IV SAB/Wr 52/16
PostanowienieWSA we Wrocławiu2016-04-07
Skład orzekający: Lidia Serwiniowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny jest właściwy do rozpoznania skargi na ogólne niezadowolenie z działania ośrodka pomocy społecznej, które nie dotyczy konkretnego postępowania administracyjnego ani indywidualnego aktu lub czynności organu?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania skargi, która stanowi wyraz ogólnego niezadowolenia z działania ośrodka pomocy społecznej i nie dotyczy konkretnego postępowania administracyjnego ani indywidualnego aktu lub czynności organu. Skarga taka, formułująca zarzuty zaniedbania lub nienależytego wykonywania zadań przez organ, naruszenia praworządności lub interesów skarżących, albo przewlekłego załatwiania spraw, powinna być wniesiona w trybie skargi powszechnej uregulowanej w Kodeksie postępowania administracyjnego, a nie do sądu administracyjnego, który jest właściwy do kontroli aktów i czynności wymienionych w art. 3 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na bezczynność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś. w przedmiocie nieprzyznania pomocy w formie zasiłku celowego i okresowego za okres od marca 2013 r. do stycznia 2014 r. Skarżąca domagała się przyznania zasiłków, wskazując, że MOPS przyznaje je innym, a jej nie, mimo że korzysta z pomocy od 2013 r. Organ wskazał, że brak wywiadu środowiskowego uniemożliwia przyznanie świadczeń. Sąd uznał, że skarga nie mieści się w kognicji sądu administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Lidia Serwiniowska po rozpoznaniu w dniu 7 kwietnia 2016 r., na posiedzeniu niejawnym, sprawy ze skargi K. S. na bezczynność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś. w przedmiocie nieprzyznania pomocy w formie zasiłku celowego i okresowego za okres od marca 2013 r. do stycznia 2014 r. postanawia: odrzucić skargę.
Pismem z dnia 30 marca 2015 r., które wpłynęło do tutejszego Sądu w dniu 2 marca 2016 r., K. S. (zwana dalej skarżącą) wniosła skargę na bezczynność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś., w której domagała się m.in. "(...) przyznania mi zasiłków okresowych i celowych, ponieważ MOPS innym przyznaje zasiłki, a mi nie, mimo, że inni korzystają z MOPS-u dłużej ode mnie (ja od 2013 r. – od marca 2013 r. do stycznia 2014 r.)".
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś., działający z upoważnienia Prezydenta Miasta Ś., wskazał, że podstawą przyznania pomocy finansowej jest przeprowadzenie rodzinnego wywiadu środowiskowego. Wobec zaś braku możliwości jego przeprowadzenia w sprawach skarżącej, a co za tym idzie również analizy i oceny jej sytuacji, wydawane są decyzje odmawiające przyznania świadczeń z pomocy społecznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W myśl art. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne powołane są do rozpoznawania spraw sądowoadministracyjnych. Z kolei stosownie do art. 3 § 2 wskazanej ustawy, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
4) inne niż określone w pkt 1 – 3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (§ 3).
Z przytoczonych wyżej przepisów wynika, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie wyłącznie w sprawach ściśle przez ustawę określonych.
W niniejszej sprawie skarżąca złożyła skargę do sądu administracyjnego w związku z nieudzielaniem jej koniecznej pomocy w formie zasiłku celowego i okresowego w przeciwieństwie do innych osób, które korzystają ze wsparcia znacznie dłużej. Co istotne, skarżąca nie sformułowała przy tym zarzutu bezczynności co do konkretnego postępowania wszczętego w okresie od marca 2013 r. do stycznia 2014 r.
Przedmiotowa skarga stanowi zatem wyraz niezadowolenia z generalnego sposobu działania ośrodka pomocy społecznej, który przejawia się zróżnicowanym – w ocenie skarżącej – traktowaniem osób korzystających z pomocy w zależności od okresu udzielanego wsparcia. Skarżąca – podnosząc wskazaną kwestię – formułuje zatem w istocie skargę powszechną, uregulowaną przepisami działu VIII ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 23, zwanej dalej k.p.a.). Jak wynika bowiem z art. 227 k.p.a., przedmiotem skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwienie spraw.
Podkreślić również należy, że wskazana skarga nie inicjuje postępowania administracyjnego kończącego się wydaniem indywidualnego aktu lub podjęciem czynności rozstrzygających sprawę dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Rozpoznanie skargi sprowadza się bowiem do oceny działalności danego organu lub jego pracowników i wywiera skutek wyłącznie w odniesieniu do jego stosunków wewnętrznych.
W świetle powyższych rozważań należało uznać, że sąd administracyjny nie posiada legitymacji do rozpoznania przedmiotowej skargi. Żaden przepis ustawy procesowej regulującej postępowanie przed sądami administracyjnymi nie przewiduje bowiem możliwości kontroli przez wojewódzki sąd administracyjny postępowania dotyczącego rozpoznania skargi złożonej w trybie art. 227 k.p.a., zarówno w odniesieniu do czynności podejmowanych przez właściwy organ, jak i ewentualnej jego bezczynności. Sąd administracyjny ocenia zasadność zastosowania określonych przepisów prawa oraz dokonuje ich interpretacji wyłącznie w związku z rozpoznawaniem skarg wnoszonych na skonkretyzowane akty, czynności lub bezczynność organów administracji publicznej, mieszczące się w katalogu określonym w art. 3 § 2 i 3 p.p.s.a.
Mając na uwadze powyższe rozważania stwierdzić należy, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga nie podlega właściwości sądu administracyjnego, co skutkować musiało jej odrzuceniem na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło