IV SAB/Wr 113/13
WyrokWSA we Wrocławiu2013-11-06
Skład orzekający: Jolanta Sikorska, Mirosława Rozbicka–Ostrowska, Alojzy Wyszkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Miejskiego Zakładu Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w Ch. pozostawał w bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 2 października 2012 r. i czy ta bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Dyrektor Miejskiego Zakładu Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w Ch. pozostawał w bezczynności w rozpoznaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej, ponieważ nie podjął działań w przewidzianej prawem formie (udostępnienie informacji lub wydanie decyzji odmownej). Sąd zobowiązał Dyrektora do rozpoznania wniosku w terminie 14 dni. Jednocześnie stwierdzono, że bezczynność ta nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, a wynikała z błędnej interpretacji przepisów.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej wykazu osób zatrudnionych w MZGKiM w Ch. na podstawie umów o pracę i cywilnoprawnych, wraz ze szczegółowymi danymi, a także wykazu osób świadczących pracę na rzecz MZGKiM na podstawie umów z Powiatowym Urzędem Pracy. Organ odpowiedział, że żądana informacja jest przetworzona i wymaga wskazania interesu publicznego, a także podniósł kwestie prywatności pracowników. Po ponowieniu wniosku i wymianie korespondencji, skarżący wniósł skargę na bezczynność organu do WSA we Wrocławiu.Rozstrzygnięcie
Zobowiązał Dyrektora Miejskiego Zakładu Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w Ch. do rozpoznania wniosku skarżącego z dnia 2 października 2012 r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku. Stwierdził, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym Przewodniczący : Sędzia NSA Jolanta Sikorska Sędziowie : Sędzia NSA Mirosława Rozbicka–Ostrowska (spr.) Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski Protokolant : st. sekr. sądowy Dorota Hurman po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 23 października 2013 r. sprawy ze skargi S. T. na bezczynność Miejskiego Zakładu Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w Ch. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje Dyrektora Miejskiego Zakładu Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w Ch. do rozpoznania wniosku skarżącego z dnia 2 października 2012 r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; II. stwierdza, że bezczynność opisana w punkcie I niniejszego wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
Wnioskiem z dnia 2 października 2012 r. S. T. (dalej: skarżący) powołując się na przepis art. 2 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej z dnia
6 września 2001 r. (Dz. U. nr 112, poz. 1198 ze zm.), dalej: ustawa o dostępie do informacji publicznej), zwrócił się do Dyrektora Miejskiego Zakładu Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w C. (dalej: MZGKiM) o udostępnienie wykazu osób zatrudnionych w MZGKiM na podstawie umów o pracę i umów cywilnoprawnych
z podaniem nazwy stanowiska (umowa o pracę) i rodzaju wykonywanej pracy (umowy o charakterze cywilnoprawnym) oraz datą zatrudnienia (umowa o pracę) i częstotliwością świadczonych usług (umowy cywilnoprawne), a także wykazu osób świadczących pracę na rzecz MZGKiM na podstawie umów lub innych porozumień z Powiatowym Urzędem Pracy w P. w okresie od grudnia 2010 do października 2012.
W odpowiedzi na powyższy wniosek Dyrektor MZGKiM pismem z dnia
20 listopada 2012 r. poinformował wnioskodawcę, że domaga się udostępnienia informacji publicznej przetworzonej. W związku z tym jako podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej nie dysponuje na dzień złożenia wniosku gotową informacją, lecz musi dokonać czynności polegających na sięgnięciu do dokumentacji źródłowej i wytworzyć dokument żądanej treści. Wobec tego zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej , uzyskanie tego typu informacji możliwe jest w zakresie, w jakim jest to szczególnie uzasadnione ze względu na interes publiczny. Zatem skarżący jako wnioskodawca powinien wskazać powody, dla których udzielenie przedmiotowej informacji będzie szczególnie istotne dla interesu publicznego. Z kolei w odniesieniu do żądania dotyczącego wykazu osób zatrudnionych w MZGKiM na podstawie umów o pracę z podaniem nazwy stanowiska, rodzaju wykonywanej pracy, datą zatrudnienia poinformowano wnioskodawcę, że pracownicy MZGKiM nie pełnią żadnych funkcji publicznych, a ustawa o dostępie do informacji publicznej zawiera ograniczenie prawa do informacji publicznej ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy (art.5 ust.2 ustawy), zaś pracownicy nie zrezygnowali z prawa przysługującego im w tym zakresie.
Kolejnym pismem z dnia 10 grudnia 2012 r. skarżący ponowił wniosek o udostępnienie informacji publicznej, rozszerzając jedynie jego zakres na okres od grudnia 2010r. do grudnia 2012 r.
Pismem z dnia 18 grudnia 2012 r. Dyrektor MZGKiM podtrzymał stanowisko wyrażone w piśmie z dnia 20 listopada 2012 r., dodatkowo wyjaśniając, że pracownicy zatrudnieni w MZGKiM w C. nie posiadają kompetencji decyzyjnych, lecz są zatrudnieni na stanowiskach mających charakter usługowy lub techniczny. Natomiast w zakresie żądania udostępnienia informacji dotyczących zatrudnienia na podstawie umów z Powiatowym Urzędem Pracy w okresie od grudnia 2010 do grudnia 2012 r. wskazał na Powiatowy Urząd Pracy jako właściwy do udzielenia informacji.
Pismem z dnia 27 grudnia 2012 r. skarżący poinformował Dyrektora MZGKiM, że istnieje podejrzenie popełnienia przestępstwa korupcji i wnioskowana informacja stanowi ważny interes publiczny z uwagi na przypuszczenie wykorzystywania środków publicznych do celów prywatnych lub osobistych korzyści oraz świadome, niezgodne z prawem dysponowanie środkami z budżetu państwa i majątkiem, który jest dobrem publicznym.
W odpowiedzi na powyższe pismo Dyrektor MZGKiM poinformował wnioskodawcę pismem z dnia 16 stycznia 2013 r m.in. o tym , że nie wskazał on wystarczających powodów, dla których udostępnienie wykazu pracowników obsługi MZGKiM jest szczególnie istotne dla interesu publicznego.
Pismem z dnia 15 stycznia 2013 r. skarżący wniósł do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie i utrudnianie dostępu do informacji publicznej.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. poinformowało skarżącego, że nie może w sposób merytoryczny odnieść się do złożonego środka zaskarżenia, zaś skarga na bezczynność dotycząca informacji publicznej może być wniesiona do sądu administracyjnego bez wezwania do usunięcia naruszenia prawa, a swoich praw skarżący może dochodzić przez bezpośrednie złożenie skargi do sądu administracyjnego.
Pismem z dnia 22 kwietnia 2013 r. skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na bezczynność Dyrektora MZGKiM, domagając się zobowiązania Dyrektora MZGKiM do udostępnienia wnioskowanej informacji, ustalenia osób odpowiedzialnych i pociągnięcie ich do odpowiedzialności w trybie art. 38 k.p.a. oraz podjęcie środków zapobiegających nieterminowemu i nieprawidłowemu udzielaniu informacji publicznych w przyszłości. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że MZGKiM jest przedsiębiorstwem powołanym do realizacji zadań własnych Gminy C. i powołał się na stanowisko Sądu Najwyższego, zaprezentowane w wyroku z dnia 19 listopada 2003 r., sygn. akt I PK 590/03, zgodnie z którym informacje o pracowniku, jak jego imię i nazwisko są ściśle związane z wykonywaniem obowiązków służbowych. Z uwagi na to mogą być wykorzystywane przez pracodawcę – także bez zgody osoby, której dotyczą. Dlatego pracodawca nie może być pozbawiony możliwości ujawniania nazwisk pracowników, zajmujących określone stanowiska w ramach instytucji. Imiona i nazwiska pracowników widnieją na drzwiach w zakładach pracy, umieszcza się je na pieczątkach imiennych, pismach sporządzanych w związku z pracą, prezentuje w informatorach o instytucjach i przedsiębiorstwach, co oznacza, że zgodnie z powszechną praktyką są one zasadniczo jawne. W świetle tego ustawa o ochronie danych osobowych nie powinna stanowić przeszkody do ujawnienia podstawowych danych osób zatrudnianych w organach i instytucjach, o których mowa w art. 4 ust. 1 ustawy. Według skarżącego wykazał on ważny interes publiczny, a mimo to nie uzyskał odpowiedzi na wniosek.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor MZGKiM podtrzymał stanowisko, że przedmiotowy wniosek w zakresie wykazu osób zatrudnionych w MZGKiM na podstawie umów o pracę i umów cywilnoprawnych dotyczy informacji przetworzonych, co oznacza, że MZGKiM musi wytworzyć dokument żądanej treści. Natomiast wnioskodawca nie podał jakich lat ma dotyczyć żądana informacja oraz nie wskazał powodów, dla których udzielenie tej informacji będzie szczególnie istotne dla interesu publicznego, choć był do tego wezwany. Nadto udzielenie przez pracodawcę informacji dotyczącej daty zatrudnienia pracownika, rodzaju wykonywanej pracy, oraz częstotliwości świadczonych usług przez osoby zatrudnione na podstawie umowy cywilnoprawnej narusza prywatność zatrudnionych osób. Jednocześnie strona przeciwna wywodziła , że zatrudnione u niej osoby nie pełnią żadnych funkcji publicznych i nie posiadają kompetencji decyzyjnych. Są zatrudnione na stanowiskach mających wyłącznie charakter techniczny, usługowy. Końcowo podniosła, że MZGKiM w C. jest jednostką organizacyjną Gminy C. i zakładem budżetowym, zaś Dyrektor tego Zakładu nie posiada uprawnień do wydawania decyzji administracyjnych i dlatego wnioskodawca odmowy udostępnienia informacji publicznej nie otrzymał w formie decyzji administracyjnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści przepisu art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2004 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – (zwanej dalej p.p.s.a)., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów. Uwzględniając skargę na bezczynność sąd administracyjny zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa - art. 149 p.p.s.a. W tym zakresie stwierdzić należy, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w określonym w prawie terminie organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub, gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże, mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem stosownego aktu lub nie podejmuje czynności (por. Woś, H. Krysiak-Molczyk i M. Romańska, Komentarz do ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wydawnictwo Prawnicze "Lexis Nexis", Warszawa 2005, str. 86). Wniesienie skargi na bezczynność organu jest przy tym uzasadnione nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w przypadku odmowy wydania aktu , mimo istnienia ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie sądził, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania aktu. Dla uznania bezczynności konieczne jest zatem ustalenie, że organ administracyjny zobowiązany był na podstawie przepisów prawa do wydania decyzji lub innego aktu albo do podjęcia określonych czynności. Innymi słowy bezczynność organu administracyjnego można najogólniej określić jako taki stan rzeczy, w którym zawisła przed organem sprawa nie została załatwiona, mimo upływu przewidzianych w przepisach prawa terminów, a organ nie podejmuje w tym zakresie żadnych działań.
Przechodząc od tych ogólnych uwag do realiów badanej sprawy stwierdzić należy, że przedmiotem skargi jest prawo do informacji publicznej udzielanej na zasadach i w trybie ustawy dostępie do informacji publicznej. Powyższa ustawa w kompleksowy sposób reguluje procedurę dostępu do informacji publicznej, nie zawiera jednak przepisów, które dotyczyłyby bezczynności organu. Jednocześnie powołana ustawa w bardzo wąskim zakresie odsyła do przepisów k. p. a. stanowiąc, że jedynie w kwestii wydania decyzji stosuje się przepisy k.p.a. Wobec powyższego w przypadku, gdy skarga na bezczynność dotyczy udostępnienia informacji publicznej, nie musi być ona poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej. Obecnie orzecznictwo sądowo-administracyjne w tym zakresie jest jednolite i stabilne. Naczelny Sąd Administracyjny w tej kwestii wyraził wprost stanowisko, według którego w przypadku skargi na bezczynność adresata wniosku w przedmiocie dostępu do informacji publicznej stronie nie przysługuje na drodze administracyjnej żaden środek zaskarżenia (zob. wyrok NSA z 24 maja 2006 r. sygn. akt I OSK 601/05, publ. w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, dalej: CBOSA). Należy bowiem zauważyć, że zakres podmiotowy ustawy o dostępie do informacji obejmuje nie tylko organy administracji publicznej, lecz także podmioty nie będące organami administracji publicznej i to może tłumaczyć, dlaczego ustawa pomija kwestię bezczynności i środków zaskarżenia przy bezczynności w przedmiocie dostępu do informacji publicznej na drodze postępowania administracyjnego. Nie bez znaczenia są tu również krótsze terminy załatwiania spraw. Skarga na bezczynność w istocie ma służyć zwalczaniu zwłoki w załatwianiu spraw (służy walce z marnotrawieniem czasu) gdy termin załatwiania spraw jest krótszy, wprowadzenie środków zaskarżenia byłoby odsuwaniem w czasie celu, czyli uzyskania informacji. Z tego też względu skarga na bezczynność w przedmiotowej sprawie może być wniesiona bez wezwania do usunięcia naruszenia prawa (por. postanowienie NSA z dnia 31 marca 2008 r., sygn. akt I OSK 262/08, publ. CBOSA).
Ustawa o dostępie do informacji publicznej, przewiduje, wymienione w art. 7 ust. 1 różne sposoby udostępniania. Jednym z nich jest udostępnianie informacji publicznej na wniosek, o czym stanowi art. 10 tej ustawy. Pozostaje poza sporem, że stosowny wniosek skarżący złożył, zaś adresat wniosku Dyrektor ZMGKiM żądanych informacji skarżącemu nie udostępnił.
W niniejszej sprawie przedmiotem wniesionej skargi jest zatem bezczynność Dyrektora ZMGKiM w C. w zakresie rozpoznania wniosku skarżącego, który wpłynął do organu w dniu 2 października 2012 r. (ponowiony w dniu 10 grudnia 2012 r.), dotyczącego udzielenia informacji publicznej w zakresie: wykazu osób zatrudnionych w MZGKiM na podstawie umów o pracę i umów cywilnoprawnych z podaniem nazwy stanowiska (umowa o pracę) i rodzaju wykonywanej pracy (umowy o charakterze cywilnoprawnym) oraz datą zatrudnienia (umowa o pracę) i częstotliwością świadczonych usług (umowy cywilnoprawne), a także wykazu osób świadczących pracę na rzecz MZGKiM na podstawie umów lub innych porozumień z Powiatowym Urzędem Pracy w P. we wskazanym w nim okresie.
W związku z tak sformułowanym żądaniem niezbędne jest ustalenie, czy
w stanie faktycznym niniejszej sprawy podmiot, do którego skierowano wniosek
o udzielenie informacji jest podmiotem zobowiązanym do jej udostępniania. Niezbędne jest przy tym również rozstrzygnięcie, czy dane, o których udostępnienie zwrócił się skarżący, stanowią informację publiczną, bowiem charakter żądanej informacji determinuje formę udzielonej odpowiedzi. Jak wynika z ustawy o dostępie do informacji publicznej, podmiot, do którego został złożony wniosek, w zależności od tych okoliczności, zobowiązany jest:
- udostępnić żądaną informację publiczną, w terminie wskazanym w art. 13 ustawy
(w formie czynności materialno-technicznej),
- wydać decyzję o odmowie udostępnienia informacji (art. 16 ust. 1 ustawy), bądź
- wydać decyzję o umorzeniu postępowania (art. 14 ust. 2 ustawy).
Ustawa o dostępie do informacji publicznej służy realizacji konstytucyjnego prawa dostępu do wiedzy na temat funkcjonowania organów władzy publicznej. Używając
w art. 2 ust. 1 ustawy pojęcia "każdemu", ustawodawca precyzuje zastrzeżone
w Konstytucji obywatelskie uprawnienie, wskazując, że każdy może z niego skorzystać na określonych w tej ustawie zasadach. Przedmiotowa ustawa reguluje zasady i tryb dostępu do informacji mających walor informacji publicznych, wskazuje, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu oraz kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje mogą zostać udostępnione. Ustawa ta znajduje zastosowanie jedynie w sytuacjach, gdy spełniony jest jej zakres podmiotowy
i przedmiotowy.
Zgodnie zaś z art. 4 ust. 1 tej ustawy obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne,
w szczególności:
1) organy władzy publicznej,
2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych,
3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa,
4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego,
5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
Z brzmienia cytowanego przepisu wynika, że wyliczenie zawarte w powołanym przepisie nie ma wyczerpującego charakteru, niemniej jednak wskazuje na intencje ustawodawcy dotyczące określenia kategorii podmiotów objętych obowiązkiem udzielenia informacji.
Zgodnie z § 3 ust. 1 Regulaminu organizacyjnego MZGKiM w C., Zakład jest jednostką organizacyjną Miasta i Gminy C., prowadzoną w formie samorządowego zakładu budżetowego, przy pomocy którego Dyrektor wykonuje zadania zgodnie z uchwałą nr LIV/316/2010 Rady Miejskiej w C. z dnia
30 lipca 2010 r. (w sprawie zmiany uchwały nr IX/36/94 Rady Miejskiej w C.
z dnia 22 grudnia 1994 r. dotyczącej utworzenia zakładu budżetowego gminy p.n. "Miejski Zakład Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w C.").
Stosownie zaś do § 2 wymienionej wyżej uchwały omawiana jednostka realizuje zadania własne Gminy C. zgodnie z następującym przedmiotem działalności,
a mianowicie: gospodarki mieszkaniowej i gospodarowaniem lokalami użytkowymi, dróg, ulic oraz organizacji ruchu drogowego, utrzymania czystości i porządku, wysypisk i unieszkodliwiania odpadów komunalnych, zaopatrzenia w energię elektryczną i cieplną oraz gazu, zielenią gminną i zadrzewienia, cmentarzami.
W świetle powyższego, nie ulega wątpliwości, że MZGKiM jako jednostka organizacyjna Miasta i Gminy C. prowadzona w formie samorządowego zakładu budżetowego i kierowana przez dyrektora na podstawie pełnomocnictwa udzielonego przez Burmistrza Miasta i Gminy C. mieści się w zakresie podmiotowym stosowania ustawy o dostępie do informacji publicznej, wynikającym
z art. 4 ust. 1 ustawy. Zgodnie z § 5 regulaminu organizacyjnego do wyłącznej kompetencji dyrektora MZGKiM należy reprezentowanie Zakładu na zewnątrz w ramach otrzymanych od Burmistrza uprawnień tej jednostki. Natomiast obowiązek udostępnienia informacji publicznej stanowi ustawową kompetencję Dyrektora, wynikającą z przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Stosownie bowiem do cytowanego już wyżej art. 4 ust. 1 tej ustawy obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: organy władzy publicznej, organy samorządów gospodarczych i zawodowych, podmioty reprezentujące zgodnie
z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego (...). Niewątpliwie do ostatniej grupy podmiotów – jednostek organizacyjnych samorządu terytorialnego należy MZGKiM. Tym samym Dyrektor MZGKiM jest odpowiedzialny za udostępnienie informacji publicznej lub odmowę jej udostępnienia (podobnie wyrok WSA we Wrocławiu z
2 listopada 2005 r., sygn. akt IV SAB/Wr 48/05, publ. CBOSA).
Pojęcie informacji publicznej określone zostało w art. 1 ust. 1 ustawy. W jego świetle, informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych,
a w szczególności wymienionych w art. 6 ustawy. Informacją publiczną w rozumieniu ustawy jest każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych,
a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Zatem jest nią treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty niebędące organami administracji publicznej, treść wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych niezależnie, do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Ponadto, informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej lub podmiotu niebędącego organem administracji publicznej związanych z nimi bądź w jakikolwiek sposób dotyczących ich i są nimi zarówno treść dokumentów bezpośrednio przez nie wytworzonych, jak i te, których używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań, nawet jeżeli nie pochodzą wprost od nich. Niezależnie od powyższego, aby konkretna informacja posiadała walor informacji publicznej, to musi się odnosić do sfery faktów. Natomiast jest rzeczą oczywistą, że taka forma informacji publicznej może być udostępniona po uwzględnieniu ograniczeń wynikających z treści art. 5 ustawy.
W świetle powyższego rozstrzygnięcia wymagało, czy żądane przez skarżącego dane w postaci wykazu pracowników zatrudnionych w MZGKiM na podstawie umów
o pracę i umów cywilnoprawnych oraz pracowników świadczących pracę na rzecz MZGKiM na podstawie umów lub innych porozumień z PUP w P. stanowią informację publiczną. Przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej nie zawierają ścisłych definicji, w związku z czym winne być interpretowane z uwzględnieniem szeroko ujętego w art. 61 Konstytucji RP prawa obywatela do uzyskiwania informacji
o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Wypada w tym miejscu również podkreślić akcentowane m. in. przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 20 marca 2006 r., sygn. akt. K 17/05 dążenie do zagwarantowania możliwie szerokiego dostępu do informacji publicznych, nawet gdy występuje przenikanie się sfery informacji publicznej i sfery informacji dotyczącej elementów życia prywatnego osób pełniących funkcje publiczne. We wspomnianym wyżej wyroku Trybunał zwrócił również uwagę na rozróżnienie pojęć "osoba pełniąca funkcje publiczne" i "osoba publiczna". Według Trybunału pojęcie osoby pełniącej funkcje publiczne obejmuje osoby, które są związane formalnymi więziami z instytucją (organem władzy publicznej). Osobom tym przysługuje wąski zakres kompetencji decyzyjnej w ramach instytucji publicznej, lub – innymi słowy – o takie stanowiska
i funkcje, których sprawowanie jest równoznaczne z podejmowaniem działań wpływających bezpośrednio na sytuację prawną innych osób albo łączy się co najmniej z przygotowywaniem decyzji dotyczących innych podmiotów. Zasadniczym kryterium jest to, że informacja powinna być związana z działalnością publiczną. Z § 6 ust.3 regulaminu organizacyjnego MZGKiM wynika, że Dyrektor tej jednostki wykonuje swoje zadania w szczególności poprzez m.in. rozstrzygnięcia podejmowane przez kierowników działów. Natomiast w strukturze organizacyjnej MZGKiM wyodrębnia się cztery działy, a mianowicie utrzymania porządku i zieleni, transportowo-gospodarczy, zarzadzania nieruchomościami, remontowy (§ 13 regulaminu). Z § 10 ust.1 wspomnianego regulaminu wynika, że kierowników działów oraz pracowników na stanowiskach samodzielnych obowiązuje nadzór nad gospodarowaniem środkami publicznymi pod względem legalności, gospodarności i celowości. Z kolei § 15 cytowanego regulaminu przewiduje, że w sytuacji, gdy nie zachodzi potrzeba powoływania działu w MZGKiM dyrektor tworzy samodzielne stanowiska. Natomiast odpowiedzialność z tytułu nadzoru ponoszą pracownicy MZGKiM pełniący funkcje kierownicze, samodzielne, którym w zakresie obowiązków służbowych powierzono nadzór i kontrolę nad czynnościami innych osób, o czym stanowi § 21 wskazanego wyżej regulaminu. Powyższe regulacje przeczą więc twierdzeniu strony przeciwnej, jakoby w MZGKiM byli zatrudnieni pracownicy nie posiadający kompetencji decyzyjnych, lecz na stanowiskach mających wyłącznie charakter techniczny, usługowy W tym aspekcie nie budzi wątpliwości, że wymienieni we wniosku o udzielenie informacji pracownicy działają w strukturze organizacyjnej MZGKiM, który realizuje zadania publiczne. Tym samym relacje między członkami tej struktury w zakresie wykonywania tych zadań, nałożonych na MZGKiM zasadniczo należą do spraw publicznych, o stanie których obywatel ma prawo być poinformowany.
Zatem w świetle powyższej analizy uznać należy, że dane objęte przedmiotowym wnioskiem mają walor informacji publicznej w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej. Z odpowiedzi organu na przedmiotowy wniosek tj. z pisma z dnia 20 listopada 2012 r. zdaje się wynikać, że wzmiankowane informacje są w posiadaniu organu, lecz z uwagi na rozmiar i zakres nie mają one charakteru tzw. informacji prostej. Podkreślić w tym miejscu należy, że podmiot zainteresowany uzyskaniem informacji publicznej na etapie składania wniosku w tym zakresie nie musi wiedzieć, że żądana przez niego informacja ma charakter informacji publicznej przetworzonej. A zatem podmiot zobowiązany do jej udostępnienia powinien poinformować wnioskodawcę, że dana informacja jest - w jego ocenie - informacją przetworzoną, wobec czego jej udostępnienie jest możliwe w zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego. Wnioskodawca musi mieć bowiem realną możliwość uzyskania informacji, a co za tym idzie, możliwość wykazania w zakreślonym przez podmiot zobowiązany terminie, że zachodzi przesłanka warunkująca uzyskanie informacji, o której mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej Z przepisów tej ustawy wynika jednoznacznie, że wnioskodawca nie musi wykazywać powodów, dla których spełnienie jego żądania będzie szczególnie istotne dla interesu publicznego. To na podmiocie zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej ciąży obowiązek wykazania braku u wnioskodawcy przesłanki ustawowej koniecznej dla udzielania informacji przetworzonej. Jeżeli więc podmiot zainteresowany taką informacją nie wykaże po wezwaniu szczególnie istotnego interesu publicznego dla jej udzielenia, podmiot zobowiązany powinien wydać na podstawie art.16 ust.1 powołanej wyżej ustawy decyzję odmawiającą udzielenia informacji. Jednocześnie podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej, przetworzonej w przypadku wydania decyzji odmownej, musi wykazać w uzasadnieniu decyzji brak istnienia przesłanki ustawowej wskazanej w art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy.
W realiach badanej sprawy takich działań w omawianym zakresie Dyrektor MZGKiM nie podjął, a okoliczność, że do uwzględnienia wniosku konieczne jest wytworzenie z posiadanych informacji prostych informacji przetworzonej, powinno uruchomić postępowanie polegające na ustaleniu, czy wnioskodawca spełnia przesłankę wskazaną w art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy, która jest warunkiem uzyskania informacji publicznej przetworzonej: czy jej uzyskanie jest istotne dla interesu publicznego. Powyższego w działaniu organu zabrakło, albowiem po otrzymaniu odpowiedzi od skarżącego, zawartej w jego piśmie z dnia 27 grudnia 2012r., dotyczącej wykazania szczególnego interesu publicznego, organ ten jedynie w piśmie informacyjnym z dnia 16 stycznia 2013 r. adresowanym do wnioskodawcy uznał, że wnioskodawca szczególnego interesu publicznego nie wykazał.
Podkreślić w tym miejscu należy, że bezczynność podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej w zakresie dostępu do informacji publicznej jest wówczas, gdy podmiot zobowiązany nie podejmuje żadnych działań wobec wniosku o udzielenie takiej informacji lub odmawia udzielenia informacji w nieprzewidzianej dla tej czynności formie prawnej, względnie nie podejmuje innej czynności uzasadnionej przepisami powołanej ustawy. Z taką sytuacją mamy do czynienia w analizowanej sprawie. Natomiast nie do zaakceptowania jest stanowisko, że niezależnie od treści i formy udzielonej odpowiedzi, jakikolwiek przejaw działania ze strony podmiotu zobowiązanego w sprawie udzielenia informacji wyklucza zarzut bezczynności.
Z tych względów należy stwierdzić, że podmiot zobowiązany pozostaje w bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącego, który wpłynął do niego w dniu
2 października 2012 r., bowiem do dnia orzekania w niniejszej sprawie nie zadziałał we właściwej prawnej formie, tj. formie przewidzianej w ustawie o dostępie do informacji publicznej, a mianowicie: udzielił żądanych informacji (czynność materialno-techniczna) bądź uznając, że informacja nie może być udzielona - nie wydał decyzji o odmowie jej udostępnienia.
Jedynie na marginesie sprawy zauważyć należy, że reakcja Dyrektora MZGKiM na wniosek skarżącego świadczy o niekonsekwencji i sprzeczności stanowiska w tym zakresie. Odpowiadając bowiem na przedmiotowy wniosek, Dyrektor MZGKiM uznał się za podmiot zobowiązany, przyznając, że żądana informacja jest informacją publiczną przetworzoną. Wzywając skarżącego do wskazania powodów, dla których udzielenie przedmiotowej informacji będzie szczególnie istotne dla interesu publicznego organ zobowiązany, wskazał jednocześnie, że pracownicy MZGKiM nie pełnią żadnych funkcji publicznych, nie wykonują kompetencji decyzyjnych, są zatrudnieni na stanowiskach o charakterze usługowym lub technicznym, a ustawa o dostępie do informacji publicznej zawiera ograniczenie prawa do informacji publicznej ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnice przedsiębiorcy. Również nieuprawnione w świetle materiału aktowego sprawy jest twierdzenie strony przeciwnej o braku wskazania jakiego okresu dotyczą żądane informacje. Wnioskodawca bowiem wprost wskazał tę okoliczność zarówno we wniosku z dnia 2 października 2012r. jak i ponowionym wniosku z dnia
10 grudnia 2012r.
W ocenie Sądu stwierdzony stan bezczynności w załatwieniu wniosku skarżącego, który wpłynął do organu w dniu 2 października 2012 r., nie miał charakteru rażącego naruszenia prawa. Zachowanie podmiotu zobowiązanego w kontrolowanej sprawie świadczyło o błędnym interpretowaniu prawa i nie miało cech lekceważącego traktowania obowiązków nakładanych na niego mocą ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 149 p.p.s.a., Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku.
Konsekwencją niniejszego rozstrzygnięcia Sądu jest konieczność ponownego rozpatrzenia przez organ wniosku o udostępnienie informacji publicznej, który wpłynął w dniu 2 października 2012 r. z uwzględnieniem oceny prawnej i wskazań zawartych w uzasadnieniu wyroku, stosownie do treści art. 153 p.p.s.a. W szczególności uznając, że informacje, o które zwrócił się skarżący, mają walor informacji publicznych należy udzielić ich bądź odmówić ich udzielenia w formie decyzji administracyjnej. Podobnie należy postąpić jeśli podmiot zobowiązany uzna, że skarżący nie wykazał istnienia przesłanki udostępnienia informacji przetworzonej, jaką jest szczególna jej istotność dla interesu publicznego.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło