IV SAB/Wr 55/14

|Sygn. akt IV SAB/Wr 55/14 | | , , , WYROK, , W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ, , , Dnia 15 lipca 2014 r., , , Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, w składzie następującym:, , Przewodniczący, , Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków (spr.), , Sędziowie, Sędzia WSA Lidia Serwiniowska, Sędzia NSA Julia Szczygielska, , , Protokolant, asystent sędziego Krzysztof Caliński, , , po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 15 lipca 2014 r., sprawy ze skargi S. H., na bezczynność Wójta Gminy L. P., w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, , oddala skargę., przyznaje radcy prawnemu M. P. kwotę 300,70 (słownie: trzysta i 70/100) złotych w tym 23% VAT od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu, Administracyjnego we Wrocławiu tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu sądowym., , S. H. w piśmie z dnia 3 stycznia 2014 r. wniósł do Urzędu Gminy L. P. o udostępnienie informacji publicznej – sporządzenia rejestru spraw sądowych Urzędu Gminy L. P. z lat 2006 r. do 2012 r. Jako formę przekazania informacji wskazał przesłanie informacji pocztą na adres domowy. W odpowiedzi na powyższy wniosek Urząd Gminy L. P. poinformował skarżącego, że żądana przez niego informacja ma charakter informacji przetworzonej w rozumieniu art. 3 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Podał, że na taką ocenę wnioskowanej informacji zadecydowały następujące przesłanki: sporządzenie rejestru wymaga przeprowadzenia analiz spraw sądowych za lata 2006 – 2012 r., sporządzenie rejestru wymaga zaangażowania dodatkowych nakładów finansowych i osobowych. W związku z powyższym Urząd wezwał o wskazanie w terminie 7 dni w jakim zakresie udostępnienie informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. W piśmie z dnia 27 stycznia 2014 r. skarżący odpowiedział, że wielokrotnie zwracał się do Urzędu Gminy i sugerował, że rejestr spraw sądowych należy sporządzić celem uniknięcia dodatkowego angażowania nakładów finansowych i osobowych. W odpowiedzi uzyskał informację, że brak jest podstaw do uznania, że żądana informacja jest informacją publiczną. Zatem wnioskuje o sporządzenie rejestru spraw sądowych zgodnie z ustawą zasadniczą, nie naruszając ustawy o ochronie danych osobowych. Stwierdził, że należy przetworzyć "w taki sposób aby wykazać, kto jest stroną skarżącą i kto jest oskarżony oraz czego sprawa dotyczyła i jaki zapadł wyrok". Dodał, że sporządzenie takiego rejestru pozwoli podsumować kadencję Wójta. Stwierdził, że "ma nadzieję, że Sekretarz upora się z tym problemem w terminie ustawowym", gdyż Urząd zatrudnia na etacie trzech radców prawnych a gminy ościenne zatrudniają jednego radcę prawnego na 1/2 etatu. Podał, że sporządzenie takiego rejestru pozwoli podsumować dwie kadencje pracy Pana Wójta, Sekretarza i Rady Gminy. Pismem z dnia 10 lutego 2014 r. Urząd Gminy L. P. poinformował skarżącego, że nie ma możliwości udzielenia informacji w formie określonej we wniosku, gdyż Urząd Gminy nie prowadzi rejestru spraw sądowych. Dodał, że w najbliższym czasie nie planuje się sporządzenia takiego rejestru, gdyż wiąże się to z koniecznością przeprowadzenia analiz spraw sądowych za lata 2006-2012 oraz zaangażowania dodatkowych nakładów finansowych i osobowych. W związku z powyższym pouczono skarżącego o treści art. 14 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej i wezwano do złożenia wniosku zawierającego wskazania co do sposobu udostępnienia informacji w terminie 14 dni od otrzymania niniejszego pisma. Pismem z dnia 17 lutego 2014 r. kierowanym do Sekretarza Gminy L. P. skarżący stwierdził, że w całości podtrzymuje swój wniosek z dnia 10 lutego 2014 r. na warunkach, które określił w piśmie z dnia 27 stycznia 2014 r. Złożył również nowy wniosek z dnia 17 lutego 2014 r., w którym powtórzył żądanie zawarte we wniosku z dnia 10 lutego 2014 r. Wójt Gminy L. P. decyzją z dnia 24 lutego 2014 r., wskazując na art. 10. art. 14 ust. 2 i art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz art. 104, art. 105 i art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1996 r. – kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2013 r., poz. 267) umorzył postępowanie w sprawie udzielenia skarżącemu informacji publicznej w postaci rejestru spraw sądowych Urzędu Gminy L. P. z lat 2006 – 2012 w formie papierowej. W uzasadnieniu decyzji przedstawiono treść wniosku skarżącego z dnia 10 lutego 2014 r. oraz korespondencji stron – w tym treść pisma organu z 17 lutego 2014 r. Organ stwierdził, odnosząc się do ostatnio wskazanego pisma, że wnioskodawca w terminie 14 dni od otrzymania powyższego pisma nie złożył wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub formie wskazanych w powiadomieniu. Przywołał treść art. 14 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej i wskazał, że zgodnie z powyższym przepisem skarżący został powiadomiony, że informacja nie może być udostępniona w sposób i formie wskazanej przez zainteresowanego; określono w jaki sposób organ może udzielić informacji i wezwano do poinformowania w terminie 14 dni w jakiej formie i w jaki sposób może być udostępniona. Ponieważ skarżący nie zareagował w terminie 14 dni od doręczenia wezwania na podstawie powołanego art. 14 ust. 2 u.d.i.p. umorzono postępowanie. W dniu 10 marca 2014 r. skargę na uporczywą bezczynność Wójta Gminy nadzorującego pracowników Gminy odpowiedzialnych za udostępnienie informacji publicznych i naruszanie tym samym art. 61 punkt 1 i 2 Konstytucji RP złożył wnioskodawca. W uzasadnieniu skargi podał, że w 2012 r. zwrócił się na sesji Rady Gminy Legnickie Pole o przesłanie rejestru spraw sądowych. Wspomniany rejestr miał posłużyć wnioskodawcy do celów statystycznych. W odpowiedzi otrzymał informację, że nie może on być udostępniony z uwagi na ochronę danych osobowych, później wyjaśniono, że żądana informacja nie jest informacją publiczną. Następnie skarżący przedstawił treść korespondencji pomiędzy stronami, opisaną wyżej. Stwierdził też, że nie może zgodzić się z decyzją z dnia 24 lutego 2014 r. "albowiem takie załatwienie sprawy przez pana Wójta nie ma charakteru incydentalnego, a swoim działaniem udowadnia, że on stanowi prawo, które nazywa prawem miejscowym stawiając siebie poza prawem. Dlatego też zwracam się do Sądu Administracyjnego o rozpoznanie mojej skargi wniesionej na Wójta Gminy L. P. A. K.". W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie ewentualnie oddalenie. W uzasadnieniu wskazano, że nie zasługuje ona na uwzględnienie albowiem w sprawie wniosku skarżącego o udzielenie informacji publicznej została wydana w dniu 24 lutego 2014 r. decyzja o umorzeniu postępowania, od której skarżący mógł wnieść odwołanie, o czym został pouczony. Ponadto organ podniósł, że nie można mu zarzucić bezczynności. Przeprowadził bowiem postępowanie, które zakończyło się wydaniem decyzji a więc wypełnił obowiązki nałożone przez ustawodawcę w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Niemożność udzielenia informacji spowodowanej brakiem złożenia przez skarżącego właściwego wniosku nie można utożsamiać z bezczynnością. Nadto uzyskanie informacji przetworzonej jest możliwe w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego. W przeciwieństwie do informacji prostej, przy której od osoby chcącej ją uzyskać nie żąda się wykazania interesu prawnego lub faktycznego, udostępnienie informacji przetworzonej wymaga wykazania, że jej uzyskanie jest uzależnione od istnienia szczególnie istotnego interesu publicznego. W odpowiedzi na skargę wnioskodawca wskazał na treść art. 9 k.p.a. i stwierdził, że w myśl powołanego przepisu Wójt "zobowiązany jest do odpowiedzi wskazując jakie czynności, lub jakiego papieru trzeba użyć żeby pismo nabrało mocy urzędowej, czynności takich nie dokonał umarzając postępowanie wskazując na możliwość odwołania się do instancji szczebla powiatowego (SKO) licząc, że tam sobie poradzi". W sprawie szczególnie istotnego interesu publicznego stwierdził, że jako mieszkaniec gminy ma prawo wiedzieć gdzie Wójt wydaje pieniądze a jego niepokój budzi konieczność zatrudnienia na etacie aż trzech radców prawnych. Co jest prawdopodobnie spowodowane nieprawidłowym działaniem organu. Ustanowiony w sprawie dla skarżącego pełnomocnik z urzędu w piśmie z dnia 1 lipca 2014 r. oświadczył, że w całości popiera skargę wnioskodawcy na bezczynność Wójta Gminy L. P.. Stwierdził, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych skarga na bezczynność organu nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia oraz może być wniesiona bez wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Wniosek o odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej z powodu nie wniesienia odwołania od decyzji Wójta z dnia 24 lutego 2014 r. jest zatem chybiony. Błędne też jest stanowisko organu, że nie można zarzucić mu bezczynności. Wniosek o udzielenie informacji publicznej powinien zgodnie z art. 13 ust. 1 być załatwiony w terminie 14 dni. Strona składała takie wnioski na sesjach Rady Gminy, odpowiedzi jednak nie otrzymał. Podobnie jak na wniosek z dnia 3 stycznia 2014 r. i 17 lutego 2014 r. Decyzja wydana w dniu 24 lutego 2014 r. o umorzeniu postępowania nie może być traktowana jako udzielenie informacji publicznej. Podkreślił, że nie ma wątpliwości, że żądana informacja jest informacją publiczną. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta o czym stanowi § 2 powołanego wyżej artykułu sprawowane jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta z mocy art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze m.) obejmuje również bezczynność organów. Przedmiotem skargi jest prawo do informacji publicznej, a podstawę do jej rozpoznania stanowią przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.). Ustawa ta określa procedurę dostępu do informacji publicznej nie zawiera jednak przepisów, które dotyczą bezczynności organu. Art. 16 cytowanej ustawy tylko w wąskim zakresie odsyła do przepisów kodeksu postępowania administracyjnego stanowiąc, że tylko w kwestii wydania decyzji stosuje się przepisy k.p.a. W tej sytuacji gdy skarga na bezczynność dotyczy udostępnienia informacji publicznej, nie musi być ona poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej. W przedmiotowej sprawie może być wniesiona bez wezwania do usunięcia naruszenia prawa (postanowienie NSA z 31 marca 2008r. sygn. akt I OSK 262/08). Przechodząc do merytorycznej oceny skargi będącej przedmiotem osądu należy podnieść, że w literaturze, a także w orzecznictwie przyjmuje się, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas gdy w terminie określonym przez prawo organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednak mimo istnienia ustawowego obowiązku nie kończy go wydaniem stosownego aktu (T. Woś, H. Krysiak - Malczyk i M. Romanowska, Komentarz do ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wydawnictwo Prawnicze "Lexis-Nexis" Warszawa 2005, str. 86). Wniesienie sprawy na milczenie jest uzasadnione nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy ale także w przypadku odmowy wydania aktu, mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby organ błędnie sądził, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania aktu (J.P. Tarno Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz Wydawnictwo " Lexis- Nexis" Warszawa 2006r. str. 37). Dla uznania bezczynności konieczne jest zatem ustalenie, że organ administracji zobowiązany był na podstawie przepisów prawa do wydania decyzji lub innego aktu albo do podjęcia określonych czynności. W niniejszej sprawie występują niesporne dwie okoliczności, które zadecydowały o sposobie rozstrzygnięcia sprawy. Pierwszą z nich jest fakt wydania w dniu 24 lutego 2014 r. decyzji w przedmiocie umorzenia postępowania, z uwagi jak stwierdził organ, wystąpienia merytorycznej przesłanki wynikającej z art. 14 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Drugą istotną okolicznością jest to, że skarżący nie złożył odwołania od powyższej decyzji, a wniósł do Sądu skargę na bezczynność w terminie zakreślonym do wniesienia odwołania. Istnieje powszechny pogląd w doktrynie jak i orzecznictwie sądowym, że o zakwalifikowaniu pisma decyduje treść pisma, a nie jego tytuł. Jednakże wszelkie wątpliwości, które mogły się pojawić w związku z twierdzeniami skargi, że skarżący nie zgadza się z decyzją z dnia 24 lutego 2014 r., zostały usunięte pismem pełnomocnika skarżącego z dnia 1 lipca 2014 r., w którym stwierdził, że popiera skargę na bezczynność, a w dalszej części tego pisma wskazuje, że w sprawie mamy do czynienia z bezczynnością. Zatem nie mamy do czynienia ze skargą na decyzję organu I instancji a ze skargę na bezczynność. Reasumując zatem należy stwierdzić, że w dacie wniesienia skargi na bezczynność był już rozpoznany wniosek skarżącego o udzielenie informacji publicznej z dnia 3 stycznia 2014 r. i 17 lutego 2014 r. Uczynił to organ decyzją z dnia 24 lutego 2014 r. Tym samym w dniu wniesienia skargi, czyli 10 marca 2014 r. organ nie był bezczynny. Wnioski skarżącego o udzielenie informacji publicznej zostały rozpoznane. Inną kwestią jest czy zostały one rozpoznane prawidłowo. W tym postępowaniu dotyczącym bezczynności Sąd nie może odnieść się do powyższych kwestii. Mógłby to uczynić organ rozpoznający sprawę na skutek odwołania skarżącego. Rozpoznając zatem skargę na bezczynność należy uznać, że nie miała ona miejsca w dacie złożenia skargi. Należy też stwierdzić, że Sąd rozpoznając skargę na bezczynność musi mieć na uwadze treść art. 149 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Mówi on, że Sąd uwzględniając skargę na bezczynność (...) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (...) (art. 1). Z przepisu powyższego wynika, że jego celem jest ochrona strony przez doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Na marginesie należy też zauważyć, że Sąd działając na podstawie powyższego przepisu może orzec jedynie o obowiązku wydania rozstrzygnięcia w danej sprawie, nie może natomiast nakazywać organowi sposobu tego rozstrzygnięcia ani też bezpośrednio orzekać o prawach lub obowiązkach skarżącego (por. wyrok NSA z dnia 10 kwietnia 2001 r. I SAB 37/00 – niepubl.). W niniejszej sprawie, skoro zapadła decyzja z dnia 24 lutego 2014 r., Sąd nie może nakazać ponownego rozstrzygnięcia wniosku z dnia 3 stycznia 2014 r. (i 17 lutego 2014 r.), został on już bowiem rozpatrzony. Reasumując: w dacie złożenia skargi nie miała miejsca bezczynność w rozumieniu przedstawionym na wstępie rozważań – tym samym skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Dlatego w oparciu o art. 151 p.p.s.a. należało orzec jak wyżej. H.B.6.08.2014 r.