IV SAB/Wr 227/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Kamieniecka (sprawozdawca) Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 17 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi P. P. na bezczynność Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w C. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. umarza postępowanie sądowoadministracyjne; II. stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w C. na rzecz skarżącego kwotę 100,00 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wnioskiem z dnia 9 września 2019 r. P. P. zwrócił się do Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w C. o udostępnienie informacji publicznej i podanie, kto z imienia i nazwiska prowadzi profil Facebook Ośrodka Pomocy Społecznej w C. oraz jego funkcji i stanowiska. Pismem z dnia 23 września 2019 r. nr [...] (doręczonym w dniu 24 września 2019 r.) Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej wskazał, że posiadanie przez OPS strony w portalu społecznościowym typu Facebook służy promocji OPS, prezentuje inicjatywy społeczne, a także przedstawia zamierzenia i dokonania lokalnej władzy. Na Facebooku prowadzone są dyskusje, wymieniane poglądy, zamieszczane komentarze. Ten obszar działalności nie jest sprawą publiczną i wnioskowana informacja nie ma charakteru informacji publicznej, bowiem nie mieści się w pojęciu definicyjnym zawartym w art. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. W piśmie z dnia 23 września 2019 r. wnioskodawca wezwał do realizacji wniosku. Wyjaśnił, że informacja o oficjalnych profilach mediów społecznościowych gminnych jednostek organizacyjnych, niewątpliwie stanowi informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 w związku z art. 6 ust. 1 pkt 2 – 3 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Skoro media te prowadzone są przez osoby opłacane ze środków publicznych i znajdują się tam treści zawierające komunikaty dotyczące spraw urzędowych, to informacje te dotyczą sprawy publicznej. Katalog z art. 6 ust. 1 ustawy zawiera jedynie enumeratywne wyliczenie kategorii stanowiących informacje publiczne. Jeżeli informacja stanowi informację publiczną, a podmiot jest właściwym adresatem żądania, to powinien on zrealizować wniosek w terminie ustawowym (art. 13 ustawy). Pismem z dnia 30 września 2019 r. nr [...] (doręczonym w dniu 30 września 2019 r.) Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej wskazał, że odpowiedź na wniosek została udzielona w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku i aktualne jest stanowisko wyrażone w tej odpowiedzi. Posiadanie przez OPS strony w portalu społecznościowym Facebook służy promocji OPS, prezentuje inicjatywy społeczne, a także przedstawia zamierzenia i dokonania lokalnej władzy. Na Facebooku prowadzone są dyskusje, wymieniane poglądy, zamieszczane komentarze. Wnioskowana informacja nie ma charakteru informacji publicznej, bowiem nie mieści się w pojęciu definicyjnym zawartym w art. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 1 października 2019 r. na bezczynność Kierownika OPS wnioskodawca wniósł o zobowiązanie organu do udostępnienia informacji publicznej zgodnie z wnioskiem, zarzucając naruszenie art. 61 ust. 1 Konstytucji RP i art. 1 ust. 1 w związku z art. 6 ust. 1 pkt 2 – 3 i art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Skarżący wyjaśnił, że to organ przedstawił powody, dla których należy uznać, że w sprawie mamy do czynienia z oficjalnym (urzędowym) profilem w mediach społecznościowych. Jednocześnie profil ten służy jako narzędzie pomocne przy wykonywaniu zadań publicznych oraz do kontaktu z mieszkańcami. Profil zawiera komunikaty urzędowe, dotyczące spraw publicznych, a jeżeli jest prowadzony w ramach obowiązków pracowniczych przez pracownika OPS, to dodatkowo przeznacza się na ten cel środki publiczne. Żądana informacja stanowi informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 w związku z art. 6 ust. 1 pkt 2 – 3 ustawy. Ponadto samo udzielenie odpowiedzi na wniosek nie świadczy o realizacji żądania, jeżeli odpowiedź jest wymijająca czy też niepełna. W odpowiedzi na skargę z dnia 28 października 2019 r. Kierownik OPS wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Przy piśmie z dnia 15 listopada 2019 r. organ przesłał odpowiedź z dnia 8 listopada 2019 r., skierowaną do skarżącego, w której organ informuje, że profil Facebook OPS prowadzi H. S., Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w C. (odebrana przez skarżącego w dniu 13 listopada 2019 r.). W piśmie z dnia 19 listopada 2019 r. skarżący stwierdził, że wniosek został zrealizowany tylko dlatego, że złożył skargę do WSA, a skarga w innej podobnej sprawie została uwzględniona przez WSA. Jak wyjaśnił, nadal podtrzymuje skargę, bo bezczynność istniała w momencie złożenia skargi do WSA. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że dla oceny zasadności skargi na bezczynność kluczowy jest moment jej wniesienia. W sytuacji, gdy bezczynność istniała w tej dacie, lecz ustała po wniesieniu skargi postępowanie sądowe podlega umorzeniu w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu lub dokonania czynności po myśli art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), dalej p.p.s.a., przy jednoczesnym rozstrzygnięciu, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz ewentualnie o kwestiach wymienionych w art. 149 § 1b i § 2 p.p.s.a. W odmiennej sytuacji, tj. gdy już w dacie wniesienia skargi bezczynność nie istniała, wówczas skargę należy oddalić. Bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej ma miejsce wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie podmiot ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub prowadził postępowanie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, albo nie podjął stosownej czynności. W sprawach dostępu do informacji publicznej zakres przedmiotowy wyznacza pojęcie informacji publicznej (art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej – Dz. U. z 2018 r., poz. 1330 ze zm., dalej u.d.i.p.), zaś zakres podmiotowy - wykonywanie zadań publicznych przez adresata wniosku (art. 4 ust. 1 tej ustawy). Rzeczą organu, do którego wpływa wniosek o udostępnienie informacji publicznej jest załatwienie go w przepisany sposób, czyli udostępnienie informacji, jeśli ją wytworzył bądź jest w jej posiadaniu, albo odmowa udostępnienia lub umorzenie postępowania z przyczyn uregulowanych ustawą, albo wreszcie poinformowanie, że żądane dane nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu ustawy. Kwestią sporną w niniejszej sprawie na etapie złożenia skargi do WSA było, czy żądana przez skarżącego informacja stanowi informację publiczną i czy Kierownik OPS zobowiązany jest do udzielania informacji publicznej. Jednakże w rozpatrywanej sprawie Sąd zobowiązany jest do oceny, czy w dniu wydania wyroku organ nadal pozostaje w bezczynności załatwienia wniosku skarżącego o udzielenie informacji publicznej. Jak wynika z akt sprawy, po wniesieniu skargi do WSA w dniu 1 października 2019 r., organ pismem z dnia 8 listopada 2019 r. poinformował skarżącego, że profil Facebook OPS prowadzi H. S., Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w C. (odebrane przez skarżącego w dniu 13 listopada 2019 r. zgodnie z potwierdzeniem odbioru). Stwierdzić zatem należało, że w sytuacji, gdy - tak jak w niniejszej sprawie - zarzucany stan bezczynności ustał po dniu wniesienia skargi, ale przed jej rozpoznaniem i rozstrzygnięciem przez Sąd, to postępowanie sądowoadministracyjne, w części obejmującej zobowiązanie do załatwienia sprawy, o jakim mowa w art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a, podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (pkt I sentencji wyroku). Umorzenie postępowania w zakresie zobowiązania organu do udostępnienia skarżącemu informacji publicznej, o którą zawnioskował, nie zwalnia sądu administracyjnego z obowiązku dokonania oceny charakteru stwierdzonej bezczynności przez ustalenie, czy miała ona miejsce z rażącym naruszeniem prawa, czy też nie, co wprost wynika z treści art. 149 § 1a p.p.s.a. Należy brać zatem pod uwagę, że po otrzymaniu w dniu 9 września 2019 r. wniosku skarżącego o udzielenie informacji publicznej, organ pismem z dnia 23 września 2019 r. (doręczonym skarżącemu w dniu 24 września 2019 r.) poinformował skarżącego, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej, a więc w 14 dniu po złożeniu wniosku. Następnie, po otrzymaniu wezwania do realizacji wniosku w dniu 23 września 2019 r., organ podtrzymał swoją odpowiedź w piśmie z dnia 30 września 2019 r., a więc po 7 dniach. Z kolei, po otrzymaniu skargi do WSA w dniu 1 października 2019 r., organ pismem z dnia 8 listopada 2019 r. udzielił wnioskowanej informacji. Łączne opóźnienie w udzieleniu wnioskowanej informacji nie było więc znaczne i wynosiło 46 dni (14 – dniowy termin do udzielenia informacji minął w dniu 23 września 2019 r.). Stwierdzić należy, iż organ dopuścił się bezczynności, która jednak nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, ponieważ nie wynikała z lekceważącego traktowania przez organ swoich obowiązków, ale z odmiennej interpretacji przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Z tych też względów Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 i art. 149 § 1a p.p.s.a., orzekł jak w pkt II sentencji wyroku. O należnych skarżącemu kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. w pkt III sentencji wyroku (wpis od skargi 100 zł).