IV SAB/Wr 31/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Sikorska Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Masternak – Kubiak (spr.) Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski Protokolant Jolanta Pociejowska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 12 lipca 2011 r. sprawy ze skargi R. G. na bezczynność D. Kuratora Oświaty w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę. Pismem z dnia 9 grudnia 2010 r. R. G., zwrócił się do D. Kuratora Oświaty o udostępnienie nazwisk wszystkich pracowników Kuratorium Oświaty we W. będących członkami służby cywilnej. We wniosku zawarte zostało także żądanie udostępnienia informacji dotyczących zakresu ich obowiązków służbowych, telefonów bezpośrednich oraz służbowych adresów e-mailowych, w tym także tych używanych do korespondencji wewnętrznej. Oprócz tego we wniosku zawarte zostało żądanie udzielenia informacji o osobach posiadających służbowe telefony komórkowe oraz o osobach pełniących obecnie funkcję: Rzecznika Dyscyplinarnego dla Nauczycieli przy Wojewodzie D. i jego zastępców oraz nazwisk członków komisji, o których mowa w § 7 rozporządzenia z dnia 22 stycznia 1998 r. wraz z miejscem ich zatrudnienia (w tym przypadku wnioskujący zwrócił się o udostępnienie aktualnych zarządzeń Wojewody Dolnośląskiego). W odpowiedzi na wniosek, pismem z dnia 20 grudnia 2010 r. znak: [...], Dyrektor Wydziału Organizacyjnego Kuratorium Oświaty we W. wyjaśnił, że zgodnie z art. 10-12 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. nr 112, poz. 1198 ze zm.) zwanej dalej ustawą, na wniosek udostępniania jest wyłącznie informacja, która nie została podana do publicznej wiadomości. W związku z powyższym organ poinformował, że lista wszystkich nazwisk pracowników Kuratorium Oświaty we W. będących członkami korpusu służby cywilnej wraz z numerami telefonów bezpośrednich oraz służbowych adresów e-meilowych, które są używane również do prowadzenia korespondencji wewnętrznej, znajdują się na stornie internetowej Kuratorium Oświaty we W. (www.kuratorium.wroclaw.pl). Ponadto poinformowano wnioskującego, które osoby z listy podanej na stronie internetowej nie są członkami służby cywilnej, a także którzy członkowie korpusu służby cywilnej posiadają służbowe telefony komórkowe. W dalsze części odpowiedzi na wniosek organ wyjaśnij wnioskującemu, że członkowie korpusu służby cywilnej zatrudnieni w poszczególnych wydziałach i oddziałach wydziałów Kuratorium Oświaty we W. realizują swoje obowiązki służbowe zgodnie z postanowieniami regulaminu organizacyjnego Kuratorium Oświaty we W., a regulamin ten dostępny jest na stronie BIP Kuratorium Oświaty we W. Jednocześnie poinformowano wnioskującego, że informację dotyczącą rzecznika dyscyplinarnego dla nauczycieli oraz członków komisji otrzymał w piśmie z dnia 8 grudnia 2010 r. a także, że D. Kurator Oświaty nie posiada zarządzeń Wojewody D. Pismem z dnia 27 grudnia 2010 r. R. G. złożył skargę na bezczynność D. Kuratora Oświaty w przedmiocie udostępnienia informacji zawartej we wniosku z dnia 9 grudnia 2010 r. W odpowiedzi na skargę z dnia 12 stycznia 2011 r., w związku z doprecyzowaniem wniosku skarżącego, organ dodatkowo wskazał, że zakres szczegółowych obowiązków służbowych poszczególnych członków korpusu służby cywilnej zatrudnionych w urzędzie nie jest informacją publiczną w rozumieniu ustawy. Organ podkreślił, że we wniosku z dnia 9 grudnia 2010 r. skarżący domagał się jedynie "informacji dotyczącej zakresu ich obowiązków". Postanowieniem z dnia 22 lutego 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę R. G. na bezczynność D. Kuratora Oświaty z powodu nie opłacenia skargi, a także nie uzupełnienia braków formalnych skargi przez jej podpisanie. Pismem z dnia 3 marca 2011 r. R. G. ponownie złożył skargę na bezczynność D. Kuratora Oświaty w przedmiocie udostępnienia informacji zawartej we wniosku z dnia 9 grudnia 2010 r. Skarżący wniósł o: "stwierdzenie obowiązku strony przeciwnej do udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej, bądź wydania decyzji w sprawie, w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, stosownie do przepisów ustawy [...]". W odpowiedzi na skargę D. Kurator Oświaty wniósł o jej oddalenie. Pełnomocnik organu stwierdził, że nie pozostaje w bezczynności w udzieleniu informacji publicznej, a jego pismo z dnia 20 grudnia 2010 r. było obszerniejsze niż przywoływany przez skarżącego fragment i wyczerpuje pełny zakres jego żądań. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 184 Konstytucji RP z 1997 r. oraz art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie natomiast do treści art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1- 4. Dopuszczalność skargi na bezczynność organu administracji publicznej występuje zatem wówczas, gdy organ zwleka z wydaniem decyzji, postanowienia albo aktu lub dokonaniem czynności dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a sprawa ma charakter sprawy z zakresu administracji publicznej. W przypadku wniesienia skargi na bezczynność organu przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Dotyczy to zatem sytuacji gdy decyzja lub postanowienie nie zostały podjęte w pierwszej instancji, jak i w przypadku, gdy w obowiązującym terminie nie zostały one wydane przez organ drugiej instancji, jeżeli oczywiście w odniesieniu do danej decyzji lub postanowienia istnieje możliwość uruchomienia toku instancji. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt (decyzja, postanowienie lub inny akt) nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności, czy bezczynność organu spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu w ich podjęciu lub dokonaniu, czy też wiąże się z przeświadczeniem organu, że występują negatywne przesłanki do załatwienia sprawy poprzez wydanie decyzji. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem kontroli Sądu jest skarga na bezczynność D. Kuratora Oświaty w przedmiocie udzielenia informacji publicznej. Kwestie dostępu do informacji publicznej reguluje ustawa o dostępie do informacji publicznej. Bezczynność organu w sytuacji określonej przepisami powołanej ustawy polega z kolei na tym, że organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno - technicznej w przedmiocie informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje. Innymi słowy z bezczynnością organu w zakresie dostępu do informacji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy organ milczy wobec wniosku strony o udzielenie takiej informacji. Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, "każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonym ustawą". Ponieważ stosowanie w praktyce przepisów zawierających tak niedookreślone pojęcia mogłoby napotykać na trudności, ustawodawca w art. 6 ustawy podjął próbę dookreślenia poprzez wyliczenie, jakie informacje i dokumenty podlegają udostępnieniu, jako informacja publiczna. Udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o danych publicznych, w tym o władzach publicznych i podmiotach wykonujących zadania publiczne, m.in. w zakresie: a) ich organizacji, b) przedmiocie działalności i kompetencjach, c) organach i osobach sprawujących w nich funkcję i ich kompetencjach, d) zasad funkcjonowania tych podmiotów, w tym m.in. o sposobach przyjmowania i załatwiania spraw, stanie przyjmowanych sprawy, kolejności ich załatwiania i rozstrzygania. Informację publiczną w świetle ugruntowanego już orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego stanowi więc każda wiadomość wytworzona przez szeroko rozumiane władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które tę władze realizują, bądź gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa w zakresie swych kompetencji. Prawo do informacji publicznej w rozumieniu art. 3 ust. 1 ustawy o dostępie obejmuje uprawnienia do: 1) uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego, 2) wglądu do dokumentów urzędowych, 3) dostępu do posiedzeń kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów. Zakres natomiast informacji publicznej podlegającej udostępnieniu, tryb jej udostępniania, zasady sądowej kontroli nad decyzjami o odmowie udostępnienia oraz sankcje karne w przypadku nieudostępnienia regulują przepisy rozdziału 2 powołanej ustawy. Przepis art. 7 ust. 1 ustawy, stanowi podstawę prawną realizacji prawa do informacji publicznej sformułowanego w powołanym powyżej art. 3 ustawy i porządkuje środki umożliwiające dotarcie do informacji publicznej poprzez określenie sposobów jej udostępniania. Ze sformułowania przepisu wynika, iż podstawowym sposobem jest ogłaszanie informacji w publikatorze teleinformatycznym - Biuletynie Informacji Publicznej, udostępnianym za pośrednictwem ujednoliconego systemu stron sieci teleinformatycznej. Drugą formą jest udostępnianie informacji na wniosek, bądź też w drodze ich wyłożenia lub wywieszenia w miejscach ogólnie dostępnych lub przez urządzenia umożliwiające zapoznanie się z tymi informacjami, zainstalowanymi w miejscach ogólnie dostępnych. Szczegółową realizację tych sposobów określają odpowiednio postanowienia art. 10 i art. 11 ustawy. Czwartym natomiast, niezależnym sposobem udostępniania informacji publicznych jest możliwość bezpośredniej obserwacji przebiegu posiedzeń kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów (art. 7 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 3 ust. 1 pkt 3 ustawy). Najszerszą z form udostępniania informacji publicznej, stanowiącą jednocześnie najprostszy sposób uzyskania informacji publicznej jest ogłoszenie w Biuletynie Informacji Publicznej. Zakres realizacji tego sposobu dostępu do informacji publicznych wynika z postanowień art. 8 i art. 9 ustawy, a także z przepisów rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 maja 2002 roku w sprawie Biuletynu Informacji Publicznej (Dz. U. Nr 67, poz. 619). Udostępnienie informacji publicznej w Biuletynie Informacji Publicznej ma charakter generalny i nie wymaga wniosku żadnego podmiotu (por. M. Jaśkowska, Dostęp do informacji publicznych w świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, Toruń 2002, s. 55). Następuje ono ex lege, w wyniku realizacji obowiązku określonego w art. 8 ust. 3 ustawy i obejmuje całodobowy i nieprzerwany dostęp do informacji publicznych, spełniających warunki określone w art. 8 ustawy oraz do dodatkowych informacji odpowiadających wymogom sformułowanym w art. 8 ust. 6 ustawy. Zgodnie z postanowieniem art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy jest bezpośrednio związana regulacja art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy oraz jej rozszerzenie zawarte w art. 10 ustawy. Udostępnienie informacji na wniosek każdego zainteresowanego podmiotu jest sposobem uzupełniającym, ale nie fakultatywnym w stosunku do sposobu określonego w art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy. Należy bowiem przyjąć, iż zgodnie z brzmieniem przepisu art. 10 ustawy bez znaczenia jest, czy informacja udostępniona za pomocą Biuletynu należy do kategorii obowiązkowo udostępnianych za pośrednictwem sieci teleinformatycznej, czy też została tak udostępniona z woli podmiotu zobowiązanego. Warto w tym miejscu zaznaczyć, że dysponent informacji publicznej jest zobowiązany do jej udostępnienia tylko wtedy, gdy informacja ta nie została wcześniej udostępniona i nie funkcjonuje w obiegu publicznym, co nie pozwala zainteresowanemu zapoznać się z jej treścią inaczej niż wskutek złożenia wniosku do odpowiedniego organu o udzielenie informacji. W rozpatrywanej sprawie, skarżący zwrócił się do D. Kuratora Oświaty o udostępnienie nazwisk wszystkich pracowników Kuratorium Oświaty we W. będących członkami służby cywilnej. W przedmiotowym wniosku zawarte zostało także żądanie udostępnienia informacji dotyczących zakresu ich obowiązków służbowych, telefonów bezpośrednich oraz służbowych adresów e-mailowych, w tym także tych używanych do korespondencji wewnętrznej. Oprócz tego we wniosku zawarte zostało żądanie udzielenia informacji o osobach posiadających służbowe telefony komórkowe oraz o osobach pełniących obecnie funkcję: Rzecznika Dyscyplinarnego dla Nauczycieli przy Wojewodzie D. i jego zastępców oraz nazwisk członków komisji, o których mowa w § 7 rozporządzenia z dnia 22 stycznia 1998 r. wraz z miejscem ich zatrudnienia (w tym przypadku wnioskujący zwrócił się o udostępnienie aktualnych zarządzeń Wojewody D.). Jak wynika z akt administracyjnych sprawy odpowiedź organu zawarta w piśmie z dnia [...] grudnia 2010 r. znak: [...], zawierała odniesienie do wszystkich żądań zawartych we wniosku z dnia 9 grudnia 2010 r.. Nie można zatem organowi zarzucić pozostawania w zwłoce z udostępnieniem informacji publicznej. W tym miejscu należy wskazać na treść tego pisma oraz informacje w nim zawarte. Organ poinformował w nim wnioskującego, że lista wszystkich nazwisk pracowników Kuratorium Oświaty we W. będących członkami korpusu służby cywilnej wraz z numerami telefonów bezpośrednich oraz służbowych adresów e-meilowych, które są używane również do prowadzenia korespondencji wewnętrznej, znajdują cię na stornie internetowej Kuratorium Oświaty we W. (www.kuratorium.wroclaw.pl). Ponadto poinformowano także wnioskującego, które osoby z listy podanej na stronie internetowej nie są członkami służby cywilnej, a także wskazano którzy członkowie korpusu służby cywilnej posiadają służbowe telefony komórkowe. W dalszej części odpowiedzi na wniosek organ wyjaśnił wnioskującemu, że członkowie korpusu służby cywilnej zatrudnieni w poszczególnych wydziałach i oddziałach wydziałów Kuratorium Oświaty we W. realizują swoje obowiązki służbowe zgodnie z postanowieniami regulaminu organizacyjnego Kuratorium Oświaty we W., a regulamin ten dostępny jest na stronie BIP Kuratorium Oświaty we W. Jednocześnie poinformowano wnioskującego, że informację dotyczące rzecznika dyscyplinarnego dla nauczycieli oraz członków komisji otrzymał w piśmie z dnia 8 grudnia 2010 r. a także, że D. Kurator Oświaty nie posiada zarządzeń Wojewody D. Ustawa o dostępie do informacji publicznej przyjmuje, iż jedynie odmowa udzielenia informacji podejmowana jest w formie decyzji administracyjnej. Dla udostępnienia informacji publicznej ustawa nie przewiduje formy decyzji administracyjnej. Bezspornym w analizowanej sprawie jest, że D. Kurator Oświaty, nie wydał decyzji o odmowie udostępnienia informacji, lecz odniósł się do wszystkich punktów wniosku o udostępnienie informacji publicznej, odpowiadając na jego treść, bądź też wskazując miejsca (ogólno dostępne w internecie) w których informacje te się znajdują. W związku z treścią wniosku należało uznać, że organ zareagował na żądanie wnioskującego i udzielił żądanych informacji, nie będąc w zwłoce z udzieleniem informacji. Nie można zatem uznać, że organ w jakikolwiek sposób pozostał bezczynny wobec wniosku strony skarżącej. Pisma skierowane do skarżącego stanowią niewątpliwie przejaw aktywności organu wobec żądania skarżącego. W tym stanie rzeczy, biorąc pod uwagę wszystkie przedstawione okoliczności, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd skargę oddalił.