IV SAB/Wr 284/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Świetlikowski (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska Sędzia WSA Ewa Kamieniecka po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 15 lutego 2022 r. sprawy ze skargi K. N. na bezczynność Dyrektora Regionalnego Centrum Kultury w C. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje Dyrektora Regionalnego Centrum Kultury w C. do rozpoznania wniosku skarżącego z dnia 1 czerwca 2021 r. w terminie 14 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; II. stwierdza, że Dyrektor Regionalnego Centrum Kultury w C. dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Dyrektora Regionalnego Centrum Kultury w C. na rzecz skarżącego kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przystępując do rozstrzygania, Sąd przyjął stan faktyczny i prawny sprawy jn. K. N. (dalej: wnioskodawca, skarżący) wystąpił - 1 czerwca 2021 r. - do Regionalnego Centrum Kultury w C. (dalej: RCK) o udostępnienie w formie elektronicznej informacji publicznej dotyczącej firmy [...] K. N. (czy firma ta: jest wydawcą strony [...], prowadzi i bieżąco aktualizuje strony [...], wystawia faktury na rzecz RCK). Z uwagi na nieudostępnienie mu żądanych informacji, wnioskodawca złożył skargę na bezczynność RCK. Zarzucił naruszenie: 1) art. 61 ust. 1 Konstytucji RP w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę prawną do uzyskiwania informacji publicznej, poprzez jego błędne zastosowanie polegające na nieudostępnieniu informacji publicznej na wniosek; 2) art. 10 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2019 r., poz. 1429 ze zm. - dalej: u.d.i.p.) w zakresie, w jakim z przepisów tych wynika, że informacja nieudostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej jest udostępniana na wniosek bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w ciągu 14 dni od dnia złożenia wniosku, przez brak ich zastosowania polegający na niezrealizowaniu wniosku o udostępnienie informacji. Skarżący wniósł o zobowiązanie organu do załatwienia wniosku i zasądzenie kosztów. Uzasadniał, że pomimo iż termin do udostępnienia informacji publicznych upłynął 16 czerwca 2021 r., to - mimo upływu tego terminu - podmiot zobowiązany, do którego skierowano wniosek, nie udzielił stosownej odpowiedzi. Odpowiadając na skargę organ zobowiązany wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że w okresie od 8 do 16 czerwca 2021 r. w RCK nie było upoważnionej osoby (jako p.o. Dyrektora) do wydawania w imieniu RCK stosownych oświadczeń, w tym w zakresie administracyjnym. Podniósł, że Dyrektor RCK był w tym czasie nieobecny (nieobecność usprawiedliwiona). Stwierdził, że wobec powyższego nie można zarzucić RCK pozostawania w bezczynności. Dowodził, że w bezczynności pozostaje organ (instytucja) w sytuacji, gdy może wykonać określone czynności prawem przewidziane, jednak tego nie czyni. Motywował, że w okolicznościach niniejszej sprawy RCK nie mógł zrealizować czynności wynikających z ustawy (u.d.i.p.), gdyż nie było osoby mającej stosowne upoważnienie (osoba, która wcześniej miała takie upoważnienie, nie pracuje już z RCK). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Sąd stwierdza, że w tej sprawie - na dzień wniesienia rozpoznawanej skargi - organ pozostawał w bezczynności, tj. nie załatwił sprawy w terminie określonym w art. 13 u.d.i.p. Bezczynność w zakresie dostępu do informacji publicznej występuje wyłącznie wówczas, gdy wniosek o udzielenie informacji dotyczy informacji publicznej, a jego adresatem jest podmiot zobowiązany do jej udzielenia. Musi być zatem spełniony zakres podmiotowy i przedmiotowy stosowania u.d.i.p. Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. zobowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Z powyższego przepisu wynika, że obowiązek informacyjny przewidziany w ustawie spoczywa nie tylko na władzy publicznej, lecz na każdym podmiocie, który wykonuje zadania publiczne lub dysponuje majątkiem publicznym. Jeżeli zatem - stosownie do z art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. - zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej może być każdy podmiot wykonujący wskazane zadania, to istotne znaczenie ma rodzaj prowadzonej działalności, nie zaś forma organizacyjna, czy też własnościowa podmiotu zobowiązanego. W badanej sprawie poza sporem pozostaje, że - będąc podmiotem wykonującym zadania publiczne w zakresie kultury i dysponującym majątkiem publicznym - Dyrektor RCK był - co do zasady - obowiązany do udostępnienia informacji publicznej oraz że wniosek dotyczył informacji publicznej. Nie jest także sporne i to, że wniosek skarżący - drogą mailową - złożył 1 czerwca 2021 r., zaś adresat wniosku na ten wniosek nie zareagował, tj. nie załatwił tego wniosku. Bezczynność organu na gruncie ustawy (u.d.i.p.) ma miejsce wówczas, gdy w zakreślonym ustawą terminie adresat wniosku nie udostępnia informacji publicznej, ani nie wydaje decyzji administracyjnej o odmowie udostępnienia informacji publicznej, nie powiadamia, że nie posiada wnioskowanej informacji publicznej, bądź nie informuje, że żądana informacja nie ma charakteru publicznego. Celem skargi na bezczynność jest zobligowanie organu do wydania aktu lub dokonania wynikającej z przepisów prawa czynności w sprawie wszczętej żądaniem strony. Jak stanowi art. 14 ust. 1 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku. Udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje w formie czynności materialno-technicznej, a w przypadku odmowy jej udostępnienia organ wydaje decyzję (art. 16 ust. 1 ustawy). Stosownie do art. 13 ust. 1 ustawy udostępnienie informacji na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni. Przy czym w przypadku, gdy informacja publiczna nie może zostać udostępniona w czternastodniowym terminie, należy powiadomić wnioskodawcę o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni się informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2). Terminy, o których mowa w art. 13 u.d.i.p., dotyczą każdej formy załatwienia wniosku, a zatem nie tylko czynności udostępnienia informacji publicznej lub wydania decyzji o odmowie jej udostępnienia, ale również czynności powiadomienia wnioskodawcy, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej (z wyjaśnieniem przyczyn takiej kwalifikacji), bądź powiadomienia, że organ nie posiada informacji publicznej lub obowiązuje inny tryb dostępu. W tej sprawie mamy do czynienia z bezczynnością podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej w znaczeniu jw., gdyż organ nie załatwił wniosku skarżącego w żaden przewidziany przepisami prawa sposób w terminie, który upływał z dniem 15 czerwca 2021 r. Nie uczynił tego również na moment wniesienia skargi 22 czerwca 2021 r. (także w dacie sporządzenia odpowiedzi na skargę 5 lipca 2021 r.). Nie stanowią usprawiedliwienia postawy organu kwestie organizacyjne. Właściwa organizacja pracy organu należy bowiem do zadań publicznych, które nie mogą być realizowane ze szkodą dla jednostki. Należy zatem stwierdzić, że organ, jako podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej, dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącego z 1 czerwca 2021 r. (art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a.), co orzeczono w pkt II sentencji wyroku. W ocenie Sądu, stwierdzony stan bezczynności w załatwieniu wniosku nie miał jednak charakteru rażącego naruszenia prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a. - pkt II sentencji wyroku). Zachowanie podmiotu zobowiązanego w kontrolowanej sprawie nie stanowiło bowiem wadliwości o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym. Tutaj Sąd przyjął wyjaśnienia organu zawarte w odpowiedzi na skargę. W orzecznictwie sądów administracyjnych akcentuje się, że rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym - bez żadnej wątpliwości i wahań - można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Kwalifikacja naruszenia, jako rażące, musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie, co w rozpoznawanej sprawie nie miało miejsca. Sąd, działając na zasadzie art. 149 § 1 pkt 1 u.p.p.s.a., zobowiązał Dyrektora RCK do rozpatrzenia wniosku skarżącego w powyższym zakresie w terminie 14 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy (pkt I sentencji wyroku). O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a., zaliczając do niezbędnych kosztów procesu uiszczony przez skarżącego wpis od skargi w kwocie 100 zł (pkt III sentencji wyroku). Z przedstawionych wyżej względów Sąd orzekł jak w pkt l-III sentencji wyroku. Sąd orzekł w sprawie na posiedzeniu niejawnym, w postępowaniu uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 4 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.