IV SAB/Wr 103/25

WyrokWSA we Wrocławiu2025-04-10

Skład orzekający: Tomasz Świetlikowski, Aneta Brzezińska, Ewa Kamieniecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ administracji publicznej w sprawie wydania zaświadczenia, które nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa, uzasadnia przyznanie skarżącej sumy pieniężnej tytułem rekompensaty za doznaną krzywdę moralną?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził przewlekłość postępowania, jednakże nie miała ona charakteru rażącego naruszenia prawa. Brak wykazania przez skarżącą konkretnych okoliczności uzasadniających przyznanie sumy pieniężnej tytułem rekompensaty za doznaną krzywdę moralną, w tym wymiernych konsekwencji braku zaświadczenia, spowodował oddalenie tego żądania. Umorzono postępowanie w zakresie zobowiązania organu do załatwienia wniosku z uwagi na wydanie przez organ postanowienia o zwrocie wniosku po wniesieniu skargi.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o wydanie zaświadczenia potwierdzającego datę złożenia wniosku o zezwolenie na pobyt stały. Po złożeniu ponaglenia na bezczynność i przewlekłość, wniosła skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Dolnośląskiego. W trakcie postępowania sądowego organ wydał decyzję o zezwoleniu na pobyt stały, a następnie postanowienie o zwrocie wniosku o wydanie zaświadczenia z powodu nieuiszczenia opłaty skarbowej. Skarżąca domagała się stwierdzenia przewlekłości, zobowiązania organu do wydania zaświadczenia, przyznania sumy pieniężnej oraz zwrotu kosztów postępowania.
Rozstrzygnięcie
I. stwierdza przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Dolnośląskiego w przedmiocie wniosku skarżącej z dnia 22 listopada 2024 r., a przewlekłość ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; II. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Wojewody Dolnośląskiego do załatwienia wniosku skarżącej z dnia 22 listopada 2024 r.; III. oddala dalej idącą skargę; IV. zasądza od Wojewody Dolnośląskiego na rzecz skarżącej kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Świetlikowski, Sędziowie: Asesor WSA Aneta Brzezińska, Sędzia WSA Ewa Kamieniecka (sprawozdawca), , po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 10 kwietnia 2025 r. sprawy ze skargi N. W. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Dolnośląskiego w przedmiocie wydania zaświadczenia I. stwierdza przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Dolnośląskiego w przedmiocie wniosku skarżącej z dnia 22 listopada 2024 r., a przewlekłość ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; II. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Wojewody Dolnośląskiego do załatwienia wniosku skarżącej z dnia 22 listopada 2024 r.; III. oddala dalej idącą skargę; IV. zasądza od Wojewody Dolnośląskiego na rzecz skarżącej kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W dniu 17 czerwca 2024 r. wpłynął do Wojewody Dolnośląskiego wniosek N. W. o udzielenie zezwolenia na pobyt stały. W dniu 22 listopada 2024 r. strona złożyła na podstawie art. 217 § 1 i § 2 k.p.a. wniosek o wydanie zaświadczenia, potwierdzającego datę złożenia i wpływu wniosku o udzielenia zezwolenia na pobyt stały, potwierdzającego złożenie wniosku osobiście lub potwierdzającego osobiste stawiennictwo, potwierdzającego uzupełnienie braków formalnych wniosku i przedłożenie dokumentów, o których mowa w art.203 ust. 2 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach. Pismem z dnia 8 stycznia 2025 r. strona złożyła ponaglenie na bezczynność i przewlekłość w wydaniu zaświadczenia. W dniu 13 stycznia 2025 r. skarżąca – zastępowana przez profesjonalnego pełnomocnika – złożyła skargę z dnia 9 stycznia 2025 r. na przewlekłość Wojewody Dolnośląskiego w przedmiocie wydania zaświadczenia na wniosek z dnia 17 czerwca 2024 r., zarzucając naruszenie art. 8, art. 12, art. 35 § 1 i 3, art. 36 § 1, art. 217 § 3 k.p.a. przez przekroczenie terminu 7 dni do wydania zaświadczenia i wniosła o: 1) stwierdzenie przewlekłości organu, skutkującej niewydaniem w terminie zaświadczenia na wniosek strony; 2) stwierdzenie, że przewlekłość miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3) zobowiązanie organu do wydania zaświadczenia w terminie 7 dni od daty uprawomocnienia się wyroku; 4) przyznanie od organu na rzecz skarżącego kwoty 4.000 złotych na podstawie art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi; 5) zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania. Skarżąca w uzasadnieniu podała, że jest ignorowana przez organ, nie otrzymuje od organu korespondencji, poniosła relewantne i obiektywne straty ekonomiczne i społeczne. Przyznanie sumy pieniężnej winno zrekompensować negatywne przeżycia psychiczne i moralne związane z przewlekłością postępowania oraz naruszeniem prawa i stanowić sankcję dla organu za wadliwe zorganizowanie i prowadzenie postępowania jurysdykcyjnego oraz zrekompensować krzywdę moralna spowodowaną przewlekłością postępowania. W dniu 14 stycznia 2025 r. organ wezwał stronę do uiszczenia opłaty skarbowej od zaświadczenia w wysokości 17 zł. W dniu 15 stycznia 2025 r. organ wystosował wezwanie do wskazania interesu prawnego w urzędowym potwierdzeniu daty złożenia wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt stały i innych wnioskowanych informacji w terminie 7 dni. W dniu 16 stycznia 2025 r. organ wydał decyzję nr SOC-PCIII.6152.1.644.2024.MSW o udzieleniu wnioskodawczyni zezwolenia na pobyt stały. W dniu 17 stycznia 2025 r. organ przesłał stronie decyzję i informację o sposobie odbioru karty pobytu. W odpowiedzi na skargę z dnia 17 stycznia 2025 r. organ wniósł o jej odrzucenie z uwagi na wyłączenie właściwości sądu, względnie o oddalenie w całości z uwagi na zawieszenie terminów rozpatrywania spraw. W dniu 29 stycznia 2025 r. wpłynęło pismo strony o odmowie uiszczenia opłaty skarbowej, ponieważ tego rodzaju zaświadczenie nie podlega opłacie skarbowej. W dniu 5 marca 2025 r. organ wydał postanowienie nr SOC-PCIII.6152.1.644.2024-MSW zwracające wniosek o wydanie zaświadczenia, ponieważ wezwanie z dnia 14 stycznia 2025 r. strona odebrała w dniu 20 stycznia 2025 r., jednakże strona nie dołączyła dowodu uiszczenia wymaganej opłaty skarbowej. Zwrot wniosku nastąpił z powodu nieuiszczenia należnej opłaty skarbowej w wysokości 17 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Podstawą prawną skargi jest art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935) - dalej: p.p.s.a., z którego wynika, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku innych niż decyzje i postanowienia aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W pierwszej kolejności Sąd wskazuje, że Naczelny Sąd Administracyjny przesądził, że skarga na bezczynność lub przewlekłość w sprawie wydania zaświadczenia jest dopuszczalna. Zgodnie z tym stanowiskiem brak jest również podstaw do zastosowania w tego rodzaju sprawach art. 100c ustawy z 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa (Dz. U. z 2003 r., poz. 103), w tym art. 100c ust. 4 tej ustawy (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 stycznia 2024 r., sygn. akt II OSK 784/23 i II OSK 785/23). Przesądzenie kwestii dopuszczalności niniejszej skargi pozwoliło Sądowi stwierdzić, że w kontrolowanym postępowaniu wystąpiła przewlekłość (art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a.), o czym orzeczono w pkt I sentencji wyroku. Sądowa kontrola dokonana została na dzień wniesienia skargi, wobec czego zbadano w sprawie działalność organu (przewlekłość) uwzględniając stan prawny obowiązujący do dnia wniesienia skargi. Przewlekłość działania organu w sprawie dotyczącej wydania zaświadczenia nie miała jednak charakteru rażącego naruszenia prawa. Trzeba wskazać, że w rozpoznawanej sprawie wniosek o wydanie zaświadczenia wpłynął do organu w dniu 22 listopada 2024 r., zatem powinien na podstawie art. 217 § 3 k.p.a. zostać przez organ załatwiony najpóźniej do dnia 29 listopada 2024 r. Kontrola sądowa przewlekłości w niniejszej sprawie obejmuje zaś okres do dnia wniesienia skargi, co miało miejsce w dniu 13 stycznia 2025 r. Zestawiając powyższe terminy należało stwierdzić, że zwłoka organu nie była znaczna. W orzecznictwie wskazuje się, że z reguły dopiero co najmniej kilkunastokrotne przekroczenie maksymalnego terminu wyznaczonego przez prawodawcę na załatwienie sprawy jest przekroczeniem na tyle dużym, a przez to też i oczywistym, że nie będzie budziło wątpliwości odnośnie uznania go za przekroczenie znaczące (zob. wyrok NSA z 5 czerwca 2023 r., sygn. akt II OSK 2059/22). W rezultacie Sąd stwierdził (pkt I sentencji wyroku), że przewlekłość nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, przez które należy rozumieć oczywiste naruszenie obowiązku wynikającego z przepisów prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Z uwagi na to, że po wniesieniu skargi, organ wydał w dniu 5 marca 2025 r. postanowienie o zwrocie wniosku o wydanie zaświadczenia, Sąd umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania Wojewody do załatwienia wniosku o wydanie ww. zaświadczenia (pkt II sentencji wyroku). Jak wynika z art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a., w przypadku uwzględnienia skargi na bezczynność lub przewlekłość sąd może z urzędu lub na wniosek strony wymierzyć organowi grzywnę do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku poprzednim lub przyznać od organu na rzecz strony skarżącej sumę pieniężną do wysokości pięciokrotnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku poprzednim. W konsekwencji suma pieniężna może być przyznana w przypadku dopuszczenia się przez organ przewlekłości lub bezczynności o szczególnym charakterze, uzasadniającym zastosowanie wobec strony środka kompensacyjnego. Odnosząc się do uzasadnienia wniosku o zasądzenie na rzecz strony skarżącej sumy pieniężnej we wskazanej w skardze wysokości, należy wskazać, że pomimo ogólnego powołania się przez pełnomocnika na negatywne przeżycia psychiczne i moralne strony, które miały powstać w wyniku opieszałości organu, to te negatywne konsekwencje przewlekłości nie zostały w żaden sposób wykazane. Nie zostały w skardze podane konkretne okoliczności, które mogły skutkować wyżej wymienionymi negatywnymi skutkami dla skarżącej. Nie mamy też do czynienia ani z wielotygodniowym oczekiwaniem, ani z wielokrotnym przekroczeniem terminu. Negatywne przeżycia psychiczne i moralne strony nie zostały zestawione z przewlekłością organu w wydaniu zaświadczenia. Ponadto pełnomocnik nie wskazał, z jakich konkretnie prerogatyw nie mogła skorzystać skarżąca, w wyniku braku zaświadczenia. Negatywne odczucia w postaci stresu, niepokoju i obaw strony stanowią kwestię subiektywną, która może uzasadniać będzie potrzebę kompensaty, jednak w kontekście charakteru czynności materialno-technicznej, jaką jest wydanie zaświadczenia i braku wykazania, że jego niewydanie wywołało bezpośrednio wymierne konsekwencje w życiu skarżącej, jak też stwierdzonego okresu zwłoki organu, nie można przyjąć, że okoliczności sprawy uzasadniały przyznanie jej żądanej sumy pieniężnej. Raz jeszcze należy wskazać, że wniosek o przyznanie sumy pieniężnej winien zawierać uzasadnienie, w którym strona skarżąca, domagająca się przyznania sumy pieniężnej powinna wskazać na zakres uszczerbku, straty lub krzywdy wywołanej bezczynnością. Aktywność sądu jest w takim przypadku uwarunkowana przede wszystkim wskazaną przez stronę skarżącą argumentacją. Z tych względów w tym zakresie Sąd skargę oddalił (pkt III sentencji). O kosztach (pkt IV sentencji wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło