IV SAB/Wr 62/15

Ewa Orłowska referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu: po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku R. S. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy pranego z urzędu w sprawie ze skargi R. S. na bezczynność Prezesa Sądu [...] w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Skarżący wraz ze skargą złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu. W jego uzasadnieniu podniósł, że od ponad [...] lat przebywa w zakładzie karnym, gdzie odbywa karę pozbawienia wolności. Jest zatrudniony odpłatnie w tym zakładzie w wymiarze [..] etatu. Otrzymywane wynagrodzenie przesyła rodzinie, gdyż sytuacja materialna jego dzieci jest bardzo trudna. W formularzu tym podał, że otrzymuje wynagrodzenie w wysokości około [...] zł brutto. Jest zobowiązany do płacenia alimentów na rzecz dzieci w wysokości [..] zł miesięcznie. Zadłużenie z tytułu alimentów wynosi około [...] zł. Dodał, że ma troje dzieci w wieku [...] lat. Do formularza dołączył zaświadczenie z zakładu karnego z dnia [...], wydane na jego prośbę, w którym podano, że aktualne jest zatrudniony w tym zakładzie na podstawie skierowania i z tytułu tego zatrudnienia uzyskał w [..] r. w poszczególnych miesiącach kwoty "do dyspozycji": [..] zł (lipiec), [...] zł (sierpień), [...] zł (wrzesień), [...] zł (październik), a w [...] zł uzyskał w poszczególnych miesiącach kwoty "do dyspozycji": [...] zł (luty), [..] zł (marzec), [...] zł (kwiecień), [...] zł (maj), [...] zł (czerwiec), [...] zł (lipiec), [..] zł (sierpień), [... zł (wrzesień), [..] zł (październik). Z zaświadczenia tego wynika również, że skarżący przelał dla poszczególnych członków rodziny kwoty: [...] na rzecz J. S. , [...] zł na rzecz R. S. , i [..] zł na rzecz Z. S. W zaświadczeniu podano także wysokość zajęć komorniczych w kwotach: [(...)] zł. Skarżący przedłożył również dwa PIT-11, z których wynika, że w [...] r. uzyskał dochód w kwocie [...] zł, a w [...]r. w kwocie [...] zł. W formularzu podał, nie posiada majątku ani dochodów. Z przepisu art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) wynika, że zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego lub adwokata obejmuje prawo pomocy w zakresie całkowitym Z kolei przepis art. 246 § 1 pkt 1 cytowanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zgodnie z art. 199 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Do tych przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy określające przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy na wniosek strony. Wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż wnioskodawca obecnie przebywa w zakładzie karnym, gdzie odbywa karę pozbawienia wolności, a więc w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie i związku z tym nie ponosi wydatków dotyczących jego utrzymania, a ponadto posiada środki pieniężne do własnej dyspozycji z tytułu zatrudnienia w zakładzie karnym, które uzyskał już w [...] r. Powyższe oznacza, że zatrudnienie skarżącego ma charakter długotrwały i w związku z tym środki uzyskane z tego tytułu mogą zostać przeznaczone na pokrycie kosztów sądowych. Przeznaczenie środków pieniężnych pozostawionych do własnej dyspozycji nie spowoduje zatem uszczerbku w koniecznym utrzymaniu skarżącego sroko przebywa w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie. Oceny tej nie zmienia fakt, że z przedłożonego zaświadczenia wynika, że skarżący przelał środki finansowe dla poszczególnych członków rodziny w kwotach: [(...)] zł oraz że posiada zadłużenie. Ponadto skarżący w niniejszej sprawie jest na obecnym etapie postępowanie zobowiązany jedynie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł, zaś pozostałe koszty sądowe np. ewentualny wpis od zażalenia 100 zł, wpis od skargi kasacyjnej 100 zł wystąpią sukcesywnie, w pewnych dostępach czasu, co pozwala przyjąć, że skarżący jest w stanie ponieść te koszty, skoro pozostaje w zatrudnieniu i ma zapewnione całodobowe utrzymanie. Z tych względów skarżący nie wykazał, iż spełnia przesłanki warunkujące zwolnienie od kosztów sądowych. Odnosząc się do wniosku strony o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu, zgodzić się należy ze stanowiskiem Sądu wyrażonym w postanowieniu z dnia 5 lutego 2015 r. wydanym w innej sprawie sądowej zarejestrowanej pod sygnaturą akt IV SAB/Wr 9/15 wszczętej również skargą skarżącego, z którego wynika, że nie można uznać, iż brak profesjonalnej pomocy w przedmiotowej sprawie prowadzić mógłby do pogorszenia sytuacji procesowej skarżącego. Z treści skargi oraz dokumentów znajdujących się w aktach sprawy wynika, że skarżący pomimo braku wiedzy i umiejętności w tym zakresie, w sposób dostateczny przedstawia swoje stanowisko, dokonując analizy przepisów prawa oraz powołując liczne orzecznictwo służące poparciu jego argumentacji. Również z samego faktu pozbawienia wolności nie można wywodzić powinności ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Obowiązujące przepisy procesowe gwarantują osobom osadzonym stosowne możliwości działania i nie pozbawiają ich prawa do samodzielnego występowania przed sądem. Powyższe okoliczności również w niniejszej sprawie uzasadniają stanowisko, iż nie istniały podstawy do uwzględnienia wniosku skarżącego w zakresie obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu (radcy prawnego). Mając powyższe na uwadze, w oparciu o art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.