IV SA/Wr 98/17

Ewa Orłowska referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 7 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku E. J. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi E. J. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej Wyższej Szkoły [...] we [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania stypendium socjalnego dla studentów postanawia: umorzyć postępowanie z wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżąca w skardze zawarła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Do skargi dołączyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w tym samym zakresie złożony na urzędowym formularzu. Przepis art. 249a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) stanowi, że jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. W myśl art. 258 § 1 pkt 7 tej ustawy do czynności w zakresie przyznania prawa pomocy, które wykonuje referendarz sądowy należy wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu, cofnięciu, odmowie przyznania prawa pomocy albo umorzeniu postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy; Prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania (art. 243 § 1 ustawy). Z treści przepisu art. 239 pkt 1 lit "a" cytowanej ustawy wynika zaś, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu albo przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Zaskarżona decyzja dotyczy zaś przyznania studentowi prawa do stypendium socjalnego. Prawo do tych świadczeń zostało uregulowane w ustawie z dnia 27 lipca 2005 r. o szkolnictwie wyższym (tj. Dz. U. z 2016 r., poz. 1842 ze zm.). W myśl art. 173 § 1 pkt 1 powołanej ustawy o szkolnictwie wyższym student może ubiegać się o pomoc materialną ze środków przeznaczonych na ten cel w budżecie państwa w formie stypendium socjalnego. Zgodnie z art. 179 ust. 1 ustawy o szkolnictwie wyższym stypendium socjalne ma prawo otrzymywać student znajdujący się w trudnej sytuacji materialnej. Rektor w porozumieniu z uczelnianym organem samorządu studenckiego ustala wysokość dochodu na osobę w rodzinie studenta uprawniającą do ubiegania się o stypendium socjalne (art. 179 ust. 2 ustawy o szkolnictwie wyższym). W myśl zaś ust. 3 tego przepisu wysokość dochodu, o której mowa w ust. 2, nie może być niższa niż 1,30 kwoty, o której mowa w art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2016 r. poz. 930 i 1583), oraz wyższa niż 1,30 sumy kwot określonych w art. 5 ust. 1 i art. 6 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1518 i 1579). Z regulacji powołanych przepisów ustawy o szkolnictwie wyższym wynika zatem, że prawo do przyznania studentowi stypendium socjalnego przysługuje, jeżeli student znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, a ponadto spełnia kryterium dochodowe, o którym mowa w ustawie o pomocy społecznej i w ustawie o świadczeniach rodzinnych. Przesłanki uzasadniające przyznanie tego stypendium odwołujące się do trudnej sytuacji materialnej i kryterium dochodowego wskazanego w ustawie o pomocy społecznej i w ustawie o świadczeniach rodzinnych, pozwalają na przyjęcie, że sprawy dotyczące przyznania studentowi prawa do stypendium socjalnego są sprawami z zakresu pomocy i opieki społecznej, o których mowa w art. 239 pkt 1 lit "a" ustawy. Strona skarżąca jest zatem, na podstawie powołanego wyżej art. 239 § 1 pkt 1 lit "a" ustawy, zwolniona z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych, które w myśl art. 211 ustawy obejmują opłaty sądowe (czyli wpis sądowy i opłaty kancelaryjne) i zwrot wydatków (art. 211 w związku z art. 212 i art. 213 ustawy ). Z tych względów rozpoznanie wniosku strony skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych stało się zbędne, a postępowanie wszczęte tym wnioskiem podlega umorzeniu na podstawie art. 249a ustawy. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 249a w związku z art. 239 pkt 1 lit "a" i art. 258 § 1 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.