IV SAB/Wr 51/17
WyrokWSA we Wrocławiu2017-06-06
Skład orzekający: Mirosława Rozbicka -Ostrowska, Ewa Kamieniecka, Julia Szczygielska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Towarzystwo Budownictwa Społecznego Sp. z o.o. pozostawało w bezczynności w zakresie udostępnienia informacji publicznej, a jeśli tak, to czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Sąd umorzył postępowanie w zakresie punktów 3 i 4 wniosku o udostępnienie informacji publicznej, ponieważ żądane dane zostały udostępnione po wniesieniu skargi. W pozostałym zakresie skargę oddalono, uznając, że organ udzielił odpowiedzi na pytania dotyczące punktów 1 i 2 wniosku. Sąd stwierdził jednak, że bezczynność organu w zakresie punktów 3 i 4 trwała ponad rok i miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, w związku z czym wymierzył organowi grzywnę.Stan faktyczny
Stowarzyszenie Mieszkańców zwróciło się do Towarzystwa Budownictwa Społecznego (TBS) o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej decyzji organów spółki oraz dokumentacji z posiedzeń organów spółki, a także o informację o opłaceniu zasądzonych grzywien. Po upływie ustawowego terminu, Stowarzyszenie wniosło skargę na bezczynność TBS. TBS odpowiedziało, że udzieliło odpowiedzi na część wniosku i wydało decyzję odmowną w innej części, a także wezwało do wykazania interesu prawnego. Stowarzyszenie podtrzymało skargę, wskazując na brak odpowiedzi na część wniosku skierowanego do Zarządu Spółki.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie w zakresie punktów 3 i 4 wniosku, oddalono skargę w pozostałym zakresie, stwierdzono rażące naruszenie prawa przez bezczynność, wymierzono grzywnę TBS w wysokości 500 zł oraz zasądzono od TBS na rzecz Stowarzyszenia koszty postępowania w kwocie 110,40 zł.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Rozbicka -Ostrowska Sędziowie Sędzia WSA Ewa Kamieniecka Sędzia NSA Julia Szczygielska (spr.) po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 6 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia Mieszkańców "[...]" z siedzibą w P. na bezczynność Towarzystwa Budownictwa Społecznego Sp. z o.o. w B. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. umarza postępowanie sądowoadministracyjne w zakresie pkt 3 i 4 wniosku z dnia 9 marca 2016 r. znak SM/23/2016 o udostępnienie informacji publicznej; II. oddala dalej idącą skargę; III. stwierdza, że bezczynność Towarzystwa Budownictwa Społecznego Sp. z o.o. w B. w zakresie rozpoznania pkt 3 i 4 wniosku, o którym mowa w pkt I wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; IV. wymierza Towarzystwu Budownictwa Społecznego Sp. z o.o. w B. grzywnę w wysokości 500 (słownie: pięćset) złotych; V. zasądza od Towarzystwa Budownictwa Społecznego sp. z o.o. w B. na rzecz Stowarzyszenia Mieszkańców "[...]" z siedzibą w P. kwotę 110,40 (słownie: sto dziesięć 40/100) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
W dniu 9 marca 2016 r. wnioskiem nr [...], przesłanym za pośrednictwem poczty elektronicznej, Stowarzyszenie Mieszkańców "[...]" w P. (zwane dalej stroną, skarżącym lub Stowarzyszeniem) zwróciło się do Zarządu Towarzystwa Budownictwa Społecznego sp. z o.o. w B. o udzielenie informacji publicznej poprzez:
1) wskazanie jakie zostały podjęte decyzje/uchwały czy inne postanowienia w związku z otrzymanym pismem Stowarzyszenia z dnia 14 grudnia 2015 r, przekazanym Zarządowi Spółki przez Burmistrza B., co zostało potwierdzone pismem z dnia 25 stycznia 2016 r., nr [...];
2) udostępnienie kopii dokumentów – uchwał, decyzji, protokołu – związanych z czynnościami wymienionymi w punkcie 1;
3) udostępnienie w formie skanu pełnej dokumentacji (uchwały, protokoły, decyzje i wszystkie inne powiązane dokumenty) z Walnego Zgromadzenia Wspólników, Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników, posiedzeń Zarządu, Rady Nadzorczej za okres od lipca do marca 2016 r.;
4) wskazanie, czy grzywny zasądzone od Spółki przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zostały opłacone przez Spółkę, czy pokrył je Zarząd z własnych środków.
W dniu 27 lutego 2017 r. skarżący – za pośrednictwem podmiotu zobowiązanego – wystąpił do tutejszego Sądu ze skargą na bezczynność Spółki zarzucając jej naruszenie art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, art. 1 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 1, art. 13 ust. 1 i 2 oraz art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 1764 ze zm., zwanej dalej u.d.i.p.) poprzez nieudzielenie odpowiedzi zgodnie z żądaniem wniosku.
Skarżący wskazał, że od blisko roku podmiot zobowiązany nie udostępnił oczekiwanych przez niego danych, ani też nie wydał decyzji odmownej. Naruszył on tym samym ustawowy, czternastodniowy termin, wynikający z art. 13 ust. 1 u.d.i.p.
W związku z czym strona wniosła o zobowiązanie organu do rozpatrzenia wniosku w terminie 14 dni od doręczenia akt sprawy, stwierdzenie, że bezczynności miała rażący charakter, nałożenie grzywny, a także zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę podmiot zobowiązany stwierdził, że nie doszło w niniejszej sprawie do bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej. W zakresie bowiem punktu 1 i 2 wniosku stronie została udzielona odpowiedź pismem z dnia 9 września 2016 r.
Z kolei w odniesieniu do punktu 3 żądania skarżącego została wydana decyzja odmowna w dniu [...] września 2016 r., nr [...]. Ponadto w dniu 13 marca 2017 r. wezwano Stowarzyszenie do wykazania interesu prawnego w zakresie pozyskania żądanych w tym zakresie danych.
Wskazanym pismem udzielono również skarżącemu odpowiedzi na pytanie zawarte w punkcie 4 wniosku z dnia 9 marca 2016 r. stwierdzając, że nie dotyczy ono informacji o charakterze publicznym.
Mając powyższe na uwadze podmiot zobowiązany wniósł o oddalenie skargi w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W piśmie z dnia 10 kwietnia 2017 r. skarżący odniósł się do twierdzeń podmiotu zobowiązanego wskazując, że Spółka nie udziela w ogóle odpowiedzi na składane wnioski o udostępnienie informacji publicznej bądź też czyni to z uchybieniem ustawowych terminów. Dalej skarżący wyjaśnił, że 9 marca 2016 r. złożył dwa różne wnioski kierowane do Zarządu i Rady Nadzorczej Spółki. Odpowiedź Zarządu z dnia 9 września 2016 r., a także decyzja odmowna wydana w tym samym dniu dotyczyły wniosku skierowanego do Rady Nadzorczej. Do dnia wniesienia skargi nie uzyskał on natomiast odpowiedzi w zakresie wniosku adresowanego do Zarządu Spółki. Dopiero pismem z dnia 13 marca 2017 r. podmiot zobowiązany odniósł się do 3 i 4 punktu wniosku o udostępnienie informacji publicznej. W dalszym jednak ciągu pozostaje w bezczynności w zakresie punktu 1 i 2 żądania z dnia 9 marca 2016 r.
Mając na uwadze wskazane okoliczności skarżący wniósł o zobowiązanie Zarządu Spółki do udzielenia żądanej informacji w zakresie punktów 1 i 2 wniosku o udostępnienie informacji publicznej, a w odniesieniu do punktów 3 i 4 tego wniosku o umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego. Ponadto skarżący podtrzymał pozostałe żądania skargi dotyczące wymierzenia grzywny, stwierdzenia, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz zasądzenia kosztów postępowania sądowego, których wysokość określił na kwotę 128,60 złotych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 – 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.
Wskazać również należy, że rozstrzygając daną sprawę, sąd administracyjny nie jest związany zarzutami skargi i sformułowanymi w niej wnioskami, lecz ocenia ją w całokształcie okoliczności faktycznych i prawnych danej sprawy, o czym stanowi art. 134 § 1 p.p.s.a.
W niniejszej sprawie przedmiotem postępowania jest bezczynność związana z udostępnieniem informacji publicznej.
Jak wynika z art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystaniu na zasadach i w trybie określonych tym aktem prawnym.
Stosownie zaś do treści art. 2 ust. 1 u.d.i.p., prawo dostępu do informacji publicznej przysługuje każdemu, z zastrzeżeniem art. 5, który wprowadza w tym zakresie pewne ograniczenia związane z ochroną informacji niejawnych oraz innych tajemnic ustawowo chronionych, a także ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy.
W myśl art. 4 ust. 1 i 2 u.d.i.p., obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, a także organizacje związkowe i organizacje pracodawców, reprezentatywne w rozumieniu ustawy z dnia 24 lipca 2015 r. o Radzie Dialogu Społecznego i innych instytucjach dialogu społecznego (Dz. U. z 2015 r., poz. 1240) oraz partie polityczne. Do wymienionego katalogu zaliczają się między innymi podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego (art. 4 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p.).
Przepisy powołanej ustawy nakładają na podmioty dysponujące informacjami publicznymi obowiązek ich udostępnienia bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.). W przypadku, gdy informacja publiczna nie może zostać udostępniona w czternastodniowym terminie, należy powiadomić wnioskodawcę o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni się informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2).
W przedmiotowej sprawie bezspornym jest, że Zarząd Spółki – jako podmiot, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p. – zobowiązany był do udostępnienia żądanych przez skarżącego informacji publicznych. Nie budzi również wątpliwości fakt, że oczekiwane przez stronę dane w zakresie punktu 3 i 4 wniosku z dnia 9 marca 2016 r., nr [...] zostały jej udostępnione przez organ dopiero po wniesieniu skargi na bezczynność do tutejszego Sądu. Jak wynika bowiem z akt sprawy, skarga na bezczynność Spółki wpłynęła w dniu 27 lutego 2017 r., zaś udzielenie informacji we wskazanym zakresie nastąpiło w dniu 13 marca 2017 r..
W związku z tym należało przyjąć, że do dnia wniesienia skargi podmiot zobowiązany pozostawał w bezczynności w zakresie udostępnienia skanów pełnej dokumentacji (uchwały, protokoły, decyzje) z Walnego Zgromadzenia Wspólników, Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników, posiedzeń Zarządu, Rady Nadzorczej za okres od lipca do marca 2016 r. (punkt 3 wniosku) oraz wskazania, czy grzywny zasądzone od Spółki przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zostały opłacone przez Spółkę, czy pokrył je Zarząd z własnych środków (punkt 4 wniosku). Niemniej jednak podmiot zobowiązany stan ten usunął przesyłając skarżącemu stosowne dane pismem z dnia 13 marca 2017 r., nr [...].
Podkreślić w tym miejscu należy, że wbrew stanowisko podmiotu zobowiązanego wyrażonego w odpowiedzi na skargę, wydana przez niego decyzja nr 5/2016 z dnia 9 września 2016 r. nie odnosiła się do wniosku o udostępnienie informacji publicznej będącego przedmiotem niniejszego postępowania. Stanowiła ona bowiem reakcję na wniesione w tym samym dniu żądanie skarżącego oznaczone sygnaturą [...], które skierowane było do Rady Nadzorczej Spółki, a nie jej Zarządu. Stąd też nie można było uwzględnić faktu wydania wskazanego rozstrzygnięcia w okolicznościach niniejszej sprawy.
Udostępnienie informacji publicznej po wniesieniu skargi na bezczynność czyniło zbędnym konieczność orzeczenia o zobowiązaniu Zarządu Spółki do rozpoznania żądania strony skarżącej w zakresie dotyczącym punktów 3 i 4 wniosku. Skoro więc postępowanie w tym przedmiocie okazało się bezprzedmiotowe, należało je umorzyć na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., o czym orzeczona w punkcie I sentencji wyroku.
W pozostałej części, obejmującej kwestię udostępnienia informacji, o których mowa w punktach 1 i 2 wniosku skarżącego z dnia 9 marca 2016 r., Sąd uznał skargę za nieuzasadnioną. Dostrzec bowiem należy, że pismem z dnia 9 września 2016 r., nr [...] Prezes Zarządu Spółki poinformował skarżącego, że organy Towarzystwa Budownictwa Społecznego sp. z o.o. w B. nie wydały żadnych decyzji w związku z pismem Stowarzyszenia z dnia 14 grudnia 2015 r. Stąd też nie było możliwe ich udostępnienie skarżącemu.
Skoro w treści wskazanego pisma w liczbie mnogiej podano, że to organy Spółki nie podjęły jakichkolwiek decyzji, wskazane pojęcie należało odnieść zarówno do Rady Nadzorczej jak i Zarządu Spółki. Jak wynika bowiem z przepisów ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 1578 ze zm., zwanej dalej k.s.h.), do organów spółki z ograniczoną odpowiedzialnością zaliczają się: zarząd (art. 201 i następne k.s.h.), rada nadzorcza lub komisja rewizyjna (art. 213 i następne k.s.h.) oraz zgromadzenie wspólników (art. 227 i następne k.s.h.).
Mając na uwadze wskazane okoliczności nie ulegało wątpliwości, że przesłane skarżącemu pismo z dnia 9 września 2016 r. zawierało odpowiedź na jego pytania zawarte w punktach 1 i 2 wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Powołane więc w tym względzie zarzuty naruszenia art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, art. 1 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 1, art. 13 ust. 1 i 2 oraz art. 16 ust. 1 u.d.i.p. okazały się nieuzasadnione. Dlatego też działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę na bezczynność podmiotu zobowiązanego w tym zakresie należało oddalić, o czym orzeczono w punkcie II sentencji wyroku.
Umorzenie postępowania w zakresie zobowiązania organu do udostępnienia skarżącemu danych publicznych, o które wnioskował w punktach 3 i 4 swojego żądania, nie zwalnia sądu administracyjnego z obowiązku dokonania oceny charakteru stwierdzonej bezczynności poprzez ustalenie, czy miała ona miejsce z rażącym naruszeniem prawa, czy też nie, co wprost wynika z treści art. 149 § 1a p.p.s.a.
Poddając analizie uchybienie terminom udostępnienia informacji publicznej należało przede wszystkim wziąć pod uwagę, że podmiot zobowiązany pozostawał w bezczynności w długim okresie, bo trwającym ponad rok. Na wniosek skarżącego z dnia 9 marca 2016 r. w zakresie punktów 3 i 4 udzielił on bowiem odpowiedzi dopiero w dniu 13 marca 2017 r. Nie wyjaśnił przy tym z jakich powodów zwlekał z udzieleniem odpowiedzi, ani nie podał żadnych okoliczności usprawiedliwiających. Stąd też należało uznać, że bezczynność podmiotu zobowiązanego miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, o czym – na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. – orzeczono w punkcie III sentencji niniejszego wyroku.
Jednocześnie Sąd orzekł o wymierzeniu Spółce grzywny w kwocie 500 złotych na podstawie 149 § 2 p.p.s.a., o czym stanowi punkt IV sentencji wyroku. Wymierzając grzywnę Sąd miał na względzie przede wszystkim kilkunastomiesięczny okres pozostawania przez Zarząd w bezczynności. Wzięto również pod uwagę, że po wniesieniu skargi podmiot zobowiązany udostępnił żądane dane. Uznając, że wysokość grzywny, której maksymalna granica ustalona na podstawie aktualnie dostępnych wskaźników kształtuje się na poziomie ok. 34.000,00 złotych, ma stanowić sankcję za spowodowany stan bezczynności oraz być środkiem zapobiegającym podobnym zachowaniom w przyszłości, Sąd doszedł do przekonania, że wysokość wymierzonej grzywny w okolicznościach niniejszej sprawy jest adekwatna do celów jakie ma ona zrealizować.
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania sądowego wynikało z treści art. 201 § 1 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. (zob. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 listopada 2008 r., sygn. akt I OPS 6/08). Ich wysokość została zaś określona częściowo na podstawie zestawienia sporządzonego przez skarżącego, obejmując kwotę 110,40 złotych, na którą złożyły się: wpis od skargi (100 złotych) oraz koszty korespondencji związane z wniesieniem skargi oraz pisma procesowego (10,40 złotych). Sąd nie uwzględnił przedłożonego przez stronę spisu kosztów w zakresie odnoszącym się do kwoty 23,40 złotych z tytułu przejazdu z siedziby skarżącego do siedziby podmiotu zobowiązanego, gdyż wydatek ten nie znajduje podstaw w treści art. 205 § 1 p.p.s.a. W przepisie tym mowa jest bowiem wyłącznie o zwrocie kosztów przejazdu do sądu, nie zaś do podmiotu, za pośrednictwem którego skarga ma zostać wniesiona. W celu złożenia skargi strona mogła skorzystać z usług operatora pocztowego i tylko w tym zakresie jej wniosek zasługiwał na uwzględnienie.
Odnosząc się z kolei do żądania podmiotu zobowiązanego o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego, należy jedynie wskazać, że koszty takie – w myśl art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a – przysługują wyłącznie w sytuacji kiedy skarga została uwzględniona i jedynie dla strony skarżącej.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło