IV SAB/Wr 80/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski Sędziowie Sędzia WSA Ewa Kamieniecka Sędzia NSA Henryk Ożóg (sprawozdawca) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi K. H. bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego we W. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. stwierdza, że bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego we W. w powyższej sprawie nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; II. umarza postępowanie sądowe w zakresie bezczynności Prezesa Sądu Okręgowego we W.: III. oddala wniosek o wymierzenie Prezesowi Sądu Okręgowego we W. grzywny; IV. zasądza od Prezesa Sądu Okręgowego we W. na rzecz strony skarżącej kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r. (nr [...]) Prezes Sądu Okręgowego we W., na podstawie art. 10 ust. 1, art. 14 ust.1 i art. 16 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. 2014 r., poz.782 ze zm.), art. 104, art. 105 i art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.2013, poz. 267 ze zm.) - po rozpatrzeniu wniosku z dnia 17 lipca 2015 r. (wpływ do Sądu Okręgowego we W. w dniu 17 lipca 2015 r.) K. H. (dalej: skarżąca, wnioskodawczyni) umorzył postępowanie w sprawie udostępnienia skarżącej informacji publicznej w zakresie: "[...] podania treści dokumentów dot. wyznaczania składów sędziowskich spraw, które wpłynęły do II Wydziału Cywilnego Odwoławczego tut. Sądu od dnia 31 grudnia 2014r., do dnia udzielenia informacji", wyłączając zakres dotyczący: "skarg o stwierdzenie przewlekłości postępowania oraz spraw o wznowienie postępowania" wobec ograniczenia wniosku z dnia 17 lipca 2015 r. w powyższym zakresie. W uzasadnieniu podał, że na złożony przez skarżącą wniosek, pismem z dnia 29 lipca 2015 r. Prezes Sądu Okręgowego we W. poinformował skarżąca, iż wnioskowana informacja ma charakter informacji publicznej przetworzonej, albowiem Sąd Okręgowy we W. nie dysponuje gotową (prostą) informacją publiczną w tym zakresie. Udzielenie takiej informacji publicznej przetworzonej wymagałoby przeprowadzenia odpowiednich czynności, polegających na sięgnięciu do wszystkich akt spraw, które wpłynęły do II Wydziału Cywilnego Odwoławczego Sądu Okręgowego we W. we wskazanym we wniosku okresie wyselekcjonowaniu oraz przygotowaniu do udostępnienia zarządzeń o wyznaczeniu składu sędziowskiego z każdej z tych spraw z osobna, przeprowadzenie powyższych czynności wiązałoby się więc z dodatkowym zaangażowaniem pracowników wydziału i stworzenia odrębnego zbioru zarządzeń. W związku z powyższym Prezes Sądu Okręgowego wezwał wnioskodawczynię do wykazania szczególnie istotnego interesu społecznego. Pismem z dnia 31 sierpnia 2015 r. wnioskodawczyni podniosła, iż żądana informacja ma charakter informacji prostej, jednocześnie ograniczając swój wniosek poprzez żądanie udostępnienia: "informacji dla skarg o stwierdzenie przewlekłości postępowania oraz spraw o wznowienie postępowania". Wnioskodawczyni jednocześnie nie poinformowała Prezesa Sądu Okręgowego we W., czy cofa wniosek w pozostałym zakresie. Wobec powyższego Prezes Sądu Okręgowego we W. dwukrotnie (pismem z dnia 7 września 2015 r. oraz pismem z dnia 29 października 2015 r. pod rygorem umorzenia postępowania w tym zakresie) wezwał wnioskodawczynię do sprecyzowania wniosku z dnia 31 sierpnia 2015 r. poprzez podanie, czy ograniczając wniosek w zakresie: "[...] podania informacji dla skarg o stwierdzenie przewlekłości postępowania oraz spraw o wznowienie postępowania", jednocześnie cofa poprzedni wniosek z dnia 17 lipca 2015 r. w zakresie: "[...] podania treści dokumentów dot. wyznaczania składów sędziowskich spraw, które wpłynęły do II Wydziału Cywilnego Odwoławczego tut. Sądu od dnia 31 grudnia 2014 r., do dnia udzielenia informacji", wyłączając zakres dotyczący: "skarg o stwierdzenie przewlekłości postępowania oraz spraw o wznowienie postępowania". Wobec ograniczenia wniosku z dnia 17 lipca 2015 r. oraz niesprecyzowania przez wnioskodawczynię kwestii poruszanej w pismach z dnia 7 września 2015 r. oraz dnia 29 października 2015 r., Prezes Sądu Okręgowego we W. stanął na stanowisku, że wniosek z dnia 17 lipca 2015 r. w zakresie wskazanym we wstępie należy uznać za bezprzedmiotowy w wyniku jego ograniczenia przez wnioskodawczynię pismem z dnia 31 sierpnia 2015 r. W związku z powyższym postępowanie stało się bezprzedmiotowe. W odwołaniu od decyzji z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...], skarżąca zawarła nowy wniosek o udostepnienie informacji w zakresie: "podanie treści dokumentów dotyczących wyznaczania składów sędziowskich dla wszystkich kategorii spraw które wpłynęły do II Wydziału Cywilnego Odwoławczego od dnia 31 grudnia 2014 r. do dnia 31 grudnia 2015 r." Powyższy wniosek zawarty w odwołaniu od decyzji Prezesa Sądu Okręgowego we W. został przesłany do Prezesa Sądu Apelacyjnego we W. w dniu 8 stycznia 2016 r., który decyzją z dnia [...] stycznia 2016 r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W dniu 21 marca 2016 r. skarżąca wniosła skargę na bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego w rozpatrzeniu jej wniosku z dnia 4 stycznia 2016 r. (zawartym w odwołaniu - dod. Sądu). Decyzją z dnia [...] marca 2016 r. (nr [...]) Prezes Sądu Okręgowego we W. odmówił skarżącej udostępnienia informacji publicznej w zakresie wskazanym we wniosku z dnia 4 stycznia 2016 r. W odpowiedzi na skargę Prezes Sądu Okręgowego stwierdził, że nie znajduje w okolicznościach sprawy podstaw do jej uwzględnienia. W piśmie z dnia 20 czerwca 2016 r. skarżąca podkreśliła, że w aktach sprawy wpięto jej wniosek z dnia 29 czerwca 2015 r., zamiast wniosku z dnia 4 stycznia 2016 r., w rozpatrzeniu którego organ pozostawał przez ponad 70 dni w bezczynności. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności publicznej, a kontrola ta, o czym stanowi § 2 powołanego wyżej artykułu, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta, po myśli art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718), dalej: p.p.s.a., obejmuje również bezczynność organów. W literaturze prawniczej przyjmuje się, iż z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże, mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem stosownego aktu lub nie podejmuje czynności (T. Woś, H. Krysiak - Molczyk i M. Romańska. Komentarz do ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wydawnictwo Prawnicze "Lexis - Nexis", Warszawa 2005, str. 86). Wniesienie skargi na "milczenie władzy" jest przy tym uzasadnione nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w przypadku odmowy wydania aktu, mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie sądził, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania aktu (J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Wydawnictwo "Lexis - Nexis", Warszawa 2006, str. 37). Dla uznania bezczynności konieczne jest zatem ustalenie, że organ administracyjny zobowiązany był na podstawie przepisów prawa do wydania decyzji lub innego aktu albo do podjęcia określonych czynności. Przedmiotem skargi jest prawo do informacji publicznej na podstawie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.). Powyższa ustawa w kompleksowy sposób reguluje procedurę dostępu do informacji publicznej, nie zawiera jednak przepisów, które dotyczyłyby bezczynności organu. Jednocześnie ustawa w bardzo wąskim zakresie odsyła do przepisów kodeksu postępowania administracyjnego – dalej k.p.a. – stanowiąc, że jedynie w kwestii wydania decyzji stosuje się przepisy k.p.a. Wobec powyższego w przypadku, gdy skarga na bezczynność dotyczy udostępnienia informacji publicznej, nie musi być ona poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej. Pojęcie informacji publicznej ustawodawca określił w art. 1 ust. 1 i art. 6 ustawy o dostępie do informacji publicznej. W ich świetle informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 ustawy. Przy wykładni tego przepisu należy kierować się art. 61 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, zgodnie z którym prawo do informacji jest publicznym prawem obywatela, realizowanym na zasadach skonkretyzowanych w ustawie o dostępie do informacji publicznej. W orzecznictwie przyjęto, że informację publiczną stanowi każda informacja wytworzona przez szeroko rozumiane władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które tę władzę realizują bądź gospodarują mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa w zakresie swych kompetencji. Taki charakter ma również wiadomość niewytworzona przez podmioty publiczne, lecz odnoszące się do tych podmiotów. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy należy uznać, że wniosek skarżącej z dnia 4 stycznia 2016 r. powinien być rozpatrzony na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Prezes Sądu Okręgowego we W. jest organem władzy publicznej zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej. Taką informacją jest wnioskowana informacja, dotyczy bowiem działalności Sądu, jako organu wymiaru sprawiedliwości. Art. 13 ustawy stanowi, że udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Wniosek został przez skarżącego wniesiony w dniu 4 stycznia 2016 r., ostateczne zaś rozstrzygnięcie tego wniosku nastąpiło w dniu [...] marca 2016 r. Zatem w dniu wniesienia skargi, to jest 21 marca 2016 r. zobowiązany pozostawał w bezczynności. Wprawdzie w dniu 8 stycznia 2016 r. przesłał wniosek wraz z odwołaniem od innej decyzji do organu wyższego stopnia, jednak nie zwalniało to od rozpatrzenia wniosku z dnia 4 stycznia 2016 r. w terminie przewidzianym w ustawie. Decyzja w tej sprawie zapadła po wniesieniu skargi – w dniu [...] marca 2016 r. Na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a., Sąd uwzględniając skargę na bezczynność (...) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1). Takiego zobowiązania Sąd w dacie wyrokowania nie mógł nałożyć albowiem wniosek został zrealizowany. W związku z powyższym mając na uwadze, treść art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. należało postępowanie w sprawie bezczynności umorzyć. Mając na uwadze art. 149 § 1a p.p.s.a. zobowiązujący do stwierdzenia, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa Sąd orzekł jak w pkt I wyroku. W ocenie Sądu bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Przede wszystkim organ zobowiązany nie dysponował aktami administracyjnymi sprawy, gdyż wniosek został zawarty w odwołaniu od decyzji Prezesa Sądu Okręgowego we W. z dnia 11 grudnia 2015 r.. Nie zwalniało to wprawdzie od rozpatrzenia tego wniosku jednak, biorąc pod uwagę czynności łączące się z rozpatrzeniem odwołania (wydanie decyzji, przesłanie akt organowi I instancji, zarządzenia wewnętrzne po otrzymaniu akt przez ten organ), a także fakt, iż decyzja z [...] grudnia 2015 r. została wydana niezwłocznie po zaskarżeniu zaniechania Prezesa Sądu Okręgowego we W., należało uznać, że bezczynność w tym przypadku nie miała takiej cechy. Powyższe okoliczności Sądu dawały podstawę do wydania orzeczenia o treści jak w pkt I i III. O kosztach postępowania Sąd orzekł jak w pkt IV – na podstawie art. 200 p.p.s.a.