast w marcu 2016 r. otrzymała emeryturę w wysokości [...] zł, w której zawarta jest również kwota [...]zł i zwrot [...] zł z tytułu nadpłaty podatku, i która po potrąceniu tych dwóch wynosi [...] zł. Otrzymała także ekwiwalent za niewykorzystany urlop za 2015 r. w wysokości [...] zł oraz dodatkowe wynagrodzenie roczne w kwocie [...] zł z tytułu zatrudnienia w 2015 r., które ustało z dniem [...] grudnia 2015 r., co potwierdziła stosownym zaświadczeniem pracodawcy. Wydatki związane z utrzymaniem wynoszą: mieszkanie 199,87 zł (czynsz, remont, woda ścieki, eksploatacja), gaz 50 zł, telefon 205,03 zł, opłata za szkołę wnuka 200 zł, leki 100 zł, podatek od nieruchomości i podatek rolny 164 zł rocznie, czyli 13,67 zł miesięcznie, dzierżawa ogródka przydomowego 151,92 zł rocznie, czyli 12,66 zł miesięcznie, polisa ubezpieczeniowa domu 284 zł rocznie, tj. 23,67 zł miesięcznie, zakup węgla 381,60 zł za ostatnie trzy miesiące. Po odliczeniu wszystkich wydatków pozostaje jej około 430 zł na dwie osoby. Przedłożyła także zaświadczenia lekarskie potwierdzające jej zły stan zdrowia. Podała, że posiada mieszkanie dwupokojowe i działkę gruntu –ogródek. Nie posiada oszczędności, papierów i przedmiotów wartościowych i wierzytelności . W pierwszej kolejności rozpoznaniu podlega wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu. Z treści przepisu art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) wynika, że prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. Z kolei przepis art. 246 § 1 pkt 2 cytowanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodzinny. Stosownie do art. 199 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Do tych przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy określające przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy na wniosek strony. Mając na uwadze wysokość dochodu skarżącej z tytułu świadczeń emerytalnych oraz utratę w ubiegłym roku dochodu z tytułu zatrudnienia na czas określony również w ubiegłym roku i wysokość wydatków związanych z utrzymaniem oraz zły stan zdrowia i brak majątku przyjąć trzeba, iż wykazała ona, że spełnia przesłanki warunkujące ustanowienie adwokata z urzędu. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w I sentencji. Odnośnie zaś wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych wskazać należy, że strona skarżąca jest w niniejszej sprawie zwolniona z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych (opłat sądowych i wydatków) na podstawie art. 239 pkt 1 lit "b" ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, z którego wynika, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących statusu bezrobotnego, zasiłków oraz innych należności i uprawnień przysługujących osobie bezrobotnej. W tej sytuacji postępowanie wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych podlega umorzeniu jako zbędne na podstawie art. 249a p.p.s.a., zgodnie z którym jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. O umorzeniu postępowania wszczętego wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych orzeczono w pkt II sentencji. W myśl zaś art. 258 § 2 pkt 7 tej ustawy do czynności w zakresie przyznania prawa pomocy, które wykonuje referendarz sądowy należy wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu, cofnięciu, odmowie przyznania prawa pomocy albo umorzeniu postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy; Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 245 § 3 p.p.s.a. i 249a w związku z art. 239 pkt 1 lit "b" i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a, orzeczono jak w sentencji.