IV SAB/Wr 241/14

|Sygn. akt IV SAB/Wr 241/14 | | , , [pic], , WYROK, , W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ, , , Dnia 14 maja 2015 r., , , Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, w składzie następującym:, Przewodniczący, , Sędzia NSA Ryszard Pęk, , Sędziowie, Sędzia NSA Mirosława Rozbicka – Ostrowska, Sędzia NSA Julia Szczygielska (spr.), , , Protokolant, starszy referent Katarzyna Leśniowska, , , po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 14 maja 2015 r., sprawy ze skargi Z. R., na przewlekłość postępowania Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. w sprawie weryfikacji postanowienia z dnia [...] grudnia 2013 r., nr, [...], , oddala skargę., , , Z. R., (dalej skarżący, strona) pismem z dnia 23 czerwca 2014 r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu m.in. skargę na przewlekłość postępowania Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. (dalej organ, Kolegium) w przedmiocie weryfikacji postanowienia (decyzji) z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] na wniosek z dnia 14 stycznia 2014r. o ponowne rozpatrzenie sprawy. W uzasadnieniu skargi strona wskazała, że w dniu 14 stycznia 2014 r. wniosła do Kolegium "o ponowne rozpatrzenie sprawy na postanowienia z dnia [...] grudnia 2013 r. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2014 r. organ uchylił się od rozpoznania wniosku, stwierdzając niedopuszczalność ponownego rozpatrzenia sprawy". Natomiast w dniu 31 marca 2014 r skarżący wezwał Kolegium do usunięcia naruszenia prawa i ponowne rozpatrzenie sprawy wywołanej postanowieniem (decyzją) Kolegium z dnia [...] grudnia 2013 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie o umorzenie postępowania, przedstawiając w uzasadnieniu chronologicznie dotychczasowy przebieg postępowania: Decyzją z dnia [...] maja 2012 r., Nr [...] przyznano skarżącemu dodatek mieszkaniowy na okres od 1 grudnia 2009 r. do dnia 31 grudnia 2009 r. w kwocie 233,18 zł miesięcznie. Dnia 25 listopada 2013 r. do Kolegium wpłynęło podanie Z. R. z dnia 18 listopada 2013 r. zawierające w swej treści, m.in., żądanie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] maja 2012 r., jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa, na podstawie art. 156 § 1 pkt 2, w związku z art. 7, art. 8 i art. 9 K.p.a. Kolegium, decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r., Nr [...], stwierdziło nieważność decyzji organu I instancji z dnia [...] maja 2012 r., Nr [...]. Powyższa decyzja została doręczona skarżącemu dnia 3 stycznia 2014 r. Skarżący w podaniu z dnia 14 stycznia 2014 r. zawarł obok wniosku o ponowne rozpatrzenie tej sprawy m.in. wniosek o uzupełnienie orzeczenia o brakujące rozstrzygnięcie w przedmiocie wniosku strony o zmianę lub uchylenie decyzji organu pomocowego ze względu na słuszny interes strony i społeczny w oparciu o art. 154 i 155 k.p.a. Kolegium, postanowieniem z dnia [...] lutego 2014 r., Nr [...], stwierdziło niedopuszczalność wniosku skarżącego o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej w pierwszej instancji decyzją z dnia [...] grudnia 2013r., Nr [...], gdyż środek zaskarżenia został wniesiony przedwcześnie i tym samym nieskutecznie. Wskazano bowiem, że bieg terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w tym przypadku rozpoczyna się od daty doręczenia stronie rozstrzygnięcia załatwiającego wniosek w zakresie uzupełnienia tej decyzji. Postanowienie z dnia [...] lutego 2014 r. zostało doręczone stronie dnia 26 marca 2014 r. Skarżący, podaniem z dnia 31 marca 2014 r., wezwał Kolegium do usunięcia naruszenia prawa i rozpatrzenia podania z dnia 14 stycznia 2014 r. "o ponowne rozpatrzenie sprawy wywołanej postanowieniem SKO z dnia [...] grudnia 2013r, w którym Kolegium stwierdziło nieważność decyzji Prezydenta W. nr [...] z dnia [...] maja 2012 r." Kolegium, po zapoznaniu się z wezwaniem strony do usunięcia naruszenia prawa dotyczącym niezałatwienia przez Kolegium podania skarżącego z dnia 14 stycznia 2014 r. "o ponowne rozpatrzenie sprawy wywołanej postanowieniem SKO z dnia [...] grudnia 2013r, w którym Kolegium stwierdziło nieważność decyzji Prezydenta W. nr [...] z dnia [...] listopada 2013r.", na podstawie art. 37 § 1 i art. 105 § 1, w związku z art. 126 K.p.a., postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2014 r. ([...]), umorzyło postępowanie wszczęte wskazanym wyżej wezwaniem. Postanowienie z dnia [...] kwietnia 2014 r. zostało doręczone dnia 29 kwietnia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014r., poz.1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola ta, w myśl art. 1 § 2 przywołanej ustawy, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwanej dalej p.p.s.a. (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Zgodnie z art. 149 §1 p.p.s.a. sąd administracyjny, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Podkreślić przy tym należy, że w przypadku skargi na bezczynność organu czy przewlekłe prowadzenie przez niego postępowania administracyjnego, przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Istotne w sprawie jest także i to, że pojęcie przewlekłego prowadzenia postępowania nie zostało zdefiniowane ustawowo. Jednakże tak w doktrynie, jak i orzecznictwie przyjmuje się, że przewlekłość w prowadzeniu postępowania wystąpi wówczas, gdy organ nie załatwi sprawy w terminie nie pozostając jednocześnie w bezczynności, a podejmowane przez ten organ czynności procesowe nie charakteryzują się koncentracją niezbędną w świetle art. 12 k.p.a., ustanawiającego zasadę szybkości postępowania, względnie mają charakter czynności pozornych, nie istotnych dla merytorycznego załatwienia sprawy. Przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ zaistnieje zatem wówczas, gdy będzie mu można skutecznie przedstawić zarzut niedochowania należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania administracyjnego, by zakończyło się ono w rozsądnym terminie, względnie zarzut prowadzenia czynności (w tym dowodowych) pozbawionych dla sprawy jakiegokolwiek znaczenia. Za postępowanie prowadzone przewlekle uznać należy postępowanie prowadzone w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywaniu czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (vide: J. P. Tamo, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Komentarz Wydanie 5, Warszawa 2012, str. 44; J. Drachal J. Jagielski, R. Stankiewicz. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Warszawa 2011, str. 69-70). W doktrynie, jak i w orzecznictwie przyjęte zostało, że pojęcie "przewlekłość postępowania" obejmuje opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym. Stwierdzenie, że w określonej dacie - a tą będzie data orzekania przez sąd administracyjny - można zakwalifikować postępowanie organu jako dotknięte przewlekłością jego prowadzenia, wymaga zbadania sprawy pod wieloma względami, dokonania oceny czynności procesowych, analizy faktów i okoliczności zależnych od działania organu i jego pracowników oraz stanu zastoju procesowego sprawy wynikającego zaniechania lub wadliwości działań podejmowanych przez strony lub innych uczestników postępowań (vide: J. Borkowski [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz Wydanie 11, Warszawa 2011, str. 238, także wyrok NSA z 13 sierpnia 2013 r. sygn. akt II OSK 549/13, wyrok NSA z dnia 7 marca 2013 r. sygn. akt II OSK 34/13 - CBOSA). Dokonując zatem oceny prowadzonego w niniejszej sprawie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. postępowania administracyjnego, zainicjowanego na wniosek strony z dnia 14 stycznia 2014 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy przedmiocie weryfikacji decyzji tego organu z dnia [...] grudnia 2013 r., Nr [...], stwierdzającej nieważność decyzji organu I instancji z dnia [...] maja 2012, Nr [...], a któremu to organowi skarżący zarzuca przewlekłość, należało mieć na uwadze tak przywołane wyżej regulacje prawne, jak i poczynione ogólnie rozważania. Sąd oceniając, czy w niniejszej sprawie doszło do przewlekłości postępowania, obowiązany był uwzględnić stan faktyczny istniejący w dacie wyrokowania. Ocena ta wywiedziona zaś została w oparciu o akta administracyjne, ilustrujące przebieg zdarzeń i rozstrzygnięć w przedmiotowym postępowaniu. Mając na uwadze powyższe , stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie analiza toku postępowania prowadzonego przez Kolegium, w związku z opisanym wyżej podaniem skarżącego z dnia 14 stycznia 2014 r. nie potwierdziła zarzutów skarżącego co do przewlekłości tego postępowania. Niewątpliwe jest bowiem w sprawie, że skarżący zawarł we wskazanym piśmie obok wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy (w pkt III ) także wniosek o uzupełnienie orzeczenia o brakujące rozstrzygnięcie w przedmiocie wniosku strony o zmianę lub uchylenie decyzji organu pomocowego ze względu na słuszny interes strony i społeczny w oparciu o art. 154 i 155 k.p.a. Niesporne jest, co także przyznaje strona w skardze, że postanowieniem z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] Kolegium stwierdziło niedopuszczalność wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Nadto jak wynika już z uzasadnienia tego postanowienia stwierdzającego niedopuszczalność owego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z uwagi na jego przedwczesność, Kolegium wcześniejszym postanowieniem z dnia [...] lutego 2014 r., Nr [...] - odmówiło uzupełnienia decyzji tego organu z dnia [...] grudnia 2013 r. Zgodnie zaś z art.111 §2 k.p.a., w przypadku wydania postanowienia w tym przedmiocie, termin dla strony do wniesienia odwołania, powództwa lub skargi, a także wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy ( w zw. z art. 127 k.p.a.) biegnie od dnia jego doręczenia lub ogłoszenia. Zatem w przypadku gdy tak jak w rozpatrywanej sprawie (w powoływanym przez skarżącego piśmie z dnia 14 stycznia 2014 r.), zostaną złożone dwa konkurencyjne żądania tj wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy i wniosek o uzupełnienie decyzji, w pierwszej kolejności należy rozpoznać wniosek o uzupełnienie decyzji. W tej sytuacji procesowej dopiero po rozstrzygnięciu w zakresie tego wniosku strona może skutecznie złożyć wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy stosownie do art. 129 §3 k.p.a. Należy zatem zauważyć, że pierwsze postanowienie w tej sprawie Kolegium wydało w dniu [...] lutego 2014 r., kolejne [...] lutego 2014 r. oba dotyczyły zaś żądań skarżącego, które wpłynęły do tegoż organu dnia 14 stycznia 2014 r. Ustalenia te pozwalają na jednoznaczne stwierdzenie, że żądania skarżącego zawarte w podaniu z dnia 14 stycznia 2014r. - zostały załatwione w terminie przewidzianym do załatwienia sprawy, o którym mowa w art. 35 § 3 k.p.a. z ewidentnym zachowaniem ich chronologii procesowej wynikającym choćby z powołanej wyżej regulacji art. 111 § 2 k.p.a. Podjętym czynnościom procesowym nie można także w żaden sposób przypisać charakter czynności pozornych, nie istotnych dla merytorycznego załatwienia sprawy Podkreślić przy tym należy, że poza opisanymi wyżej postanowieniami Kolegium nie podejmowało żadnych innych czynności, które mogłyby przemawiać za przewlekłością postępowania. Takich okoliczności nie wskazuje także skarżący, a jedynie wyraża swoje niezadowolenie z treści podjętego w jego sprawie rozstrzygnięcia organu. Oceniając z tego punktu widzenia prezentowane przez skarżącego stanowisko wskazać należy, że sposób załatwienia jego sprawy, zawarty w konkretnym rozstrzygnięciu organu strona może kwestionować w drodze wykorzystania stosownych środków zaskarżenia w toku administracyjnego postępowania, a następnie w ramach kontroli sądowoadministracyjnej . W okolicznościach niniejszej sprawy, brak jest, zatem podstaw do uznania, że Kolegium dopuściło się przewlekłości w sprawie w omawianym wyżej zakresie, albowiem wniosek skarżącego z dnia 14 stycznia 2014 r. został załatwiony w terminie określonym do jej rozpatrzenia, przy wykorzystaniu prawnej formy działania, przewidzianej procedurą administracyjną. Stwierdzenie powyższego oznacza, że Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zobligowany był do oddalenia skargi na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekając jak wyżej.