IV SAB/Wr 860/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Mirosława Rozbicka-Ostrowska po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 listopada 2022 r. sprawy ze skargi V. Y. na bezczynność Wojewody D. w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy i pracę odrzucić skargę. Pismem z dnia [...] V. Y. (dalej: skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. skargę na bezczynność Wojewody D. (dalej: organ) w przedmiocie wydania zezwolenia na pobyt czasowy i pracę. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia [...] wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 złotych. Powyższe wezwanie zawierało pouczenie o tym, że usunięcie tego braku winno nastąpić w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Korespondencja sądowa adresowana do skarżącego została wysłana na adres podany w skardze. Przesyłkę zawierającą to wezwanie awizowano po raz pierwszy dnia [...], a powtórnie [...] (k. 11). Sąd przyjął, że awizowana przesyłka ma skutek doręczenia z dniem [...], wobec czego termin do uiszczenia wpisu od skargi mijał [...]. Skarga nie została opłacona. Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. zważył, co następuje : Zgodnie z art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: w Dz. U. z 2022 r. poz. 329, dalej: p.p.s.a.) skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. Z kolei stosownie do art. 220 § 1 p.p.s.a., Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym celu przewodniczący wzywa wnoszącego pismo (skargę), aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania (odrzucenia skargi) uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Z powołanej regulacji wynika, że terminowe opłacenie skargi stanowi istotny element, którego brak uniemożliwia nadanie sprawie dalszego biegu. W rozdziale 4 działu III ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zawarto regulację dotycząca doręczania pism w postępowaniu sądowoadministracyjnym , która stanowi przede wszystkim, że sąd doręcza pisma za pokwitowaniem przez pocztę, przez swoich pracowników lub inne upoważnione przez sąd osoby lub organy. Pisma doręcza się stronie albo działającemu za nią przedstawicielowi lub ustanowionemu pełnomocnikowi. W myśl art. 69 p.p.s.a. pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu, miejscu pracy lub tam gdzie się adresata zastanie. Z przytoczonego przepisu, określającego miejsca i sposoby doręczenia osobom fizycznym pism w postępowaniu sądowym, wynika reguła, wedle której zarówno w miejscu zamieszkania, miejscu pracy, jak i w każdym innym miejscu, gdzie się adresata zastanie, doręczenie dokonywane jest bezpośrednio temu adresatowi za jego pokwitowaniem. Ustawodawca przewidując, jako regułę, bezpośrednie doręczanie pism osobom fizycznym, dopuszcza także możliwość ich doręczenia za pośrednictwem innych osób tj. dorosłego domownika, administracji domu, dozorcy domu czy jeżeli doręczenia dokonuje się w miejscu pracy osobie upoważnionej do odbioru pism, gdy sam adresat jest nieobecny a osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. Dokonane w taki sposób doręczenie pisma adresatowi uznaje się za skuteczne z chwilą jego doręczenia za pokwitowaniem dorosłemu domownikowi, administracji domu, dozorcy domu lub w miejscu pracy osobie upoważnionej do odbioru pism. Ustawa regulująca postępowanie przed sądami administracyjnymi przewiduje ponadto sytuacje, w których nie jest możliwym dokonanie doręczenia pisma osobom fizycznym w sposób wskazany w art. 65- 72 p.p.s.a.. Stanowi o tym przepis art. 73 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym poczta przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej, w przypadku doręczania pisma przez pocztę, względnie pismo składa się na okres 14 dni w urzędzie gminy (miasta). W obu tych przypadkach koniecznym jest dwukrotne zawiadomienie adresata o pozostawieniu pisma w określonym miejscu, przy czym powtórne zawiadomienie następuje w razie nie podjęcia pisma w terminie 7 dni. Zawiadomienie adresata o pozostawieniu pisma w określonym miejscu umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub miejscu wskazanym jako adres dla doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe. W tym przypadku doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu przechowywania pisma w placówce pocztowej lub w urzędzie gminy (miasta), samo pismo zaś pozostawia się w aktach sprawy. Z treści przytoczonego przepisu wynika więc zasada, w myśl której przyjmuje się fikcję prawną doręczenia pisma z upływem ostatniego dnia okresu, przez który pismo przechowywane jest w placówce pocztowej lub na który złożone zostało w urzędzie gminy (miasta). Przy czym jest to możliwe jedynie wówczas, gdy adresat o miejscu takiego przechowywania lub złożenia pisma został prawidłowo zawiadomiony, tzn. gdy zawiadomienie to złożone zostało dwukrotnie w jednym z miejsc w przepisie tym wskazanych. A zatem brak informacji, pochodzącej od doręczającego pismo, co do miejsca pozostawienia adresatowi zawiadomienia o miejscu przechowywania lub złożenia pisma, względnie podanie takiej informacji niezgodnej z rzeczywistością, oznacza, że nie zostały spełnione ustawowe warunki do przyjęcia fikcji prawnej doręczenia pisma adresatowi z ostatnim dniem okresu przechowywania pisma w placówce pocztowej lub złożenia w urzędzie gminy. W tym miejscu wymaga podkreślenia ,że polski ustawodawca tworząc przepisy z jednej strony chciał zapewnić możliwość toczenia się procedur w sądach i urzędach, z drugiej strony zdawał sobie sprawę, że adresaci nie zawsze przebywają w miejscu zamieszkania i niezwłocznie odbierają kierowane do nich przesyłki. Ustawodawca brał również pod uwagę to, że strona mogłaby się celowo ukrywać, chcąc sparaliżować w ten sposób postępowanie. Powodowałoby to przeciąganie postępowania, długotrwały stan niepewności i zawieszenia. Z tego powodu ustawodawca wprowadził instytucję doręczeń, a wraz z nią fikcję domniemania doręczenia. W niniejszej sprawie bezspornym jest, że wezwanie do uiszczenia wpisu przez skarżącego realizowane było za pośrednictwem poczty, która przesyłkę adresowaną na miejsce zamieszkania zwróciła do nadawcy z adnotacją o jej niepodjęciu przez adresata, pomimo pozostawienia adresatowi dwukrotnego zawiadomienia o miejscu jej przechowywania. W świetle powyższych okoliczności dla Sądu oczywistym jest istniały podstawy do przyjęcia , że spełnione zostały przesłanki do zastosowania art. 73 § 4 p.p.s.a. i uznania , że z ostatnim dniem 14-dniowego okresu przechowywania przesyłki w placówce pocztowej doszło do jej doręczenia skarżącemu tj. z dniem [...]. W wyznaczonym terminie skarżący nie uzupełnił braków fiskalnych skargi. Nieprzekraczalny termin do uiszczenia wpisu od skargi upłynął w dniu [...]. W wyznaczonym terminie skarżący nie uzupełnił braków fiskalnych skargi. Okoliczność ta uniemożliwiała nadanie sprawie prawidłowego biegu, w konsekwencji czego Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. zobligowany był orzec jak we wstępie postanowienia na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a.