IV SAB/Wr 9/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Ożóg Sędziowie Sędzia NSA Mirosława Rozbicka – Ostrowska (sprawozdawca) Sędzia WSA Lidia Serwiniowska Protokolant Robert Hubacz po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 5 października 2010 r. sprawy ze skargi Z. R. na bezczynność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. w przedmiocie załatwienia wniosku z dnia 12 kwietnia 2009 r. o przyznanie świadczeń pomocy społecznej oddala skargę. Z. R. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. na bezczynność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. , jednocześnie domagając się zobowiązania go do pokrycia bieżących i zaległych należności za czynsz, media, gaz i światło. Dodatkowo wniósł o wypłatę środków na bieżące utrzymanie. W uzasadnieniu skargi wywodził, że doszło do bezczynności w zakresie złożonych przez niego wniosków o pomoc i skarg na podległych organowi urzędników. Skarżący wskazał , że od 13 lat jest osobą bezrobotną, pozostaje bez środków do życia i jest zmuszony korzystać z pomocy społecznej, która nie realizuje swoich obowiązków w tym zakresie. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie, wskazując, na brak współpracy skarżącego z organem pomocowym, przejawiający się w uniemożliwianiu przeprowadzenia wywiadu środowiskowego , który był i jest przyczyną odmowy udzielenia pomocy zgodnie z przepisami ustawy o pomocy społecznej. W zakresie zarzutu bezczynności organ przedstawił działania podjęte przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w zakresie składanych przez niego w 2010 r. wniosków. Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w dniu 15 lipca 2010 r. skarżący sprecyzował przedmiot skargi, wskazując, że organ pomocowy nie zareagował na jego pismo z dnia 12 kwietnia 2009 r., w którym żąda on wypłaty świadczeń z pomocy społecznej, na dowód czego okazał kserokopię tego pisma z prezentatą Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. z dnia 15 kwietnia 20095. Stronę przeciwna ustosunkowując się do sformułowanego przez skarżącego przedmiotu bezczynności w piśmie procesowym z dnia 30 lipca 2010 r. przyznała , że istotnie w dniu 15 kwietnia 2009 r. wpłynęło do MOPS we W. pismo skarżącego datowane na dzień 12 kwietnia 2009 r., w którym zwrócił się on o pomoc w uregulowaniu zaległości za czynsz z powodu braku środków do życia oraz na uregulowanie opłat za gaz i energię. Dalej wskazała, że w dniach 22 kwietnia 2009 r. oraz 28 kwietnia 2009r. pracownicy socjalni próbowali przeprowadzić ze skarżącym wywiad środowiskowy. Następnie decyzją z dnia 4 czerwca 2009 r. Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. odmówił udzielenia pomocy skarżącemu na potrzeby wskazane we wniosku z dnia 12 kwietnia 2009 r. Decyzja ta została doręczona skarżącemu w dniu 17 czerwca 2009 r., a skarżący nie wniósł od niej odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W.. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) (zwanej dalej p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie zaś art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola legalności obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów. Uwzględniając skargę na bezczynność sąd administracyjny zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa - art. 149 p.p.s.a. W tym zakresie stwierdzić należy, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w określonym w prawie terminie organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub, gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże, mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem stosownego aktu lub nie podejmuje czynności (por. Woś, H. Krysiak-Molczyk i M. Romańska, Komentarz do ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wydawnictwo Prawnicze "Lexis Nexis", Warszawa 2005, str. 86). Wniesienie skargi na bezczynność organu jest przy tym uzasadnione nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w przypadku odmowy wydania aktu, mimo istnienia ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie sądził, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania aktu. Dla uznania bezczynności konieczne jest zatem ustalenie, że organ administracyjny zobowiązany był na podstawie przepisów prawa do wydania decyzji lub innego aktu albo do podjęcia określonych czynności. Innymi słowy bezczynność organu administracyjnego można najogólniej określić jako taki stan rzeczy, w którym zawisła przed organem sprawa nie została załatwiona, mimo upływu przewidzianych w przepisach prawa terminów, a organ nie podejmuje w tym zakresie żadnych działań. Przechodząc od ogólnych uwag do realiów badanej sprawy stwierdzić należy, że przedmiotem skargi - po jej sprecyzowanym przez skarżącego na rozprawie przed sądem administracyjnym w dniu 15 lipca 2010 r.- jest skarga na bezczynność dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej, polegająca na nie rozpatrzeniu jego wniosku z dnia 12 kwietnia 2009 r., w którym żąda on wypłaty świadczeń z pomocy społecznej, a tym samym na nie wydaniu decyzji we wnioskowanym zakresie, bowiem takiego rozstrzygnięcia wymagają przepisy ustawy z dnia 12 marca 200 4 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.) (zwanej dalej ustawą o pomocy społecznej). Z materiału aktowego badanej sprawy wynika , że wniosek skarżącego z dnia 12.04.2009r. , w którym domagał się on przyznania pomocy z zakresu pomocy społecznej wpłynął do organu w dniu 15.04.2009r. i wszczął postępowanie w sprawie, które zgodnie z art. 106 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej zostało zakończone decyzją z dnia 4 czerwca 2009 r. nr ... wydaną przez działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta W. pracownika socjalnego, którą odmówiono mu przyznania pomocy w formie zasiłku celowego na opłaty mieszkaniowe, energetyczne, gazowe i zakup żywności. Decyzja ta została skutecznie wprowadzona do obrotu prawnego , albowiem w aktach sprawy znajduje się potwierdzona za zgodność z oryginałem kserokopia potwierdzenia odbioru przesyłki zawierającej przedmiotową decyzję. Z potwierdzenia odbioru wynika, że w dniu 17 czerwca 2009 r. skarżący osobiście odebrał przesyłkę zawierająca wskazaną wyżej decyzję. Z akt sprawy wynika również, że skarżący – czego nie kwestionuje - nie złożył środka odwoławczego od przedmiotowej decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W., wobec tego posiada ona walor ostateczności. W tym miejscu podkreślić należy, że kontrola Sądu w sprawach ze skarg na bezczynność organów administracji publicznej ogranicza się wyłącznie badania czy w sprawie wystąpił stan bezczynności organu zobligowanego do określonego działania na podstawie przepisów prawa, zaś kwestie dotyczące żądań objętych wnioskiem strony i jego merytorycznego załatwienia, podlegają weryfikacji w toku postępowania odwoławczego , toczącego się przed organami administracji, w ramach którego dochodzi do ponownego rozpatrzenia sprawy. Wniesienie jednak środka odwoławczego jest wyłącznie uprawnieniem strony . Z tej możliwości weryfikacji stanowiska organu I instancji w zakresie załatwienia wniosku strony z dnia 12.04.2009r. skarżący nie skorzystał , czemu zresztą nie zaprzeczył on na rozprawie sądowo-administracyjnej w dniu 5 października 2010 r. Mając na uwadze powyższe niesporne okoliczności sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że pod adresem organu administracji nie może być skutecznie wyartykułowany zarzut bezczynności, albowiem postępowanie administracyjne wszczęte wnioskiem strony z dnia 12.04.2009r. zakończone zostało wydaniem decyzji administracyjnej, która na etapie postępowania pierwszo-instancyjnego nabrała waloru ostateczności. Z tych względów skarga przedstawia się jako bezzasadna, co obligowało Wojewódzki Sąd Administracyjny do jej oddalenia na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a .