IV SO/Wr 28/18

Ewa Orłowska starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu: po rozpoznaniu w dniu 18 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. L. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu w przed wszczęciem postępowania sądowego dotyczącego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [..] r. nr [...] w przedmiocie zwrotu podania postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu i zwolnienie od kosztów sądowych. Pismem z dnia 15 czerwca 2018 r. skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, ponieważ przebywa w areszcie śledczym, nie posiada środków pieniężnych i nie otrzymuje żadnej pomocy z zewnątrz i nie jest w stanie uiści żadnych opłat. Wyjaśnił, że prawo pomocy jest konieczne do prowadzenia sprawy. Do pisma tego dołączył odrębne pismo, opatrzone tą samą datą, nazwane "pełnomocnictwo" zawierające jedno zdanie o treści "udzielam pełnomocnictwa" . Wraz tym pismem strona odrębnym pismem, z dnia 15 czerwca 2018 r., nazwanym skargą k- 4 wniosła o rozpatrzenie wniosku złożonego do SKO. W piśmie tym skarżący podał, że nie stać go na ustanowienie adwokata. Wraz z tym pismem skarżący przedłożył postanowienie SKO z dnia [..] nr [...] w przedmiocie zwrotu podania oraz własne pismo z dnia 18 maja 2018 r. adresowane i wniesione do SKO. Wspomniane wyżej pismo skarżącego z dnia 15 czerwca 2018 r. nazwane skargą k- 4, zostało wpisane na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału IV do dziennika korespondencji pod numerem IV DK/Wr 29/18 jako skarga wniesiona bezpośrednio do Sądu i odrębnym pismem Sądu z dnia 28 maja 2018 r. nr IV DK/Wr 29/18 przesłane do organu celem udzielenia odpowiedzi na skargę. Następnie pismem starszego referendarza sądowego z dnia 29 czerwca 2018 r. poinformowano stronę, iż powyższy wniosek o przyznanie prawa pomocy zwarty w piśmie z dnia 15 czerwca 2018 r. został zakwalifikowany jako wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony przed wszczęciem postępowania sądowego na wspomniane postanowienie SKO z dnia 1 czerwca 2018 r. w przedmiocie zwrotu podania i jednocześnie pismem tym wezwano stronę do złożenia tego wniosku na wymaganym urzędowym formularzu w terminie 7 dni oraz do nadesłania na podstawie art. 255 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - zgodnie z którym jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku, o którym mowa w art. 252, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego: - w terminie 16 dni kopii dokumentów źródłowych i wyjaśnień dotyczących aktualnej sytuacji majątkowej, tj: aktualnego zaświadczenia z zakładu karnego (aresztu śledczego) potwierdzającego na jaki okres skarżący został osadzony w tym Zakładzie, czy jest zatrudniony i na jaki okres i w jakiej wysokości otrzymuje wynagrodzenie lub zasiłek chorobowy i czy podlega ono zajęciu komorniczemu, czy otrzymuje zapomogę pieniężną oraz czy w jakiej aktualnie wysokości skarżący posiada środki pieniężne na koncie depozytowym do własnej dyspozycji, wymienione w art. 113 § 2 kkw oraz środki pieniężne do dyspozycji po opuszczenia zakładu karnego, o których mowa w art. 126 kkw, wyjaśnienia czy skarżący otrzymuje pomoc od rodziny i w jakiej wysokości (dane te należało udokumentować za okres ostatnich trzech miesięcy). Pismo to strona odebrała w dniu 5 lipca 2018 r. Dnia 6 lipca 2018 r. strona złożyła w administracji aresztu śledczego na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy wyłącznie w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. W uzasadnieniu wniosku strona wskazała, że w przebywa w areszcie śledczym i w tej jednostce nie pozostaje w zatrudnieniu, a jedynie otrzymuje skromną pomoc od sióstr w wysokości [...] zł miesięcznie, gdyż siostry także znajdują się w trudnej sytuacji finansowej. W rubryce nr 10 r obejmującej dochody skarżący podał, że nie uzyskuje żadnych dochodów, a w rubryce nr 11 obejmującej zobowiązania i stałe wydatki strona podała, że wynoszą one: alimenty [..], mieszkanie [..] i media [..] zł. Ponadto skarżący podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i [...] dzieci. Podał również, że posiada małe mieszkanie jednopokojowe o powierzchni [..]m2 i nie posiada domu ani innych nieruchomości oraz oszczędności, a także przedmiotów i papierów wartościowych i wierzytelności. Do wniosku tego skarżący dołączył odrębne pismo z dnia 6 lipca 2018 r. k- 13 w którym wyjaśnił, że od dnia [..] r. został aresztowany na okres [..] miesięcy. Ponownie podał, że nie jest zatrudniony w areszcie, a ponadto dodał, że nie otrzymuje żadnej zapomogi pieniężnej i nie posiada środków pieniężnych do dyspozycji po opuszczeniu aresztu śledczego. Jednorazowo otrzymał od sióstr kwotę [...] zł w dniu 14 czerwca 2018 r. Rozpoznaniu w niniejszej sprawie podlega wniosek strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, i ustanowienie adwokata z urzędu, który został zakwalifikowany jako wniosek o przyznanie tego prawa przed wszczęciem postępowania sądowego. Z przepisu art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302; dalej p.p.s.a.) wynika, że zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata obejmuje prawo pomocy w zakresie całkowitym. Z kolei przepis art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zgodnie z art. 199 p.p.s.a. strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Do tych przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy określające przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy na wniosek strony. W myśl art. 243 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Wniosek o prawo pomocy został zakwalifikowany jako wniosek o przyznanie prawa pomocy przed wszczęciem postępowania sądowego, o którym mowa w art. 243 p.p.s.a., skoro postępowanie sądowe w myśl art. 50 § 1 p.p.s.a. wszczyna wniesienie skargi, którą zgodnie z art. 54 § 1 p.p.s.a. wnosi się do sądu za pośrednictwem organu administracji, a w niniejszej sprawie skarga została wniesiona bezpośrednio do Sądu i następnie przesłana przez Sąd do organu dnia 28 czerwca 2018 r. (nr IV DK/Wr 29/18). Organ pismem z dnia 6 lipca 2018 r. udzielił odpowiedzi na skargę i sprawa dotycząca skargi skarżącego na postanowienie SKO została zarejestrowana pod sygn. akt IV SA/Wr 319/18. Mając na uwadze, że skarżący obecnie jest pozbawiony wolności i przebywa w areszcie śledczym i nie jest zatrudniony w tej jednostce i nie uzyskuje żadnych dochodów poza jednorazową niską pomocą finansową od rodziny, a ponadto nie posiada majątku, poza wspomnianym bardzo małym mieszkaniem, jak również fakt, iż aktualnie nie posiada środków do własnej dyspozycji, przyjąć trzeba, iż wykazał on, że spełnia przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie z kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Nie przeczy temu okoliczność, iż strona nie przedłożyła zaświadczenia aresztu śledczego dotyczącego okresu pozbawienia wolności i sytuacji materialnej w areszcie śledczym, skoro żądane informacje strona przedstawiła w opisanym piśmie z dnia 5 lipca 2018 r. w ramach dodatkowych wyjaśnień, które może złożyć strona zgodnie z pouczeniem zawartym w pkt nr 5 na ostatniej stronie formularza. Z tych względów należało przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Dodatkowo wyjaśnić również należy, iż zgodnie z art. 244 § 2 p.p.s.a. ustanowienie adwokata jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa. W myśl zaś art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. do czynności w zakresie przyznania prawa pomocy, które wykonuje referendarz sądowy należy wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu, cofnięciu, odmowie przyznania prawa pomocy albo umorzeniu postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 245 § 2 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. i art. 243 § 1 oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a, orzeczono jak w sentencji.