IV SAB/Wr 168/24
WyrokWSA we Wrocławiu2024-06-25
Skład orzekający: Daria Gawlak-Nowakowska, Aneta Brzezińska, Anetta Makowska-Hrycyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej dopuścił się bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, gdy udzielona odpowiedź na wniosek była niepełna lub nieadekwatna do treści wniosku?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej dopuszcza się bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, gdy nie udzieli informacji w ustawowym terminie lub gdy udzielona odpowiedź jest niepełna, wymijająca lub nieadekwatna do treści wniosku. W takiej sytuacji sąd administracyjny zobowiązuje organ do rozpoznania wniosku w określonym terminie i stwierdza bezczynność, oceniając jednocześnie, czy miała ona miejsce z rażącym naruszeniem prawa.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczący liczby wyroków wskazujących naruszenie prawa, kwalifikacji pracownika urzędu oraz liczby zgłoszeń wypadków na chodnikach. Organ udzielił częściowej odpowiedzi, ale w zakresie liczby wyroków wezwał do wykazania szczególnego interesu publicznego i przedłużył termin. Następnie organ poinformował, że nie otrzymał wyroków stwierdzających rażące naruszenie prawa. Skarżący wniósł skargę na bezczynność organu.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zobowiązał Wójta Gminy Rudna do rozpoznania wniosku skarżącego w terminie 14 dni od doręczenia odpisu prawomocnego wyroku, stwierdził bezczynność organu, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, oraz zasądził od Wójta na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska, Sędziowie: Asesor WSA Aneta Brzezińska, Sędzia WSA Anetta Makowska-Hrycyk (sprawozdawca), po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 25 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi D. K. na bezczynność Wójta Gminy Rudna w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 4 grudnia 2023 r. I. zobowiązuje Wójta Gminy Rudna do rozpoznania wniosku D. K. z dnia 4 grudnia 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; II. stwierdza, że Wójt Gminy Rudna dopuścił się bezczynności, a bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Wójta Gminy Rudna na rzecz skarżącego D. K. kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
D. K. (dalej: skarżący) w dniu 4 marca 2024 r. złożył skargę na bezczynność Wójta Gminy Rudna (dalej też: Wójt, organ) w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, o co wystąpił w dniu 4 grudnia 2023 r. wnioskiem z tej daty.
Wnioskiem tym skarżący zwrócił się o udostępnienie informacji publicznej w następującym zakresie:
1) Jaką ilość wyroków wskazujących naruszenie przepisów prawa otrzymał Wójt z Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu w 2022 r.?;
2) Jakie wykształcenie, doświadczenie i kwalifikacje posiada pracownik samorządowy zatrudniony na stanowisku Kierownik Referatu Organizacyjno-Prawnego urzędu Gminy Rudna?;
3) W związku z niebezpieczeństwem wynikającym z zalegania śniegu na chodnikach należących do Gminy Rudna:
a) jaka ilość zgłoszeń dotyczących nieszczęśliwych wypadków, upadków, stłuczeń wpłynęła od osób poszkodowanych lub służb do Urzędu Gminy Rudna w latach 2017-2020 (chodzi o same zdarzenia związane z urazami doznanymi na chodnikach należących do Gminy Rudna)?;
b) jaka ilość zgłoszeń dotyczących nieszczęśliwych wypadków, upadków, stłuczeń wpłynęła od osób poszkodowanych lub służb do Urzędu Gminy Rudna w latach 2021-2023 (chodzi o same zdarzenia związane z urazami doznanymi na chodnikach należących do Gminy Rudna)?
Organ pismem z 18 grudnia 2023 r. (brak dowodu doręczenia) udzielił informacji odnośnie do punktu 2 i 3 wniosku, natomiast w zakresie punku 1 wniosku poinformował skarżącego, że żądana informacja stanowi informację publiczną przetworzoną, a organ nie posiada gotowego wyliczenia, nie posiada rejestru wyroków, które wpłynęły do Urzędu Gminy Rudna. Powołując się na treść art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.p. organ wezwał skarżącego do wykazania, jaki szczególnie istotny publiczny przemawia za udostępnieniem tej informacji ujętej w pkt 1 wniosku, w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania. Jednocześnie na podstawie art. 13 ust. 2 u.d.p. zawiadomił skarżącego o przedłużeniu terminu załatwienia wniosku do dnia 3 lutego 2024 r.
Skarżący w dniu 21 grudnia 2023 r. wezwał Wójta do udostępnienia informacji lub wydania stosownej decyzji.
Pismem z 5 lutego 2024 r. Wójt poinformował skarżącego, że w 2022 r. nie otrzymał prawomocnych wyroków, w których stwierdzono, że bezczynność w załatwieniu wniosków miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. (brak dowodu doręczenia).
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na bezczynność Wójta Gminy w zakresie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 18 sierpnia 2023 r., skarżący zarzucił naruszenie:
1) art. 19 ust. 2 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych (MPPOiP) w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o prawie swobodnego wyrażania opinii obejmującego swobodę poszukiwania, otrzymywania i rozpowszechniania wszelkich informacji i poglądów, bez względu na granice państwowe, ustnie, pismem lub drukiem, w postaci dzieła sztuki bądź w jakikolwiek inny sposób według własnego wyboru - przez jego niezastosowanie i nieudostępnienie na wniosek informacji podlegającej udostępnieniu, co w konsekwencji doprowadziło do nieuzasadnionego ograniczenia prawa człowieka do informacji;
2) art. 61 ust. 1 Konstytucji RP w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę do uzyskiwania informacji - przez jego niezastosowanie, skutkujące nieudostępnieniem informacji podlegającej udostępnieniu lub wydaniem decyzji administracyjnej odmownej, a tym samym pozbawienie obywatela możliwości prawidłowej realizacji prawa do informacji;
3) art. 10 ust. 1 w związku z art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o tym, ze informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub portalu danych, jest udostępniana na wniosek, a podmiot jest zobowiązany w terminie 14 dni od daty złożenia wniosku do udostępnienia informacji lub poinformowania wnioskodawcy o przedłużeniu terminu potrzebnego na rozpatrzenie wniosku, poprzez jego niezastosowanie i nieudostępnienie informacji w zakreślonym ustawowo terminie;
4) art. 16 ust. 1 w związku z art. 13 ustawy o dostępie do informacji publicznej w zakresie, w jakim z przepisów tych wynika, że podmiot jest zobowiązany w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku do udostepnienia informacji, poinformowania wnioskodawcy o przedłużeniu terminu na rozpatrzenie wniosku lub wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji – poprzez ich niezastosowanie, skutkujące brakiem wydania decyzji administracyjnej zawierającej odmowę udostepnienia informacji w określonym ustawowo terminie.
Wskazując na te zarzuty skarżący wniósł o: 1) zobowiązanie Wójta do rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia 4 grudnia 2023 r. niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 14 dni od daty uprawomocnienia się wyroku; 2) stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności; 3) zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skarżący wskazał, że organ pismem z 18 grudnia 2023 r. udzielił mu informacji żądanych w pkt 2 i 3 wniosku. Natomiast w zakresie pkt 1 wniosku wezwał skarżącego do wykazania szczególnego interesu publicznego oraz wydłużył termin załatwienia sprawy do dnia 3 lutego 2024 r. Skarżący argumentował, że w piśmie z 5 lutego 2024 r. organ udzielił skarżącemu innej informacji niż ta, o którą wnioskował. Przedstawił
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Po przytoczeniu okoliczności faktycznych sprawy wskazał, że udzielił skarżącemu odpowiedzi na wniosek w spornym zakresie pkt 1. Zatem nie sposób uznać, by organ pozostawał w bezczynności. Skarżący zadał pytanie dotyczące wyroków wskakujących naruszenie przepisów prawa, organ nie jest uprawniony do dokonywania wiążącej wykładni wyroków, stąd dokonując literalnego odtworzenia meritum wyroku wskazał, że w 2022 r. nie otrzymał prawomocnych, a także nieprawomocnych wyroków, w których stwierdzono, iż bezczynność w załatwieniu wniosków miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w swoich rozstrzygnięciach stwierdza, że bezczynność w załatwieniu wniosków miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa albo że bezczynność w załatwieniu wniosków nie miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Stąd organ odniósł przedmiotowe zapytanie jako dotyczące wyroków stwierdzających rażące naruszenie przepisów prawa.
Odwołując się do orzecznictwa sądów administracyjnych organ podkreślił, że z bezczynnością organu rozpoznającego wniosek o udzielenie informacji publicznej mamy natomiast do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem stosownego aktu lub nie podejmuje. Dla uznania bezczynności konieczne jest zatem ustalenie, że organ zobowiązany był na podstawie przepisów prawa do wydania decyzji lub innego aktu albo do podjęcia określonych czynności. Dopiero nieudzielenie informacji publicznej oraz niepowiadomienie w trybie art. 13 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej o powodach i terminie, w jakim informacja zostanie udostępniona, oznacza bezczynność podmiotu zobowiązanego do jej udzielenia.
Końcowo organ wyraził pogląd o nadużywaniu przez Skarżącego prawa do informacji publicznej. Na poparcie tego wniosku wskazał, że Skarżący w 2022 r. skierował do Urzędu Gminy Rudna 123 pism, w tym kilkadziesiąt stanowiących wnioski o dostęp do informacji publicznej, natomiast w 2023 r. już 25 pism. Żądania skierowane przez Skarżącego miały w przeważającej mierze na celu wyłącznie uzyskanie informacji służącej jego indywidualnemu interesowi. Zwrócił uwagę że wnioski te w przeważającej mierze dotyczą bądź informacji, które są bezsporne i powszechnie w gminie znane, bądź których treść można odnaleźć na stronach internetowych Gminy Rudna, w tym w biuletynie informacji publicznej. Działanie skarżącego ma na celu zaburzyć sprawność funkcjonowania aparatu Wójta Gminy, jakim jest urząd i ma na celu bezpodstawnie podważać zaufanie mieszkańców do transparentności organów gminy. Powyższe wskazuje, że celem skarżącego są inne motywy niż troska o dobro publiczne, a udostępnienie informacji nie przysłuży się usprawnieniu zadania publicznego. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych organ podkreślił, że wnioski o udostępnienie informacji składane przez podmioty, których interesów dotyczą, nie są wnioskami o udzielenie informacji publicznej, nie odnoszą się bowiem do "sprawy publicznej".
W piśmie procesowym z dnia 10 kwietnia 2024 r. stanowiącym replikę na odpowiedź na skargę skarżący podtrzymał skargę. Dodatkowo argumentował, że Wójt dokonał niedopuszczalnej reinterpretacji wniosku skarżącego i udzielił błędnej, niezgodnej z wnioskiem odpowiedzi, ponieważ Wójt otrzymał prawomocne wyroki stwierdzające rażące naruszenie prawa. Podkreślił, że nie ograniczył w zakresie pkt 1 wniosku wyłącznie do prawomocnych wyroków, lecz ogólnie do wyroków stwierdzających bezczynność Wójta z naruszeniem prawa. Podsumował, że nie zwalnia z zarzutu bezczynności sytuacja, w której organ udziela odpowiedzi wybiórczo i dowolni, pomijając część pytań wniosku, a zarazem informując o sprawach, o które wnioskodawca nie pytał.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej: p.p.s.a.), kontrola – o której mowa powyżej – obejmuje m. in. orzekanie w sprawie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 1 – 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. W tym przypadku przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działania w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Skarga do sądu administracyjnego na bezczynność w przedmiocie dostępu do informacji publicznej nie wymaga poprzedzenia jej środkiem zaskarżenia wskazanym w art. 52 p.p.s.a.
W przypadku złożenia skargi na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej obowiązkiem Sądu jest w pierwszej kolejności zbadanie, czy sprawa mieści się w zakresie podmiotowym i przedmiotowym ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r., poz. 902, dalej: u.d.i.p.), jeżeli tak, to czy zachowanie organu, tak co do formy, treści i terminu wypełnia wymogi stawiane przez ustawę o dostępie do informacji publicznej.
W sprawie poddanej kontroli Sądu nie ma sporu, że żądana informacja stanowi informację publiczną, jak również, że Wójt Gminy Rudna – jako podmiot, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. – zobowiązany jest do udostępniania informacji publicznych, będących w jego posiadaniu. Wójt jako organ wykonawczy gminy wykonuje bowiem zadania publiczne oraz dysponuje majątkiem publicznym.
Jednocześnie z treści skargi i pisma procesowego wynika, że skarżący nie kwestionuje ani faktu , ani adekwatności informacji publicznej udostępnionej mu pismem z dnia 18 grudnia 2023 r. w zakresie punktów 2 i 3 wniosku z dnia 4 grudnia 2023 r.
Nie ma wątpliwości, że wniosek skarżącego dotyczył informacji publicznej i został skierowany do właściwego podmiotu, zatem odpowiedź powinna być udzielona na zasadach i w trybie określonych w ustawie, a mianowicie (por. wyrok Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 25 czerwca 2024 r., sygn. akt IV SAB/Wr 253/24, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: CBOSA):
- zgodnie z art. 13 ust.1 u.d.i.p. udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2;
– jeżeli w tym terminie informacja publiczna nie może być udostępniona, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.);
– w przypadku uwzględnienia wniosku udostępnienie informacji publicznej następuje w sposób i w formie zgodnej z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 1 ustawy). W tej ostatniej sytuacji podmiot obowiązany do udostępnienia powiadamia pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazuje, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie. W takim przypadku, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.);
– odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania następują w drodze decyzji (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.).
Bezczynność podmiotu obowiązanego do udostępnienia informacji publicznej zachodzi wówczas, gdy podmiot ten nie reaguje na wniosek o udostępnienie informacji w terminie przewidzianym w ustawie, tj. nie podejmuje czynności przewidzianych w art. 13, art. 14, art. 15 ust. 2 lub art. 16 u.d.i.p. i nie udostępnia informacji publicznej ani nie wydaje decyzji odmownej w tym zakresie. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że o bezczynności podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej świadczy nie tylko brak udzielenia informacji, ale także przedstawienie informacji innej, niż ta, na którą oczekuje wnioskodawca, informacji niepełnej lub też informacji wymijającej czy wręcz nieadekwatnej do treści wniosku. Taka sytuacja może powodować uzasadnione wątpliwości co do tego, czy podmiot zobowiązany w ogóle udzielił odpowiedzi, co w takim przypadku należy traktować jako nieudzielanie żądanej informacji (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 października 2021 r., sygn. akt III OSK 1092/22, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 23 października 2013 r., sygn. II SAB/Łd 107/13, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 20 grudnia 2022r., sygn. akt II SAB/Rz 172/22, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 17 stycznia 2022 r., sygn. akt II SAB/Ke 111/22, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 kwietnia 2010r., II SAB/Wa 54/10, wszystkie dostępne w CBOSA).
Taka sytuacja miała miejsce w rozpoznawanej sprawie. Skarżący w pkt 1 wniosku żądał bowiem udostępnienia informacji publicznej w postaci ilości wyroków wskazujących naruszenie przepisów prawa otrzymanych przez organ z Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu w 2022 r. Natomiast organ poinformował skarżącego, że w 2022 r. nie otrzymał prawomocnych wyroków, w których stwierdzono, iż bezczynność w załatwieniu wniosków miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 3 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej, a stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. 2022 r., poz. 2492 ze zm.) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z § 2 powołanego przepisu, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej, oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1–4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1–3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Zgodnie z § 3 powołanego przepisu, sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.
Sąd zgadza się z wykładnią, oceną prawną wyrażoną w podobnym przypadku w wyroku tut. Sądu o sygn. akt IV SAB/Wr 253/24 (wyżej przywołany), że z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada zgodność z prawem wskazanych form prawnych działania organów administracji publicznej. Zakres przedmiotowej kontroli obejmuje także przypadki bezczynności organu oraz przewlekłego prowadzenia postępowania. Po zbadaniu legalności działalności organu administracji publicznej sąd stosuje jeden ze środków przewidzianych przepisami ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Uprawnienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w zakresie orzekania w danej sprawie, wszczętej na skutek złożenia skargi, kształtuje grupa przepisów zawarta w art. 145 – 151 p.p.s.a. Sąd ten może uchylić zaskarżoną decyzję, postanowienie, akt lub interpretację w całości lub w części; stwierdzić nieważność decyzji, postanowienia lub aktu prawa miejscowego; stwierdzić, że decyzja, postanowienie lub akt zostały wydane z naruszeniem prawa; uwzględnić skargę na bezczynność/przewlekłość i zobowiązać organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności, zobowiązać organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, jednocześnie stwierdzając, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa; stwierdzić bezskuteczność aktu lub czynności, oddalić skargę całości albo w części.
W świetle powyższego pismo organu z dnia 5 lutego 2024 r. zawierające odpowiedź na pytanie nr 1 wniosku skarżącego nie może zostać uznane za pełne udzielenie żądanej informacji. Jeżeli bowiem w procesie kontroli wojewódzki sąd administracyjny nie stwierdza naruszeń prawa przez organy administracji publicznej, wydaje wyrok oddalający skargę w całości (art. 151 p.p.s.a.). Natomiast wydanie jednego z pozostałych rozstrzygnięć (wyżej omówionych art. 145 – 150 p.p.s.a) oznacza, że sąd ten stwierdził naruszenie prawa przez organ administracji publicznej. Organ zaś odpowiedź na zapytanie skarżącego ograniczył - w sposób niczym nieuzasadniony – wyłącznie do takich orzeczeń, które wydane zostały w wyniku rozpoznania skarg na bezczynność i równocześnie wskazujących na kwalifikowane naruszenie prawa, ale jednocześnie nie poinformował skarżącego odnośnie liczby pozostałych rozstrzygnięć stwierdzających naruszenie prawa. Brak jest również informacji, że takich rozstrzygnięć nie było. W kontekście odpowiedzi organu wskazać także należy, że każda stwierdzona bezczynność lub przewlekłość postępowania jest naruszeniem prawa. Natomiast nie w każdej stwierdzonej bezczynności lub przewlekłości postępowania Sąd stwierdza rażące naruszenie prawa, które stanowi postać kwalifikowaną naruszenia prawa.
Powyższe nakazuje stwierdzenie, że organ w chwili wniesienia skargi pozostawał w bezczynności w rozpoznaniu złożonego przez skarżącego wniosku z dnia 4 grudnia 2023 r. (tj. w zakresie objętego skargą punktu 1), o czym orzekł w pkt II sentencji wyroku na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Z uwagi na treść przepisu art. 149 § 1a p.p.s.a. Sąd winien ocenić, czy zaistniała bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Dokonując oceny charakteru stwierdzonej bezczynności Sąd uznał, że naruszenie prawa w tym zakresie, nie miało rażącego charakteru. Sąd miał bowiem na względzie, że o rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw strony. W orzecznictwie przyjmuje się, że rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Dla uznania, rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające zaś samo przekroczenie ustawowych obowiązków, w tym terminu do załatwienia sprawy, ale musi być ono znaczne bądź też przejawiać się w całkowitym braku reakcji na wniosek strony (por. wyrok NSA z 21 czerwca 2012 r., sygn. I OSK 675/12; postanowienie NSA z 27 marca 2013 r., sygn. akt II OSK 468/13, CBOSA). W rozpoznawanej sprawie Sąd nie dopatrzył się złej woli w działaniu organu. Wobec powyższego Sąd nie zakwalifikował zaistniałej bezczynności jako mającej miejsce z rażącym naruszeniem prawa, o czym - stosownie do treści art. 149 § 1a p.p.s.a. - orzekł również w punkcie II sentencji wyroku.
W punkcie I sentencji wyroku Sąd na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 w zw. z art. art. 286 p.p.s.a. zobowiązał organ do rozpoznania wniosku skarżącego w terminie 14 dni od otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.
Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym, w składzie trzech sędziów, stosownie do art. 119 pkt 4 p.p.s.a.
O kosztach w postaci uiszczonego przez skarżącego wpisu w wysokości 100 zł orzeczono w pkt III sentencji wyroku na podstawie art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło