IV SO/Wr 27/14
PostanowienieWSA we Wrocławiu2014-12-23
Skład orzekający: Alojzy Wyszkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Stowarzyszenie, które wykazało brak środków finansowych na pokrycie kosztów postępowania, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego?Ratio decidendi
Stowarzyszenie spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, jeśli wykaże, że nie posiada żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. W przypadku stowarzyszenia, które wykazało niskie dochody ze składek członkowskich, jednorazową darowiznę przeznaczoną na działalność statutową, brak majątku i brak wsparcia finansowego, należy przyznać prawo pomocy w pełnym zakresie.Stan faktyczny
Stowarzyszenie Mieszkańców złożyło wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Stowarzyszenie wykazało, że utrzymuje się ze składek członkowskich i darowizn, nie prowadzi działalności gospodarczej i nie generuje zysku. Stan jego konta bankowego wynosił 2,20 zł. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, jednak Stowarzyszenie wniosło sprzeciw.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski, po rozpoznaniu w dniu 23 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Stowarzyszenia Mieszkańców "[...]" z/s w P. o wymierzenie grzywny za nieprzekazanie Sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sadowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu.
Skarżące Stowarzyszenie złożyło do tutejszego Sądu wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. W uzasadnieniu wniosku wskazało, że rozpoczęło działalność w dniu 4 czerwca 2014 r. Utrzymuje się ze składek członkowskich w wysokości 5 zł i darowizn. Nie prowadzi działalności gospodarczej i nie generuje zysku. Dotychczas zebrane składki i darowizna w kwocie 200 zł zostały przeznaczone na czynności organizacyjne Stowarzyszenia, w tym na pieczątki, korespondencję do sądów, urzędu skarbowego. Stowarzyszenie nie posiada żadnego majątku i środków finansowych. Obecnie stan konta wynosi 2,20 zł. Stowarzyszenie podało w urzędowym formularzu, że stan rachunku bankowego na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku wyniósł 52,20 zł.
W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego Stowarzyszenie nadesłało wyciąg z konta bankowego za dwa miesiące z którego wynika, że otrzymało wspomnianą darowiznę w kwocie 200 zł i że poniosło wydatki na rzecz drukarni w kwocie 92,25 i 55,35 oraz że dokonano wypłaty w bankomacie w wysokości 50 zł, a saldo końcowe wynosi 2,20 zł. Przedłożyło także listę członków Stowarzyszenia obejmującą 17 osób i uchwałę w sprawie wysokości składki członkowskiej, która potwierdza, że wysokość tej składki wynosi 5 zł, a jednorazowe wpisowe ustalono również w kwocie 5 zł od każdego członka. Wyjaśniło również, że nie składa deklaracji podatkowych i jest ustawowo zwolnione z podatku od darowizny na cele statutowe i nie otrzymuje dotacji z budżetu państwa, samorządu terytorialnego i innych źródeł. Nie posiada majątku ruchomego i nieruchomego, nie zatrudnia pracowników, a do celów stowarzyszenia wykorzystuje prywatny sprzęt np. komputerowy.
Postanowieniem z dnia 14 października 2014 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu odmówił przyznania stronie prawa pomocy w zakresie wniosku.
Od powyższego postanowienia wnioskodawca, w przepisanym terminie, wniósł sprzeciw.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Przepis art. 260 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., stanowi, że w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega ponownie rozpoznaniu przez Sąd.
Według art. 199 p.p.s.a. strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (tj. koszty sądowe i koszty ustanowienia fachowego pełnomocnika) chyba, że przepis szczególny stanowi inaczej. Do przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy p.p.s.a. określające przesłanki, od spełnienia których zależy przyznanie prawa pomocy.
Art. 244 § 1 p.p.s.a. stanowi, że prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Stosownie do art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przepis art. 246 § 2 pkt 1 p.p.s.a. stanowi natomiast, że prawo pomocy osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej może być przyznane w zakresie całkowitym – gdy osoba ta lub jednostka wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania.
Mając na uwadze liczbę członków stowarzyszenia, tj. 17 osób i wysokość składki członkowskiej 5 zł od każdego członka, należy przyjąć, że w okresie miesiąca dochód Stowarzyszenia ze składek to kwota 85 zł (17 x 5). W okresie trzech miesięcy dochód ten mógł zatem wynieść 255 zł.
Uwzględniając więc wysokość jednorazowego wpisowego od wszystkich członków stowarzyszenia 85 zł, a także analizę rachunku bankowego z uwzględnieniem jednorazowej darowizny w wysokości 200 zł przeznaczonej na działalność statutową i końcowe saldo tego rachunku 2,20 zł, jak również brak majątku ruchomego i nieruchomego i brak wsparcia finansowego w postaci dotacji przyjąć należy, że w obecnej sytuacji związanej z krótkim okresem działalności Stowarzyszenia wykazało ono, że spełnia przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
Z tych względów, na podstawie art. 246 § 2 pkt 1 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło