IV SAB/Wr 13/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia WSA Lidia Serwiniowska (sprawozdawca) Sędziowie : Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński Sędzia WSA Wanda Wiatkowska - Ilków Protokolant : Aneta Januszkiewicz po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 18 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi J. B. na bezczynność Rzecznika Dyscyplinarnego dla Nauczycieli przy Wojewodzie D. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę. Przedmiotem skargi J. B. (dalej: skarżący) jest bezczynność Rzecznika Dyscyplinarnego dla Nauczycieli przy Wojewodzie D. (dalej: Rzecznik) w sprawie udzielenia informacji publicznej. W piśmie z dnia 22 grudnia 2011 r. adresowanym do Rzecznika skarżący wniósł "Stosownie do przysługującego jako obwinionemu prawa do zapoznania się z materiałami, które stanowiły podstawę wszczęcia postępowania, wyjaśniającego o niezwłoczne sporządzenie i przesłanie ich kserokopii". W odpowiedzi z dnia 2 stycznia 2012 r. Rzecznik podał, że wniosek skarżącego nie może być uwzględniony z uwagi na obowiązujące przepisy prawa. Na mocy § 16 ust. 3 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 22 stycznia 1998 r. w sprawie komisji dyscyplinarnych dla nauczycieli i trybu postępowania dyscyplinarnego (Dz.U. nr 15, poz. 64) obwinionemu przysługuje prawo do obrony w toku postępowania wyjaśniającego i w postępowaniu przed komisją na zasadach określonych w rozporządzeniu. Zgodnie z § 18 ust. 5 rozporządzenia, obwiniony ma prawo zapoznać się z materiałami zebranymi w postępowaniu wyjaśniającym, a § 27 stanowi, że obwiniony i jego obrońca mogą przeglądać akta sprawy oraz sporządzać wypisy i notatki. Żaden z obowiązujących przepisów cytowanego rozporządzenia nie nakłada na rzecznika dyscyplinarnego obowiązku sporządzania kserokopii akt i przesyłania ich obwinionemu. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skarżący zarzucił, że Rzecznik pozostaje w bezczynności w załatwianiu sprawy o udzielenie informacji publicznej na pismo złożone w dniu 22 grudnia 2011 r. Do dnia wniesienia skargi organ nie udostępnił żądanej informacji i taki stan rzeczy narusza art. 61 ust. 1 zd. 1 i ust. 2 Konstytucji RP. Zdaniem skarżącego nie stanowi załatwienia sprawy pismo z dnia 2 stycznia 2012 r. ([...]) stanowiące że wniosek "nie może być uwzględniony z uwagi na obowiązujące przepisy prawa". W odpowiedzi na skargę Rzecznik wniósł o odrzucenie ewentualnie o oddalenie skargi. Uzasadniając swoje stanowisko podniósł, że: - nie ma legitymacji biernej w tak sformułowanym sporze bowiem nie spełnia wymogów określonych w art. 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. nr 112, poz. 1198 ze zm.), a nawet gdyby przyjąć, iż powyższe nie ma podstaw prawnych to - nie pozostaje w bezczynności w udzieleniu informacji publicznej bowiem nigdy w trybie cytowanej ustawy nie został wezwany do udzielenia takiej informacji. Ponadto wskazano, że skarga ma wadę formalnoprawną. Skarżący uchybił przepisowi art. 46 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przepis ten nakazuje bowiem by pierwsze pismo strony zawierało oznaczenie miejsca zamieszkania. Podanie przez skarżącego numeru skrytki pocztowej nie można traktować jako oznaczenia miejsca zamieszkania. W piśmie procesowym z dnia 5 kwietnia 2012 r. skarżący nie zgodził się z twierdzeniem Rzecznika, że nie jest on organem obowiązanym do udostępnienia informacji publicznej oraz, że dokumenty dotyczące sprawy odpowiedzialności zawodowej (dyscyplinarnej) nauczycieli będących funkcjonariuszami publicznymi nie stanowią informacji publicznej. Stanowisko to narusza zdaniem skarżącego konstytucyjne prawo do informacji. Skarżący wskazał, że z całokształtu przepisów ustawy Karta Nauczyciela Rozdziału 10 Odpowiedzialność dyscyplinarna wynika, że rzecznik dyscyplinarny nauczycieli (art. 80 ust. 1) jest analogiem prokuratora. Rzecznik dyscyplinarny jest podmiotem wykonującym zadania publiczne w rozumieniu art. 4 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Z kolei sprawy odpowiedzialności dyscyplinarnej nauczycieli, identycznie jak sprawy odpowiedzialności dyscyplinarnej nauczycieli akademickich są sprawami publicznymi, a w świetle art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, każdą informację o sprawach publicznych jest informacją publiczną. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest bezzasadna. W niniejszej sprawie skarżący – (obwiniony) – wniósł do Rzecznika o sporządzenie i przesłanie kserokopii materiałów, które stanowiły podstawę wszczęcia postępowania wyjaśniającego. Rzecznik odmówił wnioskowi powołując się na przepisy § 16 ust. 3, § 18 ust. 5 i § 27 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 22 stycznia 1998 r. w sprawie Komisji dyscyplinarnych dla nauczycieli i trybu postępowania dyscyplinarnego (Dz.U. nr 15, poz. 64), dalej: rozporządzenie. Powyższe rozporządzenie wydane zostało w wyniku realizacji normy kompetencyjnej zawartej w ustawie z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela (Dz.U. z 1997 r. nr 56, poz. 357). Niemniej jednak ustawa z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy - Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 19, poz. 239) wprowadziła nowelizację także zasad postępowania dyscyplinarnego. Dla rozpatrywanej sprawy istotne znaczenie przypisać należy jednak dyspozycji zawartej w art. 16 ustawy zmieniającej, że do czasu wydania przepisów wykonawczych przewidzianych w ustawie, o której mowa w art. 1, zachowują moc dotychczasowe przepisy wykonawcze w zakresie, w jakim nie są sprzeczne z ustawą, nie dłużej jednak niż przez okres 6 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy. Wyznaczony termin obwiązywania przepisów wykonawczych wydanych na podstawie Karty Nauczyciela upłynął zatem z dniem 6 października 2000 r. Oznacza to, że z tym dniem utraciły moc wszystkie dotychczasowe akty prawne wykonawcze wydane na podstawie przepisów ustawy Karta Nauczyciela, w tym także rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 22 stycznia 1998 r. w sprawie komisji dyscyplinarnych dla nauczycieli i trybu postępowania dyscyplinarnego. Jednak brak wydania przepisów wykonawczych stał się podstawą wystąpienia Rzecznika Praw Obywatelskich w dniu 9 lutego 2011 r. do Sądu Najwyższego o podjęcie uchwały mającej na celu wyjaśnienie, czy przepisy rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 22 stycznia 1998 r. w sprawie komisji dyscyplinarnych dla nauczycieli i trybu postępowania dyscyplinarnego utraciły moc obowiązującą po upływie 6 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy - Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw. Sąd Najwyższy, w uchwale z dnia 18 maja 2011 r., sygn. akt III PZP 1/11 orzekł, że rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 22 stycznia 1998 r. w sprawie komisji dyscyplinarnych dla nauczycieli i trybu postępowania dyscyplinarnego nie utraciło mocy obowiązującej po upływie 6 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy - Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw (OSNP 2012/1-2/1, LEX nr 787400, www.sn.pl, Biul. SN 2011/5/25). Zgodnie z § 16 ust. 3 rozporządzenia obwinionemu przysługuje prawo do obrony w toku postępowania wyjaśniającego i w postępowaniu przed komisją (...). W postępowaniu wyjaśniającym należy przesłuchać obwinionego oraz umożliwić mu złożenie wyjaśnień mogących mieć znaczenie dla sprawy. Obwiniony i jego obrońca mają prawo zgłosić wniosek o przesłuchanie wskazanych przez nich świadków i przeprowadzenia innych dowodów. Obwiniony ma prawo zapoznać się materiałami zebranymi w postępowaniu wyjaśniającym oraz złożyć dodatkowe wyjaśnienia w sprawie. Obwiniony ma również prawo odmówić złożenia wyjaśnień (§ 18 ust. 5 rozporządzenia). Z kolei § 27 rozporządzenia stanowi, że obwiniony i jego obrońca mogą przeglądać akta sprawy oraz sporządzać wypisy i notatki do czasu rozpoczęcia rozprawy. Skoro przepisy wskazanego aktu prawnego przewidują szczególną regulację dostępu do materiałów sprawy m.in. możliwości dokonywania wypisów, notatek, to nie można w drodze ustawy o dostępie do informacji publicznej obchodzić tej procedury, która zapewnia nie tylko udział obwinionego w postępowaniu ale także prawo pozyskiwania określonych danych. W związku z powyższym skład orzekający uznał, że skarga jako niezasadna podlega oddaleniu. Należy bowiem uwzględnić, iż zobowiązany udzielił odpowiedzi, wskazując jakie uprawnienia służą obwinionemu w tym postępowaniu. Rzecznik nie był zatem bezczynny, należy tu dodać, iż w odpowiedzi na skargę, Rzecznik akcentuje, że "nie pozostaje w bezczynności w udzieleniu informacji publicznej bowiem nigdy w trybie cytowanej ustawy nie został wezwany do udzielenia takiej informacji". W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji wyroku.