IV SAB/Wr 31/08
PostanowienieWSA we Wrocławiu2009-01-19
Skład orzekający: Małgorzata Masternak-Kubiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest dopuszczalna, jeśli strona nie wyczerpała trybu zażaleniowego przewidzianego w art. 37 k.p.a. lub nie złożyła odwołania od decyzji organu pierwszej instancji?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest dopuszczalna jedynie po wyczerpaniu środków zaskarżenia, co w kontekście bezczynności oznacza wniesienie zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie. Złożenie odwołania od decyzji organu pierwszej instancji nie jest równoznaczne z wyczerpaniem trybu zaskarżenia w rozumieniu art. 52 § 2 p.p.s.a. w przypadku skargi na bezczynność. W przypadku niespełnienia tego warunku, skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna.Stan faktyczny
Skarżący W. M. złożył wniosek o pomoc socjalną. Po odmowie i uchyleniu decyzji przez SKO, organ pierwszej instancji ponownie odmówił przyznania świadczeń. Po kolejnym uchyleniu przez SKO i wyznaczeniu terminu do załatwienia sprawy, organ poinformował o niemożności dotrzymania terminu. Skarżący wniósł skargę na bezczynność organu, twierdząc, że wyczerpał tryb administracyjny poprzez złożenie odwołania. Sąd uznał, że złożenie odwołania nie jest równoznaczne z wyczerpaniem trybu zażaleniowego w przypadku skargi na bezczynność.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę jako niedopuszczalną.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Masternak-Kubiak po rozpoznaniu w dniu 19 grudnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. M. na bezczynność Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej w D. Z. w przedmiocie odmowy udzielenia pomocy socjalnej postanawia odrzucić skargę.
Wnioskiem z dnia 15 listopada 2006 r. W. M. zwrócił się do Ośrodka Pomocy Społecznej w D. Z. o udzielenie pomocy socjalnej w formie zasiłku okresowego oraz pomocy w załatwieniu mieszkania socjalnego.
Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Dyrektor Ośrodka odmówił przyznania skarżącemu pomocy we wnioskowanym zakresie.
W wyniku rozpoznania odwołania od powyższej decyzji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. (decyzją z dnia [...] r. Nr [...]) uchyliło ją w całości i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpoznania.
Po zwrocie akt organowi I instancji, wydana została decyzja z dnia [...] r. Nr [...] o odmowie przyznania świadczeń z pomocy społecznej w formie zasiłku okresowego oraz pomocy w załatwieniu mieszkania socjalnego.
Wobec wniesienia przez skarżącego odwołania od decyzji Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej w D. Z. z dnia [...] r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. (decyzją z dnia [...] r. Nr [...]), dostrzegając uchybienia procesowe uchyliło kwestionowaną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji.
W związku z zażaleniem skarżącego na przekroczenie przez organ I instancji terminu załatwienia sprawy wszczętej jego wnioskiem z dnia 15 listopada 2006 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. uznało, że w istocie organ decyzyjny uchybił terminowi do załatwienia sprawy i wyznaczyło Dyrektorowi Ośrodka Pomocy Społecznej w D. Z. termin na jej załatwienie do dnia 30 kwietnia 2008 r. (postanowienie z dnia
[...] r. Nr [...]).
Pismem z dnia 28 kwietnia 2008 r. skarżący został poinformowany, że ze względu na jego niezgłoszenie się do organu I instancji celem zapoznania z dokumentacją dowodową, a także skomplikowanym i zawiłym charakterem sprawy oraz trwającym i niezakończonym postępowaniem wyjaśniającym, nie jest możliwe jej zakończenie w terminie wyznaczonym przez Kolegium. Termin został przesunięty na dzień 28 maja 2008 r.
Pismem z dnia 1 maja 2008 r. skarżący wniósł skargę na bezczynność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w D. Z. w przedmiocie wydania decyzji w sprawie zasiłku okresowego oraz mieszkania socjalnego.
W dniu [...] r. Dyrektor Ośrodka Pomocy Społecznej w D. Z., po rozpoznaniu wniosku skarżącego z dnia 15 listopada 2006 r., decyzją Nr [...] odmówił przyznania mu zasiłku okresowego od listopada 2006 r. do grudnia 2007 r. oraz pomocy w uzyskaniu mieszkania socjalnego.
Od powyższej decyzji skarżący złożył odwołanie, oraz w tym samym czasie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
W dniu 4 lipca 2008 r. W. M. złożył do Samorządowego Kolegium Odwoławczego wniosek o zawieszenie postępowania.
Postanowieniem z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., zgodnie z tym wnioskiem, zawiesiło postępowanie w powyższej sprawie.
W związku ze złożona skargą na bezczynność organu, zarządzeniem z dnia 16 września 2008 r. wezwano skarżącego do złożenia oświadczenia, czy wyczerpał tryb administracyjny w sprawie, a więc czy złożył zażalenie w trybie art. 37 k.p.a.
Pismem z dnia 22 września 2008 r. skarżący oświadczył, że wyczerpał ten tryb składając w dniu 18 czerwca 2008 r. odwołanie od zaskarżonych decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., skargę (w tym także skargę na bezczynność) można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich.
Wyczerpanie trybu zaskarżenia w stadium administracyjnym jest warunkiem dopuszczalności skargi np. (postanowienie NSA z dnia 14 marca 1999 r. w sprawie III SA 7254/98 - Lex nr 43843). Wniesienie skargi na bezczynność organu jest dopuszczalne i możliwe wówczas, gdy strona wyczerpała tryb przewidziany w art. 37 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, bowiem zażalenie, o którym mowa w podanym przepisie, jest równoznaczne ze środkiem odwoławczym w rozumieniu art. 52 §1 p.p.s.a. i spełnia kryterium "wyczerpania środków zaskarżenia" w rozumieniu art. 52 § 2 cyt. ustawy.
Przepis art. 37 k.p.a. wprost stanowi, iż na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 lub ustalonym w myśl art. 36 służy stronie zażalenie do organu wyższego stopnia. Zaś art. 52 § 2 p.p.s.a. dając definicję "wyczerpania środków zaskarżenia" stanowi, że należy pod tym pojęciem rozumieć sytuacje, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia taki, jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Przepis ten wyraża zasadę, że postępowanie sądowoadministracyjne nie powinno zastępować postępowania administracyjnego, a zatem nie może zostać wszczęte dopóki toczy się postępowanie administracyjne. Strony powinny dochodzić swoich praw w pierwszej kolejności w toku postępowania administracyjnego. Wymóg "wyczerpania środków zaskarżenia" ma merytoryczny, a nie formalny charakter, co oznacza, że w każdym wypadku stwierdzenia braku spełnienia takiej przesłanki sąd administracyjny jest zobowiązany skargę odrzucić z powodu jej niedopuszczalności.
W sprawie niniejszej sprawie Sąd nie był w stanie ustalić czy warunek wyczerpania trybu zażaleniowego przed wniesieniem skargi został spełniony.
W piśmie z dnia 22 września 2008 r. skarżący co prawda twierdzi, że w dniu 18 czerwca 2008 r. złożył takie zażalenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, jednak powyższe zażalenie było w istocie odwołaniem od decyzji organu I instancji, a nie skargą na bezczynność w przedmiocie rozpatrzenia odwołania, a tym samym Sąd nie był w stanie stwierdzić czy zostały spełnione warunki złożenia skargi na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W.
Ponadto jak wynika z akt administracyjnych, w sprawie zostało wydane, na wniosek W. M., w dniu [...] r. postanowieniem o zawieszeniu postępowania.
Mając powyższe na uwadze z mocy art. 58 §1 pkt 3 p.p.s.a skarga jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło