IV SA/Wr 916/14
PostanowienieWSA we Wrocławiu2015-02-26
Skład orzekający: Ewa Orłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba niepełnosprawna, korzystająca z zasiłku stałego z pomocy społecznej i nieposiadająca innych dochodów ani oszczędności, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu?Ratio decidendi
Osoba niepełnosprawna, korzystająca z zasiłku stałego z pomocy społecznej i nieposiadająca innych dochodów ani oszczędności, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 PPSA. Ponadto, w sprawach dotyczących pomocy społecznej, strona jest zwolniona z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. 'a' PPSA, co skutkuje umorzeniem postępowania w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego z urzędu. W uzasadnieniu wskazał na swoją niepełnosprawność, korzystanie z zasiłku stałego z pomocy społecznej, wysokie wydatki związane z leczeniem i brak oszczędności. Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie odmowy umorzenia spłaty należności z tytułu wypłaconej zaliczki alimentacyjnej.Rozstrzygnięcie
I. Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu. II. Umorzono postępowanie sądowe wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Ewa Orłowska referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu: po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku E. D. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego z urzędu w sprawie ze skargi E. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia spłaty należności z tytułu wypłaconej zaliczki alimentacyjnej na rzecz osoby uprawnionej postanawia: I. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu; II. umorzyć postępowanie sądowe wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych.
Skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego lub adwokata z urzędu.
W jego uzasadnieniu podniósł, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, mimo że mieszka z matką, która ponosi opłaty za czynsz, prąd, telewizję itp. Jest osobą niepełnosprawną i otrzymuje zasiłek stały z pomocy społecznej w kwocie [...] zł. Wydatki związane jego leczeniem wyniosły w ostatnim miesiącu: 138,33 zł, 52,41,30,97 zł, 56,81 zł. Nie posiada żadnych oszczędności, majątku, nieruchomości, przedmiotów i papierów wartościowych.
W pierwszej kolejności rozpoznaniu podlega wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata lub radcy prawnego z urzędu.
Z przepisu art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) wynika, że ustanowienie radcy prawnego lub adwokata obejmuje prawo pomocy w zakresie częściowym.
Z kolei przepis art. 246 § 1 pkt 2 cytowanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodzinny.
Zgodnie z art. 199 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Do tych przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy określające przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy na wniosek strony.
Mając na uwadze, że skarżący korzysta ze świadczeń z pomocy społecznej w postaci zasiłku stałego, które przysługują osobom znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej oraz fakt, że jest osobą niepełnosprawną i nie osiąga innych dochodów, przyjąć trzeba, że wykazał on, iż spełnia przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu,
Z tych względów należało przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu, co orzeczono w pkt I sentencji.
Odnośnie zaś wniosku o zwolnienie od kosztów sadowych wskazać należy, że skarżący jest w niniejszej sprawie - na podstawie art. 239 pkt 1 lit "a" powołanej ustawy, z którego wynika, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących pomocy i opieki społecznej - zwolniony z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych (opłat sądowych i wydatków).
W tej sytuacji postępowanie wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy (co orzeczono w pkt II sentencji), który stanowi, że sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie stało się bezprzedmiotowe z innych przyczyn niż wymienione w pkt 1 i pkt 2 tego przepisu. Przepis ten w myśl art. 258 § 3 powołanej ustawy stosuje się odpowiednio do postanowień referendarza sądowego.
Mając powyższe na uwadze, w oparciu o art. 246 § 1 pkt 2 i art. 245 § 3 oraz art. 161 § 1 pkt 3 w związku z art. 258 § 3 i art. 239 pkt 1 lit "a" ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło