IV SAB/Wr 135/16

WyrokWSA we Wrocławiu2016-09-22

Skład orzekający: Alojzy Wyszkowski, Julia Szczygielska, Wanda Wiatkowska – Ilków

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Prokuratura Rejonowa dopuściła się bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, pomimo przesłania żądanych dokumentów przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę na bezczynność organu, uznając, że Prokuratura Rejonowa nie dopuściła się bezczynności. Organ przesłał żądane dokumenty przed wniesieniem skargi, a ponadto przepisy Kodeksu postępowania karnego, jako przepisy szczególne, wyłączają stosowanie ustawy o dostępie do informacji publicznej w zakresie dostępu do akt postępowania przygotowawczego.
Stan faktyczny
Skarżący R.M. wystąpił do Prokuratury Rejonowej o udostępnienie informacji publicznej z akt dochodzenia w postaci pism kierunkowych. Prokuratura umorzyła dochodzenie, a następnie, po złożeniu przez skarżącego wniosku, przesłała mu część żądanych dokumentów. Skarżący złożył skargę na bezczynność organu, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Prokuratura wniosła o oddalenie skargi, wskazując, że przesłała dokumenty przed wniesieniem skargi i że akta nieprawomocnego postępowania przygotowawczego nie stanowią informacji publicznej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski, Sędziowie Sędzia NSA Julia Szczygielska, Sędzia WSA Wanda Wiatkowska – Ilków (spr.), , po rozpoznaniu w Wydziale IV w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 września 2016 r. sprawy ze skargi R. M. na bezczynność Prokuratora Rejonowego dla [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę w całości. Pismem z dnia 10 czerwca 2016 r. R. M. (dalej skarżący) wystąpił do Prokuratury Rejonowej W. – P. P. o udostępnienie informacji publicznej. Wniósł "o udostępnienie informacji publicznej z akt podręcznych dochodzenia PR 2 [...] nadzorowanego przez Prokuraturę Rejonową W. – P. P. w postaci następujących dokumentów: - pism kierunkowych sporządzanych w toku dochodzenia kierowanych do funkcjonariuszy policji wykonujących czynności procesowe w sprawie zawierających wytyczne co do zakresu postępowania dowodowego w sprawie, - pisma przewodniego skierowanego do Ś. Uniwersytetu Medycznego w K. przekazującego akta główne biegłym celem wydania opinii w sprawie." W uzasadnieniu skargi podał, że w dniu 31 października 2015 r. wskazana na wstępie Prokuratura umorzyła dochodzenie PR 2 [...]. W oparciu o przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014 r. poz. 782 ze zm. - dalej u.d.i.p.) wnosi o udostępnienie wyżej wymienionych dokumentów. Wskazał, że brak jest przy tym szczególnych przesłanek do nieuwzględniania tego wniosku, ponieważ nie sprzeciwia się temu dobro pokrzywdzonego ani prowadzonego postępowania przygotowawczego. Dochodzenie dotyczy sprawy dotyczącej publicznej służby zdrowia co także przemawia za spełnieniem przesłanek ustawowych do udostępnienia pokrzywdzonemu dokumentów z akt podręcznych sprawy. Ponadto w toku dochodzenia PR 2 [...] ujawniono tajemnicę prowadzonego postępowania przygotowawczego wobec osoby trzeciej. W odpowiedzi na powyższe pismo Prokuratura Rejonowa dla W. – P. P. pismem z dnia 13 lipca 2016 r. skierowanym do skarżącego zawiadomiła, że "w załączeniu przesyła uwierzytelnione kopie dokumentów znajdujących się w aktach podręcznych postępowania o sygn. akt PR 2 [...] w postaci pism kierowanych do Komisariatu Policji W.– P. P. w toku w/w postępowania, o które wnosi Pan w powyższym wniosku". Były to pisma Prokuratury do Komisariatu Policji W.– P. P. z dnia 20 lutego 2016 r. , 23 marca 2015 r. i 20 kwietnia 2015 r. W dniu 19 lipca 2016 r. wnioskodawca złożył do tutejszego Sądu skargę na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej przez Prokuraturę W.– P. P. we W.. Skargę oparł na art. 3 § 2 pkt 4 i pkt 8, art. 50 § 1, art. 52 § 2 , art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r.. poz.718 ze zm.). Zarzucił Prokuraturze naruszenie art. 13 ust. 1, art. 13 ust. 2, art. 16 ust. 1 u.d.i.p. poprzez nieudzielenie informacji publicznej zgodnie z żądanym zakresem i wniósł o: 1) zobowiązanie Prokuratury Rejonowej W. – P. P. we W. do udzielenia informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia doręczenia organowi wyroku, 2) stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności z rażącym naruszeniem prawa i nie wymierzenie grzywny, 3) zasądzenie kosztów postępowania. Uzasadniając skargę przedstawił treść żądania zawartego w piśmie z dnia 20 czerwca 2016 r. Wskazał, że zgodnie z u.d.i.p. organ ma obowiązek zajęcia stanowiska w terminie 14 dni – tymczasem organ nie podjął żadnych czynności, tym samym oznacza to milczenie organu. Według art. 21 u.d.i.p. do skarg rozpatrywanych w postępowaniu o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jednakże zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą, skarga na bezczynność nie jest poprzedzona jakimkolwiek środkiem zaskarżenia. W stanie faktycznym sprawy należy uznać, że organ jest bezczynny a bezczynność datuje się od 24 czerwca 2016 r. Zaniechanie to jest niczym nieuzasadnione. Zauważył też, że organ, do którego się zwrócił jest organem kwalifikowanym, co wskazuje w sposób niebudzący wątpliwości na działanie z rażącym naruszeniem prawa. Taki stan uzasadnia żądanie zawarte w skardze. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Uzasadniając wniosek Prokuratura podała, że omawiany wniosek skarżącego wpłynął do organu 23 czerwca 2016 r. Pismem z dnia 13 lipca 2016 r. – wysłanym w dniu 15 lipca 2016 r. Prokurator przesłał żądane informacje wnioskodawcy. W dniu 22 lipca 2016 r. do Prokuratury wpłynęła skarga wnioskodawcy na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej. Stanowisko skarżącego w tym piśmie nie można uznać za słuszne. Organ wskazał, że wnioskodawca jest stroną postępowania przygotowawczego o sygn. akt PR 2 [...] Jest tam osobą pokrzywdzoną, a dochodzenie toczy się z jego zawiadomienia. Jako strona zgodnie z art. 156 § 1 k.p.k. ma prawo wglądu do akt głównych postępowania. Postanowieniem z dnia 31 maja 2016 r. Prokurator umorzył dochodzenie w sprawie narażenia skarżącego na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia lub ciężkiego uszczerbku na zdrowiu przez personel medyczny Uniwersytetu Szpitala Klinicznego we W. W związku ze złożonym zażaleniem akta sprawy przedstawiono Sądowi Rejonowemu dla W. – Fabryczna Wydział XII Karny celem jego rozpoznania. Tak więc w dniu złożenia przez skarżącego wniosku o udostępnienie informacji publicznej z akt postępowania o sygn. akt PR 2. [...] dochodzenie to pozostawało nieprawomocne albowiem wydane przez prokuratora orzeczenie znajdowało się na etapie kontroli sądowej. W związku z powyższym zgodnie z brzmieniem art. 1 ust. 2 u.d.i.p. a także przyjętą wykładnią i orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego akta trwających postępowań przygotowawczych nieprawomocnych nie stanowią informacji publicznej i nie ma co do nich zastosowania ustawa u.d.i.p. Jednakże w tym konkretnym przypadku Prokurator Rejonowy W.– P. P. uwzględniając prawnie uzasadniony interes pokrzywdzonego w zapoznaniu się z korespondencją pomiędzy prokuratorem a funkcjonariuszem policji udostępnił mu żądane pisma z akt podręcznych sprawy w trybie u.d.i.p. Korespondencję do wnioskodawcy zawierającą żądane dokumenty wysłano w dniu 15 lipca 2016 r. Kilkudniową zwłokę ze strony prokuratury w odpowiedzi na wniosek nie można nazwać bezczynnością. Opóźnienie w udzieleniu informacji wynika z konieczności przeglądania i selekcji zebranych dokumentów a także z braków kadrowych w czerwcu i lipcu 2016 r. i zwiększonych obowiązków służbowych. Dodano też, że z informacji bazy SIP – Systemu Informatycznego Prokuratury wynika, że przedmiotowa korespondencja nie została odebrana przez wnioskodawcę pod wskazanym przez niego adresem dla doręczeń. Podane okoliczności wskazują, że brak jest podstaw do przyjęcia w niniejszej sprawie bezczynności Prokuratora Rejonowego W.– P. P.. Podano też, że na dzień złożenia odpowiedzi na skargę sprawa o sygn. akt PR 2 [...] jest nadal w toku – Sąd nie wyznaczył terminu posiedzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Przedmiotem wniosku skarżącego z dnia 20 czerwca 2016 r. było udostępnienie informacji z akt podręcznych postępowania przygotowawczego o sygnaturze PR 2 [...], dokumentów w postaci odpisów pism kierunkowych sporządzonych przez prokuratora do funkcjonariusza policji ze zleceniem do wykonania czynności w sprawie a ponadto pisma kierunkowego skierowanego do Ś. Uniwersytetu Medycznego w K.. Niesporną okolicznością jest, że skarżący miał w wymienionej sprawie status osoby pokrzywdzonej i z jego zawiadomienia toczyło się dochodzenie. W związku z powyższym faktem skarżący posiada uprawnienia do przeglądania akt sprawy, czynienia odpisów i kserokopii w zakresie opisanym w art. 156 kodeksu postępowania karnego (ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r.). § 5 powołanego art. 156 k.p.k. stanowi, że jeżeli nie zachodzi potrzeba zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania lub ochrony ważnego interesu państwa, w toku postępowania przygotowawczego stronom, obrońcom, pełnomocnikom i przedstawicielom ustawowym udostępnia się akta, umożliwia sporządzanie odpisów lub kopii oraz wydaje odpłatnie uwierzytelnione odpisy lub kopie; prawo to przysługuje stronom także po zakończeniu postępowania przygotowawczego. W przedmiocie udostępnienia akt, sporządzenia odpisów lub kopii lub wydania uwierzytelnionych odpisów lub kopii prowadzący postępowanie przygotowawcze wydaje zarządzenie. W wypadku odmowy udostępnienia akt pokrzywdzonemu na jego wniosek należy poinformować go o możliwości udostępnienia mu akt w późniejszym terminie (...). Powołany wyżej przepis reguluje uprawnienia stron, pełnomocników i innych uczestników postępowania w powołanym wyżej zakresie, również na etapie postępowania przygotowawczego o czym stanowi cytowany § 5 art. 156 k.p.k. Zainteresowany domagał się udostępnienia opisanych informacji w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej – ustawa z dnia 6 września 2001 r. (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 782 ze zm.). Zgodnie z art. 1 u.d.i.p. każda informacja w sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystaniu na zasadach i w trybie określonym w niniejszej ustawie (ust. 1). Przepisy ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmiennie zasady i tryb dostępu do informacji, będących informacjami publicznymi (ust. 2). Mając na uwadze treść art. 1 ust. 2 u.d.i.p. należy uznać, że przepisy ustawy kodeks postępowania karnego – w tym przypadku art. 156 k.p.k. jest przepisem szczególnym – lex specialis w stosunku do ustawy o udostępnieniu informacji publicznej, który wyczerpująco reguluje kwestię przeglądania akt, uzyskania odpisów i kserokopii przez strony postępowania i ich pełnomocników między innymi przez pokrzywdzonego. Oznacza to ostatecznie, że przepisy kodeksu postępowania karnego, które w sposób pełny regulują kwestie dostępu do akt w trakcie postępowania przygotowawczego, wyłączają w tym zakresie stosowanie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Jak wynika z odpowiedzi na skargę postępowanie w sprawie PR 2 [...] zostało umorzone – ale na dzień złożenia wniosku i złożenia skargi do tutejszego Sądu – nieprawomocnie. Po drugie, gdyby nawet sprawa powyższa mogła być rozpoznana w trybie wskazanym przez wnioskodawcę – to jest ustawy o dostępie do informacji publicznej również podlegała by oddaleniu. Organ bowiem dokumentem "zlecenia przesyłki" potwierdził przekazaną informację, że w dniu 15 lipca 2016 r. przesłał wnioskowane w piśmie z dnia 20 czerwca 2016 r. dokumenty. Czynność ta miała miejsce przed wniesieniem skargi do tutejszego Sądu. Skarga nosi datę 19 lipca 2016 r. i wpłynęła do Prokuratury Rejonowej W. – P. P. w dniu 22 lipca 2016 r. Mając powyższe na uwadze należało orzec jak wyżej. H.B.3.11.2016 r.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło