IV SAB/Wr 736/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska, Sędziowie: Asesor WSA Marta Pająkiewicz-Kremis, Sędzia WSA Tomasz Świetlikowski (sprawozdawca), po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 31 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi N. V. na bezczynność Wojewody Dolnośląskiego w sprawie przekazania do organu właściwego podania o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę I. stwierdza, że Wojewoda Dolnośląski dopuścił się bezczynności i że bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; II. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania organu do dokonania czynności przekazania do organu właściwego podania o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę; III. dalej idącą skargę oddala; IV. zasądza od Wojewody Dolnośląskiego na rzecz strony skarżącej kwotę 597 (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Przystępując do rozstrzygania, Sąd przyjął stan faktyczny i prawny sprawy jn. Strona skarżąca (N. V.) wniosła skargę na bezczynność Wojewody Dolnośląskiego (dalej: Wojewoda, organ) w sprawie rozpatrzenia wniosku z 10 maja 2021 r. o przekazanie jej wniosku z 21 października 2019 r. o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę na terytorium RP właściwemu organowi (Wojewodzie Mazowieckiemu). Działając na podstawie art. 3 § 2 pkt 8, art. 50 § 1, art. 52 § 2 i art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. - dalej: p.p.s.a.) w zw. z art. 65 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm. - dalej: k.p.a.) w zw. z art. 104 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach, zarzuciła naruszenie art. 9 w zw. z art. 10 k.p.a., art. 8 w zw. z art. 6 k.p.a. oraz 35 § 3 w zw. z art. 12 k.p.a. Wniosła o: stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności i zobowiązanie organu do podjęcia postępowania zainicjowanego wnioskiem z października 2019 r. oraz wydanie rozstrzygnięcia w określonym terminie; stwierdzenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; przyznanie od organu na jej rzecz sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a.; zasądzenie kosztów wg norm przepisanych. Uzasadniając strona skarżąca zaprezentowała swoje stanowisko w sprawie. W odpowiedzi na skargę, Wojewoda wniósł o jej oddalenie. Z akt sprawy wynika, że zawiadomieniem z 15 lipca 2021 r. Wojewoda przekazał sprawę strony wg właściwości. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Skarga na bezczynność organu w sprawie z wniosku strony skarżącej o przekazanie do organu właściwego podania o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę okazała się uzasadniona. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany wskazanymi przez stronę skarżącą zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Pojęcie "bezczynność" zostało zdefiniowane w art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a. ("nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1"). Zarówno doktryna, jak i orzecznictwo sądów administracyjnych są zgodne, że z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy w ustalonym przepisami terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu, albo nie podjął stosownej czynności materialnej (wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a.). Dla oceny zasadności skargi na bezczynność nie ma przy tym znaczenia, czy i w jakim stopniu do nieterminowości działania organu przyczyniła się sama strona. Jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego, wyrażoną w art. 12 § 1 i 2 k.p.a., jest zasada jego szybkości. Istota tej zasady sprowadza się do konstatacji, że organy administracji publicznej powinny działać w sprawie nie tylko wnikliwie, ale i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Zwłaszcza sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji czy wyjaśnień, winny być załatwione niezwłocznie. Wskazać należy, że - szczególny względem art. 35 § 3 i 3a k.p.a. - przepis art. 65 § 1 k.p.a. stanowi, że jeżeli organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, jest niewłaściwy w sprawie, niezwłocznie przekazuje je do organu właściwego, zawiadamiając jednocześnie o tym wnoszącego podanie (zawiadomienie o przekazaniu powinno zawierać uzasadnienie). Z zebranego w sprawie materiału dowodowego w sposób niebudzący wątpliwości wynika, że organ przekroczył - określony w art. 65 § 1 k.p.a. - termin przekazania sprawy do organu właściwego. Analiza akt dowodzi, że strona złożyła wniosek o przekazanie do organu właściwego jej podania o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę 10 maja 2021 r. (data wpływu do organu); pismem z 8 czerwca 2021 r. strona złożyła ponaglenie, które Wojewoda otrzymał 14 czerwca; 17 czerwca 2021 r. (data wpływu do organu) strona wniosła skargę na bezczynność organu; zawiadomieniem z 15 lipca 2021 r. organ przekazał zgodnie z właściwością do Wojewody Mazowieckiego wniosek strony skarżącej. W przekonaniu Sądu nie można zaakceptować sytuacji, w której organ administracji zobligowany do niezwłocznego przekazania wniosku strony zgodnie z właściwością, tj. - wg Sądu - w terminie maksymalnie 7 dni, czyni to dopiero po upływie ponad dwóch miesięcy. Tutaj trzeba zaznaczyć, że ww. czynność organu nie była skomplikowana i miała faktycznie charakter techniczny. Powyższe wskazuje, że bez wątpienia na dzień wniesienia skargi Wojewoda pozostawał w sprawie bezczynny, naruszając w sposób zasady i terminy określone w art. 65 § 1 oraz art. 8, art. 12, art. 35 § 1 i 2, a w konsekwencji art. 6 k.p.a. W świetle zaistniałych w sprawie okoliczności Sąd stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności (art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a.), co orzeczono w pkt I sentencji wyroku. Biorąc zaś pod uwagę czas postępowania organu Sąd uznał (pkt I sentencji wyroku), że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, przez które należy rozumieć oczywiste naruszenie obowiązku wynikającego z przepisów prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Tutaj Sąd zauważył, że ogromne ilości wniosków, które cudzoziemcy kierują do Wojewody, mogą rzutować na czas ich rozpoznawania. W orzecznictwie sądów administracyjnych akcentuje się, że rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym - bez żadnej wątpliwości i wahań - można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Kwalifikacja naruszenia, jako rażące, musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie, czego w rozpoznawanej sprawie Sąd nie stwierdził. Z uwagi na przekazanie sprawy strony wg właściwości zawiadomieniem z 15 lipca 2021 r., Sąd umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do dokonania czynności przekazania do organu właściwego podania o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę (pkt II sentencji). W rozpoznawanej sprawie Sąd nie uwzględnił wniosku o przyznanie na rzecz strony sumy pieniężnej i w tym zakresie skargę oddalił na podstawie art. 151 w zw. z art. 149 § 2 p.p.s.a. (pkt III sentencji wyroku). Tutaj Sąd działał zgodnie z przyznaną w art. 149 § 2 p.p.s.a. kompetencją (Sąd "może"). Sąd stwierdził, że brak po stronie organu rażącego naruszenia prawa oraz fakt dokonania czynności przez organ nie daje podstaw dla przyznania stronie sumy pieniężnej. Z przedstawionych wyżej względów Sąd orzekł jak w pkt l-III sentencji wyroku. O kosztach postanowił zgodnie z art. 200 w zw. z art. 205 p.p.s.a. (pkt IV sentencji wyroku). Sąd orzekł w sprawie na posiedzeniu niejawnym, w postępowaniu uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 4 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.