IV SAB/Wr 57/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński Sędziowie Sędzia NSA Henryk Ożóg Sędzia NSA Julia Szczygielska (spr.) Protokolant st. asystent sędziego Aleksandra Dobosiewicz- Sass po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 7 lipca 2015 r. sprawy ze skargi Z. R. na bezczynność Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy we W. działającego z upoważnienia Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania i wydania decyzji w sprawie uznania za osobę bezrobotną oddala skargę. . Pismem z dnia 1 marca 2013r. Z. R. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na bezczynność organu w przedmiocie, cyt.:" (...) rozpoznania i wydania decyzji na mój wniosek z 7 grudnia 2012r. o uznanie mnie za osobę zarejestrowaną od 3 czerwca 1997r. i posiadającą ponownie status osoby bezrobotnej z dniem 22 marca 2009r. oraz odprowadzenie składek za dwa miesiące na ubezpieczenie zdrowotne (...)". Powołując się na powyższe, skarżący wniósł o, cyt.: "1. Stwierdzenia bezczynności ze strony organu, Powiatowego Urzędu Pracy we W., w przedmiocie pełnego wyjaśnienia wniosku z dnia 7 grudnia 2012r., o uznaniu mnie za osobę zarejestrowaną i posiadającą status osoby bezrobotnej z dniem 22 marca 2009r. 2. O stwierdzenie niezgodności dyrektywy z art. 33 ustęp 4c ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (...) z ustawą zasadniczą (zasadą prawa do własności) oraz w związku ze sprzecznością z dyrektywą z ustępu 4 punkt 4 tego samego art. 33, odnośnie sposobu dalszego postępowania w celu odzyskania statusu osoby bezrobotnej. 3. Ukarania organu za bezczynność. 4. Rozpoznania sprawy przez tutejszy Wojewódzki Sąd Administracyjny w pełnym składzie trzech sędziów zawodowych Naczelnego Sądu Administracyjnego." W uzasadnieniu skargi, skarżący wskazał m. innymi, że "opublikowana" decyzja z dnia [...] stycznia 2013r. o odmowie uznania Go za osobę bezrobotną z dniem 22 marca 2009r. nie wyjaśnia w całości złożonego wniosku, w którym domagał się uznania za osobę zarejestrowaną i posiadającą status osoby bezrobotnej z dniem 22 marca 2009r. Domaga się więc całościowego rozpoznania Jego wniosku z 7 grudnia 2012r. Zdaniem skarżącego, powołana przez organ I instancji "dyrektywa" z art. 33 ust.4c ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, "wprowadza bałagan w ustawie" i jest sprzeczna z art. 33 ust.4 pkt 4, który nie nakazuje wyrejestrowania z urzędu, a jedynie czasowo pozbawia statusu bezrobotnego. Narusza to w ocenie skarżącego prawo własności. W dalszej części skargi, skarżący nie godząc się z wydaną przez organ I instancji decyzją z dnia [...] stycznia 2009r. orzekającej o utracie przez skarżącego statusu osoby bezrobotnej z dniem 22 grudnia 2008r., przedstawił szeroką, a w tym względzie swoją argumentację. Nadto skarżący podniósł, że od piętnastu lat nie jest w stanie znaleźć pracy, gdy zaś organ twierdzi, że nie może mu w tym pomóc, co było przyczyną niestawiennictwa się w dniu 22 grudnia 2008r.Zmuszony jest zatem głodować, jak i nie ma na czynsz. Skarżący dalej wskazał, że ponieważ z dokumentów wynika, że w okresie od [...] czerwca 1997r. jest zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy we W. i z dwoma przerwami posiada status osoby bezrobotnej, a w okresie od 22 marca do 22 maja nie uzyskiwał dochodów, więc domagał się koniecznych sprostowań w dokumentach i uznanie w tamtym okresie za osobę zarejestrowaną i posiadającą status bezrobotnego. Ponieważ do tej pory – zdaniem skarżącego, organ nie rozpoznał prawidłowo Jego wniosku i nie wydał decyzji na ów wniosek, stąd wniósł o stwierdzenie bezczynności i ukaranie organu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wskazując, że przepis art.37 k.p.a. w związku z art.35 i 36 k.p.a. określa tzw. bezczynność organu. Zatem przesłanką bezczynności jest przekroczenie terminu załatwienia sprawy. Organ stwierdził, że wniosek Z. R. z dnia 7 grudnia 2012r. w sprawie uznania za osobę bezrobotną z dniem 22 marca 2009r. został zgodnie z (bez uchybienia proceduralnego) załatwiony, poprzez wydanie w dniu [...] stycznia 2013r. decyzji nr [...]. Decyzja ta została doręczona skarżącemu w dniu 11 stycznia 2013r. i osobiście odebrana przez Z. R. Odwołanie od decyzji skarżący złożył w dniu 15 stycznia 2013r., stąd organ działając na podstawie art. 133 k.p.a. odwołanie to wraz z aktami sprawy przekazał do organu odwoławczego z zachowaniem terminu 7 dniowego. Decyzja Wojewody D. nr [...] utrzymująca w mocy w/w decyzję organu I instancji została wydana w dniu [...] lutego 2013r. Nastąpiła tym samym kontrola instancyjna sprawy i aktu administracyjnego. Nadto organ nadmienił, że decyzją z dnia [...] stycznia 2009r., nr [...] Z. R. utracił status osoby bezrobotnej z dniem 22 grudnia 2008r. z powodu niestawiennictwa w urzędzie pracy w wyznaczonym terminie. W uzasadnieniu decyzji -in fine- zawarty jest passus, który powiadamia stronę, iż "odzyskanie statusu osoby bezrobotnej może nastąpić po upływie co najmniej 3 miesięcy od dnia niestawienia się w Powiatowym Urzędzie Pracy - w wyniku ponownej rejestracji." Ponowne uzyskanie statusu osoby bezrobotnej przez Z. R. nastąpiło w wyniku ponownej rejestracji w urzędzie pracy w dniu [...].05.2009r.(decyzja z dnia [...].06.2009r., nr [...]). Zdaniem organu, zastrzeżenia skarżącego do decyzji z dnia [...] stycznia 2013r. są chybione. Można domniemywać, iż skarżącemu chodzi o ciągłość rejestracji w urzędzie pracy. Nie ma takiego pojęcia w przypadku określonym przez Z. R. Pogląd skarżącego można określić jako błędną interpretację. Uznanie za osobę bezrobotną nie może (hipotetycznie lub nie) opierać się o sytuacje lub zdarzenia, które nie zaistniały w rzeczywistości. Skarga Z. R. jest zatem - w ocenie organu bezpodstawna, stąd organ wniósł jak na wstępie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie podkreślić należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie orzeka o istocie sprawy administracyjnej, czyli nie przyznaje określonych uprawnień, jak i nie odmawia ich przyznania. Zgodnie natomiast z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2014r., poz.1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z mocy art. 3 § 2 pkt 8 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwana dalej p.p.s.a. (Dz.U. z 2012r., poz.270 ze zm.) - kontrola ta obejmuje również bezczynność organu. Rozpoznając merytorycznie skargę należy podnieść, że przyjęte zostało, iż z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub gdy nie kończy go wydaniem stosownego aktu lub nie podejmuje czynności (por. T. Woś, M. Krysiak-Molczyk i M. Romańska, Komentarz do ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wyd.Prawnicze "Lexis-Nexis" (W-a 2005, str. 86). Podkreślić przy tym należy, że zgodnie z art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Kontrola Sądu w takich sprawach sprowadza się więc do zbadania, czy rzeczywiście organ administracji publicznej pozostaje w zwłoce. W sytuacji zatem, gdy Sąd uzna skargę za uzasadnioną, może zobowiązać organ administracji do wydania w określonym terminie decyzji, postanowienia lub aktu czy też dokonania czynności z zakresu administracji publicznej, jeśli organ ten nie uczynił tego mimo obowiązku wynikającego z przepisów prawa. Istotne jest przy tym, że w sprawach skarg na bezczynność organów administracji, wojewódzki sąd administracyjny orzeka biorąc pod uwagę stan sprawy istniejący w chwili wydawania orzeczenia, Aby zatem ocenić czy skarżony przez Z. R. organ, tj. działający z upoważnienia Prezydenta W. Dyrektor Powiatowego Urzędu Pracy pozostaje w bezczynności, należy mieć na względzie - jak to już wyżej Sąd podkreślił, że w sprawach ze skarg na bezczynność organów administracyjnych, sąd administracyjny orzeka, biorąc za podstawę stan prawny i faktyczny sprawy istniejący w dacie orzekania, a właściwie w chwili zamknięcia rozprawy. Równocześnie wskazać należy, że w tym postępowaniu Wojewódzki Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do kontroli wymienionych w skardze decyzji organu I instancji, jako, że w niniejszym postępowaniu, Sąd uprawniony jest jedynie do zbadania, czy organ instancji pozostaje w bezczynności, czy też nie w przedmiocie zgłoszonego przez skarżącego żądania - wniosku z dnia 7 grudnia 2012r. dotyczącego żądania uznania Go za osobę bezrobotną od dnia 22 marca 2009r. Z akt sprawy niewątpliwie wynika, że opisany wyżej wniosek skarżącego z dnia 7 grudnia 2012r. skierowany do Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy we W. wniesiony został do Powiatowego Urzędu Pracy we W. tego samego dnia, tj. 7 grudnia 2012r., gdzie zarejestrowany został pod numerem wpływu [...]. Niewątpliwe jest także w sprawie, że w wyniku rozpatrzenia powyższego wniosku decyzją z dnia [...] stycznia 2013r., Nr [...], działający z upoważnienia Prezydenta W. Dyrektor Powiatowego Urzędu Pracy - powołując się na przepis art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a ustawy z dnia 20 kwietnia 3004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jedn. Dz.U.z 2008r. Nr 69, poz. 415 ze zm.) w związku z § 2 ust. 1, § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 26 listopada 2004r. w sprawie rejestracji bezrobotnych i poszukujących pracy (Dz.U. 2004r. Nr 262 poz. 2607 ze zm.) oraz art. 104 k.p.a. - orzekł o odmowie uznania Z. R. za osobę bezrobotną z dniem 22 marca 2009r. W uzasadnieniu tej decyzji organ stwierdził m. innymi, iż, cyt.: "(..) za nieuzasadnione uznać należy zarzuty strony dotyczące niezgodnego z prawem zarejestrowania Go przez PUP jako osobę bezrobotną od dnia 22 maja 2009 r. Zdaniem strony po upływie 90 dni tj. od dnia 22 marca 2009 r. ponownie nabył on status osoby bezrobotnej nijako automatycznie, bez podejmowania dodatkowych czynności. Powyższe twierdzenia stoją w całkowitej sprzeczności z jasno sprecyzowanym przepisem art. 33 ust. 4 c ustawy, który wyraźnie wskazuje, iż do ponownej rejestracji niezbędne jest stawienie się rejestrującego wedle ogólnych reguł z wnioskiem o zarejestrowanie w PUP i od reguły tej ustawodawca nie przewidział żadnych odstępstw. Mając na uwadze powyższe rozważania uznać należało, iż w rozpoznawanej sprawie nie było możliwie zarejestrowanie strony jako osoby bezrobotnej wcześniej niż w dniu 22 maja 2009 r., gdyż w tym dniu stawił się on z wnioskiem o zarejestrowanie, spełniając przepisane prawem, wymogi do nabycia uprawnień jako osoba bezrobotna. Zważyć w tym miejscu należy, że obowiązujące na dzień orzekania w przedmiotowej sprawie Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 12 listopada 2012r w sprawie rejestracji bezrobotnych i poszukujących pracy (Dz.U. z 2012r. nr 1299) powiela koncepcję wnioskowania strony o uznanie za osobę bezrobotną, tym samym nie dopuszcza możliwości działania niejako "z urzędu" w przedmiocie uznania za osobę bezrobotną. Trudno ponadto, w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, zgodzić się z zarzutem strony naruszenia zasady ogólnej postępowania administracyjnego (zasady informacji). Decyzja Prezydenta Miasta W. z dnia [...].01.2009r orzekająca o utracie statusu osoby bezrobotnej z dniem 22.12.2008r zawiera jasno sprecyzowane i czytelne pouczenie wskazujące na możliwość ponownej rejestracji po spełnieniu określonych przesłanek.(...)". W świetle powyższych ustaleń, stwierdzić należy, że niezasadny jest podnoszony przez skarżącego zarzut bezczynności działającego z upoważnienia Prezydenta W. Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy we W., z tej to przede wszystkim przyczyny, organ ten w terminie określonym do rozpatrzenia sprawy, wydając opisaną wyżej decyzję z dnia [...] stycznia 2013r. - załatwił ją w formie przewidzianej przepisami kodeksu postępowania administracyjnego . Zgodnie bowiem z regulacją zawartą w art. 35 § 3 k.p.a. załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Podane powyżej terminy załatwienia sprawy oznaczają okres, w którym dana sprawa powinna być rozstrzygnięta w formie decyzji (postanowienia). Tak jak to już wyżej Sąd podkreślił, akta sprawy potwierdzają, że niniejsza sprawa wszczęta podaniem-wnioskiem skarżącego z dnia 7 grudnia 2012r. załatwiona została przez w/w organ I instancji wydaną w dniu [...] stycznia 2013r. decyzją administracyjną Nr [...], co równocześnie przeczy twierdzeniu skarżącego, jakoby organ ten uchybił przepisom kształtującym terminy załatwiania spraw. W konsekwencji powyższych ustaleń nie można przyjąć, by działający z upoważnienia Prezydenta W. Dyrektor Powiatowego Urzędu Pracy we W., pozostawał w bezczynności w sprawie opisanego wyżej wniosku (podania) skarżącego z dna 7 grudnia 2012r., skoro z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia tylko wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Z taką zaś sytuacją nie mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Tym samym zgodzić się należy z twierdzeniem organu I instancji, że fakt wydania przez tenże organ rozstrzygnięcia, które w ocenie skarżącego nie spełnia Jego oczekiwań nie świadczy o bezczynności organu. Zważyć przy tym także należy, że z akt sprawy niewątpliwie wynika, decyzją Wojewody D. z dnia [...] lutego 2013r., Nr [...], wydaną po rozpatrzeniu odwołania skarżącego od opisanej wyżej decyzji organu I instancji z dnia [...] stycznia 2013r., Nr [...], utrzymana została w mocy przedmiotowa decyzja organu I instancji. Podkreślić przy tym należy, że jeżeli – tak jak ma to miejsce w niniejszej sprawie - przed wszczęciem postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie ze skargi na bezczynność, organ administracji wydał przewidziany prawem akt, to oznacza, że organ ten nie pozostaje w stanie bezczynności i Sąd nie może uwzględnić skargi na podstawie art. 149 p.p.s.a.. Równocześnie wskazać należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w tym postępowaniu nie jest uprawniony do kontroli tak opisanej wyżej decyzji organu I instancji z dnia [...] stycznia 2013r., Nr [...], utrzymanej w mocy w/w decyzją Wojewody D. z dnia [...] lutego 2013r., Nr [...], jak i do powołanej w skardze decyzji organu I instancji z dnia [...] stycznia 2009r., jako, że w niniejszym postępowaniu, Sąd uprawniony jest jedynie do zbadania, czy organ I instancji pozostawał w bezczynności, czy też nie w przedmiocie rozpatrzenia wniosku (podania) skarżącego z dnia 7 grudnia 2012r. w przedmiocie w nim wyżej opisanym. To, że skarżący nie godzi się z rozstrzygnięciem organu I instancji, nie ma w niniejszej sprawie znaczenia, gdyż w niniejszym postępowaniu, jak to już Sąd zauważył, tą kwestią zajmować się nie może. Także podnoszone przez skarżącego okoliczności związane z Jego sytuacją osobistą, aczkolwiek bardzo istotne z punktu widzenia skarżącego, nie mogły być uwzględnione przez Sąd z tej to przede wszystkim przyczyny, iż względy społeczne, czy też sprawiedliwości społecznej Sąd ten nie może brać pod uwagę, jako, że dotyczą one sfery pozaprawnej. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak wyżej.