IV SAB/Wr 129/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Lidia Serwiniowska po rozpoznaniu w Wydziale IV w dniu 24 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. P. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. w przedmiocie przyznania i wypłaty stypendium dla uczniów postanawia: odrzucić skargę. Pismem z dnia 14 listopada 2014 r. D. P., dalej skarżąca, złożyła za pośrednictwem Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wskazując, że "odnośnie mojej sprawy u Państwa na bezczynność i prześladowanie mej rodziny" o "przekazanie sprawy" do Sądu Administracyjnego. Skarżąca podniosła, że odesłano jej sprawę do Rady Gminy, która nie wypłaca jej stypendium. W odpowiedzi na skargę Kolegium wskazało, że pierwsza część skargi związana jest z wystąpieniem skarżącej z dnia 30 lipca 2014 r., które jako skarga powszechna, zostało przekazane przez Kolegium, na podstawie art. 231 w związku z art. 229 pkt 3 k.p.a. do Rady Gminy D. Przekazane podanie dotyczyło nieprzyznania niepełnosprawnej córce skarżącej stypendium przyznawanego w ramach gminnego programu wspierania edukacji uzdolnionych uczniów (na podstawie uchwały nr [...] Rady Gminy D. z dnia [...] w sprawie przyjęcia gminnego programu wspierania edukacji uzdolnionych uczniów szkół Gminy D.). Skarżąca wyraziła też niezadowolenie z braku poinformowania o możliwości uzyskania "stypendium marszałkowskiego". Kolegium poinformowało, że w związku z postępowaniem skargowym uznano zasadność żądania w części dotyczącej wypłaty stypendium za bardzo dobre wyniki w nauce w ramach gminnego programu i wskazano, że kwota stypendium zostanie wypłacona. W odniesieniu do kwestii "stypendium marszałkowskiego" poinformowano o braku możliwości roszczenia za zasadne z powodu braku właściwości organów gminy w tym zakresie. Kolegium wskazało, że miało wątpliwości co do treści podania (skargi), wobec czego wezwało skarżącą do sprecyzowania i wyjaśnienia charakteru pisma. Podano następnie, że pismo z dnia 12 grudnia 2014 r. skarżąca zwróciła się o wyznaczenie jej dłuższego terminu na udzielenie odpowiedzi, a w kolejnym podaniu oświadczyła, że podtrzymuje swoją prośbę o przekazanie jej podania do sądu administracyjnego. Zarządzeniem Przewodniczącego z dnia 19 stycznia 2015 r., doręczonym w dniu 30 stycznia 2015 r. wezwano skarżącą do skonkretyzowania w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, przedmiotu skargi poprzez wskazanie, jaki akt lub czynność z zakresu administracji publicznej, jakiego organu administracji publicznej i kiedy podjęty skarga obejmuje. Sąd jednocześnie pouczył skarżącą, jakie akty i czynności objęte są kontrolą sądów administracyjnych (art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.), jakie wymogi winna spełniać skarga (art. 57 § 1 p.p.s.a.) oraz trybie i sposobie wnoszenia skarg do sądu administracyjnego (art. art. 52 §1, 53 § 1, 54 § 1 p.p.s.a.). Skarżąca na wezwanie Sądu nie odpowiedziała. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 3 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej powoływanej jako p.p.s.a.).sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Bezczynność organu następuje wówczas, gdy organ zobowiązany do podjęcia określonych czynności, wynikających z przepisów prawa, nie wykonuje ich w terminie przez te przepisy określonym. Innymi słowy bezczynność oznacza stan, w którym organ, będąc właściwym w sprawie i zobowiązanym do wydania aktu administracyjnego lub podjęcia innej czynności, pozostaje w zwłoce. Skarga na bezczynność ma na celu spowodowanie rozstrzygnięcia przez organ administracji publicznej określonej sprawy administracyjnej. Składanie skargi na bezczynność dopuszczalne jest jedynie w odniesieniu do tych aktów lub czynności, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Nie może zatem ona dotyczyć innych czynności. Podkreślić należy, że bezczynność organu powiązana być musi z kompetencją do wydania w danej sprawie decyzji, postanowienia, czy innych aktów bądź czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Warunkiem dopuszczalności skargi na bezczynność organu jest zatem wystąpienie określonej podstawy prawnej do określonego zachowania się organu wobec żądania strony. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny (do 31 grudnia 2003 r.) w wyroku z dnia 13 czerwca 2001 r., sygn. akt IV SA 961/99, publ. LEX nr 78938 – w sprawach ze skarg na bezczynność organów administracji, w których podnoszone jest niewydanie decyzji administracji w terminie określonym w k.p.a., lub niepodjęcie czynności z zakresu administracji publicznej - kontrola sądu administracyjnego sprowadza się więc przede wszystkim do sprawdzenia, czy istotnie sprawa, w której skarżący zarzuca organowi administracji bezczynność, podlega załatwieniu przez ten organ w formie aktu administracyjnego. Z przytoczonych przepisów wynika, że zakres właściwości rzeczowej sądów administracyjnych wyznacza katalog skarg na określone w art. 3 § 2 p.p.s.a. działania (akty, czynności) organów administracji publicznej lub ich bezczynność (względnie przewlekłe prowadzenie postępowania). Katalog ten rozszerzają przepisy ustaw szczególnych, które przewidują kontrolę sądowoadministracyjną w sprawach nieprzewidzianych w art. 3 § 2 p.p.s.a. Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania wniesionej skargi, sąd administracyjny jest zobowiązany zbadać w pierwszej kolejności jej dopuszczalność. Jednym z warunków dopuszczalności skargi jest pozostawanie sprawy, której ona dotyczy, w zakresie kognicji sądu administracyjnego, wyznaczonej zgodnie z powołanymi wyżej przepisami art. 3 § 2 i 3 p.p.s.a. Stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, skarga podlega odrzuceniu. Analizując akta niniejszej sprawy oraz uwzględniając brak odpowiedzi skarżącej na wezwanie Sądu o skonkretyzowanie przedmiotu wniesionej skargi Sąd uznał, że skarga (sądowa) wniesiona w niniejszej sprawie dotyczy bezczynności Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. w przedmiocie rozpoznania skargi (administracyjnej) na działania Rady Gminy w zakresie nieprzyznania stypendium niepełnosprawnej córce skarżącej, złożonej do SKO, które na zasadzie art. 231 w związku z art. 229 pkt 3 k.p.a. przekazało pismo, jako skargę powszechną, Radzie Gminy D. W myśl bowiem przepisu art. 227 k.p.a. przedmiotem takiej skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub słusznych interesów obywateli, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym panuje ugruntowany pogląd, w myśl którego skarga z art. 227 k.p.a. jest odformalizowanym środkiem obrony i ochrony różnych interesów jednostki, których naruszenie nie daje podstaw do żądania wszczęcia postępowania administracyjnego. Skargi takie są załatwiane w samodzielnym, jednoinstancyjnym postępowaniu uproszczonym, kończącym się czynnością materialno-techniczną – zawiadomieniem o sposobie załatwienia sprawy będącej przedmiotem skargi. W postępowaniu tym nie rozstrzyga się konkretnej sprawy administracyjnej, nie jest wydawany akt administracyjny, ani dokonywana czynność z zakresu administracji publicznej dotycząca uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Zainteresowanemu podmiotowi nie przysługuje prawo do zaskarżenia odpowiedzi. Jak to już wyżej wskazano, sąd administracyjny kontroluje działalność administracji publicznej wyłącznie w zakresie określonym w art. 3 § 2 i 3 p.p.s.a. Omawiana forma działalności administracji – tj. załatwianie skarg powszechnych w rozumieniu art. 227 i nast. k.p.a. – nie mieści się w katalogu działań poddanych kognicji sądu administracyjnego wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a., ani nie została powierzona kognicji tego sądu przez przepisy szczególne (por. postanowienie WSA z 13 marca 2013 r., III SA/Łd 205/13 i wskazane tam orzecznictwo – dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Tym samym ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII k.p.a. nie podlega kontroli sądów administracyjnych. Wobec powyższego, uznając że skarga jest niedopuszczalna, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.