IV SAB/Wr 589/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Andrzej Nikiforów, Sędziowie: Asesor WSA Aneta Brzezińska, Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska (spr.), po rozpoznaniu w Wydziale IV w dniu 28 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi A. R. na bezczynność Wójta Gminy Długołęka w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 18 marca 2025 r. I. stwierdza, że Wójt Gminy Długołęka dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącej z dnia 18 marca 2025 r.; II. stwierdza, że bezczynność Wójta Gminy Długołęka nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Wójta Gminy Długołęka do rozpoznania wniosku skarżącej z dnia 18 marca 2025 r.; IV. zasądza od Wójta Gminy Długołęka na rzecz skarżącej A. R. kwotę 100,00 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. A. R. (dalej: Strona, Skarżąca) w dniu 18 marca 2024 r., za pośrednictwem poczty elektronicznej, działając na podstawie art. 2 ust. 1 i art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 1764, dalej; u.d.i.p.) wystąpiła do Urzędu Gminy Długołęka (dalej: organ) z wnioskiem o udzielenie informacji publicznej w zakresie udostępnienie nagrań z posiedzenia komisji wspólnej Rady Gminy Długołęka z dnia 17 marca 2025. Wskazała, że korespondencję w sprawie niniejszego wniosku prosi kierować na skrzynkę ePUAP: Pismem datowanym na 10 kwietnia 2025 r. Strona wezwała organ do wydania i prawidłowego doręczenia decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej. Wskazała, że brak odpowiedzi na wniosek sugeruje, że organ chce zastosować przesłankę ograniczającą dostęp do informacji publicznej. W takim przypadku powinna zostać wydana decyzja administracyjna. Strona wskazała na treść przepisu art. 16 ust. 1, art. 16 ust. 2, art. 39 k.p.a. oraz art. 107 § 1 k.p.a. Pismem z dnia 11 kwietnia 2024 r. organ w związku ze złożonymi ośmioma wnioskami o udostępnienie informacji publicznej, których treść przytoczył, poinformował Stronę, iż wnioskowane w siedmiu wnioskach informacje stanowią informację publiczną przetworzoną w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. W związku z powyższym wezwał Stronę do wykazania w terminie 14 dni od dnia otrzymania niniejszego pisma, że jej uzyskanie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. W uzasadnieniu wskazał m.in., że w zakresie wniosku Strony z dnia 18 marca 2025 r. wyszukanie zapisu audio z komisji ze wskazanych dni oraz wykonanie nagrań na płytę DVD wiąże się z koniecznością poniesienia kosztów pracy oraz kosztów rzeczowych. Skarżąca w dniu 13 maja 2025 r. za pośrednictwem organu złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na bezczynność Wójta Gminy Długołęka w sprawie rozpatrzenia jej wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia 18 marca 2025 r. Skarżąca wniosła o stwierdzenie bezczynności Wójta Gminy Długołęka w sprawie rozpatrzenia jej wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia 18 marca 2025 r. dotyczącego udostępnienie nagrań z posiedzenia komisji wspólnej Rady Gminy Długołęka z dnia 17 marca 2025 r.; zobowiązanie organu do niezwłocznego udzielenia wnioskowanej informacji publicznej, nie później jednak niż w terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku; wskazanie, iż bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz zasądzenie od organu na jej rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi zarzuciła, że do dnia sporządzenia skargi nie otrzymała żądanej informacji ani decyzji o odmowie jej udostępnienia. W związku z brakiem odpowiedzi, w dniu 10 kwietnia 2025 r. wezwała organ do wydania decyzji odmownej. W odpowiedzi organ wezwał ją w dniu 11 kwietnia 2025 r. do wykazania interesu publicznego. Strona wskazała, że zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. informacja publiczna powinna być udostępniona bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. W przypadku odmowy udostępnienia informacji, organ zobowiązany jest do wydania decyzji administracyjnej (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.). Brak odpowiedzi stanowi bezczynność organu. Odnosząc się do obowiązku udostępnienia nagrań z komisji wskazała na zapisy Statutu Gminy Długołęka. Podkreśliła, że zgodnie z § 2 pkt 6 Statutu Gminy Długołęka obywatele mają prawo dostępu do dokumentów Rady, jej komisji i Wójta oraz korzystania z nich. Nagrania z posiedzeń komisji stanowią dokumentację działalności organów gminy i są dokumentami w rozumieniu statutu. Zgodnie z Uchwałą Nr XV/168/19 z dnia 19 grudnia 2019 r. wprowadzono rejestrację posiedzeń komisji (dodaje się ust. 7a w brzmieniu: "7a. Obrady komisji są utrwalane za pomocą urządzeń rejestrujących dźwięk."). Ponadto w trakcie omawiania uchwały na sesji w dniu 19 grudnia 2019 r. Przewodnicząca Rady Gminy wyraźnie powiedziała, że nagrania mają zastąpić dotychczasowe protokoły i będą udostępniane po złożeniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Ponadto, w rozdziale dotyczącym organizacji i trybu pracy Rady Gminy oraz komisji (§ 15 i następne), statut podkreśla zasadę jawności działania organów gminy oraz obowiązek zapewnienia obywatelom dostępu do dokumentów związanych z działalnością Rady i jej komisji. Zgodnie z § 36 ust. 1 pkt 4 Statutu, do zadań przewodniczącego komisji należy m.in. podpisywanie protokołów z posiedzeń komisji, które - podobnie jak nagrania - stanowią dokumentację działalności komisji i podlegają udostępnieniu na zasadach określonych w statucie oraz przepisach prawa powszechnie obowiązującego. W ocenie Skarżącej brak udostępnienia nagrania z posiedzenia komisji narusza nie tylko ustawę o dostępie do informacji publicznej, ale również Statut Gminy Długołęka, który gwarantuje obywatelom prawo wglądu do dokumentów i materiałów związanych z działalnością komisji. W świetle powyższego organ jest zobowiązany do niezwłocznego udostępnienia żądanego nagrania z posiedzenia komisji wspólnej Rady Gminy z dnia 17 marca 2025 r. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o oddalenie skargi w całości jako bezzasadnej. W uzasadnieniu organ przytoczył stan faktyczny sprawy oraz wskazał, że w dniu 27 maja 2025 r. udostępnił Skarżącej informację publiczną w zakresie wniosku z dnia 18 marca 2025 r. dot. udostępnienia nagrań z posiedzenia komisji wspólnej Rady Gminy Długołęka z dnia 17 marca 2025 r. Wskazał, że organ administracji publicznej, lub inny podmiot, o jakim mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p., rozpatrując wniosek o udostępnienie informacji publicznej, co do zasady może: udostępnić żądaną informację bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.); powiadomić stronę w ww. terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim informacja zostanie udostępniona, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.); udostępnić informację zgodnie z wnioskiem, po upływie 14 dni od dnia powiadomienia wnioskodawcy o wysokości opłaty, związanej z dodatkowymi kosztami spowodowanymi wskazanym we wniosku sposobem udostępnienia, które to powiadomienie winno nastąpić w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (art. 15 u.d.i.p.); odmówić udostępnienia żądanej informacji w drodze decyzji (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.); powiadomić pismem wnioskodawcę, iż żądana informacja nie ma charakteru publicznego, bądź powiadomić pismem wnioskodawcę, iż nie posiada żądanej informacji. W świetle powyższego, zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowo- administracyjnym w tej kwestii, bezczynność organu na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej polega zatem na tym, że organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje, lub też nie podejmuje innej z ww. czynności. Innymi słowy, z bezczynnością organu w zakresie dostępu do informacji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy organ "milczy" wobec wniosku strony o udzielenie takiej informacji. Przez owo milczenie należy rozumieć brak aktywności organu w jednej z przedstawionych wyżej form. Organ podkreślił że jak wynika bezspornie z załączonych akt sprawy, organ władzy publicznej zobowiązany do udzielenia informacji publicznej, wywiązał się z obowiązków nałożonych ustawą udostępniając po wcześniejszym wezwaniu Skarżącej żądaną informację publiczną. Biorąc pod uwagę powyższe skargę wniesioną przez skarżącą należy uznać za bezzasadną i jako taka skarga ta powinna podlegać oddaleniu. Pismem z dnia 27 maja 2025 r. organ na podstawie art. 1 ust.1, art. 10 ust. 1 oraz art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2021 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. 2022 r., poz. 902, dalej: u.d.i.p.), w odpowiedzi na wniosek z dnia 18 marca 2025 r. w sprawie nagrania z posiedzenia komisji wspólnej Rady Gmina Długołęka z dnia 17 marca 2025 r. w załączeniu przesłał nagranie Stronie. (k 47, 49 akt sprawy sądowej) Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym, w składzie trzech sędziów, stosownie do art. 119 pkt 4 oraz art. 120 p.p.s.a,, jako że jej przedmiotem jest bezczynność organu. Zgodnie z art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach niepodejmowania przez nie nakazanych prawem aktów lub czynności w sprawach indywidualnych (art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.). W tym przypadku przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działania w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Zgodnie z art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Przepis art. 149 § 1a p.p.s.a. stanowi zaś, że jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Bezczynność organu w udostępnieniu informacji publicznej wystąpi wówczas gdy ustawowo zobowiązany organ nie podejmie prawem przewidzianych działań w przewidzianym terminie, co istotne działania te muszą dotyczyć informacji publicznej. Stan bezczynności w sprawie załatwienia wniosku w przedmiocie informacji publicznej oznacza zatem sytuację, w której mimo upływu ustawowych terminów organ, będąc zobowiązanym do zareagowania na wniosek o udostępnienie informacji publicznej, wbrew przepisom prawa nie udostępnia żądanej informacji, nie wydaje decyzji gdy zachodzą podstawy do odmowy udostępnienia informacji publicznej z przyczyn wskazanych w art. 3 ust. 1 pkt 1 lub art. 5 u.d.i.p. albo umorzenia postępowania w przypadku przewidzianym w art. 14 ust. 2 tej ustawy. Względnie, gdy nie informuje wnioskodawcy o tym, że objęta wnioskiem informacja nie stanowi informacji publicznej i nie podlega udostępnieniu w trybie przepisów powołanej ustawy (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 9 lipca 2021 r., sygn. akt II SAB/Po 139/20, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, dalej: CBOSA). Milczenie organu przez całe 14 dni jest dowodem na to, że organ ten dopuścił si bezczynności. Jest to bowiem stan obiektywny (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 7 lipca 2021 r., sygn. akt II SAB/Rz 44/21, dostępny w CBOSA). Dla zasadności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt nie został podjęty lub czynność dokonana, a w szczególności, czy bezczynność została spowodowana zawinioną albo też niezawinioną opieszałością organu, czy też wiąże się z jego przeświadczeniem, że stosowny akt lub czynność w ogóle nie powinny zostać dokonane. W przypadku złożenia skargi na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej obowiązkiem Sądu jest w pierwszej kolejności zbadanie, czy sprawa mieści się w zakresie podmiotowym i przedmiotowym ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r., poz. 902, dalej u.d.i.p.), jeżeli tak, to czy zachowanie organu, tak co do formy, treści i terminu wypełnia wymogi stawiane przez ustawę o dostępie do informacji publicznej. Przenosząc te uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy nie ma sporu, że Wójt Gminy Długołęka jest organem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Nie ma również sporu, że żądane przez Skarżącą informacje stanowią informację publiczną. Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Pojęcie "informacji publicznej" zawarte w przepisach ustawy o dostępie do informacji publicznej jest bardzo szerokie, o czym przekonuje otwarty katalog przedmiotowy podany w art. 6 u.d.i.p. Powyższe prowadzi do konkluzji, że w istocie wszystko, co wiąże się bezpośrednio z funkcjonowaniem i trybem działania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.i.d.p., stanowi informację publiczną (por. T. Aleksandrowicz, Komentarz do ustawy o dostępie do informacji publicznej, Wyd. LexisNexis, 2002 r., str. 136 i nast., M. Jaśkowska, Dostęp do informacji publicznej, Toruń 2002, str. 25 i nast.). Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2 (ust. 1). Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2). W rozpoznawanej sprawie wniosek Skarżącej złożony w dniu 18 marca 2025r. został przez organ rozpoznany poprzez udostępnienie informacji publicznej w dniu 27 maja 2025 r. Zatem po upływie terminu wynikającego z powołanego przepisu art. 13 ust. 1 u.d.i.p., który upływał z dniem 1 kwietnia 2025 r., jak też po otrzymaniu przez organ skargi Strony na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia wnioskowanej informacji. Nie jest sporne, że w tym czasie organ nie poinformował i nie wykazał, że w tym terminie informacja nie może być udostępniona, słowem nie skorzystał z trybu przewidzianego w art. 13 ust. 2 u.d.i.p. Powyższe nakazuje stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu złożonego przez Stronę wniosku, o czym, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. orzeczono jak w pkt I sentencji wyroku. Przy czym, mając na uwadze obiektywny stan bezczynności, pozbawione znaczenia dla jej stwierdzenia są argumenty organu odnoszące się do przyczyny nieudostępnienia informacji w terminie prawem przewidzianym. Okoliczność ta ma natomiast znaczenie przy kwalifikacji naruszenia prawa, co Sąd obligowany jest uczynić zgodnie z art. 149 § 1a p.p.s.a. W świetle tego zapisu Sąd winien ocenić, czy zaistniała bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Dokonując oceny charakteru stwierdzonej bezczynności Sąd uznał, że naruszenie prawa w tym zakresie, nie miało rażącego charakteru (pkt II sentencji wyroku). Sąd miał bowiem na względzie, że o rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw strony. W orzecznictwie przyjmuje się, że rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Dla uznania, rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające zaś samo przekroczenie ustawowych obowiązków, w tym terminu do załatwienia sprawy, ale musi być ono znaczne bądź też przejawiać się w całkowitym braku reakcji na wniosek strony (por. wyrok NSA z 21 czerwca 2012 r., sygn. I OSK 675/12; postanowienie NSA z 27 marca 2013 r., sygn. akt II OSK 468/13). W rozpoznawanej sprawie Sąd nie dopatrzył się złej woli w działaniu organu. W opinii Sądu działanie organu administracji publicznej jakkolwiek naruszało terminy zastrzeżone dla rozpoznania sprawy, to fakt udostepnienia żądanej informacji, jak i okres zwłoki w rozpoznawaniu wniosku Strony nie daje podstaw do wywodzenia rażącego naruszenia prawa. Z uwagi na rozpoznanie wniosku Strony Sąd umorzył postępowanie w tym zakresie na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. (pkt III sentencji wyroku). Wskazać należy, że w obecnym stanie prawnym, załatwienie sprawy przez organ po wniesieniu skargi na bezczynność nie skutkuje już umorzeniem całego postępowania sądowoadministracyjnego, lecz umorzeniem postępowania jedynie w odniesieniu do żądania skargi zobowiązania organu do załatwienia sprawy w określonym terminie. W orzecznictwie podkreśla się, że przy ocenie zasadności skargi na bezczynność decydujący jest stan faktyczny z momentu orzekania przez sąd administracyjny i fakt dokonania czynności. Nie można bowiem zobowiązać organu do dokonania czynności wykonanej. Umorzenie postępowania sądowego w takiej sytuacji w zakresie zobowiązania organu do wydania rozstrzygnięcia oznacza jednocześnie uznanie przez sąd administracyjny, że organ administracji dopuścił się bezczynności (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 czerwca 2020 r., sygn. akt II OPS 5/19, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2021 r., sygn. akt III OSK 1161/21, z dnia 13 października 2021 r., sygn. akt III OSK 3812/21 oraz z dnia 16 stycznia 2020 r., sygn. akt II OSK 470/18). O kosztach w postaci uiszczonego przez Stronę wpisu w wysokości 100,00 zł orzeczono w pkt IV sentencji wyroku na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a.