IV SAB/Wr 299/15
WyrokWSA we Wrocławiu2015-12-09
Skład orzekający: Wanda Wiatkowska – Ilków, Tadeusz Kuczyński, Lidia Serwiniowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Zarząd Okręgowy Polskiego Związku Łowieckiego pozostaje w bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, pomimo wydania decyzji odmownej, a następnie uchylenia jej i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia, w sytuacji gdy organ wezwał wnioskodawcę do wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego?Ratio decidendi
Sąd zobowiązał Zarząd Okręgowy Polskiego Związku Łowieckiego do rozpoznania wniosku skarżącego w terminie 14 dni, stwierdzając jego bezczynność. Sąd uznał, że organ nie udostępnił informacji ani nie wydał decyzji odmownej po uchyleniu poprzedniej decyzji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia. Jednocześnie sąd stwierdził, że bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ organ podjął czynności, wzywając wnioskodawcę do wykazania przesłanki naruszającej udzielenie informacji.Stan faktyczny
Skarżący, redaktor naczelny dziennika, zwrócił się do Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego o udostępnienie kopii protokołów i uchwał z posiedzeń w formie kserokopii lub skanów. Organ pierwszej instancji odmówił udostępnienia informacji, powołując się na ochronę danych osobowych i brak wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego. Organ odwoławczy uchylił tę decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując, że organ pierwszej instancji powinien wezwać wnioskodawcę do wykazania interesu publicznego. Po tym wezwaniu organ nie udostępnił informacji ani nie wydał decyzji, co skutkowało skargą na bezczynność. Sąd uznał organ za bezczynny, ale nie z rażącym naruszeniem prawa.Rozstrzygnięcie
Zobowiązano Zarząd Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego do rozpoznania wniosku skarżącego w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku. Stwierdzono, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Zasądzono od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wanda Wiatkowska – Ilków Sędziowie Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński Sędzia WSA Lidia Serwiniowska (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 grudnia 2015 r sprawy ze skargi P. G. – redaktora naczelnego dziennika "[...]" na bezczynność Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Ł. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje Zarząd Okręgowego Polskiego Związku Ł. do rozpoznania wniosku skarżącego P. G. – redaktora naczelnego dziennika "[...]" z dnia 29 maja 2015 r. w terminie 14 dni od dnia doręczenia organowi zobowiązanemu, prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; II. stwierdza, że bezczynność Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Ł. w rozpatrzeniu wniosku skarżącego nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Ł. na rzecz skarżącego P. G. – redaktora naczelnego dziennika "[...]" kwotę 357 (słownie: trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Pismem z dnia 29 maja 2015r. P. G. (dalej skarżący; podmiot uprawniony) - redaktor naczelny dziennika "[...]" zwrócił się do Zarządu Okręgowego Polskiego Związku [...] (dalej : ZO OPZ[...]; organ; podmiot zobowiązany) o udzielenie na podstawie art. 4 ust. 1 i art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 1984r. Prawo prasowe (Dz. U. z 1984r. Nr 5, poz. 24 ze zm.) informacji poprzez przysłanie kopii protokołów i podjętych uchwał z posiedzeń Zarządu Okręgowego PZ[...] odbytych do chwili obecnej w roku 2015r. w formie kserokopii, przesyłką pocztową lub skanów pocztą e- mail na adres redakcji (...).
Skarżący zaznaczył, że w przypadku uznania, że w treści wnioskowanych protokołów znajdują się dane osobowe nie związane z działalnością tych osób w Polskim Związku [...], dane te mogą zostać przez organ anonimizowane.
Decyzją z dnia [...] Zarząd Okręgowy Polskiego Związku [...] w L. podjętą po rozpoznaniu wniosku skarżącego z dnia 29 maja 2015r. na podstawie art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2004r. poz. 782 ze zm. – dalej u.d.i.p.) odmówił udostępnienia informacji publicznej.
W uzasadnieniu podmiot zobowiązany twierdził, że nie widzi możliwości udostępnienia wnioskowanej informacji w trybie dostępu do informacji publicznej, tym samym zasadnym stało się wydanie niniejszej decyzji w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej.
Informacja o którą wnioskuje skarżący zawiera informacje wrażliwe oraz informacje z życia osób prywatnych. Mając na uwadze art. 5 ust. 2 u.d..i.p. - prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej. Dodatkowo wskazać należy, iż ustawa o dostępie do informacji publicznej nie przewiduje możliwości "anonimizacji" udostępnianych dokumentów. Tym samym nie jest możliwe na gruncie obecnie obowiązującej ustawy udostępnienie informacji "zanonimizowanej".
Udostępnienie informacji narusza dobra osób fizycznych obecnych członków Polskiego Związku [...] jak również byłych członków, wobec których Zarząd Okręgowy podejmował uchwały.
Podmiot zobowiązany poza przedmiotem niniejszej sprawy zauważył, iż ewentualne udostępnienie żądanej informacji z uwagi na ogromną ilość wnioskowanych dokumentów, jak i fakt potrzeby przetworzenia tej informacji, wymaga wskazania przez wnioskodawcę szczególnie istotnego interesu publicznego. Organ nie dostrzega takiego interesu po stronie wnioskodawcy, tym samym na podstawie art. 3 ust. 1 pkt. 1 u.d..i.p. nie widzi możliwości udostępnienia informacji. Również sam wnioskujący nie wskazuje takiego "szczególnie istotnego interesu publicznego".
Podkreślono, iż wnioskodawca jest członkiem Polskiego Związku [...]. Z uwagi na fakt przynależności do Polskiego Związku [...], wnioskodawcy przysługują szczególne uprawnienia w zakresie dostępu do wnioskowanych dokumentów - określone w Statucie Polskiego Związku [...], tym samym ma on pełną możliwość realizowania swojego uprawnienia na podstawie wskazanych przepisów.
Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie.
Decyzją z dnia [...], Nr [...] Zarząd Główny PZ[...] na podstawie art. 138 § 2 kpa w związku z art. 16 ust. 1 i 2 u.d.i.p. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.
W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy podzielił argumentację przytoczoną przez Z OOPZ[...] w przedmiocie koniczności ochrony danych osobowych zawartych we wnioskowanych informacjach jak i braku wykazania przez wnioskodawcę "szczególnie istotnego interesu publicznego". Jednak rozpatrując wniosek Zarząd Okręgowy nie ustrzegł się popełnienia poważnego błędu proceduralnego, którego skutkiem stała się konieczność uchylenia decyzji. Mając wątpliwości istnienia "szczególnie istotnego interesu publicznego" Zarząd Okręgowy wobec wątpliwości powinien był wezwać Redaktora Naczelnego dziennika "[...]" do wykazania "szczególnie istotnego interesu publicznego", a nie jednostronnie orzekać o jego braku. Jakkolwiek Zarząd Okręgowy miałby prawo sam oceniać czy istnienie czy też brak jest "szerokiego interesu publicznego", jednak może to dopiero nastąpić w sytuacji gdy wnioskodawca nie odniósłby się do wezwania Zarządu Okręgowego. W zaistniałym stanie Zarząd Okręgowy winien ponownie rozstrzygnąć wniosek Redaktora Naczelnego dziennika "[...]".
Pismem z dnia 14 sierpnia 2015r. podmiot zobowiązany zwrócił się do skarżącego "do wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego jaki kieruje nim aby uzyskać kopie protokołów z posiedzeń ZOPZ[...] w L..
Pismem z dnia 10 września 2015r. Skarżący złożył skargę na bezczynność Zarządu Okręgowego Polskiego Związku [...] w udzieleniu informacji publicznej.
W motywach skargi podniesiono, że wnioskiem z dnia 29 maja 2015r. skarżący wystąpił do ZOPZ[...] w L. na podstawie art. 4 ust. 1 i art. 11 ust. 1 ustawy Prawo prasowe o udzielenie informacji poprzez przesłanie kopii protokołów i podjętych uchwał z posiedzeń ZOPZ[...] odbytych do chwili obecnej w roku 2015r. w formie kserokopii przesyłką pocztową lub skanów pocztą e-mail na adres redakcji.
Po otrzymaniu wniosku organ wydał w dniu [...] decyzję odmawiającą udzielenia wnioskowanej informacji publicznej .
Od tej decyzji skarżący odwołał się pismem z dnia 24 czerwca 2015r. do Zarządu Głównego Polskiego Związku [...]. Zarząd Główny PZ[...] decyzją z dnia [...] uchylił w całości zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W tej sytuacji organ wystosował do skarżącego pismo z dnia 14 sierpnia 2015r., w którym ani wnioskowanej informacji nie udzielił ani nie wykonał żadnej czynności w sprawie o których mowa w art. 13-17 u.d.i.p. ale uznał, że wnioskowana informacja wymaga przetworzenia i zażądał wykazania szczególnego istotnego interesu publicznego.
Dalej podniesiono, że art. 4 ust.1 u.p.p., przedsiębiorcy i podmioty nie zaliczone do sektora finansów publicznych oraz nie działające w celu osiągnięcia zysku są obowiązane do udzielenia prasie informacji o swojej działalności, o ile na podstawie odrębnych przepisów, informacja nie jest objęta tajemnicą lub nie narusza prawa do prywatności. Poprzedzający ten przepis art. 3 a, dodany do tej ustawy w wyniku jej nowelizacji dokonanej przez u.d.i.p., stanowi natomiast, iż w zakresie prawa dostępu prasy do informacji publicznej stosuje się przepisy u.d.i.p.
Stwierdzono, że z powyższych regulacji wynika, że udostępnianie informacji publicznej prasie odbywa się w trybie u.d.i.p. Zatem w świetle art. 3a u.p.p. dla wskazania właściwego trybu dostępu do określonej informacji, w sytuacji, gdy wnioskuje o nią prasa, decydujące znaczenie ma ocena charakteru tej informacji oraz charakteru adresata wniosku. W sytuacji bowiem, gdy wniosek taki będzie dotyczył informacji publicznej i zostanie skierowany do podmiotu zobowiązanego na mocy art. 4 ust. 1 u.d.i.p. do udostępniania informacji publicznych, właściwym dla jego załatwienia będzie tryb określony w przepisach u.d.i.p., a tak jest w niniejszej sprawie.
Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 5) u.d.i.p. do udzielenia informacji publicznej zobowiązane są nie tylko władze publiczne, ale także podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Polski Związek [...] jest podmiotem wykonującym zadania publiczne, a przez to objętym regulacją powyższego unormowania. Jak wskazano w wyrok NSA z dnia 5 kwietnia 2013 r., sygn. akt I OSK 89/13, ustawodawca w art. 34 ustawy z dnia 13 października 1995 r. - Prawo łowieckie (Dz. U. z 2002 r. Nr 42, poz. 372 ze zm. - dalej "u.p.ł.") przekazał temu podmiotowi szereg zadań z zakresu administracji publicznej, w tym m. in.: zachowaniu i rozwoju populacji zwierząt łownych i innych dziko żyjących. Polski Związek [...] realizuje również inne zadania powierzone mu przez ministra właściwego do spraw ochrony środowiska. Wymienione zadania nałożone na Związek w drodze ustawy ze względu na ich cel mają charakter publiczny, dlatego informacja o działalności jego organów, określonych w ustawie, winna być udzielana na wniosek tak prasy, jak i każdego obywatela RP 114 podstawie przepisów u.d.i.p.
Zatem przedmiotowy wniosek z dnia 29 maja 2015 r. jako dotyczący udzielenia informacji o charakterze publicznym i skierowany do podmiotu wykonującego zadania publiczne, pomimo, że pochodził od przedstawiciela prasy, podlegał rozpatrzeniu przez organ w trybie przewidzianym w u.d.i.p.. ,a nie w trybie art. 4 u.p.p.
Udostępnienie informacji publicznej z wniosku z dnia 29 maja 2015 r. i wnoszącego o udostępnienie kopii protokołów oraz podjętych uchwał z posiedzeń Zarządu Okręgowego PZ[...] odbytych do chwili obecnej w roku 2015, w formie kserokopii przesyłką pocztową lub skanów pocztą email, nie wymaga przetworzenia. Zarówno w doktrynie jak też w orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalił się pogląd, że informacją prostą jest informacja, której zasadnicza treść nie ulega zmianie przed jej udostępnieniem. Wniosek skarżącego wskazuje, że wnioskowana informacja nie wymaga szczegółowej analizy lub przetworzenia informacji prostych, żeby treści udostępnianej informacji zmieniać, bo wnioskowane dokumenty istnieją i mają zostać udostępnione bez zmian w takiej postaci w jakiej są obecnie. W tej sytuacji żądanie Organu wykazania istotnego interesu publicznego, o którym mówi art. 3 ust.1 pkt 1) u.d.i.p. było nieuprawnione.
Powyższe oznacza, że brak odpowiedzi organu w ciągu 14 dni lub nie wykonanie żadnej z czynności o których mówią art. 13 - art. 17 u.d.i.p. w sprawie, jest bezczynnością lub przewlekłym prowadzeniem postępowania w tym przedmiocie. Na tego rodzaju zaniechanie Organu redaktorowi naczelnemu dziennika "[...]" przysługuje skarga do sądu administracyjnego w trybie art. 3 § 2 pkt 8 w zw. z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 12 kwietnia 2013 r., sygn. akt I OSK 319/13).
W odpowiedzi na skargę Zarząd Okręgowy PZ[...] w L. wniósł o jej oddalenie. Podniesiono, że w niniejszej sprawie organy PZ[...] wykonały, czynności przewidziane przez ustawę o dostępie do informacji publicznej.
Wykazane zostało maksimum dobrej woli aby udostępnić żądaną informację.
Ponieważ wnioskodawcy nie wskazano terminu w jakim może dopełnić uzupełnienia wniosku zatem dalej może uzyskać wnioskowana informację w ramach postępowania.
Podkreślono, że przy ocenie działań organów PZ[...] należy mieć na względzie ,że zarówno zarządy okręgowe jak i Zarząd Główny PZ[...] są organami pracującymi na posiedzeniach, a nie są ciałami wykonującymi swe działania w sposób permanenty. Organy te składają się zarówno z pracowników etatowych związku jak i osób pełniących swoje funkcje społecznie. Dlatego mogą wystąpić niezależne od organu PZ[...] przeszkody w terminowym rozstrzygnięciu wniosku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
W świetle przepisów art. 1§ 1 i §2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustrojów sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Zgodnie z art. 3 §2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm. dalej p.p.s.a.) sądy administracyjne powołane zostały do rozpoznawania m.in. skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
W myśl art. 149 §1 p.p.s.a. sąd administracyjny uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3§2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa.
Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
W odniesieniu do skargi na bezczynność organu, przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji , lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Instytucja skargi na bezczynność organu ma bowiem na celu ochronę praw strony poprzez doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Zauważyć należy, że badanie zasadności skargi na bezczynność organu dokonywana jest przez sąd na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania orzeczenia sądowego. Podstawą do czynienia ustaleń faktycznych na wskazany moment pozostają akta administracyjne sprawy (art. 133§1 p.p.s.a.).
Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest bezczynność Zarządu Okręgowego Polskiego Związku [...] w L. w załatwieniu wniosku z dnia 29 maja 2015r. o udostępnienie informacji publicznej poprzez przesłanie kopii protokołów i podjętych uchwał z posiedzeń Zarządu Okręgowego PZ[...] odbytych do chwili obecnej w roku 2015r. w formie kserokopii , przesyłką pocztową lub skanów poczta e- mail na adres redakcji. W tej sytuacji należało odwołać się do stosownych regulacji zawartych w ustawie z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm. dalej u.d.i.p.). Ustawa ta bowiem określa obowiązki organu, do którego został złożony wniosek o udostępnienie informacji publicznej, wskazując, w jaki sposób postępowanie winno przebiegać i być zakończone.
Podmiot, do którego złożono wniosek, jeśli wniosek ten dotyczy informacji publicznej, powinien albo udostępnić tę informację w formie czynności materialno-technicznej (art. 10 u.d.i.p.) albo w drodze decyzji odmówić jej udostępnienia (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.) Możliwe jest także umorzenie postępowania w drodze decyzji w trybie art. 16 ust. 1 w związku z art. 14 ust. 2 u.d.i.p.. Zgodnie z kolei z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Organ, do którego skierowano wniosek o udostępnienie informacji ma obowiązek podjąć jedną z tych form działania w terminie wskazanym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p.
Zgodnie z art. 15 ust. 1 u.d.i.p. jeżeli w wyniku udostępnienia informacji publicznej we wniosku, o którym mowa w powołanym art. 10 ust. 1 u.d.i.p. podmiot zobowiązany do udostępnienia ma ponieść dodatkowe koszty związane ze wskazanym we wniosku sposobem udostępnienia lub koniecznością informacji w formę wskazaną we wniosku, podmiot ten może pobrać od wnioskodawcy opłatę w wysokości odpowiadającej tym kosztem.
Natomiast jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1 art. 13, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie w jakim udostępni informacje, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.) W tym też zakresie bezczynność organu na gruncie u.d.i.p. polega na tym, że organ zobowiązany do podjęcia czynności materialnotechnicznej w przedmiocie informacji publicznej takiej czynności nie podejmuje.
Z akt sprawy wynika, że decyzją z dnia [...] (Nr [...]) Zarząd Główny Polskiego Związku [...] uchylił decyzję z dnia [...] Zarządu Okręgowego PZ[...] którą odmówiono wnioskodawcy udzielenia informacji publicznej i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że podmiot zobowiązany powinien był wezwać wnioskodawcę do wykazania "szczególnego istotnego interesu publicznego", a nie jednostronnie orzekać o jego braku. Jakkolwiek podmiot zobowiązany miałby prawo sam ocenić czy istnienie czy też brak jest "szerokiego interesu publicznego", jednak może to dopiero nastąpić w sytuacji gdy wnioskodawca nie odniósłby się do wezwania. W zaistniałym stanie ZOPZ[...] winien ponownie rozstrzygnąć wniosek.
W tym stanie rzeczy podmiot zobowiązany pismem z dnia 14 sierpnia 2015r. zwrócił się do skarżącego "do wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego jaki kieruje" nim "aby uzyskać kopie protokołów z posiedzeń" ZOPZ[...] w L.
Wnioskodawca nie zareagował na powyższe wezwanie .
W konsekwencji powyższych ustaleń należy stwierdzić, że podmiot zobowiązany – na dzień orzekania przez sąd - pozostaje w bezczynności. Nie udzielił bowiem skarżącemu żądanej informacji publicznej ani też nie wydał w tym zakresie decyzji odmownej.
Stwierdzając bezczynność organu Sąd nie jest władny do wskazania sposobu załatwienia sprawy i nie może nakazać podmiotowi zobowiązanemu podjęcia czynności lub wydania decyzji określonej treści.
W ocenie Sądu stwierdzona bezczynność ZOPZ nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa albowiem zachowanie organu nie miało cech lekceważącego traktowania obowiązków nałożonych ustawą o dostępie do informacji publicznej. Podmiot obowiązany podjął czynności tj. wezwał skarżącego do wykazania przesłanki naruszającej udzielonej zbadanej informacji.
Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 149§1 p.p.s.a. orzeczona jak w pkt I i II sentencji wyroku.
O kosztach postepowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.
J.T.05.01.16r.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło