IV SAB/Wr 147/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Ożóg Sędziowie Sędzia WSA Ewa Kamieniecka Sędzia WSA Lidia Serwiniowska (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia Mieszkańców ,, [...]" z siedzibą w P. na bezczynność Towarzystwa Budownictwa społecznego sp. z o. o w B. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia: I.umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne; II.stwierdzić, że powyższa bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III.oddalić wniosek o wymierzenie grzywny IV.oddalić wniosek o zasądzenie na rzecz skarżącego sumy pieniężnej. Pismem z dnia 17 sierpnia 2016 r. Stowarzyszenie Mieszkańców "[...]" z/s P. (dalej: strona skarżąca, podmiot uprawniony) wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na bezczynność Towarzystwa Budownictwa Społecznego sp. z o.o. w B. (dalej: podmiot zobowiązany) w przedmiocie nieudostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 9 marca 2016 r., zarzucając naruszenie: art. 61 ust. 1 Konstytucji RP, art. 1 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz.U. z 2014 r., poz. 782 ze zm.) dalej: u.d.i.p. W związku z powyższym strona skarżąca wniosła: o stwierdzenie bezczynności Towarzystwa Budownictwa Społecznego, stwierdzenie rażącego naruszenia prawa, nałożenie na zobowiązanego grzywnę oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kwotę, zobowiązanie Towarzystwa Budownictwa Społecznego do załatwienia wniosku z dnia 9 marca 2016 r. W uzasadnieniu skargi strona skarżąca podała, że w dniu 9 marca zwróciła się do Rady Nadzorczej Towarzystwa Budownictwa Społecznego sp. z o.o. w B. z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej w zakresie informacji: a) jakie zostały podjęte decyzje (działania w związku z otrzymanym pismem Stowarzyszenia Mieszkańców "[...]" z dnia 14 grudnia 2015 r.; b) udostępnienia i dostarczenia kopii dokumentów związanych z decyzję z pkt a; c) przedstawienia wykazu/rejestru posiedzeń i uchwał Rady Nadzorczej w latach od stycznia 2014 r. do marca 2016 r. Wskazano, że "Organ" znajduje się wśród podmiotów wymienionych w art. 4 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p. – właścicielem spółki jest Gmina i Miasto B., zgodnie z informacjami zamieszczonymi w Krajowym Rejestrze Sądowym, Gmina B. jako wspólnik posiada całość udziałów spółki. Spółka wykonuje zadania publiczne w zakresie zaspokajania potrzeb mieszkaniowych Gminy. Ponadto strona skarżąca podniosła, że informacje będące przedmiotem wniosku również mieszczą się w zakresie art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. d) zarówno lit. a), jak i b) dotyczą działań spółki w związku z pismem Stowarzyszenia Mieszkańców "[...]", które to przekazał do Rady Nadzorczej Burmistrz B. – a także stosownej dokumentacji. Niezaprzeczalnie dotyczą one więc stanu samorządu jego jednostek organizacyjnych. Podobny przymiot ma wykaz posiedzeń i uchwał Rady Nadzorczej Spółki. W odpowiedzi na skargę Towarzystwo Budownictwa Społecznego sp. z o.o. w B. wniosło o jej oddalenie wskazując, że w zakresie pkt 1 i 2 udzielono odpowiedzi pismem z dnia 9 września 2016 r. zaś do pkt 3 wydano decyzję odmowną nr 5/2016 z dnia 9 września 2016 r. Decyzję uzasadniono niewykazaniem interesu publicznej w uzyskaniu informacji publicznej przetworzonej wskazując jednocześnie, że taki rejestr nie jest przez organ prowadzony. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.) dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w tej ustawie. Stosownie do przepisu art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., sądy administracyjne rozpoznają między innymi skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a, w tym również w sprawie bezczynności organu na niewydanie decyzji (art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a.). i W myśl art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd administracyjny uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W odniesieniu do skargi na bezczynność organu, przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Instytucja skargi na bezczynność organu ma bowiem na celu ochronę praw strony poprzez doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Zauważyć należy, że badanie zasadności skargi na bezczynność organu dokonywane jest przez sąd na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania orzeczenia sądowego. Podstawą do czynienia ustaleń faktycznych na wskazany moment pozostają akta administracyjne sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a.). Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że Towarzystwo Budownictwa Społecznego sp. z o.o. w B. jest podmiotem wykonującym zadania publiczne na podstawie u.d.i.p. Przepis art. 4 ust. 1 pkt 6 u.d.i.p. stanowi bowiem, że obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne w szczególności (...) osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostek samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Jak wynika z odpisu Krajowego Rejestru Sądowego nr [...] jedynym wspólnikiem podmiotu zobowiązanego jest Gmina B. Nie ulega zatem wątpliwości, że jest on podmiotem wymienionym w art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. Żądana przez stronę skarżącą informacja publiczna podlegała zakwalifikowaniu jako informacja publiczna w rozumieniu u.d.i.p. W okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy stwierdzić należy, że po wniesieniu skargi na bezczynność podmiotu zobowiązanego wydano decyzję z dnia 9 września 2016 r. nr 5/2016 (pkt 3 wniosku) oraz udzielono pismem z dnia 9 września 2016 r. znak TBS/1263/2016 informacji publicznej (pkt 1, 2 wniosku), bezprzedmiotowe stało się postępowanie sądowoadministracyjne w zakresie zobowiązania podmiotu zobowiązanego do rozpoznania wniosku strony skarżącej z dnia 9 marca 2016 r. Postępowanie bowiem wszczęte wspomnianym wnioskiem strony skarżącej zakończyło się w dniu doręczenia decyzji z dnia 9 września 2016 r. i pismem z dnia 9 września 2016 r. co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przez stronę skarżącą. W tej sytuacji brak było podstaw do orzekania przez Sąd w przedmiocie, o jakim mowa w art. 149 § 1 zdanie pierwsze p.p.s.a. Skoro bowiem organ, którego dotyczyła skarga na bezczynność w sprawie wszczętej wnioskiem skarżącego z dnia 9 marca 2016 r. przed dniem orzekania przez Sąd zakończył owo postępowanie wydając decyzję o odmowie udzielenia informacji publicznej (pkt 3 wniosku) oraz udzielając informacji publicznej (pkt 1 i 2 wniosku), brak było podstaw do uwzględnienia żądania skargi w tym zakresie. Podmiot zobowiązany przestał bowiem tkwić w bezczynności, a w sprawie zaistniała przesłanka do umorzenia postępowania wynikająca z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Zgodnie z owym przepisem prawa, sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono z innych przyczyn bezprzedmiotowe. Bezprzedmiotowość postępowania sądowoadministracyjnego w rozumieniu powołanego przepisu zachodzi wówczas, gdy w toku postępowania, a przed wydaniem wyroku zajdą zdarzenia, które czynią wydanie wyroku zbędnym lub niedopuszczalnym. Wskazać jednak należy, że w postępowaniu sądowym ze skargi na bezczynność organu sąd administracyjny nie bada prawidłowości podjętej w sprawie administracyjnej decyzji, czy czynności materialnotechnicznej kończącej stan bezczynności organu. Załatwienie sprawy przed datą orzekania przez sąd administracyjny, skutkujące umorzeniem postępowania, nie zwalnia Sądu z obowiązku rozpoznania skargi w pozostałym zakresie objętym dyspozycją art. 149 p.p.s.a. W § 1a mowa jest o jednoczesnym stwierdzeniu przez Sąd czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce oraz czy nacechowane były rażącym naruszeniem prawa. W niniejszej sprawie Sąd uznał, że zaistniała w sprawie bezczynność nie nosi znamion rażącego naruszenia prawa. Rażącym naruszeniem prawa jest naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem, niepozwalające na zaakceptowanie w demokratycznym państwie prawa i wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne (por. B. Adamiak, J. Borkowski Komentarz do Kodeksu postępowania administracyjnego Warszawa 1998 r.). Z taką sytuacją nie mamy do czynienia w sprawie. Z akt sprawy wynika, że podmiot zobowiązany wprawdzie przekroczył określony w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. termin do udostępnienia informacji publicznej, bądź załatwienia sprawy w innej formie, jednakże wywiązał się z obowiązku nałożonego przepisami u.d.i.p., przed dniem orzekania przez Sąd. Wobec powyższego, na podstawie art. 161 § 3 pkt 3 p.p.s.a. oraz art. 149 § 1a p.p.s.a. Sąd orzekł jak w pkt I i II postanowienia. Sąd dalej idącą skargę oddalił. Skarżący bowiem żądał przyznania od Towarzystwa Budownictwa Społecznego sp. z o.o. w B. sumy pieniężnej i wymierzenia grzywny na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. Z przepisu tego wynika, iż Sąd ma taką możliwość w ramach własnego uznania w przypadku o którym mowa w § 1 tego artykułu. Tymczasem żaden z przypadków określonych w tym unormowaniu nie daje podstawy do tego rodzaju orzeczenia. Wprawdzie pkt 3 § 1 art. 149 p.p.s.a. stanowi, że Sąd stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, jednakże okoliczności sprawy nie potwierdzają, że bezczynność podmiotu zobowiązanego nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, przekonuje także Sąd o braku możliwości przyznania sumy pieniężnej. W ocenie Sądu okoliczności rozpoznawanej sprawy nie wymagały dyscyplinowania poprzez wymierzenie grzywny. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. należało orzec jak w pkt III i IV postanowienia. H.B. 2.01.2017 r.