IV SAB/Wr 4/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński po rozpoznaniu w dniu 21 marca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. J. na bezczynność Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy we W. w przedmiocie zobowiązania Powiatowego Urzędu Pracy do wydania decyzji w sprawie zwrotu zasiłku dla bezrobotnych, anulowania tytułu wykonawczego egzekucji, ukarania pracowników PUP we W. za dyskryminujące zachowanie postanawia odrzucić skargę. Pismem z dnia 6 grudnia 2010 r. M. J. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na bezczynność Powiatowego Urzędu Pracy we W. Skarżąca wniosła o "wydanie nakazu sądowego WSA we Wrocławiu w stosunku do strony zaskarżonej (PUP we W.) o wydaniu decyzji dotyczącej zwrotu zasiłku dla bezrobotnych za okres lipiec i sierpień 2009 r. stronie skarżącej oraz nałożenie kary finansowej za złośliwe i dyskryminujące zachowanie PUP we W. (...)". Pismem z dnia 1 lutego 2011 r. Sąd zwrócił się do skarżącej o jednoznaczne wskazanie, czy przedmiotem wniesionej skargi jest: 1) zobowiązanie Powiatowego Urzędu Pracy we W. do wydania decyzji w przedmiocie zwrotu na rzecz skarżącej zasiłku dla bezrobotnych (na okres lipiec-sierpień 2009 r.); 2) anulowanie tytułu wykonawczego egzekucji z dnia 26 lutego 2010 r. w kwocie 245 zł, wystawionego przez Powiatowy Urząd Pracy we W., 3) ukaranie pracowników Powiatowego Urzędu Pracy we W. za dyskryminujące zachowanie wobec skarżącej; czy też 4) przedmiotem skargi są wszystkie żądania objęte pkt 1-3. W odpowiedzi skarżąca wskazała, że przedmiotem skargi są żądania objęte pkt 1-3. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Z akt sprawy wynika, że decyzją Powiatowego Urzędu Pracy we W. z dnia 8 września 2009 r. orzeczono o utracie przez M. J. statusu osoby bezrobotnej z dniem 15 lipca 2009 r. i utracie prawa do zasiłku z dniem 15 lipca 2009 r. z powodu wpisu do ewidencji działalności gospodarczej. Od decyzji tej nie zostało złożone odwołanie, wobec czego stała się ona ostateczna i prawomocna. Decyzją Prezydenta W. z dnia 30 września 2009 r. orzeczono o obowiązku zwrotu przez M. J. pobranego świadczenia zasiłku dla bezrobotnych w kwocie 245, 50 zł za okres od 15 lipca 2009 r. do 31 lipca 2009 r. Również i od tej decyzji nie złożono odwołania, wobec czego stała się ona ostateczna i prawomocna. W związku z tym żądanie zwrotu przez skarżącą zasiłku dla bezrobotnych za w/w okres nie jest dopuszczalne. Skarżąca mogła dochodzić swoich racji związanych z rozstrzygnięciem decyzji I instancji z dnia 8 września 2009 r. o utracie przez nią zasiłku dla bezrobotnych w trybie instancyjnym, a w wypadku niekorzystnego orzeczenia odwoławczego miała możliwość złożenia skargi do sądu administracyjnego. W tym trybie mógłby ewentualnie nastąpić "zwrot" nienależnie, jej zdaniem, utraconego zasiłku. Skoro nie skorzystała z możliwości kontroli prawidłowości decyzji w toku instancji z uruchomieniem ewentualnej kontroli sądu administracyjnego, to przedmiotowa decyzja weszła do obrotu prawnego i korzysta z domniemania prawidłowości dopóki nie zostanie zeń wyeliminowana w sposób przewidziany w stosownych przepisach. W tej sytuacji Sąd nie jest właściwy do wydania "nakazu" zobowiązującego organ do podjęcia na rzecz skarżącej decyzji o zwrocie na jej rzecz zasiłku dla bezrobotnych. Za niedopuszczalne należy uznać żądanie skargi dotyczące anulowania tytułu wykonawczego do egzekucji wystawionego wobec skarżącej przez Powiatowy Urząd Pracy we W. Z akt sprawy wynika, że w związku z uprawomocnieniem się decyzji o obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia, wobec skarżącej wystawiono upomnienie informujące o zagrożeniu skierowania sprawy na drogę egzekucji administracyjnej. Po bezskutecznym upomnieniu skierowano sprawę na drogę postępowania egzekucyjnego. Na czynności w postępowaniu egzekucyjnym, jeżeli ustawa tak stanowi - służą stosowne środki zaskarżenia. Tytuł wykonawczy jest jedynie dokumentem urzędowym niezbędnym do wszczęcia i prowadzenia postępowania egzekucyjnego, wystawionym na podstawie decyzji organu nakładającego obowiązek. Jeżeli, zdaniem skarżącej - tytuł wykonawczy nie spełniał wymogów określonych w przepisach, to mogła zgłosić w tej sprawie zarzut, który w w/w trybie mógł być przedmiotem oceny w postępowaniu administracyjnym i sądowym. Skarga dotyczyła także ukarania pracowników Powiatowego Urzędu Pracy we W. za dyskryminujące zachowanie wobec skarżącej. Należy jednak wskazać, że skarga w tym przedmiocie jest skargą powszechną, do której rozpatrzenia mają zastosowanie wyłącznie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego i jako taka nie może być skierowana do sądu administracyjnego. Skarga taka służy każdemu. Osobie, która jest stroną postępowania administracyjnego, jak również osobie, która stroną postępowania nie jest. Zatem, 2 postępowanie w sprawie skargi toczy się w ramach wszczętego postępowania lub samodzielnie (art. 233, art. 234 k.p.a.). Skargę z art. 227 k.p.a. charakteryzują dwie przesłanki – nie ma cech środka prawnego uregulowanego w k.p.a. lub innych procedurach i zawiera zarzut wadliwej działalności organu lub jego pracownika. Procedura związana z wniesieniem skargi ma charakter uproszczony, nie ma stron postępowania, nie wydaje się rozstrzygnięcia adresowanego do skarżącego, a tylko zawiadamia się o działaniach wewnętrznych zmierzających do wyjaśnienia okoliczności będących przedmiotem skargi. Doktryna i orzecznictwo reprezentuje jednolity pogląd, że w tym postępowaniu nie ma toku instancji ani środków zaskarżenia, a na działanie administracji publicznej w sprawach petycji, skarg, wniosków nie rozciąga się kontrola sprawowana przez sąd administracyjny. Ustawodawca w Dziale VIII k.p.a., a dokładnie w art. 229 k.p.a. określił organ administracji publicznej właściwy do rozpatrzenia tego rodzaju skargi. Wobec powyższego na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia. 3