IV SAB/Wr 48/24

WyrokWSA we Wrocławiu2024-09-18

Skład orzekający: Marta Pająkiewicz - Kremis, Daria Gawlak - Nowakowska, Anetta Makowska - Hrycyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, który nie posiada żądanej informacji publicznej, wywiązuje się z obowiązku udostępnienia informacji publicznej, jeśli jedynie informuje o jej nieposiadaniu, bez podania przyczyn i uwiarygodnienia tego faktu?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, informując o nieposiadaniu żądanej informacji publicznej, musi nie tylko jasno oświadczyć o jej braku, ale także uwiarygodnić to twierdzenie, podając przyczyny nieposiadania informacji i umożliwiając sądowi ocenę rzetelności tego stanowiska. Samo stwierdzenie o braku posiadania informacji, bez dalszych wyjaśnień, nie wyklucza bezczynności organu.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej liczby zgłoszeń wykroczeń parkowania, które wpłynęły do Straży Miejskiej Wrocławia w 2022 roku, oraz o dane dotyczące sposobu załatwiania tych spraw (ukaranie, pouczenie, wniosek do sądu). Organ odpowiedział, że nie posiada żądanych informacji. Skarżący wniósł skargę na bezczynność organu, zarzucając naruszenie Konstytucji RP i ustawy o dostępie do informacji publicznej. Organ w odpowiedzi na skargę uznał jej zasadność, twierdząc, że nie posiada informacji, ponieważ korespondencja elektroniczna jest usuwana po określonym czasie. Sąd stwierdził bezczynność organu, uznając, że organ nie uwiarygodnił twierdzenia o nieposiadaniu informacji.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu stwierdził bezczynność Komendanta Straży Miejskiej Wrocławia, uznał, że bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, zobowiązał organ do rozpoznania wniosku w terminie 14 dni od otrzymania odpisu prawomocnego wyroku oraz zasądził od organu na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marta Pająkiewicz - Kremis, Sędziowie: Sędzia WSA Daria Gawlak - Nowakowska (sprawozdawca), Sędzia WSA Anetta Makowska - Hrycyk, po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 18 września 2024 r. sprawy ze skargi F. S. na bezczynność Komendanta Straży Miejskiej Wrocławia w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 2 grudnia 2023 r. I. stwierdza bezczynność Komendanta Straży Miejskiej Wrocławia w rozpoznaniu wniosku skarżącego z dnia 2 grudnia 2023 r.; II. stwierdza, że bezczynność Komendanta Straży Miejskiej Wrocławia o której mowa w punkcie I wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zobowiązuje Komendanta Straży Miejskiej Wrocławia do rozpoznania wniosku F. S. z dnia 2 grudnia 2023 r. w terminie 14 dni od otrzymania odpisu prawomocnego wyroku; IV. zasądza od Komendanta Straży Miejskiej Wrocławia na rzecz F. S. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. F. S. (dalej: Strona, Skarżący, Wnioskodawca) za pośrednictwem ePUAP w dniu 2 grudnia 2023 r. skierował do Komendanta Straży Miejskiej Wrocławia (dalej: organ) wniosek w którym w pierwszej kolejności wskazał, że Projekt "[...]", dostępny pod adresem https://uprzeimiedonosze.net. jest narzędziem, które ułatwia zgłaszanie wykroczeń związanych z nieprawidłowym parkowaniem pojazdów strażom miejskim oraz policji. To narzędzie, po utworzeniu zgłoszenia przez użytkownika, generuje zawiadomienie o wykroczeniu w postaci pliku PDF, a następnie przesyła go wraz z danymi osobowymi użytkownika na adres poczty elektronicznej wybranej służby. Wysyłka zawiadomień odbywa się z adresu "[email protected]", przy czym zawiadomienia otrzymują unikalny identyfikator według wzoru "UD/X/Y", gdzie X oznacza identyfikator użytkownika, a Y numer zgłoszenia. Następnie Skarżący na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej wniósł o udostępnienie informacji w następującym zakresie: 1. Ile zawiadomień o wykroczeniach (wiadomości e-mail) wpłynęło do skrzynki poczty elektronicznej o adresie z adresu "[email protected]". w 2022 roku? 2. W ilu przypadkach, w związku z ww. zawiadomieniami, Straż Miejska Wrocławia doprowadziła do ukarania sprawcy zgłaszanych wykroczeń? 2.1 W ilu przypadkach, w związku z ww. zawiadomieniami, Straż Miejska Wrocławia zastosowała pouczenie wobec sprawcy zgłaszanych wykroczeń? 2.2 W ilu przypadkach, w związku z ww. zawiadomieniami, Straż Miejska Wrocławia zastosowała karę grzywny lub mandat wobec sprawcy zgłaszanych wykroczeń? 2.3 W ilu przypadkach, w związku z ww. zawiadomieniami, Straż Miejska Wrocławia wniosła do sądu o ukaranie sprawcy zgłaszanych wykroczeń? 3. W ilu przypadkach, w związku z ww. zawiadomieniami, nie licząc przypadków określonych w punktach 2.2.i, 2.2* Straż Miejska Wrocławia nie złożyła wniosku do sądu o ukaranie sprawcy zgłaszanych wykroczeń? 3.1 W ilu przypadkach, w związku z niewniesieniem wniosku o ukaranie do sądu w sprawie ww. zawiadomień, Straż Miejska Wrocławia zawiadomiła o tym osobę, która złożyła zawiadomienie o popełnieniu wykroczenia? 3.2 W ilu przypadkach, w związku z niewniesieniem wniosku o ukaranie do sądu w sprawie ww. zawiadomień, me licząc przypadków określonych w punktach 2,2.1,2.2 (zastosowania kary wobec sprawcy), Straż Miejska Wrocławia zawiadomiła o tym osobę, która złożyła zawiadomienie o popełnieniu wykroczenia? 3.3 W ilu przypadkach niewniesienie wniosku o ukaranie do sądu w sprawie ww. zawiadomień wynikało z nieustalenia sprawcy wykroczenia? Skarżący wniósł o o udostępnienie informacji za pośrednictwem ePUAP. Pismem z dnia 7 grudnia 2023 r. organ poinformował Skarżącego, że: Ad. 1 Straż Miejska Wrocławia nie posiada obecnie żądanej we wniosku informacji. Ad.2, 2.1,2.2, 2.3 Straż Miejska Wrocławia nie posiada obecnie żądanej we wniosku informacji. Ad.3, 3.1, 3.2, 3.3 Straż Miejska Wrocławia nie posiada obecnie żądanej we wniosku informacji. Skarżący w dniu 22 grudnia 2023 r. za pośrednictwem organu złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na bezczynność Komendanta Straży Miejskiej Wrocławia w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, zarzucając naruszenie: 1) art. 61 ust 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji poprzez jego niezastosowanie, skutkujące nieudostępnieniem informacji na wniosek, 2) art. 10 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. w zakresie, w jakim z przepisów tych wynika, że informacja nieudostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej jest udostępniana na wniosek bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w ciągu 14 dni od dnia złożenia wniosku poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieprawidłowej realizacji wniosku. Wobec powyższego wniósł o stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności, zobowiązanie organu do załatwienia wniosku niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku oraz zasądzenie od organu na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi wskazał, że w przedmiotowej sprawie mało prawdopodobne jest to, że organ wnioskowanych informacji nie posiada. Podkreślił, że bez wątpienia są to informacje publiczne pochodzące z akt trwających lub zakończonych postępowań w sprawach o wykroczenia, które organ niewątpliwie prowadzi. W związku z tym, informacja o braku posiadania tych informacji nie wydaje się prawdopodobna, co w sposób szczególny wskazuje na konieczność jej uwiarygodnienia. Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 24 listopada 2009 r. aby można było uznać, że przedmiot zobowiązany nie pozostaje w bezczynności przy twierdzeniu, że nie posiada on żądanej informacji, twierdzenie to musi uwiarygodnić. Organ swojego twierdzenia o nieposiadaniu żądanej informacji nie uwiarygodnił ani nie wydał decyzji administracyjnej odmownej. Termin do udostępnienia przedmiotowej informacji upłynął, zgodnie z art. 13 ust 1 u.d.i.p., po 14 dniach od złożenia wniosku. Pomimo upływu tego terminu organ nie zrealizował wniosku o udostępnienie informacji. To czyni niniejszą skargę zasadną i konieczną. Organ w odpowiedzi na skargę na podstawie art 54 § 3 p.p.s.a. oświadczył, że uwzględnia skargę w całości i stwierdza, że bezczynność organu miała miejsce bez podstawy prawnej. W uzasadnieniu wskazał, że w ustawowym terminie, tj. 7.12.2023 r. udzielił jednakowej odpowiedzi, na wszystkie punkty, że nie posiada obecnie żądanej we wniosku informacji. Zdaniem Komendanta Straży Miejskiej Wrocławia, organ ma obowiązek udostępnienia informacji publicznej tylko wtedy, gdy jest w jej posiadaniu. Nie ma natomiast takiego obowiązku, gdy wnioskowanej informacji nie posiada i to także wówczas, gdy powinien ją posiadać (vide: wyrok NSA z dnia 23 września 2003r., sygn. akt II SA 1852/03; wyrok NSA z dnia 20 lutego 2013 r., sygn. akt I OSK 2235/12). Powyższe oznacza, że nieposiadanie wnioskowanej informacji publicznej przez podmiot zobowiązany do jej udostępnienia stanowi, na gruncie art. 4 ust. 3 u.d.i.p., negatywną przesłankę udostępnienia owej informacji, co uniemożliwia pozytywne załatwienie wniosku dostęp do informacji publicznej (vide: wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2015 r., sygn. akt I OSK 638/14). W sytuacji, gdy organ nie dysponuje informacją publiczną, o której udzielenie wnioskodawca się zwrócił, jedyną dopuszczalną i właściwą formą odniesienia się do wniosku jest pismo zawiadamiające o braku możliwości udzielenia żądanej informacji publicznej. Nie jest obowiązkiem organu udowodnienie twierdzeń dotyczących przyczyn nie udostępnienia żądanej informacji publicznej, zadaniem organu jest natomiast w sposób wiarygodny i rzetelny wskazanie przyczyn określonego stanu sprawy. Z przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej nie wynika obowiązek organu wykazania w szczególny sposób, że nie jest dysponentem wnioskowanej informacji publicznej. (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 maja 2020 r. I OSK 834/19) Dla ustalenia, że w sprawie nie zachodzi bezczynność w zakresie udzielenia informacji publicznej, której adresat wniosku nie posiada, jest on obowiązany wypowiedzieć się w tym przedmiocie. Dlatego Komendant wskazał, że uwzględnia skargę poprzez przyznanie, że nie udzielił Skarżącemu żadnych wyjaśnień w tym zakresie i nie wskazał przyczyny nieudzielenia informacji, w odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej z dnia 07.12.2023 r. W takim przypadku poniżej udzielona informacja, stanowi odpowiedź na wniosek, co uwalnia adresata wniosku, w dalszym toku postępowania od zarzutu bezczynności. "Straż Miejska, nie posiada żądanych informacji z następujących powodów: Korespondencja wpływająca do Straży Miejskiej Wrocławia drogą elektroniczną, zgodnie z obowiązującymi w Straży Miejskiej Wrocławia zasadami po upływie określonego w Polityce Ochrony Danych Osobowych okresu jest trwale usuwana. Co oznacza, że w systemie naszej poczty elektronicznej na dzień udzielenia odpowiedzi nie ma korespondencji nadesłanej w roku 2022 r. i z tego powodu nie możemy wyodrębnić email nadesłanych z adresu "[email protected]" w roku 2022. Podstawę ewidencjonowania wpływających pism drogą elektroniczną w Straży Miejskiej Wrocławia stanowi adres korespondencyjny wskazany przez nadawcę, a nie adres portalu pośredniczącego "[...]". I z tego powodu nie ma możliwości wyodrębnienia zgłoszeń nadesłanych z adresu "[email protected]" w roku 2022. Korespondencja nadsyłana za pośrednictwem przedmiotowego portalu zawiera niezbędne dane osobowe, w tym adres do korespondencji wskazany przez osobę zgłaszająca. W związku z tym adres poczty, z którego zostało przesłane zgłoszenie, nie jest ewidencjonowany i wykorzystywany do komunikacji. Brak możliwości wyodrębnienia korespondencji nadesłanej za pośrednictwem portalu "[...]" w roku 2022 implikowało brak uzyskania pozostałych żądanych przez Pana informacji. Wobec złożonych wyjaśnień, dalsze podnoszenie zarzutu bezczynności organu jest bezskuteczne, gdy żądana informacja nie znajduje się w posiadaniu organu". Postanowieniem z dnia 19 czerwca 2024 r. zobowiązano organ do podania czy doręczył Skarżącemu swoje stanowisko zawarte w odpowiedzi na skargę stanowiące odpowiedź na wniosek Skarżącego z dnia 2 grudnia 2023 r., jeżeli tak to w jakiej dacie wraz z dowodem doręczenia – w terminie 7 dni pod rygorem rozpoznania sprawy na podstawie posiadanych akt (k: 18 akt sprawy sądowej). Pismem z dnia 1 lipca 2023 r. organ poinformował, że nie doręczył Skarżącemu swojego stanowiska osobnym pismem, gdyż stanowisko to zawarte zostało już w odpowiedzi na skargę (k:66 akt sprawy sądowej). Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym, w składzie trzech sędziów, stosownie do art. 119 pkt 4 oraz art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935; dalej: p.p.s.a.), jako że jej przedmiotem jest bezczynność organu. Zgodnie z art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach niepodejmowania przez nie nakazanych prawem aktów lub czynności w sprawach indywidualnych (art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.). W tym przypadku przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działania w danej formie i w określonym przez prawo terminie. W przypadku złożenia skargi na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej obowiązkiem Sądu jest w pierwszej kolejności zbadanie, czy sprawa mieści się w zakresie podmiotowym i przedmiotowym ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r., poz. 902, dalej u.d.i.p.), jeżeli tak, to czy zachowanie organu, tak co do formy, treści i terminu wypełnia wymogi stawiane przez ustawę o dostępie do informacji publicznej. Przenosząc te uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy nie ma sporu, że w myśl art. 4 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p. nie budzi wątpliwości, że adresat wniosku – Komendant Straży Miejskiej - jest co do zasady podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej. Stosownie bowiem do art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o strażach gminnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 1763), straż miejska jest jednostką organizacyjną gminy (miasta) - samorządową umundurowaną formacją powołaną do ochrony porządku publicznego na terenie gminy (miasta), której koszty funkcjonowania - jak wynika z art. 1 ust. 1 i art. 5 tej ustawy - są ponoszone z budżetu gminy. Do zadań straży należy w szczególności czuwanie nad porządkiem i kontrola ruchu drogowego w zakresie określonym w przepisach o ruchu drogowym (art. 11 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy). Nie budzi również wątpliwości, iż żądane informacje stanowią informację publiczną. Pojęcie informacji publicznej zdefiniowane zostało w art. 1 ust. 1 u.d.i.p., zgodnie z którym informację publiczną stanowi każda informacja o sprawach publicznych. Jego doprecyzowanie zawarto w art. 6 ust. 1 u.d.i.p., który wymienia rodzaje spraw, jakich mogą dotyczyć informacje o charakterze publicznym, przy czym jest to tylko przykładowy katalog spraw i dlatego dla prawidłowego ustalenia znaczenia tego pojęcia uwzględnić należy także postanowienia Konstytucji RP, która w art. 61 ust. 1 ustanawia prawo obywatela do uzyskania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne, a także o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, oraz innych osób i jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Na podstawie wskazanych wyżej przepisów przyjąć trzeba, że informacją publiczną jest każda informacja wytworzona przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne oraz inne podmioty, które wykonują funkcje publiczne lub gospodarują mieniem publicznym, jak również informacje odnoszące się do wspomnianych władz, osób i innych podmiotów, niezależnie od tego, przez kogo zostały wytworzone, o ile dotyczą sfery faktów. W ocenie Sądu, informacja o czynnościach podjętych przez straż w następstwie ujawnienia wykroczenia stanowi informację publiczną. Jest to bowiem informacja o sposobie działania jednostki organizacyjnej samorządu terytorialnego, tj. informacja o wywiązywaniu się z obowiązków ustawowych w zakresie czuwania nad porządkiem publicznym przez jednostkę powołaną do ochrony porządku publicznego. Mieszczą się one w zakresie art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. c i d u.d.i.p., gdyż dotyczą bowiem zasad funkcjonowania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym informacji o sposobach przyjmowania i załatwiania spraw, stanie przyjmowanych spraw, kolejności ich załatwiania lub rozstrzygania. Ta sama ocena odnosi się do informacji o środkach jakie zastosowano wobec sprawców wykroczeń. Ustawa o dostępie do informacji publicznej w kompleksowy sposób reguluje procedurę dostępu do informacji publicznej, nie zawiera jednak przepisów, które dotyczyłyby bezczynności organu. Stąd, aktualny pozostaje wypowiadany w orzecznictwie sądowym pogląd, że warunkiem wykluczenia zarzutu bezczynności na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej jest to, aby stosowne działanie podmiotu zobowiązanego podjęte było - w wymaganych przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej - terminie i formie (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 26 lipca 2022 r., sygn. akt II SAB/Wa 51/22). Należy podnieść, że informacja o nieposiadaniu przez podmiot zobowiązany żądanej informacji publicznej powinna przybrać formę czynności materialnotechnicznej o charakterze informacyjnym. Powiadomienie takie powinno zawierać dane pozwalające na ocenę rzetelności takiego twierdzenia. Zgodnie z art. 4 ust. 3 u.d.i.p. zobowiązane do udostępnienia informacji publicznej są podmioty, o których mowa w ust. 1 i 2 tego przepisu, będące w posiadaniu takich informacji. Przepis ten jednoznacznie wskazuje, że dla realizacji obowiązku informacyjnego istotne znaczenie ma to, czy dany podmiot posiada informację publiczną żądaną przez stronę. Organ ma obowiązek udostępnienia informacji tylko wtedy, gdy jest w jej posiadaniu. Nie ma natomiast takiego obowiązku, gdy wnioskowanej informacji nie posiada i to także wówczas, gdy powinien ją posiadać (por. wyroki NSA: z 23 września 2003 r., sygn. akt II SA 1852/03; z 20 lutego 2013 r., sygn. akt I OSK 2235/12, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Powyższe oznacza, że nieposiadanie wnioskowanej informacji publicznej przez podmiot zobowiązany do jej udostępnienia stanowi na gruncie art. 4 ust. 3 u.d.i.p. negatywną przesłankę udostępnienia owej informacji, co uniemożliwia pozytywne załatwienie wniosku o dostęp do informacji publicznej (por. wyrok NSA z 9 stycznia 2015 r., sygn. akt I OSK 638/14, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Jednak aby można było uznać, że podmiot informujący o nieposiadaniu wnioskowanej informacji publicznej w sposób należyty wywiązał się z obowiązków nałożonych przepisami u.d.i.p. i tym samym nie zachodzi jego bezczynność w zakresie udzielenia informacji publicznej, powinien wyraźnie i stanowczo powiadomić wnioskodawcę o nieposiadaniu owej informacji. W tym celu powinien złożyć wobec wnioskodawcy jasne oświadczenie o nieposiadaniu takich dokumentów, a nadto twierdzenie takie w całości uwiarygodnić (por. wyrok NSA z 14 czerwca 2021 r., sygn. akt III OSK 4072/21, LEX nr 3189017). W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej winien złożyć oświadczenie jednoznaczne w swej treści, tak aby wnioskodawca nie musiał jej domniemywać lub domyślać się tego, czy w udzielonej odpowiedzi nie jest ukryta jakaś informacja dająca możliwość swobodnej zmiany stanowiska co do posiadania przez ów podmiot wnioskowanych informacji publicznych. Adresat wniosku musi więc wprost i w jednoznaczny sposób wypowiedzieć się, że nie posiada żadnej z wnioskowanych informacji (por. wyroki NSA z 24 listopada 2009 r., sygn. akt I OSK 851/09; z 9 stycznia 2015 r., sygn. akt I OSK 638/14, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Powyższego obowiązku organ w niniejszej prawie nie zrealizował, a to z powodów wskazanych niżej. Należy przypomnieć, że Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie podkreślał, że powiadomienie wnioskodawcy o nieposiadaniu żądanej informacji musi odbywać się z zachowaniem ogólnych, powszechnie akceptowanych standardów proceduralnych, wynikających chociażby z zasad "dobrej administracji". Stanowisko podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej winno zatem zawierać takie informacje, które pozwolą na ocenę rzetelności twierdzenia o nieposiadaniu wnioskowanych dokumentów czy informacji. Podkreśla się w tym zakresie, że wnioskodawca nie może być pozbawiony należnej mu ochrony, a mogłoby to mieć miejsce, gdyby samo ogólnikowe twierdzenie podmiotu zobowiązanego o nieposiadaniu żądanych informacji zwalniało z zarzutu bezczynności w ich udostępnieniu. Powiadomienie wnioskodawcy o nieposiadaniu żądanych dokumentów winno być nie tylko jasne i konkretne, ale także zawierać pewne wyjaśnienie, dlaczego organ nie posiada żądanych informacji, jeśli powinien je posiadać. Przedstawione informacje winny być na takim poziomie szczegółowości, który pozwoli sądowi dokonać oceny, czy prawdopodobne jest, że podmiot zobowiązany rzeczywiście nie posiada żądanej informacji publicznej, mimo że powinien taką informację posiadać (por: wyroki NSA: z 24 listopada 2009 r., sygn. akt I OSK 851/09; wyrok NSA z 27 marca 2012 r., sygn. akt I OSK 156/12, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Podkreśla się przy tym, że tylko przy zachowaniu powyższych zasad możliwe jest zapewnienie wnioskodawcy realnej ochrony sądowej przed arbitralnymi działaniami podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznych, który z różnych przyczyn może dążyć do niewykonania spoczywających na nim ustawowych obowiązków (por. wyrok NSA z 9 stycznia 2015r., sygn. akt I OSK 638/14, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). W niniejszej sprawie, odpowiedź organu z dnia 7 grudnia 2023 r. została ograniczona do stwierdzenia, że Straż Miejska Wrocławia nie posiada obecnie żądanych we wniosku informacji, co nie spełnia wymogu uprawdopodobnienia nieposiadania przez podmiot zobowiązany informacji publicznej, o czym była mowa w powyższych wywodach. Jeśli podmiot zobowiązany informacji nie posiada, powinien wskazać przyczynę tego stanu rzeczy. W okolicznościach niniejszej sprawy organ nie rozpoznał zatem w sposób właściwy wniosku Skarżącego o udostępnienie informacji publicznej. Uznając, że udzielona Skarżącemu w piśmie z dnia 7 grudnia 2023 r. odpowiedź organu co do żądania udostępnienia informacji nie spełnia wskazanych standardów, Sąd na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a.w punkcie I wyroku stwierdził bezczynność organu. Dokonując oceny charakteru stwierdzonej bezczynności Sąd uznał, że naruszenie prawa w tym zakresie, nie miało rażącego charakteru, stosownie do treści art. 149 § 1a p.p.s.a. (pkt II sentencji wyroku). Sąd miał bowiem na względzie, że orzeczenie rażącego naruszenia prawa jest zastrzeżone zatem dla najbardziej jaskrawych przypadków długotrwałej bierności organów. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, w tym terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi być znaczne i niezaprzeczalne. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach ma być przy tym oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia (por. wyroki NSA: z dnia 11 maja 2022 r., sygn. akt II OSK 2893/21, z dnia 21 czerwca 2022 r., sygn. akt II OSK 2741/21). Taka sytuacja szczególna w badanej sprawie nie zaistniała. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy Sąd nie dopatrzył się w działaniu organu lekceważącego traktowania Strony. W ustawowym terminie, o którym mowa w art. 13 ust. 2 u.d.i.p., organ jako adresat wniosku zareagował na wniosek i wystosował do Wnioskodawcy pismo z dnia 7 grudnia 2023 r., którego treść jednoznacznie wskazuje na to, że ma ono charakter pisma informacyjnego, będącego reakcją podmiotu zobowiązanego na wniosek Strony złożony w trybie i na zasadach określonych w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Jednakże stanowisko organu w zakresie spornym - z powodów, o których była już mowa wyżej - nie zasługuje na aprobatę Sądu. Rozpatrując skargę na bezczynność, Sąd musi także rozważyć, czy po jej wniesieniu nie zaszły przesłanki do umorzenia postępowania sądowego. Załatwienie bowiem przez organ wniosku po wniesieniu do sądu skargi na bezczynność powoduje, że zobowiązanie organu do wydania aktu w określonym terminie staje się bezprzedmiotowe, a postępowanie sądowe w tym przedmiocie podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Nie budzi wątpliwości pogląd, że sprawa sądowoadministracyjna przestaje istnieć na skutek uwzględnienia skargi przez organ w trybie autokontroli (art. 54 § 3 p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a. odnosi się również do skargi na bezczynność organu w przypadkach, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a., ponieważ przepis ten wyraźnie stanowi, że organ, którego bezczynność zaskarżono może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości w terminie 30 dni od dnia jej otrzymania. Uwzględnienie przez organ skargi na bezczynność może zaś nastąpić jedynie poprzez wydanie aktu administracyjnego lub dokonanie czynności z zakresu administracji publicznej. W uchwale z dnia 26 listopada 2008 r. sygn. akt I OPS 6/08, NSA w składzie siedmiu sędziów stwierdził, że ww. regulacja ma zastosowanie także w przypadku, gdy po wniesieniu skargi na bezczynność organu – w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a. - organ wyda akt lub dokona czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, co do których pozostawał w bezczynności. W okolicznościach sprawy na dzień rozpatrywania skargi nie ustała bezczynność organu. Jak bowiem ustalono stanowisko organu zawarte w odpowiedzi na skargę stanowiące odpowiedź na wniosek z dnia 2 grudnia 2023 r. nie zostało Skarżącemu przez organ doręczone. Dlatego też w punkcie III sentencji wyroku Sąd na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. zobowiązał organ do rozpoznania wniosku Skarżącego w terminie 14 dni od otrzymania prawomocnego wyroku. O kosztach w postaci uiszczonego przez Stronę wpisu orzeczono w pkt IV sentencji wyroku na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło