IV SO/Wr 30/15
PostanowienieWSA we Wrocławiu2015-10-28
Skład orzekający: Sędzia NSA Henryk Ożóg
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny może wymierzyć grzywnę organowi administracji publicznej za nieprzekazanie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w ustawowym terminie, nawet jeśli organ ostatecznie przekazał te dokumenty po upływie terminu?Ratio decidendi
Sąd administracyjny może wymierzyć grzywnę organowi administracji publicznej za nieprzekazanie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w ustawowym terminie, nawet jeśli organ ostatecznie przekazał te dokumenty po upływie terminu. Przesłanką do wymierzenia grzywny jest sam fakt nieprzekazania skargi sądowi administracyjnemu w ustawowym terminie, bez względu na powody takiego stanu rzeczy. Błędna ocena pisma zawierającego skargę na bezczynność lub ostateczne załatwienie wniosku o udostępnienie informacji publicznej nie uzasadnia odstąpienia od wymierzenia grzywny.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o wymierzenie Prezydentowi Miasta grzywny za nieprzekazanie Sądowi jego skargi z dnia 27 kwietnia 2015 r. dotyczącej nieudzielenia informacji publicznej. Skarga ta została złożona w organie w dniu 28 kwietnia 2015 r., a przesłana do Sądu dopiero 2 września 2015 r., wraz z wnioskiem o grzywnę. Organ w odpowiedzi na wniosek o grzywnę oraz w późniejszej odpowiedzi na skargę na bezczynność wyjaśniał przyczyny opóźnienia, jednak Sąd uznał je za niewystarczające do odstąpienia od wymierzenia grzywny.Rozstrzygnięcie
Wymierzono Prezydentowi Miasta Ś. grzywnę w kwocie 500 zł i zasądzono od Prezydenta Miasta Ś. na rzecz skarżącego H. K. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Ożóg po rozpoznaniu w dniu 28 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku H. K. o wymierzenie Prezydentowi Miasta Ś. grzywny z tytułu nieprzekazania Sądowi skargi wraz aktami sprawy i odpowiedzią na skargę postanawia: I. wymierzyć Prezydentowi Miasta Ś. grzywnę w kwocie 500 (słownie: pięćset ) złotych; II. zasądzić od Prezydenta Miasta Ś. na rzecz skarżącego H. K. kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Skarżący pismem z dnia 25 sierpnia 2015 r. wniesionym za pośrednictwem Urzędu Miejskiego w Ś. złożył wniosek o wymierzenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu grzywny Prezydentowi Miasta Ś. (dalej: Prezydent) w wysokości 10.000 zł za nieprzekazanie Sądowi jego skargi z dnia 27 kwietnia 2015 r. (data wpływu do organu 28 kwietnia 2015 r.) w przedmiocie nieudzielenia informacji publicznej. Urząd Miejski przesłał ten wniosek do Sądu w dniu 2 września 2015 r. (data stempla pocztowego).
We wniosku tym wniósł również o rozpoznane przez Sąd jego skargi z dnia 27 kwietnia 2015 r. w przedmiocie nieudzielenia informacji publicznej zgodnie z wnioskami zawartymi w pkt 1,2 i 3.
Do wniosku o wymierzenie organowi grzywny skarżący dołączył m. in. kserokopię powyższej skargi z dnia 27 kwietnia 2015 r., z której wynika, iż dotyczy ona nieudzielenia przez Dyrektora Departamentu Komunikacji Urzędu Miejskiego informacji publicznej obejmującej przesłanie kopii planów organizacji ruchu drogowego w Ś. oraz placu przed dworcem kolejowym przy ul. [...]. W skardze tej skarżący wniósł w pkt 1 o uchylenie decyzji z dnia [...], nr [...] ; w pkt 2 o wyznaczenie terminu dostarczenia kopii planów organizacji ruchu drogowego przy ul. [...] oraz [...], a w pkt 3 o nałożenie kary grzywny na osobę upoważnioną na podstawie art. 23 ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Do wniosku o wymierzenie grzywny dołączył również kserokopię jego wniosków z dnia 3 lutego 2015 i z dnia 9 lutego 2015 r. zawierających żądanie udostępnienia informacji publicznej, pismo Urzędu z dnia 2 marca 2015 r. wzywające go do poniesienia dodatkowych kosztów związanych z udostępnieniem informacji w wysokości 10 zł, pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia 31 marca 2015 r., nr [...] oraz decyzję Prezydenta z dnia [...] nr [...] umarzającą postępowanie o udostępnienie informacji publicznej wszczęte jego wnioskami z dnia 3 lutego i 9 lutego 2015 r. Przedłożył również kserokopię pisma Biura Rzecznika Praw Obywatelskich z dnia 5 listopada 2014 r. dotyczącego wyroku Trybunału konstytucyjnego z dnia 4 listopada 2014 r. oraz jego skargi z dnia 13 marca 2015 r. wniesionej za pośrednictwem Prezydenta do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na nieudzielenie informacji publicznej, na którą Kolegium udzieliło odpowiedzi wspomnianym pismem z dnia 31 marca 2015 r.
W odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny Prezydent pismem z dnia 28 sierpnia 2015 r. nazwanym "odpowiedź na skargę" stwierdził, że przesyła skargę z dnia 25 sierpnia 2015 r. wraz ze skargą z dnia 27 kwietnia 2015 r. i wnosi o oddalenie skargi z dnia 25 sierpnia 2015 r. na nieprzesłanie skargi z dnia 27 kwietnia 2015 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
W uzasadnieniu tej odpowiedzi Prezydent wskazał, że skarżący złożył w Urzędzie Miejskim pismo z dnia 3 lutego 2015 r. zawierające wniosek o przesłanie na adres zamieszkania wszystkich kopii planów organizacji ruchu w [...], a dniu 9 lutego 2015 r. złożył podobne pismo dotyczące ul. [...].
Z uwagi na to, że wykonanie wnioskowanych kopii wymagało od Urzędu poniesienia kosztu na rzecz firmy zewnętrznej Urząd ten pismem z dnia 2 marca 2015 r. wezwał skarżącego do pokrycia niezbędnej opłaty w kwocie 10 zł.
Skarżący nie udzielił odpowiedzi na to wezwanie, natomiast w dniu 13 lutego 2015 r. złożył skargę do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na nieudzielenie informacji publicznej, które pismem z dnia 31 marca 2015 r. stwierdziło brak podstaw prawnych do rozpatrzenia skargi na bezczynność z uwagi na fakt, że postępowanie administracyjne trwa nadal.
W dniu 10 kwietnia 2015 r. Prezydent wydał decyzję umarzającą postępowanie o udostępnienie informacji publicznej z uwagi na brak odpowiedzi na powyższe wezwanie Urzędu z dnia 2 marca 2015 r. Decyzja ta zawierała pouczenie o prawie wniesienia odwołania w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, jednakże skarżący nie skorzystał z tego prawa i decyzja ta stała się ostateczna.
W dniu 28 kwietnia 2015 r. do Urzędu wpłynęło pismo skarżącego z dnia 27 kwietnia 2015 r. zawierające w swej treści skargę na Prezydenta, a skierowane do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, które nie zawierało żadnej dyspozycji i zostało uznane przez stronę przeciwną jako pismo "do wiadomości".
W dniu 25 sierpnia 2015 r. skarżący złożył w Urzędzie Miejskim kolejne pismo (data wpływu 28 sierpnia 2015 r.), tym razem z dyspozycją aby za pośrednictwem Prezydenta przekazać sprawę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Pismo to zawiera w treści skargę na Prezydenta na nieprzesłanie skargi z dnia 27 kwietnia 2015 r. do Sądu.
Mając na uwadze, że organ ostatecznie załatwił wniosek o udostępnienie informacji publicznej, twierdzenie skarżącego o bezczynności organu jest bezzasadne.
Jak już wyżej wskazano w dniu 2 września 2015 r. (data stempla pocztowego) organ przesłał również do Sądu wspomnianą skargę na bezczynność sporządzoną pismem skarżącego z dnia 27 kwietnia 2015 r., która została zarejestrowana pod sygnaturą akt IV SAB/Wr 252/15. W odpowiedzi na pismo Sądu z dnia 7 września 2015 r. organ pismem z dnia 15 września 2015 r., udzielił odpowiedzi na skargę na bezczynność wnosząc o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie zwrócić należy uwagę, że w dniu 15 sierpnia 2015 r. weszła w życie ustawa z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r. poz. 658).
W niniejszej sprawie postępowanie sądowe zostało zainicjowane wnioskiem o wymierzenie grzywny wniesionym po tej dacie. Wniosek ten został bowiem sporządzony pismem skarżącego z dnia 25 sierpnia 2015 r., który wpłynął do organu tego samego dnia, zaś w dniu 2 września 2015 r. został przesłany przez organ do wojewódzkiego sądu administracyjnego.
Jak wynika z treści art. 2 powyższej ustawy nowelizującej, przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze. zm. dalej: p.p.s.a.), w nowym brzmieniu stosuje się również do postępowań wszczętych przed dniem wejścia w życie tych zmian. Jeśli jednak chodzi o art. 3., art. 33, art. 52, art. 54, art. 57, art. 134, art. 149, art. 173, art. 176, art. 177, art. 181, art. 182, art. 193, art. 193 , art. 197, art. 254, art. 260 do postępowań wszczętych przed dniem wejścia w życie tych zmian stosuje się przepisy p.p.s.a w brzmieniu dotychczasowym.
Skoro w rozpoznawanej sprawie postępowanie sądowe zostało wszczęte wnioskiem o wymierzenie grzywny wniesionym po dacie wejścia w życie ustawy nowelizującej, to wniosek ten podlega rozpoznaniu według przepisów p.p.s.a z uwzględnieniem przepisów nowelizujących.
Zgodnie z art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (przepis ten nie uległ zmianie- uwaga Sądu).
Przepis § 2 art. 54 przed wejściem w życie zmian miał brzmienie: organ, o którym mowa w § 1 przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. Natomiast po wejściu w życie zmian przepis ten otrzymał brzmienie: organ, o którym mowa w § 1 przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania.
Jednakże z treści art. 21 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tj. Dz. U. z 2014 r. poz. 782 ze zm; dalej ustawa o dostępie do informacji publicznej) wynika, że w przypadku skarg, których przedmiotem jest bezczynność organu w udostępnieniu informacji publicznej, termin na przekazanie właściwemu sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę wynosi 15 dni. W tej sytuacji nie ma więc zastosowania termin 30 - dniowy określony w przepisie art. 53 § 2 p.p.s.a.
W myśl art. 55 § 1 p.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązku przekazania skargi, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 ustawy, a więc do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Postanowienie w przedmiocie wymierzenia grzywny może być wydane na posiedzeniu niejawnym (art. 55 § 1 zdanie drugie). Przepis art. 55 § 1 p.p.s.a nie uległ zmianie po wejściu w życie ustawy nowelizującej.
Zauważyć należy, iż z akt niniejszej sprawy, dotyczącej wymierzenia organowi grzywny z tytułu nieprzekazania Sądowi w terminie skargi na bezczynność wraz z odpowiedzią na skargę, jak i z akt sprawy o sygn. IV SAB/Wr 252/15, gdzie została zarejestrowana skarga na wspomnianą bezczynność, wynika, że sama skarga na bezczynność została sporządzona i wniesiona do organu przed wejściem w życie ustawy nowelizującej. Skarga ta została bowiem sporządzona pismem z dnia 27 kwietnia 2015 r. adresowanym do Sądu, złożonym przez skarżącego w organie w dniu 28 kwietnia 2015 r.
Powyższe oznacza, że termin na przekazanie Sądowi skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy wynosi, zgodnie z art. 21 pkt 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, 15 dni i powinien być liczony od dnia wniesienia skargi, czyli zgodnie z brzmieniem art. 54 § 2 p.p.s.a obowiązującym przed dniem 15 sierpnia 2015 r. (przed wejściem w życie zmiany tego przepisu odnośnie liczenia terminu).
Skarga na bezczynność została zaś, jak już wyżej wskazano, wniesiona do organu w dniu 28 kwietnia 2015 r. (data prezentaty), a przesłana do Sądu w dniu 2 września 2015 r. (data stempla pocztowego) razem z wnioskiem o wymierzenie organowi grzywny, natomiast odpowiedź na skargę na bezczynność została sporządzona dopiero pismem z dnia 15 września 2015 r. (nadanym w urzędzie pocztowym w dniu 16 września 2015 r.) w odpowiedzi na pismo Sądu z dnia 7 września 2015 r. wzywające organ do nadesłania tej odpowiedzi w sprawie o sygn. IV SAB/Wr 252/15.
Z powyższego wynika, że skarga jak i odpowiedź na skargę zostały przesłane Sądowi ze znacznym uchybieniem 15 - dniowego terminu (tj. ponad 4 miesiące), o którym mowa w art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, przy czym sama odpowiedź na skargę nie została przesłana przez organ po otrzymaniu wniosku o wymierzenie grzywny, lecz dopiero w odpowiedzi na pismo Sądu z dnia 7 września 2015 r. wzywające do jej nadesłania w sprawie o sygn. akt IV SAB/Wr 252/15.
Powołane wyżej przepisy art. 55 § 1 p.p.s.a przewidują wyłącznie dwa warunki, których spełnienie pozwala sądowi na wymierzenie grzywny: stwierdzenie uchybienia przez organ terminowi do przekazania sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, złożenie przez stronę wniosku o wymierzenie grzywny.
Oznacza to, że przesłanką do wymierzenia grzywny jest sam fakt nieprzekazania skargi sądowi administracyjnemu w ustawowym terminie, bez względu na powody takiego stanu rzeczy.
Należy również podkreślić, że dopełnienie obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 p.p.s.a. z uchybieniem terminu przez organ, nie skutkuje oddaleniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny, czy też umorzeniem postępowania sądowoadministracyjnego. W uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 listopada 2009 r., II GPS 3/09 (ONSAiWSA 2010/1/2) podniesiono bowiem, iż skoro z art. 54 § 2 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika obowiązek dochowania określonego terminu, to uchybienie tej powinności mieści się w "niezastosowaniu się do obowiązków", będącym przesłanką wymierzenia grzywny na podstawie art. 55 § 1 tej ustawy. W istocie zatem przedmiot zaskarżenia określony w art. 55 § 1 ustawy obejmuje nie tylko zaniechanie przekazania sądowi skargi wraz z odpowiedzią na skargę i akt sprawy, ale także zwłokę organu w dopełnieniu tej czynności (vide: postanowienie NSA z dnia 30 stycznia 2013 r. sygn. akt I OZ 45/13; LEX Nr 1273880).
Mając powyższe na uwadze, należy zaznaczyć, że udzielone w odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny jak i w późniejszej odpowiedzi z dnia 15 września 2015 r. na skargę wyjaśnienia, że pismo skarżącego z dnia 27 kwietnia 2015 r. zawierało w swej treści skargę na Prezydenta i skierowane było do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, lecz nie zawierało żadnej dyspozycji i dlatego zostało uznane przez organ jako pismo "do wiadomości" nie mogą stanowić okoliczności uzasadniających odstąpienie od wymierzenia grzywny za nieprzekazanie skargi na bezczynność i odpowiedzi na nią wraz z aktami sprawy. Błędna ocena pisma zawierającego skargę na bezczynność nie uzasadnia bowiem odstąpienia od wymierzenia wspomnianej grzywny. Obowiązku nałożenia grzywny nie niweczy również podniesione w odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny i w odpowiedzi na skargę twierdzenie organu, że ostatecznie załatwił wniosek o udostępnienie informacji publicznej.
Okoliczności wskazane w odpowiedzi na wniosek, które spowodowały nieprzekazanie skargi i odpowiedzi na skargę mogą mieć, zdaniem Sądu, jedynie wpływ na wysokość grzywny.
Określając wysokość grzywny w sprawie, Sąd uwzględnił ponad czteromiesięczny okres pozostawania przez organ w zwłoce z przekazaniem skargi i odpowiedzi na skargę, wyjaśnienie okoliczności sprawy, przekazanie skargi przed rozpoznaniem wniosku o wymierzenie grzywny.
W ocenie Sądu, wymierzenie grzywny w kwocie 500 zł będzie miało charakter prewencyjny i zapobiegnie naruszeniom prawa przez ten podmiot w przyszłości, jak również spełni w niniejszej sprawie funkcje represyjną służącą ochronie konstytucyjnego prawa do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki.
Z tych względów Sąd, na podstawie art. 55 § 1 w związku z art. 154 § 6 p.p.s.a. orzekł jak w pkt I sentencji.
O kosztach postępowania Sąd, na podstawie art. 64 § 3 w związku z art. 200 p.p.s.a. orzekł jak w pkt II sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło