IV SO/Wr 11/13
PostanowienieWSA we Wrocławiu2013-03-13
Skład orzekający: Ewa Orłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, może uzyskać prawo pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu) przed wszczęciem postępowania sądowego?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, może uzyskać prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony przed wszczęciem postępowania sądowego jest dopuszczalny i może obejmować postępowanie rozpoznawcze przed sądem pierwszej i drugiej instancji oraz postępowanie egzekucyjne.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu) przed wszczęciem postępowania sądowego w sprawie ze skargi na decyzję Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych odmawiającą przyznania uprawnień kombatanckich. W uzasadnieniu wniosku wskazała na swoją trudną sytuację materialną (niska renta, zadłużenie, brak innych dochodów i majątku).Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Ewa Orłowska referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu: po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. R. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu przed wszczęciem postępowania sądowego w sprawie ze skargi M. R. na decyzję Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...]., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania uprawnień kombatanckich postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu.
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu przed wszczęciem postępowania sądowego.
W uzasadnieniu wniosku wskazała, że jest osobą samotną, utrzymuje się z renty rodzinnej w wysokości [...] zł netto. Jest zadłużona i przez okres dwóch lat będzie otrzymywać świadczenie w kwocie [...] zł netto. Mieszka w opuszczonym domu. Nie posiada innych nieruchomości oraz oszczędności, papierów i przedmiotów wartościowych.
Z treści przepisu art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), wynika, że prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego, które na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy może zostać przyznane osobie fizycznej – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
W myśl art. 243 § 1 tej ustawy prawo pomocy może zostać przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postepowania.
Skarżąca zaś złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy przed wniesieniem do sądu skargi na ostateczną decyzję, który zgodnie z przytoczonym wyżej art. 243 § 1 ustawy, został zakwalifikowany jako wniosek o przyznanie tego prawa przed wszczęciem postępowania sądowego.
Stosownie do art. 199 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Do tych przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy określające przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy na wniosek strony.
Mając na uwadze, że skarżąca jest osobą samotną, utrzymującą się z niskiej renty, przyjąć trzeba, iż wykazała ona, że spełnia przesłanki warunkujące zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu.
Prawo pomocy przyznane przed wszczęciem postępowania sądowego obejmuje swoim zakresem postępowanie rozpoznawcze, a więc postępowanie przed sądem I jak i II instancji, a także postępowanie egzekucyjne (art. 243 § 2 ustawy). Prawo pomocy przyznane zatem w niniejszej sprawie zarejestrowanej pod sygn. akt IV SO/Wr 11/13 obejmuje również postępowanie sądowe o sygn. akt IV SA/Wr 140/13 wszczęte skargą na ostateczną decyzję.
Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 243 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło