IV SO/Wr 29/18

Ewa Orłowska starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu: po rozpoznaniu w dniu 24 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku L. K. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w przed wszczęciem postępowania sądowego dotyczącego decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego we [..] z dnia [..] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia postanawia: I. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu; II. umorzyć postępowanie wszczęte wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący na urzędowym formularzu z dnia 25 czerwca 2018 r. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu wskazując w rubryce nr 3 obejmującej informacje o przedmiocie zaskarżenia decyzję SKO z dnia [...] nr [..] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. W odpowiedzi na pismo referendarza sadowego z dnia 4 lipca 2018 r. nadesłał obszerne dokumenty źródłowe i odrębne wyjaśnienia zawarte w piśmie z dnia 17 lipca 2018 r. Dołączył także kopię powyższej decyzji SKO k- 30, której dotyczy niniejszy wniosek o przyznanie prawa pomocy oraz kopię poprzedzającej ją decyzji organu I instancji z dnia 6 marca 2018 r. k-50. We wniosku tym podał, że mieszka i prowadzi wspólne gospodarstwo domowe razem z chorą, [..] żoną, którą się opiekuje i wyjaśnił w odrębnym piśmie z dnia 17 lipca 2018 r., że nie może podjąć zatrudnienia z powodu całodobowej opieki nad żoną. W rubryce nr 10 obejmującej dochody wnioskodawcy i dochody osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym podał, że otrzymuje zasiłek w [..] zł z tytułu opieki nad żoną, która otrzymuje rentę w wysokości [..] zł. Łączny dochód małżonków wynosi [...] zł. W rubryce nr 11 obejmującej zobowiązania i stałe wydatki podał natomiast, że wynoszą one: gaz i prąd [...] zł, telefon [..] zł, leki [..] zł, mieszkanie i media [..], rata kredytu na zakup mebli [..] zł, czyli łącznie [...] zł. Podał także, że posiada mieszkanie o powierzchni [...]m2 oraz samochód osobowy i nie posiada innych nieruchomości, wierzytelności, przedmiotów i papierów wartościowych. Wyjaśnił ponadto w odrębnym wspomnianym wyżej piśmie z dnia 17 lipca 2018 r., że wraz z żoną nie posiada żadnych oszczędności na koncie bankowym w jakiejkolwiek walucie ani też żadnych kosztowności, które mogliby spieniężyć. Nie dysponuje żadnymi rachunkami za leki, gdyż do tej pory nie były one potrzebne, ponieważ nie otrzymywał żadnych zwrotów za wykupione leki. W piśmie tym opisał okoliczności dotyczące jego złego stanu zdrowia i wyjaśnił, że nie wyraził zgody na pobyt w szpitalu z powodu konieczności opieki nad żoną. Wraz z tym pismem przedłożył m .in. umowę o kredyt na łączną kwotę [...] zł, która potwierdza wysokość raty kredytu w kwocie [...] zł oraz zaświadczenie ZUS o wysokości renty żony z której wynika, że żonie wypłacono rentę w kwocie [...] zł w miesiącu lipcu, maju i czerwcu bieżącego roku i że żona otrzymuje dodatek pielęgnacyjny w kwocie [..] zł, a także przedłożył zaświadczenie MOPS z którego wynika, że skarżący otrzymał w okresie od marca do maja bieżącego roku zasiłek dla opiekuna w wysokości [..] zł miesięcznie ora zeznania podatkowe za 2017 r. z którego wynika, że dochód żony z tytułu renty wyniósł [...] zł, a skarżący nie otrzymał dochodów podlegających opodatkowaniu. Przedłożył także dokumenty potwierdzające wydatki związane z utrzymaniem, tj. np. opłaty za prąd [...] zł gaz [...] zł telefon [..] zł, czynsz i media [...] zł, wezwanie do zapłaty z tytułu nieuiszczonych opłat za korzystanie z nieruchomości [...]zł oraz potwierdzenie wpłaty tej kwoty, wymiar opłat za prąd w kwocie [...] zł w okresie od kwietnia do lipca bieżącego roku i w marcu [...] zł, polisę ubezpieczeniową lokalu mieszkalnego ze składką w wysokości [...] zł. Rozpoznaniu w niniejszej sprawie podlega wniosek strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Z przepisu art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302; dalej p.p.s.a.) wynika, że ustanowienie radcy prawnego lub adwokata obejmuje prawo pomocy w zakresie częściowym. Z kolei przepis art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodzinny. Zgodnie z art. 199 p.p.s.a. strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Do tych przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy określające przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy na wniosek strony. W myśl art. 243 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Wniosek o prawo pomocy został zakwalifikowany jako wniosek o przyznanie prawa pomocy przed wszczęciem postępowania sądowego, o którym mowa w art. 243 p.p.s.a., skoro postępowanie sądowe w myśl art. 50 § 1 p.p.s.a. wszczyna wniesienie skargi, którą zgodnie z art. 54 § 1 p.p.s.a. wnosi się do sądu za pośrednictwem organu administracji, a w niniejszej sprawie rozpoznawany wniosek został wniesiony bezpośrednio do Sądu przed wpłynięciem skargi. Mając na uwadze wysokość niskiego świadczenia pielęgnacyjnego, które przysługuje skarżącemu z tytułu opieki na chorą, niepełnosprawną, całkowicie niezdolną do pracy i samodzielnej egzystencji żoną, co wynika z uzasadnienia decyzji organu II instancji, której dotyczy rozpoznawany wniosek o prawo pomocy oraz mając na względzie, wysokość renty żony i wysokość wydatków związanych z utrzymaniem, w tym wydatków dotyczących leczenia oraz brak majątku, przyjąć należy, iż strona skarżąca wykazała, że spełnia przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu. Z tych względów, w pkt I sentencji, przyznano stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu. Natomiast odnośnie wniosku o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie, tj. w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych wskazać należy, że strona skarżąca jest zwolniona z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. "a" p .p. s. a., z którego wynika, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu albo przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach w sprawach dotyczących pomocy i opieki społecznej. W tej sytuacji rozpoznanie tego wniosku stało się zbędne, a postępowanie wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych podlega umorzeniu na podstawie art. 249a p.p.s.a., zgodnie z którym jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. O umorzeniu postępowania wszczętego wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych orzeczono w pkt II sentencji. W myśl zaś art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. do czynności w zakresie przyznania prawa pomocy, które wykonuje referendarz sądowy należy wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu, cofnięciu, odmowie przyznania prawa pomocy albo umorzeniu postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 245 § 3 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., art. 249a w związku z art. 239 pkt 1 lit "a" i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a, orzeczono jak w sentencji.