IV SAB/Wr 237/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anetta Makowska-Hrycyk po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale IV sprawy ze skargi: A. R. na bezczynność Wojewody Dolnośląskiego w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy i pracę postanawia: odrzucić skargę. Pismem z 20 stycznia 2025 r. A. R. (dalej: skarżący), reprezentowany przez pełnomocnika, wniósł skargę na bezczynność Wojewody Dolnośląskiego w przedmiocie rozpoznania wniosku o udzielenie cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy i pracę. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału wezwano pełnomocnika skarżącego o usunięcie braków formalnych skargi, poprzez podanie numeru PESEL strony skarżącej i złożenie pełnomocnictwa lub jego uwierzytelnionego odpisu do działania w imieniu strony skarżącej przed sądami administracyjnymi oraz do dołączenia do akt sprawy kopii ponaglenia wniesionego w trybie art. 37 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572; dalej: k.p.a.) wraz z dowodem potwierdzającym jego złożenie w organie - w terminie siedmiu dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Wspomniane wezwanie zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego na wskazany w skardze adres do korespondencji w dniu 28 lutego 2025 r. Wezwanie pozostało bez odpowiedzi. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Skargę należało odrzucić. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej: p.p.s.a.), sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Stosownie zaś do art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., sąd odrzuci skargę także wtedy, jeżeli z innych przyczyn jej wniesienie jest niedopuszczalne. Przez dopuszczalność skargi należy rozumieć jej przesłanki zarówno przedmiotowe, a więc określenie od jakiego rodzaju form działalności organów administracji publicznej przysługuje skarga, jak i podmiotowe, to jest określenie, jakim podmiotom przysługuje legitymacja do jej wniesienia. Z kolei warunkami formalnymi skutecznego wniesienia skargi są: złożenie skargi od aktu objętego zakresem właściwości rzeczowej sądu; wniesienie jej po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli przysługiwały one stronie skarżącej w postępowaniu przed organem oraz wniesienie skargi przez podmiot, któremu przysługuje legitymacja do jej wniesienia. Przy tym przesłanki te muszą być spełnione kumulatywnie. Stwierdzenie braku którejkolwiek z nich prowadzi do stwierdzenia niedopuszczalności skargi, a w konsekwencji do jej odrzucenia bez merytorycznego rozpoznania sprawy. Zgodnie z art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich albo Rzecznik Praw Dziecka. Natomiast przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia - taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. Ponadto zgodnie z art. 53 § 2b p.p.s.a., skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Z powyższych regulacji prawnych wynika, że droga sądowa jest dopuszczalna dopiero po wyczerpaniu możliwości załatwienia sprawy w trybie postępowania administracyjnego. Ponadto na gruncie art. 35 § 1 k.p.a., organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Zgodnie zaś z art. 37 § 1 k.p.a., strona ma prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli nie załatwiono sprawy w terminie określonym w powyższym przepisie (bezczynność), bądź kiedy postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). Tym samym złożenie skargi na bezczynność, czy przewlekłość organu, jest możliwe dopiero po wniesieniu (odrębnego) ponaglenia z art. 37 k.p.a. na niezałatwienie sprawy. Ponaglenie musi mieć formę podania w rozumieniu art. 63 § 1 k.p.a., a więc musi być wniesione pisemnie, telegraficznie, za pomocą telefaksu lub ustnie do protokołu, a także za pomocą innych środków komunikacji elektronicznej przez elektroniczną skrzynkę podawczą organu administracji publicznej utworzoną na podstawie ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. z 2021 r. poz. 670, ze zm.). Wezwanie skarżącego do uzupełnienia braku formalnego skargi w zakresie podania numeru PESEL ma natomiast podstawę w art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a., w myśl którego pismo strony w przypadku, gdy jest pierwszym pismem w sprawie powinno zawierać numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną, oraz numer PESEL jej przedstawiciela ustawowego, jeżeli są obowiązani do jego posiadania albo posiadają go, nie mając takiego obowiązku. Stosowanie zaś do art. 57 § 1 p.p.s.a., skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, określonym m.in. w art. 46 p.p.s.a. Wskazać trzeba, że w orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że niezachowanie, określonego w art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a. wymogu podania w skardze, będącej pierwszym pismem w sprawie, numeru PESEL, jest brakiem formalnym, który powinien być uzupełniony w trybie art. 49 § 1 w zw. z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. i to bez względu na to, czy ten numer znajduje się w aktach administracyjnych, którymi dysponuje sąd (por. uchwała NSA z 3 lipca 2023 r., II GPS 3/22 – dostępna w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl). Zgodnie z art. 37 § 1 prima sententia p.p.s.a., pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Stosownie do art. 46 § 3 p.p.s.a., do pisma należy dołączyć pełnomocnictwo lub jego wierzytelny odpis, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który w danej sprawie nie złożył jeszcze tych dokumentów przed sądem. Wedle zaś art. 49 § 1 p.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. W przypadku, gdy pismem tym jest skarga, niewykonanie w terminie wezwania do uzupełnienia jej braków formalnych obliguje sąd do jej odrzucenia. Należy zaznaczyć, że w orzecznictwie sądowym utrwalony jest pogląd, zgodnie z którym niezłożenie prawidłowego pełnomocnictwa stanowi brak formalny skargi, który podlega uzupełnieniu (por. postanowienia NSA z: 22 czerwca 2020 r., II OZ 423/20 i 30 stycznia 2020 r., II OZ 74/20 – dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl). Z akt sprawy wynika, że przesyłkę listową, zawierającą wezwanie sądowe do nadesłania dowodu potwierdzającego złożenie w sprawie ponaglenia w trybie art. 37 k.p.a., podania do akt sprawy numeru PESEL strony wnoszącej pismo, jak również przedstawienia stosownego pełnomocnictwa, doręczono skutecznie pełnomocnikowi skarżącego w dniu 28 lutego 2025 r. Wezwanie pozostało jednak bez odpowiedzi. Powyższe okoliczności obligowały Sąd do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i 6 w zw. z § 3 p.p.s.a.