IV SO/Wr 19/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA – Jolanta Sikorska po rozpoznaniu w dniu 12 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. J. W. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w osobie J. L. W uzasadnieniu wniosku podał, że wspólne gospodarstwo domowe prowadzi z żoną i pełnoletnim synem, który jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku dla bezrobotnych i boryka się z chorobą, dającej prawo do renty inwalidzkiej. Jako dochody swojego gospodarstwa domowego wnioskodawca podał własne świadczenie emerytalne i zasiłek pielęgnacyjny w kwocie 2.612 zł (netto) oraz świadczenie emerytalne jego żony w kwocie 964 zł (netto). Wskazał, że koszty utrzymania wspólnego gospodarstwa domowego wynoszą 3.567 zł. W dniu 7 lipca 2011 r. wnioskodawcy doręczono urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy w celu jego wypełnienia, podpisania i złożenia w terminie 7 dni w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Do formularza należało dołączyć kserokopie dokumentów dotyczących stanu majątkowego, dochodów i stanu rodzinnego wnioskodawcy. W dniu 11 lipca 2011 r. (data wpływu do Sądu) J. W. złożył wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 18 lipca 2011 r. odmówiono J. W. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wskazano, że wnioskodawca w sposób lakoniczny umotywował swoje żądanie, a nadto nie dostarczył mimo wezwania, informacji wskazanych przez referendarza sądowego. Jednocześnie nie przedstawił innych dokumentów, których treść uprawdopodobniłaby, iż jego aktualna sytuacja materialna i rodzinna uzasadnia uwzględnienie złożonego wniosku. W konsekwencji, nie było w sprawie możliwe, ustalenie w sposób wyczerpujący i nie budzący wątpliwości sytuacji majątkowej i rodzinnej wnioskodawcy, podlegającej ocenie w postępowaniu wszczętym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. W sprzeciwie od tego postanowienia J. W. oświadczył, że żadnego zawiadomienia do uzupełnienia dokumentów w tej sprawie nie otrzymał, ani w dniu 7 lipca 2011 r., ani do dnia doręczenia odpisu postanowienia. W związku z tym domagał się od Sądu zwrócenia się do urzędu pocztowego o wyjaśnienie sprawy. Pismem z dnia 23 sierpnia 2011 r. Sąd zwrócił się do J. W. o złożenie w terminie 7 dni, pod rygorem rozpatrzenia wniosku na podstawie akt sprawy, kserokopii dokumentów dotyczących jego stanu majątkowego, dochodów i stanu rodzinnego. W odpowiedzi, J. W. nadesłał rachunki za miesiące lipiec i sierpień 2011 r. (m.in. gaz, energia elektryczna, czynsz, opał) wyciągi bankowe potwierdzające wysokość emerytury własnej i żony, fakturę za zakup leków w kwocie 287, 81 zł, dokumenty potwierdzające stan zdrowia i niezdolność do pracy jego syna. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Przepis art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., stanowi, że w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega ponownie rozpoznaniu przez Sąd. Zgodnie z art. 245 § 1 p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje wówczas, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata zasługuje na uwzględnienie. J. W. wskazał, że jest emerytem, prowadzi gospodarstwo domowe z żoną emerytką oraz pełnoletnim synem, który jest niezdolny do pracy, nie pobiera żadnego zasiłku i stara się o przyznanie renty inwalidzkiej. Wykazał, że jego rodzina ponosi znaczne wydatki w kwocie 3, 576 zł związane z utrzymaniem się. Dochody miesięczne rodziny stanowi kwota 3, 576 zł (netto). Zdaniem Sądu, wskazana przez wnioskodawcę sytuacja nie daje podstaw do uznania, że wnioskodawca może pokryć koszty sądowe oraz koszty związane z ustanowieniem pełnomocnika. Wydatki te są dla niego wydatkami znacznymi, nawet przy braku innych obciążeń. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjęto, że rozpoznając wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy Sąd powinien ocenić ów wniosek z uwzględnieniem kryteriów i przesłanek przewidzianych w p.p.s.a., a zatem rozważyć zakres realnej możliwości poniesienia przez skarżącego kosztów postępowania (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2006 r., sygn. akt I OZ 1339/06, niepubl.). Mając na uwadze wysokość dochodów skarżącego oraz jego rodziny i kwotę ponoszonych wydatków przyjąć należy, że J. W. wykazał, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W tej sytuacji należało orzec jak w sentencji postanowienia. .