IV SAB/Wr 353/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Daria Gawlak - Nowakowska, Sędziowie: Sędzia WSA Marta Pająkiewicz - Kremis, Sędzia WSA Ewa Kamieniecka (sprawozdawca), , po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 28 grudnia 2023 r. sprawy ze skargi T. J. na bezczynność Prezydenta Miasta Wałbrzycha w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 14 lipca 2023 r. I. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Prezydenta Miasta Wałbrzycha do rozpoznania wniosku skarżącego z dnia 14 lipca 2023 r.; II. stwierdza, że Prezydent Miasta Wałbrzycha dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącego z dnia 14 lipca 2023 r. i bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Prezydenta Miasta Wałbrzycha na rzecz skarżącego kwotę 100 zł (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wnioskiem z dnia 3 lipca 2023 r. T. J., redaktor naczelny periodyku R., zwrócił się do Prezesa Zarządu Z. w W. Spółka z o. o. o w trybie przepisów ustawy Prawo prasowe o udzielenie odpowiedzi na pytanie: Na czyje polecenie i na jakiej podstawie został zablokowany dostęp dla konta – T. J. do konta Z. w W. na portalu Facebook? Następnie w dniu 14 lipca 2023 r. T. J. złożył do Prezydenta Miasta Wałbrzycha wniosek o udostępnienie informacji publicznej w zakresie "brak odpowiedzi bez zbędnej zwłoki na zapytanie prasowe. Wnioskodawca wyjaśnił, że w dniu 3 lipca zwrócił się do Prezesa Z. z zapytaniem, jednakże nie otrzymał odpowiedzi. Brak odpowiedzi nosi znamiona bezczynności, o której mowa w art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz nieudostępnienia informacji publicznej, o której mowa w art. 23 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Pismem z dnia 19 lipca 2023 r. Prezes Zarządu Spółki poinformował wnioskodawcę, że każdy administrator prowadzący stronę na platformie Facebook ma prawo do administrowania swoim profilem zgodnie z własnymi zasadami, szanując prawa i poglądy innych osób. Blokada dostępu do konta nie jest działaniem obraźliwym czy też wrogim. Zawsze jest ona poprzedzona analizą. W przypadku profilu wnioskodawcy decyzja taka została podjęta w związku z komentarzami wnioskodawcy, które mijały się z prawdą odnośnie historii czy też bieżącej działalności Spółki Z. Często było to także odbierane jako obraźliwe przez innych odbiorców profilu Spółki. Liczba oraz zakres nieprawdziwych informacji od wnioskodawcy, a także niekulturalna i nieakceptowalna forma ich prezentacji, były bezpośrednią przyczyną blokady konta wnioskodawcy na platformie Facebook. Zastosowane przez Spółkę środki nie są jednoznaczne z brakiem dostępu do informacji publicznych na temat Z., które są regularnie przekazywane dziennikarzom i prezentowane w mediach społecznościowych i tradycyjnych. W skardze z dnia 8 sierpnia 2023 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na bezczynność Prezydenta Miasta Wałbrzycha skarżący wniósł o zobowiązanie organu do załatwienia wniosku w zakresie nieudostępnienia informacji odnośnie zablokowania mu dostępu do konta Z.; stwierdzenia bezczynności organu oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego. Skarżący zarzucił naruszenie art. 19 ust. 2 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych przez ograniczenie prawa człowieka do informacji, art. 61 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 10 ust. 1 w związku z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej przez nieudostępnienie informacji. Skarżący wyjaśnił, że w piśmie z dnia 10 lipca 2023 r. doszło do udostępnienia innej informacji niż objętej przedmiotowym wnioskiem. Pismem z dnia 10 sierpnia 2023 r. organ poinformował wnioskodawcę, że kwestia zablokowania dostępu do konta nie dotyczy Urzędu Miejskiego, ale Spółki Z. jako niezależnego podmiotu gospodarczego. Ponadto poinformowano wnioskodawcę o udzieleniu odpowiedzi przez Prezesa Z. Pismem z dnia 10 sierpnia 2023 r. skarżący zażądał przesłania jego skargi do WSA we Wrocławiu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że dla oceny zasadności skargi na bezczynność kluczowy jest moment jej wniesienia. W sytuacji, gdy bezczynność istniała w dacie wniesienia skargi, lecz ustała po wniesieniu skargi postępowanie sądowe podlega umorzeniu w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu lub dokonania czynności po myśli art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259 ze zm.), dalej p.p.s.a., przy jednoczesnym rozstrzygnięciu, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). W odmiennej sytuacji, tj. gdy już w dacie wniesienia skargi bezczynność nie istniała, wówczas skargę należy oddalić. Bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej ma miejsce wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie podmiot ten nie udzielił żądanej informacji publicznej albo prowadził postępowanie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu. W sprawach dostępu do informacji publicznej zakres przedmiotowy wyznacza pojęcie informacji publicznej (art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej – Dz. U. z 2022 r., poz. 902., dalej u.d.i.p.), zaś zakres podmiotowy - wykonywanie zadań publicznych przez adresata wniosku (art. 4 ust. 1 tej ustawy). Rzeczą organu, do którego wpływa wniosek o udostępnienie informacji publicznej jest załatwienie go w przepisany sposób, czyli udostępnienie informacji, jeśli ją wytworzył bądź jest w jej posiadaniu, albo odmowa lub umorzenie postępowania z przyczyn uregulowanych ustawą, albo wreszcie poinformowanie, że żądane dane nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu ustawy. Nie jest sporne w niniejszej sprawie, że Prezydent Miasta zobowiązany jest do udzielania informacji publicznej jako organ władzy publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.), a żądana informacja stanowi informację publiczną. Żądana przez skarżącego informacja dotyczy zasad funkcjonowania podmiotu, o którym mowa w art. 4 ust. 1 – trybu działania osoby prawnej samorządu terytorialnego (art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. b) u.d.i.p.). W rozpatrywanej sprawie Sąd zobowiązany jest do oceny, czy w dniu wydania wyroku podmiot zobowiązany, czyli Prezydent Miasta, nadal pozostaje w bezczynności w załatwieniu wniosku skarżącego. Jak wynika z akt sprawy, po wniesieniu skargi do WSA w dniu 8 sierpnia 2023 r., Prezydent Miasta przy piśmie z dnia 10 sierpnia 2023 r. udzielił skarżącemu odpowiedzi na wniosek skarżącego z dnia 14 lipca 2023 r. Organ wyjaśnił, że kwestia zablokowania dostępu do konta nie dotyczy Urzędu Miejskiego, ale Spółki Z. jako niezależnego podmiotu gospodarczego. Ponadto poinformowano wnioskodawcę o udzieleniu odpowiedzi przez Prezesa Zarządu Spółki Z., nawiązując do pisma Prezesa Zarządu Spółki Z. z dnia 19 lipca 2023 r. W tym ostatnim piśmie, Prezes Zarządu wyjaśnił wnioskodawcy przyczyny zablokowania mu dostępu do konta Spółki na portalu Facebook. Wobec udzielenia skarżącemu odpowiedzi na wniosek z dnia 14 lipca 2023 r. przy piśmie z dnia 10 sierpnia 2023 r. zarzucany stan bezczynności ustał po dniu wniesienia skargi do WSA przez skarżącego w dniu 8 sierpnia 2023 r., jednakże przed jej rozpoznaniem i rozstrzygnięciem przez Sąd. W związku z powyższym, postępowanie sądowoadministracyjne, w części obejmującej zobowiązanie do załatwienia sprawy, o jakim mowa w art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a, podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (pkt I sentencji wyroku). Umorzenie postępowania w zakresie zobowiązania organu do udostępnienia stronie skarżącej informacji publicznej, o którą zawnioskowała, nie zwalnia sądu administracyjnego z obowiązku dokonania oceny charakteru stwierdzonej bezczynności przez ustalenie, czy miała ona miejsce z rażącym naruszeniem prawa, czy też nie, co wprost wynika z treści art. 149 § 1a p.p.s.a. Należy wziąć pod uwagę, że na wniosek z dnia 14 lipca 2023 r. podmiot zobowiązany odpowiedział skarżącemu pismem z dnia 10 sierpnia 2023 r. Stosownie do art. 13 ust. 1 i ust. 2 u.d.i.p. udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, przy czym organ może powiadomić wnioskodawcę o innym terminie udostępnienia informacji, nie dłuższym niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. Termin udzielenia odpowiedzi na wniosek skarżącego upływał więc w dniu 28 lipca 2023 r. Po wpływie skargi strony do WSA z dnia 8 sierpnia 2023 r., organ niezwłocznie udzielił odpowiedzi pismem z dnia 10 sierpnia 2023 r. Także po otrzymaniu skargi do WSA w dniu 8 sierpnia 2023 r. organ udzielił niezwłocznie odpowiedzi. Kompletności tej odpowiedzi skarżący nie kwestionował przed WSA. Wobec powyższego stwierdzić należy, iż organ dopuścił się bezczynności w udzieleniu informacji, która nie miała charakter rażącego naruszenia prawa. O rażącym naruszeniu prawa mówimy przede wszystkim, jeżeli bezczynność jest wynikiem lekceważącego traktowania przez organ swoich obowiązków. Opóźnienie w udzieleniu skarżącemu odpowiedzi na wniosek złożony na podstawie przepisów u.d.i.p. nie było znaczne i nie wynikało ze złej woli organu, który zareagował na wniosek skarżącego niezwłocznie po otrzymaniu skargi do WSA. Z tych też względów Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 i art. 149 § 1a p.p.s.a., orzekł jak w pkt II sentencji wyroku. Natomiast odrębną kwestią jest odpowiedź innego podmiotu, zobowiązanego do udzielania informacji publicznej na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p., tj. Prezesa Zarządu Spółki Z. z dnia 19 lipca 2023 r., udzielona skarżącemu na wniosek z dnia 3 lipca 2023 r. Jeżeli w ocenie skarżącego została mu przez Prezesa Zarządu Spółki Z. udzielona inna informacja niż wnioskowana, to skarżącemu przysługuje odrębna skarga na bezczynność tego podmiotu w przedmiocie nieudzielenia żądanej informacji publicznej. O zablokowaniu dostępu do konta decyduje bowiem dany podmiot administrujący swoim profilem na platformie internetowej. O należnych skarżącemu kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. w pkt III sentencji wyroku (wpis od skargi - 100 zł).