IV SAB/Wr 327/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wanda Wiatkowska - Ilków Sędziowie Sędzia NSA Henryk Ożóg Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 marca 2016 r. sprawy ze skargi J. M. – F. na bezczynność A Sp. z o.o w O. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I.stwierdza, że bezczynność A Sp. z o.o w O. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; II.umarza postępowanie sądowoadministracyjne; III.zasądza od A Sp. z o.o w O. na rzecz skarżącej kwotę 357 (słownie: trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. J. M. – F. (dalej skarżąca) w dniu 19 października 2015 r. wystąpiła z wnioskiem do A spółka z o.o. w O. (dalej Spółka) o udostępnienie informacji publicznej w postaci treści decyzji wydanych na rzecz spółki na podstawie art. 124 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami w 2014 r. Powyższy wniosek został przesłany na adres spółki (e-mail [...]). Skarżąca pismem z dnia 10 listopada 2015 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na bezczynność Spółki zarzucając naruszenie art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej poprzez nieudostępnienie wnioskowanej informacji publicznej opisanej we wniosku z dnia 19 października 2015 r. Dalej skarżąca wystąpiła o zobowiązanie Spółki do udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej, zasądzenie kosztów postępowania, w tym wynagrodzenia radcy prawnego, według norm przepisanych, stwierdzenie, że przeciwnik dopuścił się bezczynności. W uzasadnieniu skarżąca podał, że Spółka zobowiązana jest do udostępnienia informacji publicznej, ponieważ wykonuje zadania publiczne jako przedsiębiorstwo wodno-kanalizacyjne oraz jedynym udziałowcem jest Miasto O., które ma pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów (art. 4 pkt 3 i 4 lit a ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów).Żądana informacja stanowi informację publiczną. Brak odpowiedzi na złożony wniosek w terminie określonym w art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej oznacza, że Spółka pozostaje w bezczynności w zakresie rozpoznania jej wniosku. W odpowiedzi na skargę Spółka wniosła o umorzenie postępowania w sprawie jako bezprzedmiotowego na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz nie obciążanie organu kosztami postępowania, w tym kosztami zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu podała, że w dniu 19 października 2015r. skarżąca przesłała pocztą elektroniczną wniosek o udostępnienie informacji publicznej. W dniu 30 listopada 2015r. skarżąca otrzymała odpowiedź na wskazany adres email. Wprawdzie udostępnienie informacji skarżącej nastąpiło z przekroczeniem ustawowo zakreślonego terminu i już po wpłynięciu skargi, jednakże udzielenie odpowiedzi uchyliło stan bezczynności organu przez co postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na mocy 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. W piśmie procesowym z dnia 22 grudnia 2015r. pełnomocnik skarżącej podtrzymał w całości skargę na bezczynność. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., sprawowana przez sąd administracyjny kontrola administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a przywołanego przepisu. Przy skardze na bezczynność organu sąd uwzględnia tę skargę tylko wówczas, gdy uzna, że w sprawie wystąpiła taka bezczynność. Dlatego też, zaistnienie bezczynności oznacza naruszenie prawa i wystąpienie materialnej przesłanki do uwzględnienia skargi w myśl art. 149 p.p.s.a. Natomiast bezzasadność skargi, czyli brak stanu bezczynności, prowadzi do jej oddalenia stosownie do art. 151 p.p.s.a. W piśmiennictwie przyjmuje się, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub, gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże, mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem stosownego aktu lub nie podejmuje czynności (zob. Woś, H. Krysiak-Molczyk i M. Romańska, Komentarz do ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Warszawa 2005, s. 86). Wniesienie skargi na "milczenie władzy" jest przy tym uzasadnione nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w przypadku odmowy wydania aktu mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie sądził, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania aktu (zob. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 37). Dla uznania bezczynności konieczne jest zatem ustalenie, że organ administracyjny zobowiązany był na podstawie przepisów prawa do wydania decyzji lub innego aktu albo do podjęcia określonych czynności. Przedmiotem skargi jest bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej na podstawie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz.U. z 2014r. 782 ze zm. dalej: ustawa). Ustawa ta w kompleksowy sposób reguluje procedurę dostępu do informacji publicznej, nie zawiera jednak przepisów, które dotyczyłyby bezczynności organu. Jednocześnie ustawa w bardzo wąskim zakresie odsyła do przepisów kodeksu postępowania administracyjnego stanowiąc, że jedynie w kwestii wydania decyzji stosuje się przepisy k.p.a. Wobec powyższego w przypadku, gdy skarga na bezczynność dotyczy udostępnienia informacji publicznej, nie musi być ona poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej. Skarga na bezczynność w przedmiotowej sprawie może być wniesiona bez wezwania do usunięcia naruszenia prawa (zob. postanowienie NSA z dnia 31 marca 2008 r., sygn. akt I OSK 262/08). Ustawa o dostępie do informacji publicznej, stanowiąc generalną zasadę udostępnienia informacji publicznej, przewiduje jednocześnie różne sposoby udostępniania, wymienione w art. 7 ust. 1 ustawy. Jednym z nich jest udostępnianie informacji publicznej na wniosek (art. 10 stawy.). Przepis art. 4 ust. 1 ustawy stanowi, że obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: organy władzy publicznej, organy samorządów gospodarczych i zawodowych, podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne, albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Zgodnie z art. 1 ust. 1 powołanej ustawy każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu cytowanej ustawy i podlega udostępnieniu oraz ponownemu wykorzystaniu na zasadach i w trybie określonych w tej ustawie. Jak wynika z kolei z art. 6 ust 1 pkt 4 lit. a ustawy, udostępnieniu podlegają w szczególności informacje o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, a zwłaszcza aktów administracyjnych oraz innych rozstrzygnięć. Trzeba przy tym zaznaczyć, że informacją publiczną są wiadomości dotyczące faktów zarówno wytworzone przez władzę publiczną lub inny podmiot wykonujący funkcje publiczne, jak i jedynie odnoszone (skierowane) do tych podmiotów. Z nadesłanej do Sądu odpowiedzi na skargę wynika, że Spółka w dniu 30 listopada 2015r. przesłała informację publiczną na adres e-mail skarżącej. Z tej racji stwierdzić należy, że ustalenie w niniejszej sprawie bezczynności Spółki trwającej od dnia wpływu do Spółki tj. 19 października 2015 r. opisanego wcześniej wniosku do przesłania skarżącej w dniu 30 listopada 2015 r. informacji oznacza, iż bezczynność niewątpliwie istniała w dacie wniesienia do tut. Sądu skargi, tj. 3 grudnia 2015 r. Odpadnięcie głównej przesłanki (bezczynności organu), w okresie pomiędzy wpływem skargi do Sądu na bezczynność, a rozpoznaniem żądania skarżącej przez Spółkę, uniemożliwiło Sądowi jej uwzględnienie i zobowiązanie Spółki do podjęcia czynności polegającej na udzieleniu skarżącej informacji, która co prawda z przekroczeniem ustawowego terminu, ale została dokonana. W konsekwencji powyższego stwierdzić należy, że skład orzekający w niniejszej sprawie opowiada się za poglądem, iż brak jest podstaw do merytorycznego rozpatrzenia skargi na bezczynność, jeżeli organ wydał żądany akt lub podjął stosowną czynność po wniesieniu skargi do sądu, ale przed zamknięciem rozprawy. Nie może bowiem zobowiązać Spółki do wydania określonego aktu lub podjęcia czynności, które przed dniem orzekania zostały wydane lub podjęte. Stanowisko takie prezentuje Naczelny Sąd Administracyjny, gdzie w uchwale z dnia 26 listopada 2008 r., sygn. akt l OPS 6/08, Sąd przyjął, że przepis art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. - ma zastosowanie także w przypadku, gdy po wniesieniu skargi na bezczynność organu w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt. 1 - 4a p.p.s.a., organ wyda akt lub dokona czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, co do których pozostawał w bezczynności. Biorąc powyższe pod uwagę, stwierdzić należy, że z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Przesłanie skarżącej wnioskowanej informacji drogą elektroniczną na jej adres e-mail dnia 30 listopada 2015 r. należy uznać jako zrealizowanie żądania objętego wnioskiem z dnia 19 października 2015 r.- a co miało miejsce niewątpliwie przed wydaniem orzeczenia sądowego w niniejszej sprawie - pozwala na stwierdzenie, że w momencie rozpoznawania przez Sąd skargi, Spółka nie pozostawała już w bezczynności. Brak zatem było podstaw do zastosowania trybu przewidzianego w art. 149 § 1 p.p.s.a.. W tej zaś sytuacji, skoro niewątpliwie postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe, stosownie do art 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., należało je umorzyć, o czym orzeczono w pkt I sentencji postanowienia. Odnosząc się do kwestii, czy w niniejszej sprawie doszło do rażącego naruszenia prawa w zwłoce co do udostępnienia przez podmiot do tego zobowiązany żądanej przez skarżącego informacji publicznej Sąd uznał, że naruszenie prawa w tym zakresie nie miało charakteru rażącego. Wprawdzie należy zauważyć, że złożony wniosek powinien zostać rozpatrzony w ustawowym terminie wynoszącym co do zasady 14 dni, to bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, stąd Sąd na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. orzekł jak w punkcie 2 sentencji orzeczenia. O kosztach postępowania (pkt 3) orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.