IV SO/Wr 38/15
PostanowienieWSA we Wrocławiu2016-02-22
Skład orzekający: Ewa Orłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, może uzyskać prawo pomocy w pełnym zakresie, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Osoba fizyczna spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W ocenie sądu, niskie dochody strony, wysokie zadłużenie, koszty leczenia oraz obowiązek alimentacyjny uzasadniają przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie, nawet w sytuacji rozdzielności majątkowej małżonków, ze względu na obowiązek wzajemnej pomocy.Stan faktyczny
Strona skarżąca wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, powołując się na trudną sytuację finansową, niskie dochody, zadłużenie i koszty leczenia. Po wezwaniach do uzupełnienia wniosku i przedstawienia dokumentów, strona złożyła wniosek na urzędowym formularzu, szczegółowo opisując swoją sytuację materialną i przedstawiając dowody. Mimo rozdzielności majątkowej z żoną, sąd wziął pod uwagę dochody obojga małżonków.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Ewa Orłowska referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu: po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku S. P. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie z wniosku S. P. o wymierzenie grzywny Kołu Łowieckiemu "[...]" w [....] za nieprzekazanie sądowi skargi wraz aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w sprawie udzielenia informacji publicznej postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 17 grudnia 2015 r. wezwano stronę skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł. Przesyłka zawierającą to wezwanie została doręczona stronie skarżącej w dniu 21 grudnia 2015 r.
Pismem z dnia 23 grudnia 2015 r. strona skarżąca wniosła o zwolnienie z kosztów opłaty sądowej, których nie jest w stanie pokryć ze względu na uszczerbek w utrzymaniu.
Zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 8 stycznia 2016 r. wezwano skarżącego do złożenia wniosku o zwolnienie z opłaty sadowej na urzędowym formularzu wraz z dokumentami źródłowymi.
W odpowiedzi na to wezwanie skarżący złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że jest osobą samotna i prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Otrzymuje rentę inwalidzką w kwocie [..] zł i posiada zadłużenie z tytułu kart kredytowych w kwocie [..] zł, z tytułu nieopłaconych kosztów sądowych [...] zł i z tytułu alimentów [...] zł. Dodał, że z powodu inwalidztwa ponosi wydatki związane z leczeniem. Podał, że nie posiada nieruchomości oraz oszczędności, papierów i przedmiotów wartościowych.
Wraz z tym wnioskiem przedłożył fakturę za leki na kwotę 409,10 zł wystawioną na jego nazwisko oraz faktury za leki na kwoty: 470,19 zł, 22,39 zł wystawione na osobę o tym samym nazwisku. Przedłożył także odcinek emerytury tej osoby na kwotę [...] zł. Nadesłał również wyciąg konta bankowego za ostatnie trzy miesiące, z którego wynika m. in., że w listopadzie otrzymał wpływ środków pieniężnych od osób fizycznych w wysokości [..] zł i [...] zł, a także zeznanie podatkowe PIT-37 za [..] r., z którego wynika, że otrzymał dochód z tytułu zatrudnienia w kwocie [..]i zł i z tytułu świadczeń rentowych w wysokości [...] zł.
Przedłożył także kilka zawiadomień o wszczęciu egzekucji, z których wynika, że wyszczególnione w nich kwoty wynoszą odpowiednio kwotę: [..] zł, [..] zł, [...] zł, [...] zł, [..] zł, [...] zł.
W odpowiedzi na pismo referendarza sądowego z dnia 3 lutego 2016 r. skarżący pismem z dnia 9 lutego 2016 r. wyjaśnił, że nadesłane rachunki za leki i odcinek emerytury dotyczą jego żony, z którą posiada od [..] r. rozdzielność majątkową i z którą wspólnie zamieszkuje i dodał, że w [...] 2015 r. sprzedał przez Internet [...] aby zabezpieczyć środki na zakup leków, a kwota [...] zł dotyczy zwrotu delegacji żonie ,której udostępnił swoje konto, a przychód wykazany w PIT -37 za [..] r. dotyczy wynagrodzenia w niepełnym wymiarze. Zaległość w kwocie [...] zł z tytułu obowiązku alimentacyjnego wynika z faktu, że zasądzona wyrokiem, kwota wynosi [...] zł miesięcznie, a możliwa do egzekucji z jego renty była tylko ustawowo zagwarantowana kwota. Dodał, że zadłużenie na kartach przedstawia nadesłany wydruk z konta spłaty kredytu, przy czym jedna kwota ta kwota maksymalnego limitu zadłużenia, czyli [..] zł, aktualny stan zadłużenia wynosi więc [...] zł.
Z treści przepisu art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), wynika, że zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata obejmuje prawo pomocy w zakresie całkowitym. Z kolei przepis art. 246 § 1 pkt 1 cytowanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Stosownie do art. 199 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Do tych przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy określające przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy na wniosek strony.
Przy rozpoznawaniu niniejszego wniosku należało wziąć pod uwagę dochody obojga małżonków, mimo iż pozostają w ustroju rozdzielności majątkowej, gdyż rozdzielność majątkowa między małżonkami nie zwalnia od obowiązku wzajemnej pomocy, w tym z tytułu prowadzenia spraw sądowych przez jednego z nich.
Mając na uwadze niskie dochody skarżącego i jego żony, wysokość kwot objętych postępowaniem egzekucyjnym prowadzonym wobec skarżącego i zły stan zdrowia małżonków, przyjąć należy, że skarżący wykazał, iż spełnia przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Przyznanie tego prawa uzasadnia również fakt, że skarżący otrzymuje świadczenie rentowe w niepełnej wysokości, co wynika z nadesłanego odcinka tego świadczenia.
W myśl zaś art. 258 § 2 pkt 7 powołane ustawy do czynności w zakresie przyznania prawa pomocy, które wykonuje referendarz sądowy należy wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu, cofnięciu, odmowie przyznania prawa pomocy albo umorzeniu postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy.
Z tych względów, na podstawie art. 245 § 2 w związku z art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło